장음표시 사용
281쪽
C per mamillas in aegritudine fluxus sanguinis nariu. Et utimur eis, umbuamus a membro uentositatem strigida inuiscatam in membro: sicut ponimus Uentosam super uentrem,et umbilicum. Ipsa enim rarificat memhrum,& calefacit ipsum, et remouet doIorem propterea, quiaresolvit illam uentositatem .Etiam ponitur super renes,quando accidit in eis opis latio, aut lapis. uirtute enim attractionis sus fortasse aperit opilationem,
aut eradicat lapidem ex loco suo . Et similiter facit quado ponitur super Epar,et splenem apud uentostatem terendam in eis utris. Et i Uen tota administrantur uacuae cum sectione tantum. Et quandocp admihi strant cum igne. Et quando administrant plenae aqua tepida inigri
tudinibus pleuresis:& illud est,ut impleatur Vento et sit magna, uacalida Ela,aut aqua in qua decoctae sint herbae quae conueniunt. Forma Uentos, administratae cum igne. D Sit amplitudo inscia eius duorum digitorum apertorum, secundum quod formaulinus:& quantitas eius in profundo si medietas palmi:&sit in latere eius in loco qui est circiter medium eius, ramen paruula secundum quantitate quod ingrediatur ipsum acus :sat ex aere simul,
aut citrino, grosserum marginum lenium, aequalium,iersorum :umo .
laedat membrum apud positionem suam super ipsum:& si in medio eis
Us Uirga transuersa ex aere, aut serro, ubi ponitur candela cum igne. Etiam fit haec uentosa magna. maior ea quam narrauimus, & parum i m/nor illa, secundum aegritudines 8c aetatem eius qui utitur. Ventose enim P Uerorum,& extenuatorumsunt aliae, quam uentota uirorum, ros sorum corporum. Qualitas autem Ponedi hanc uentosam cum igne super membrum, est, ut accedas sicinium cum igne ex lino decetiter. aut candelam paruam ex caera: & pone eam super medium uirgae transuerata quae est in medio uentota: iit sit accensus ignis circiter inutiore paratem uent i , ut Noricomburatur corpus infirmi. Deinde ponato super
membrum: 8c digitus si t super soramen quod dixi,donec qutinoo tenenatis uentosam: dum indigemus,auseramus digitum. & egrediet& uaρ .por super illud foramen, 8c soluetur uentosa statim . Deinde milicinisum secundum modum suum, S itera eam, si indiges illa. in Ventosa autem quae administratur in aegritudine pleurtas cum aqua, fio estωσ
282쪽
GIAE PARS SECUNDA. 2 3ga transuersa, neq3 foramen:& non administratur,nisi quia impletur a qua, Sc ponitur super membrum tantum. Et haec est forma eius. Et haec Ventosa quanto plus est magna,ut capiat aquam multam,est melior.
8ε Dς suspensione Sanguisugarum.
Caput XC iX. A N G v I s V G AE non administrantur in pluribus, nisisti quibus membris non est possibilis postio uentosarum,propter paruitatem eorum . sicut labi unn, 8c girig1ua, et eis si milia. Aut in membro de nudato a carbe.sicut digitus & nasus,et eis similia. Et qualitas utenstdi eis est: ut ueneris ex Sanguisugis quae suntin aquis dulcibus, mun stdis a putredinibus. einde dimittantur die&nocte in aqua dulci, doγ Bnec famelicae sint,& non remaneat in uentre earum aliquid. Deinde euametur corpus in primis cum phlebotomia, cu uentosis . Deinde abseterge membrum infirmi, donec rubeat. Postea ponantur super ipsum. Cum ergo impletur. 8c cadunt j et est possibilis suctio loci cum uentosa, tunc est magis ultimum in iuvamento: 8c si non, tunc ablue locum cum aceto. deinde cum aqua multa, & fricetur, et exprimatur. Quod si pro
longatur cursus sanguinis post casum Sanguisugarum. 8c est illud resius dando:tunc infunde pannum lini in aqua frigida, & pone ipsum dei per donec abscindatur resudatio. Quod si multiplicat sanguis,tunc pulMeriza super ipsum Tegi tritum, aut gallas, et similia eis ex stiplicis: doclnec abscindatur sanguis . Aut ponantur super locu medietates fabarum excorticatarum:&dimittantur, donec adhaereant fabae in loco. nam sanguis abscinditur. Et oportet si necessaria est iteratio Sanguisugarum, quando est possibile mutare eas. Si autem prohibentur Sanguisugaea suspensione,tunc abstergatur locus dum sanguine recenti. A ut fige ascum in locis, donec egrediatur aliquid ex sanguine. deinde ponantur, nam ipsae quando sentiunt aliquid ex sanguine, adhaerent statim. Quan
deserpo uis ut cadant, pulueriza super eas aliquid ex aloe trito, aut sale, aut cinerem:& cadent statim.
283쪽
284쪽
ratione, & curatione torsionis, & smis . o o C Ap I et V LV Μ etiam multotiens est ne cessarium in arte Medicinae. & est restauratio fracturae, &dissocationis accidentium in ossibus. Scitote o Fith, quia iactant se de hoc Capitulo stolidi medicorum & uulgi, et qui non 'inspexerunt unquam antiquorum librum, ne Iegerunt ex eo literam. Et propter hanc caussam fit,quod iste modus ex selenissin terra nostra est priuatus. Et ego non obuiaui in eo unquam bono omnino , et non Ingenium fleadeptus sena ex eo illud, quod sum adeptus nisi propter tangitudinem RAM 'lee mssibroru antiquorum, & studium super intelle qum eorum,do . nec extraxi scientiam illius ex eis.Deinde adliss experimento & studio longi tudine uitar m eae. Et iam descripsi votas eκ illo in hoc Capitulo to . , tum quod continet scientia mea:et super quod praeterni experimentum meum,postquam abbreuiaui iI ud uobis;& l beraui iIIudex occupatis. ne elongationis, et abbreuiau illud fine abbreviationis. o stena ius lud fine declinritonis : etformaus in eo tarmas multas ex formis instru Bmentoria quae administrantur in eo, cum si ex additione declinationis, sicut feci in duobus Capitulis praecedentibus. praemissio nec thea. antequa incipiamuς romemora;
ex apostemate calido, et non times es sonem ma-- --mbeumrtunc redeat infirmus ad regimensuum primum cum OG meturis ectis suetudo eius. Cum ergo incipit os fradium restaurari, uno πω et hetur infirmus cibis nutrientibus nutrimeto multo, grosi gratit in qui
285쪽
Capita,&pedes, et uentres uaccarum,& oua, et pisces recentes: et uinum
grossum,& similia illis. Cum hoc enim regimine sit coagialatio si acturae uelocius, et melius. Et scias, quod ossa fra sta, quando sunt in uiris qui
sunt in prima senectute, &decrepitis, non esto possibile, ut continuenatur Sc consolidentur secundum naturam suam semper, propter exicca tionem membrorum eorum: et consolidantur Sc continuatitur quae ex eis sunt in fine lenitatis, sicut ossa puerornm paruorum . Verumtamen
natura annectit super os fractum ex om ni parte aliquid simile utilio: in quo est grossitudo, quo adhaeret 8c stringit ipsum, donec congluum nantur adinvicem, et ligantur ad inuicem, donec uenit in fine sortitudis nis 8c firmitudinis, sicut fuit in primis, donec non prohibet ipsum ali squid ab operationibus suis: et propter hanc caussam est: necesse, ut pes nas nutrimentum infirmi cibaria, in quibus sunt grauitas, et uiscostas. Fracturarum & grossitudo, sicut diximus. Et scias, quod fracturae species sunt QV si uersae. secundum diuersitatem membrorum: quoniam Dactura eruris, est diuersa a fractura ossis capitis: 8c fractura ossis pectoris, est diuersi a fractura ossis dors: & smiliter reliqua membra omnia diuersa ex stunt adinvicem: et ego ueni cu rememoratione omnis speciers acturae, expostar in Capitulo suo distinctae ab alia. Et diuersificant species si ascturae ossis etiam in seipsa. Quoniam si fractura eius arcuata, praeteri. quod accidant in ea astellae. Et quandoque fit fractura eius secundum' D longitudinem ossis: & sunt fracturae eius satanae,id est, astellar, et addistiones procedentes, scut sunt in calamo, cum aptatur cultello ad stris hendum. Et non procedentes: et est seactura cum uulnere & disrumone in capite: & est seactura fissura parua. Et omni speciei etanget um, uel instrumentum proprium in restauratione eius, secimdu quod Fracturae eois ueniet rememoratio eius, distincta in locis siliscis Et ex eo quo regno':wVR scitur seactura ossis. est tortuositas eius, et ipsius eminentia :& appari tio eius sensui, 8c sonitus eius quando comprimis ipsum manu in
Quando ergo non est in loco tortuostas apparens, neque sonitus apud tactum tuum cum tangis os cum agitatione, neq3 inuenit infirmus maggnum dolorem: tunc non est illic fractura, imo possibile est, ut stior' tuositas, aut fissura parua: non ergo oportet, ut moueas ipsum cum manu & compressione omnino, imo pone super ipsum os medicinis; quarum uenit rememoratio, post momentum illud quod conuenit log co: deinde stringatur strictura subtili. Et scias, quod locus quando aracuatur. 8c scinditur in duo, praeter quod accidant in eo satagiar,ueru tamen remouetur omnis pars a compari sua: tunc oportet,ibi, ut incupias ab hora tua ad rectificatione eius, aequando ipsum antequam accidat ei apostem a calid iam. Si autem accidat ei apostema calidum, tunc dimitte ipsum diebus aliquot,donec quiescat apostema. Deinde aequat
286쪽
G I RE PAR s 8 E C V N D A. psum secundum quemcunque modum potest ex lenitate M ingenio. AEt scias,quod restauratio eius,& ipsius arquatio,est facilior quam ossis, in quo accidunt satagiae. Deinde stringe ipsum, secundum quod ueniet
tibi rememoratio eius . Si uero in osse sunt satagiae, tunc necessaria est extensio huius membri fracti ex duabus partibus, si manus sit, aut pes.. aut cum manu tua, si membrum est paruum: aut cum duobus funibus. aut cum fune 8c manu. Et sit positio tua qua ponis membrum super lo: cum aequalem,secundum figuram suam naturalem, donec quando ex tenduntur partes membri fracti: tunc conare, ut redire facias illas addistiones omni ingenio , 8c secundum quemcunque modum potes in lost cis sitis: 8c cave secundum sortitudinem tuam, ne accidat super infimmum per operationem tuam dolor, neque laeso: 8c conare secundum sortitudinem tuam, ut applices unum duorum ostium cum socio suo, secundum meliores formas . Et oportet in illa hora, ut leutes & tangas ipsum manu tua. Si ergo uides illic aliquid diuersum,rectifica ipsum, Scae qua illud per quantitatem tuae uirtutis. Et caue extensionem uehementem,&compressionem sortem, scut faciunt multi stolidorum. Multoρtiens enim faciunt accidere per operationem illam suam apostema cali dum, auisontractionem in membro: sicut iam uidimus illud ex operaήtionibus eorum multotiens . Deinde annecte post aequationem, & de φ B centem Operationem, & stricturaim illius membri, et quietem, Sc trans quillitatem:et mone infirmu super ipsum. Et fac ipsum cauem, nemo ueat ipsum in hora suarum uigiliarum; & Qmni sui iapud reuolutio G 'nem suam, 8c agitationem suam, et apud egestionem suam, Sc omnes motus suos ultima uirtute sua. Et ut caueat, ne sit positio inebri positio
eum qua sequatur dolor. Quod est, quia quando sentit in dispositione
positionis membri dolorem, aut lisionem: tunc Oportet, ut permutes
ipsum ad dispositionem aliam ab illa cum qua non sentiat dolorem . Et
caue cum illo, ut si positio eius illa aequalis, rina: ut non a cidat in memhro tortuositas, quando restauratur. Et qualitas stricturae membri fraceti est, secundum quod narro. scias, quod membra fracta diuersti Fracturaeum cantur in paruitate sua,&rorum magnitudine,et ipserum forma. Quae RVRii πε. ergo ex eis stini parua, sicut brachium 8c digitus, et socile, Id similia eis, tunc oportet, ut si inuolutio panni mollis, subtilis. Quae autem ex eis iunt grosia,sicut coxa, & crus, oportet ut sit in eis inuoluti' lata, dura. quoniam ligamentum latum, connectit membrum magnum, & strinεgit ipsum ab omni parte strictura aequali, ita quod nO ingreditur ipsum 4 mncula. Deinde incipe post euacuationem tuam ab aequatione ponere linimentum conueniens ad illud. in stuppa Ieni super locum fracturae ipsius. Deinde incipe inuoluere ligamentum super locum fracturae ipsi εtis tribus inuolutionibus, aut quatuor, secundum quod meretur memGhrum:et stringe manum tuam parumper cum ligamςnto . Deinde uade
287쪽
Ilo A L B V C A s I s C H I R V Rε cum eo ad partem superiorem a loco si acturae, & stringe minus quarisuit strictura tua, qua strinxisti locum fractu. Deindς elonga te cum insvolutione a loco si a Barae parum per. 8c mollifica stricturam paulatim,
donec capias ex loco sano rem magnam. Deinde accipe uittam aliam et
Inuolue eam iterum super locum fraetiam inuolutionibus. Postea uade cum inuolutione ad partem inferiorem a fractura. Et sit operatio tua in strictura inuolutionis, S mollificatione eius, secundu quod diximus in inuolutione prima superiore. Deinde pone inter inuolutiones ex stu Pa leni, aut panno, cum quo aequetur tortuositas fracsturae,si est in ea tortuositas:& si non. non ponas in ea aliquid.Deinde inuolue super ipsam uittam aliam. Postea a qua super has inuolutiones a stellas decenter sis vitas statim, si non est in loco inflatio, necp apostem a calidu . Si autem in ea est inflatio aut apostoria:tunc pone super eam quod sedet illud aspostema S auferat inflationem:& dimitte eam aliquot diebus. Deinde ringe super ipsam tunc astellas. Et sint Astelis ex medietatibus cannae latae rasae, formatae sapienter:auisnt ex ligno unde fiunt cribra quae fisunt ex pino aut geraid id est ramis palmae, aut calingi:& sit amplitudo omnis Astellae,secundu hanc formam,& hanc eandem figuram.
Verutamen oportet, ut Astella quae ponitur super ipsam fracturam; sit grossior 8c latior paruper quam reliquae Astellae: & longitudo Astellae sit secundu quod licet mebro ex magnitudine&paruitate. Dcindestringe super Astellas cum uitta alia secundu stricturam prima eandem. Deinde liga desuper cum filis deceter, secundu quod diximus de strictura: 8c est. ut sit stricitura tua super locu fracturae plus: & quanto plus elonsgat a si assitura sit, strictura minor. Et oportet, ut sint fila media in grossi rudine & subtilitate, et sint ex lino molli .quoniam s fila sunt grosia, sic
ut uidi ex operatione stolidorum ponentiu fila sua ex chordis lini torstis est error magnus: quoniam cadit stricitura cu eis extra qualitatem. Et fila subtilia iteru non conueniui: quoniam tu non consequeris per striρcturam cu eis illud quod uis. Et no oportet, ut sit inter astellamo astela
lania minus quam digitus. Quod si laedit infirmus per extremitates astellaru post structuram in locis sanis: tunc pone sub eis ex stuppa leni, autiana carminata, donec nihil laedatur ex illo. Quando autem est fractura cum uulnere,& accidit disruptio in cute, ego ueniam cum rememoratione eius in capitulo secundu singulo,aρ otem. Et scias, quod non omne membrum fractum oportet ut stringatur
cum astellis a primo die. Quod est . quia membria quando est magnil,
non oportet ut ponas super ipsum astellas, nis post quino dies, aut se Ptem,aut Plus, secundu securitatςm tuam ab euentia aponcinatis calidi.
288쪽
G I AE PAR s TERTIU S. asi Et iste est modus emplastrorum, quibus restaurabant antiqui, quae Aponuntur super fracturam 8c dissocationem. 4s modus Emplastri com unis abbreuiati,restaurans Dacturam, consueniens pluribus complexionibus, prseipuernulieribus,& puo eris: quonia est ex eo super qd non uincit calor, neo frigus. Et est, ut accipias ex puluere molendini , 8c est medulla farinae quae Emplastrora pendet in parietibus molendini apud motu molae: & conficias ipsium modi, sicili est, praeter quod cribelles ipsum cu albugineoui: dc pone confectisonem eius non spissam neo subtilem. Deinde utere eo. οξ' modus Emplastri alius,restaurantis fracturam,&distocationem,& torsionem. . Recipe almess,8c laudant, et acaciae, Zc enulta , et mugath: &suc. osmnium aria. 3. X. myrrhae, aloes amborum ana. 3. v. Ω alethil. 3. xx. terantur omnia,&cribellentur, et misceantur cuinaqua aleththaut cum
albugine ovi, si complexio infirmi est calefacta. Deinde utere hoc erias plastro . nam ipsum est bonae compositionis, restaurat olfa fracta uelos citer,& confert pluribus hominibus.
modus Emplastri alius quod etia confert tacturae & torsoni.
Recipe mugath, & iness, et alteae albae, omnium ana. 3. X. myrrhae,& aloes amborum ana. 3. v. acaciae. 3. U1. boli armem .3 .XX. terantur O mnia contritione multa, & cribellentur, et conficiantur cum aqua, aut
albugine oui :&administren tur.
modus Emplastri ad iuncturas; & ossa separata exlocis i Bita sin sedat dolorem accidentem eis, et scissustram ossis, & fracturam. Sumatur Iana succida et submergatur in aceto, SC oleo decocto: et ponatur super socum. Et in hoc quidem Em plastro non est uirtus restaurarationis, sed est bonum in sedatione apostematis calidi: Sc expellit dosiores Proprie.
E modus Emplastri,quod restaurat os fractum. Sume solia fici suMi. Ω folia papaueris sylvestris: dc tere omnia, et fac emplastrum ex utris . modus Emplastri abbreuiati,administrati apud restaus
rationem fracturae ossis:et quando tu uis resolustionem residui Upstematis. Recipe radicis altear,& camomillae, et florum uiolarum,&sarine her
hi, omnium ana. partem unam: terantur omnia, et conficiantur cum uiβ
. aro inon est membrum calefactum. Si uero est calefactum, tunc contioce illua cum aqua coriandri humidi,aut cum aqua,et utere eo. modus Emplastri alius fortioris in resolutione, qua istud prim quando accidit apostema duru apud restauratione membri. Recipe radicis altear,&seminis lini,et balaustiae, Sc melliloti, et sanas Ra 3
289쪽
R L B V C A s I s C H I R V Rs C suci,&ssoris uiolarum .et camo millae, omnia ana, partem unam, terans . tur Omnia, et conficiantur cum aqua salicis,aut cum aqua dulci, aut cum
uino. Totum illud secundu caliditatem mehri, 8c quietem caloris eius. Hippocrates uero non dixit in libro suo, quod ponatur super membrufractum apud restauratione eius, nisi Gerotum factum ex carra, & oleo: non aliud: 8c narrauit, ut sit mediu inter grossitudinem Sc subtilitatem. Galeno autem uisum est, ut ponantur super membru fractum apud frustaurationem eius res, in quibus est exiccatio caliditatis, sicut myrrha, 8c aloes,& olibanum et similia eis ex eis quae narrauimus.
Modus Emplastri quod confert ad issionem& dolorem.
Recipe mugath, 86 ciceris,et capillorum hominis incisorum, aut pennae auis,&alteae, et salis partes aequales:terantur,& cri bellentur, et consi , ciantur:et fiat ex eo emplastru. Quantitas aut secundum quam opstr uando liga ret,ut remaneat ligatura, deinde soluatur, est, ut consideres tunc, si non Ghduis ' accidit infirmo dolor, neque Pruritus, ne mouetur os fractum a loco suo; tunc non resoluas ipsum diebus multis . Quod si accidat ei in locci Pruritus Vehemens,aut dolor inquietans, aut inflatio: tune propera, &solue in hora ipsum,et aufer emplastrum ab eo: 8c accipe pannu lenem, aut spongiam marinam lenem ,humidam: 8c submerge eam in aqua tes; Pida & ablue cum ea locum, donec quiescat pruritus, et sedetur dolori D Deinde dimitte membru quiescere una hora.Deinde pone super ipsum lanam succidam,submersam in aceto & oleo, aut oleo rosato:&liga limper ipsum nocte una, nec sis securus ab apostemate calido et .itescat inflatio membri, & remoueatur dolor eius . Deinde itera ipsum ad structuram subtilem et emplastrum paruum:& non stringas ipsum constrictione tua prima et subtilia cum eo, nec sanetur. uod si uides, quod
apostema,& rubedo et dolor. 8c inflatio,et omnia accidentia iam remota sunt penitus,& indiges emplastro 8c strictura,tunc itera illud scu ecisti in primis aequaliter. Quod si non accidit membro aliquid ex eis
cis diximus tunc non soluas ipsum,nisi post tres dies, aut quatuor aut quinque, aut septem. Eiquandoque dimittitur uiginti diebus totum iblud, secundum quod apparet tibi ex solutione membri, sicutdiximus, donec quando adlisret fractura, & approximat coagulatio carnis super eam: adde etiam tunc in strictura plus quam strictura tua prima tota:&adde etiam in ingrossatione cibi infirmi, secundum quod praecessit res
memoratio eius. Δ lSi aut uides locu fracturae iam exiccari, et extenuari plus quam opor tet:tuc scias,quod nutrimentu prohibetur peruenire ad ipsum. Embr ca ergo ipsiim cu aqua tepida apud omnem uicem qua solvis ipsum. &st illud in omnibus tribus diebus, et allevia strictura paruper. Per hanc
ergo operatione currit ad membru nutrimen tu, et sanatur uelociter.
Illud autem quod faciut stolidi restauratores ex fractura membri uist
290쪽
ce alia, quando non restauratur in primis, secundum quod oportet, & Prestauratur secundum tortuositatem, est error ex operatione eorum, et
timor magnus:& si esset rectum, dixissent illud antiqui in libris suis , 8c operati fuissent cum eo. Et ego no uidi alicubi eorum uesti; gium in illo omnino. 8c rectius est, ut non fiat illud .
s. ος fr ctura accidente in capite.
Caput m. P E C I B 8 fracturae sunt diuersae, & figurae eius multae : et caussae eius sunt distinctae . Nam ex fractura est quae fit a percussione cum Speelos sta- ense: 8c percussio aufert os totum usquequo peruenit ad sphac, quod rarum c
est sub osse, sicut facit axia in ligno: 8c propter illud nominatur haec spe ρ - 'cies fraeturae Axialis . Aut ensis incidit quiddam ossis , 8c incidit faciem
eius , 8c non penetrat inciso usque ad ultimum eius: et nominatur haec species fracturae ΚMaan,id est Leuatio absolute. Et est uulnus duarum si acturarum,aut magnum,aut paruum . Et ex fractura est, quae est coli tritio aut attritio: 8c caussa eius est percussio cum lapide, aut casus super lapidem, aut eis similia. Et haec fractura est etiam aut penetrans,que iam appropinquat panniculo, quod est sub osse: aut est in facie ossis: 8c est
uulnus harum duarum fracturarum etiam aut paruum, aut magnum.
Et ex Dactura est,quae est occulta inosse in subtilitate capilli:& est fissu Bra parua, et propter illud nominatur haec species fracturae Capillaris. Et ex eis est fractura quae fit a casu, aut percussione lapidis. 8c eis simis Ilum, quae faciunt ingredi Iaminam ossis ad interiora, 8c fit loco concasMitas: sicut accidit caldariis aeris, quando occurrit eis percussio , 8c in θgreditur pars eorum ad interiora. Et plurimum quidem fit illud in ca νpitibus humidorum ossium, sicut sunt capita puerorum. Et fiunt omnibus istis speciebus fracturae satagiae separatae,& ego ueniam cum rem est moratione illius totius in loco suo. Et cognoscimus omnes has species Bacturae per detectionem super eam, & inquistionem earum cum tenotiS , et ablationem carnium corruptarum, quae sunt super eas. Species uero Capillaris cognoscitur per hoc, quod detegitur super os; et absterogitur, & linitur super ipsum cum encaustro: fractura enim apparet nisgra. In curatione autem fracturae, considera in primiis accidentia ins signa uuin firmi: tunc si uides ex accidentibus quod fgnificet significatione ma ris non cur nisesta super timorem,sicut uomitus cholerae,& extensio, et amissio in i tellactus M abscisio uocis, et fiscopis, et febris acuta, 8c egressus Oculciorum,&rubedo eorum, et similia eis ex accidentibus in pluribus dispo/stionibus, proculdubio non sanatur: 8c si uides accidentia non terrens ita te. 8c speras salutem : tunc incipe curationem eius. Quc d est, si uenit ad te uulneratus in primis cum uulneratur:& esta a s