Petri et Francisci Pithoei jurisconsultorum Observationes ad Codicem et Novellas Justiniani imperatoris per Julianum translatas. Accedit legum Romanarum et mosaicarum collatio notis illustrata. Ex bibliotheca illustrissimi d.d. Claudii Le Peletier ..

발행: 1689년

분량: 882페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

491쪽

contraxerunt contra leges mirimonia ' , ut intra biennium separen- itur. Quod si non fuerint separati sed perseveraverint in toto biennio: poenis primi capitis subjiciantur. patris, si Suali es. Nota quod ex poena patris filii

sit juris efficiuntur, quamvis pater nullam capitis diminutionem passus est. Nam resinatio capitis diminutio non est, ut didicimus in prima institutione, titulo, Quidus modis jus patriae potestatis solvitur. v Paternas scalores J Nota quod sit bstaimam p ternam vivo patre & in civitatem veniet ire filius captit. - soli ei. Adtendendum est, quia non dixit, promulgata, sed intimata. 4 Tres parui μαν paremo , Scholi es. Nota quando ex in

certo matrimonio nati liberi ad hereditatem parentum vocantur. .

Inier sJ Seguli sies. Nota, quando legitimi filii in si citione paternamiuales sint his qui ex inlicita copulatione patris editi sunt.

C X II. De mi ra5bis Ibem. 3. Si quis cum muliere libera ' consuetudinem habuerit, cujus L ---κα nuptiae interdictae non sunt: & liberos ab eo ita procreaverit, pos- Δ in reaque insuumenta dotalia composuerit : ei non lum jam nati liberi legitimi & in potestate ejus sint , sed etiam postea procreati mi, ἔ-

si non consentiente filio naturali dotalia instrumenta consecta sint tunc enunt uitiinus filius non si, ut invenies in alia Novella Constitutione, quae est circa 3gesinam, ubi inscribit de naturalibus filiis.

CONSTITUTIO XXXIII.

C x III. De pigriori biu er Uuris dandis propter res ri cis mutuatilini. C I quis rustico ' mutuaverit, terram ejus in pignus accipere non audeat: usuram autem sumere eum aequum est. Siquidem a mdos fruebis mutuabit, octavam: sin autem ibi idos mutuaverit, sili- quam annuam per singulos aureos capiat, donec scilicet totum quod debetur, fuerit a debitore solutum. DAT. NON. OCTO A. C P. Bi L. V. C. C o N s. -

qau myrico, M. J . Novellae 3r. 33. 3 . de eadem re constitutae sint. Nam 31 G ca eadem est cum M. Latina. Et B. Latii ia p cipitur ut in Illyrico 34. observetur. Hae duae Latinae extant in libro Auclienti c. Altera in

Constitutio collationis 4. titulo ut nullus mutuans agricolae teneat ejus te ram. Nicra est Constitutio 1. titulo nullum credentem agricolae tenete illius

terram. Haloander Craece, de Latine Constitutionem 3α. edidit. Ciace item edidit epitomen Novellarum 33 de R. quam nemo adhuc Latinam fecit. Vide Authentici ad haec C. de usit r. Juliani autem verba sunt haec. . h. i. Erso non loquitur de adscriptitio, quia terra adscriptitii non est , nisi serte quis 1 Xerit quia terram habet peculiarem, quomodo de peculium servi naturale diciatur. Sci dum est autem prohibitum esse adscriptitio pecuniam mutuam dare sine consensu domini secuti in ea quae relata sunt in quarto libro Codicia, tia

492쪽

CONSTITUTIO XXXIIII.

C X IIII. ve legitima portione liberis a parenti u relinquenta. i. Mnes tam masculi quam feminae decedentes , si unum filium habeant, tertiam partem substantiae sitae ei relinquam Falcidiae nomine: codem obtinente jure, & si duo vel tres vel qua tuor liberos dereliquerint L Sin autem ultra quattuor sint: dimidiam substantiae paternae habeant, ut in hoc casu Falcidia lex dimidiam partem contineat, id est, sex uncias substantiae de iam. Nulla alia telii differentia est, utrum institutione heredis ah fideicommisti da

tione legitima pars liberis praethita sit. Hoc autem quod de filiis &filiabus dicimus, teneat etiam in omnibus descendentibus personis, quibus scilicet de in ossiciosi agere permissum est.

Omnes tam .ma ali quam femina, ct e. teneat etiam in omniί- descenae mittin pers,s J Scholio's. Attendendum quod ex praesenti Constitutione ii hovatio in descendentibiis tantum personis facta est, non etiam in parentibus. A. A. Haec Constitutio in lib. Authetit. est Christit. collat. 3. tit. de triente& semisse ab Haloandro Graece & Latine edita est. vide Authenti c. novis sinis C. de inoffc. testam. l

a rea

V 2. Curiales ' prioris' tu est praecedentis capitis ' observatione excuti . T. - .. ertim liberis sitis curialibus novem uncias sit,stantiae suae re

linquere coguntur 'e tres autem reliquas uncias, in quas voluerint pe Mati M isdisse. sonas transimitant. Sed tamen ea lex jura de inonicioso tcstamento

quaerellae non mutat. Nam solam quantitatem Falcidiae legis dilat vit, id est auxit.

seriales, r. n em uncias , sec. J Scholi es. Novem uncias, mi ter aquae, per ipsas curias suscipiam, & quemadmodum coguntur curiae novem -- cias relinquoe, ita coguntur filiis curialibus institutis, quia, ut dixi, per ipsi curia, Eadentur. Ergo legem Alcidiam in filiis ita definivit, ut aut tertia pars, aut dimidia, aut dodrans. Tertia quidem si usque ad quatuor libiti sierint dimidia : si ultra quatuor dodrans, si curiales fiant, sive unus, sive plurus.

C XVI. Si Iiberis suis nudam proprietatem qui piam reliquerit. s. -ia. . a. 3. Si ouis liberos & uxorem habens in ultimis suis elogiis jus erit totius substantiae suae uxorem quidem usummietium habere. liber autem nudam proprietatem, lud juris si ξ Et dicturus ut ad νυ

493쪽

iem legitimam Falcidiae habituros liberos etiam usumfructum proprie. E. xatis: reliquam autem us fruetiis portionem uxori dandam: quia si nudam proprietatem sine ullo usustructus solacio habeant liberi, nihil prolubet eos fame perire. Haec autem quae diximus, teneant vers-c, tam in patre defiancto, quam in avo & proavo & omnibus superioribus personis. Eodem v icet' observando & si mater decedens id lices iure marito suo usumfructum totius patrimonii sui reliquerit, & liberis suis suadam proprietatem: idem est, & in avia & proavia.

Si quis tib ω, OQ. J S ia D. Nota quando ultra quatitor aut sex umcias dominio omnium rerum hereditariarum relicto filiis, non videtur eis in fu-cidia satisfactum fuisse. ηe u a se a statio J miih. Novell. tu. Salario. τὸ ὀνθία - δύ. ρον. Procopius. Arax αις. in m s N is

CXVII. suemadmodum a intestim liberi per femininum sexum

descendentes parentibus suis succedere debeami. . si quis neootes ' ex filio reliquerit, & ex filia nepotes vel ne-ώδε μέν ptes: pariter ad hereditatem ab intestito avi defuncti vocentur : &non minus tertia parte, sicut antea capiant ' : sed integram portionem M-- tonsipiantur' nepotes ex filia nati , qualem accipiunt nepotes ex filio ias. i. Arui:

procreati. Item si avia decesserit nepotibus ex filio & neptibus ex silia Gerelictis, omnes pariter ad hereditatem aviae si ae vocentur: & om- ω nino nulla sit disserentia utrum omnes nepotes sint, an neptes : &utrum ex filio, an .ex filia procreati sint. Item si quis sine dotalibus instrumentis, sola nuptiali affectione matrimonium contraxerit, &liberos habuerit, posteaque soluto priore matrimonio secundas nuptias cum alia muliere contraxerit, & dotalia instrumenta et ' fece- . --rit, & alios liberos habuerit: omnes liberi ejus tam ex priore matrimonio nati, quam ex secundis nuptiis procreati pariter ad hereditatem vocentur : quamvis prius matrimonium sine dotalibus instrumentis contractum est. Si quia nepoto J vid. Authentie. quae tertiae C. de collat. Iuliani verba

refert Ivo pari. 16. decret. cap. tra. ut Constitui. 34. cap. 4. de lib. s. tit. λ, Rcap. 3I. Panorna.

CX VII I. De eon Iims naturalibus Iberis. s. Si quis neque liberos legitimos habens, neque uxorem legibus Φ. cognitam decesscrit, & concubinam reliquerit, ex qua filios naturales habuit: Concubinam autem dicimus talem quae libera constituta in domo desimcti erat , usque ad mortem ejus, & si liberi si mturales & in domo ejus ab ipso procreati sunt & nutriti. Haec igitur si ita sint: veniant simul tam ipsa concubina, quam liberi ejus natu-

494쪽

, liberii hoc

. sinat plures, alii . Quampluress habuerit

. illim solama hosto. a. viro .

. ... iure patria

4 6 IMPERAT. IUSTINIANI, NOVELLARUM

tales ab intestato in substinciam destincti: non ut totam accipiant, sed ut duas uncias tantum consequantur subitiaitiae destincti patris,& dimibuantur inter eos & matrem: ita tamen, ut mater unitas liberi portionem accipiat, S: per capita divisio rerum fiat. Quod si com bina ante concubitorem suum decesserit, re filios naturales reli querit: nihilominus duas uncias filii ' naturales consciviantur. - autem de ea concubina dicimus, quae sola erat in domo destincti concubitoris '. Alioquin si complures fuerint mulieres, quas in concubinatu defunctus habeat, e quibus & liberos naturales habuit . nulla licentia dabitur neque concubinis, neque liberis earum ad se cessionem defuncti venire: quoniam meretrices magis quam concobinae tales mulieres sunt, cum ciuibus passim defunctus dormiebat: sed illam ' cum progenie sua ad nereditatem defuncti vocamus, quae quodammodo uxorem legitimam imitatur : & nulla disserentia utrum naturales ejus liberi masculi aut feminae sint. Haec autem in futurum tempus obtinere Constitutio jubet.

a Defincti ranci, bitreu J πιι b. Sie concubitor masculariun Hieronymus adversu Rumum adulteri, de masculorum concubitores & fures.

CX I x ve contione dotis or antenuptiis donationis. c. Si quis pro filia ' sua dotem genero dederit, vel propter nuptia donationem pro filio suo nurui praestiterit: posteaque iste pater decesserit sive intestitio sive testamento condito, & non specialiter expresserit, ut nulla collatio fiat dotis vel antenuptias donationis : Si haec igitur ita sint, is qui succedere patri' voluerit, cogatur conferre

dotem vel antenuptias donationem . . t Si sio. r. Is J A. Vid. Authentie. ex testamento C. de eollatio.

C xx. Si res suas pater inter liberos Astribuerit. . Si quis liberis suis res suas distribuere velit sive in testimento sive alia quadam ' voluntate: liceat quidem ei hoc facere: dum tamen distributionem confirmet sua suscriptione. Quod si ipse suscribere nolit, faciat liberos suos suscribere, inter quos & rerum distributio fit. Quod si non ita fecerit, vel etiam sine testibus voluntatem suam condiderit : sciat eam nullius esse momenti. Ideoque liberi ejus omnes ita substantiam ejus partiantur inter se, ac si sine ulla ' distributionis

voluntate pater eorum decessisset. Pu li rui A. Vid. Authenti c. si modo C. D l. erciscunta

CXXI. Si quis prolatum manum suam negaeterit. 8. Si quis prolatam ' manum suam nepi uerit , & dixerit talem seriupturam saam non esse, postea actor probationibus vexetur, de aliis dissicultatibus: vel si litteras quidem suo etiaverat '. dixerit autem p

495쪽

Oniam sibi muneratam a creditore non esse : in utroque casu con- ω, ι . H. M

victus, in duplo debitam quantitarem actor, ' praestet. Quod si judex Gcontra praesentem legem judicaverit: ipse poenam aifiori reddat. Haec autem ita se habent: nisi forte actor probationiblis deficimi fura- ναυη - reo detulerit: tunc enim si reus sciamentum dare noluerit, v.f. - - sed veritatem confessus fuerit, dupli poenam evitabit. Quod si lon- astore tempore extenso litigio ad racramentiam actor decu pos. probationisistraque reus factamenti timore veritatem confessus sit: dupli quidem poenam sie evitabit. Cogatur autem omnes impensas , quas actor propter improbitatem ejus fecerit, sacramento actoris praestare. Si quis autem dixerit sibi nullam adnumeratam esse pecuniam: postea autem confessus sit , de dixerit etiam se particulares solutiones sol viile r quamvis re vera persolverit, attamen nihilominus integram sortem exse at . Sed de s reus liveras actoris protulerit, easque suas ν νειω- esse actor negaverit, & postea reus veritatem probare potuerit: co- gatur actor non solum illud imputare reo, quod litteris declaratur: sed etiam alterum tantum persolvat poenarum nomine mendacii sui. Et in hoe casu sacramenti ratio eadem habeatur, tam in actoris quam in rei persona.

CXXII. Nem. s. Qi md si litigium per tutores vel curatores ventiletur e pone verso enim principales personas impuberes esse vel adulescentes, tunc poenae

exactio propter improbam negationem adversus ipsos tutores vel curatores competat. Haec autem Constitutio nullam facit innovati

nem in legibus, quae duplum vel quadruplum in quibusdam casibus exigi praecipiunt.

I sitis iam J A. Vide Authentic. item si possessor C. qui potiores in pignore. δα.

CXXII L me impiari possessorum exceptionibus.

to. si quis rerum detentator in rem actione ab aliquo conventus - - a -- dixerit actorem rerum dominum non esset actor autem probaverit suum dominium esse, & probationibus convictus reus postea dicat hypothecarum titulo vel alio quodam jure ad se res pertinerer tali poenae subjiciatur, ut adhuc lite in suspenso constituta, res ad actorem transferantur: & post translatam possessionem, tunc si quas sibi put verit actiones competere, eas moveat is, qui transposuit possessioneni.' Si Pis remm J A. Vide Authentie. sed nova C. de natiualib. liber.

496쪽

4 8 IMPERAT. IUSTINIANI cxx IIII. NOVELLARUM

Quomodo concubina fertilis conditionis constitutae 'leg timae uxores Mnt. o. an inis .. Si quis neque legitimam uxorem habens, neque liberos leo bus cognitos, ancillam autem suam concubinam habuerit, & liberos ex ea susceperit, posteaque eam cum liberis suis manumiserit, & ius anulorum aureorum eis impetraverit, & natalibus eos restituerit, inntrumentaque dotalia conscripserit: quamvis postea nullos habuerit li. beros: attamen uxor legitima sit, & liberi, ante dotalia instrumenta nati, tam legitimi, quam in potestate patris sui naturales essiciuntur. successionemque ab intestato capiunt. DAT. KAL. M ART. Pos T

CONsTITUTIO XXXV.

C xx V. Ne decurionibus, oes eorum.

i. I quis curialis ' conditionis constitutus sine liberis decesserit,

novem quidem unciae substantiae ejus ad curiam civitatis h pe Veniant : trcs autem uncias cui voluerit, relinquat. Sin autem liberos quidem habuerit, eos autem ex concubinatu procreaverit, liceat ei

retibere eos heredes cum curiali gravamine, ut videantur eae legitimo matrimonio suscepti fuisse, quemadmodum si vivus naturalis pater hujusmodi liberos suos in curiam civitatis dedisset, nulla discretione habita, utrum in solidum ' heredes eos scripserit, an pro parte; dum

tamen non minus novem unciis habeant. Sod si quidam ex natur libus liberis curialem conditionem repudiaverint: nec ad heredit tem admittantur, sed partes eorum adcrescant ' his, qui curiales esse non dedignantur. Sin autem omnes liberi ejus naturales curiales esse

noluerunt: novem unciae derelictae eis, modis omnibus curiae civitatis vindicentur.' Si curialu, cte. J A. Hanc habuerunt veteres juris interpretes

Aeto, Accursius, & Albericus sub titulo de naturalibus liberis curiae deputandis. Initium eis fuerat, qui rem, hodie in libro Authenticorum non extat. Eam tamen Graece & Latine edidit Haloander sub titulo de decurionibus. h furiam civiratu J A. Novell. 38. cap. I. 2. 4. NOVest. s. cap. I. N vel l. 7o. Decurionum sive curialium Senaciis. Hinc curiae tradere. Novest. cap. 7. Novcll. Iad. cap. M. & .. pro Decurionem vel Curialem essicere. Vide Novellam ultimam Theodosii de bonis Decurionum de de naturalibus filiis e tum in curiam mittendis, heredibusque scribendis. Ῥith. Tribus non nomine ullo proprie dici possunt, sed vicino curiae. Nam proprie si dixerimus curias, non intelliguntur nisi curiae quae sunt in civitatibus singulis singulae. Unde coiiales decuriones, id est qui sunt in curia vel decuria. Et nostis quia tales curias singulas habent singulae civitates. Sunt autem vel erant aliquando in istis quoque civitatibus curiae etiam populorum, & una civitas multas curias habet , sicut Roma triginta & quinque curias habent populi. Hae dicuntur tribus. Ambrosius i. ad Timoth. quos constat in societatem Romanorum receptos, ut de caetero appellarentur Romani, idcirco necesse est eos curiam habere in quam

. adhaetestant

497쪽

more Ronianorum remitati conveniant. Novcll. 3. Theodos. α Valentinian. el. nuper de rara civitatum veri las'. Tergesiae. Impetrando uti carni caeteri te attoditi a Divo 'gusio Pio R. v. N. prout qui metu stent talia absquq censuper AEdilatatis gradum in curiam nos irain admitterentur, ac per hoc civitatam Romanam adipiscerentur.

i. Haec, si testamento facto curialis testator decesserit. sin au- L Mtem Gestatus unctus est, novem quidem unci e substantiae ejus , curiae civitatis deserantur: tres autem residuae unciae cognationi ' ejus silationi competant. QDd si naturales similiter filios dereliquerit, hi qui vo- im luerint curiae civitatis se adnumerati , consequens cst novem uncias lege ad eos revolvere '. Eadem teneant jura, & si qui ex ancilla sua . filios la buerit, eosque vol vivus in curiam dederit, vel in testamento suo hcredo instituerit, cum curiali gravamine. Nam & lite eadem bservari decet, quae diximus in filiis naturalibus, qui ex libera concubina nati sunt. Quod si eos pater naturalis manumisit tantum, &-- δι ει non in cutiam dedit, illi autem vel omnes, vel quidam ex his curiae muneribus subjici volunt i necesse est eos, si curiales fieri parati sunt, novem uncias ciere. Sed & si unus ex his curialem conditionem admittit, ipse solus & novem uncias habeat Quod si nemo eorum in potestamn. curialis vel a patre facilis est, vel fieri paratus est, novem unciae curiae civitatis competant. Haec de naturalibus liberis.

3. Sin ξutem legitimos sitos, sue nepotes ex tilio curialis homo t.

reliquerit: tunc novem unciae inter Omnes distribuantur, quemadmodum parcns disposuerit: ita tamen, ut jura de inolscioso testamento quaerellae unicuique liberorum integra custodiantur, nisi forte ingrati tuainis allegatio reclamaverit. Gratis enim tantummodo liberti no- vem unctas dari Constitutio jubct, ut unusquisque corum curialia munera subeat s undum magnitudinem partis, quam lucratus est. Ceterae aurem tres unciae ad eos perveniant, quibus eas praestari d fu eius voluerit.

C XXVI I I. τὸ bis aecurionum. . Qiod si filias vel nepte, curialis homo reliquerit: siquidem ε. -υ - ,

omnes curialibus maritis ' conitinctae sunt, ii cise est omnibus no vem uncias d rit, quemadmodum a parente dii tributa: fierint: ita tamen ut singulae non minorem partem habeant legitimo modo. Quod si quaedam ex his curiales maritos habeant, quae iam non: no- - s . A mucin quidem unciae distribuantur inter eas, quae curialibus conjunctae sunt: tres autem unciae praestentur his, quae non sunt curialibus maritis conjunctae, dum tamen singulae legitimum habeant modum. Sin xem nondum nuptae sunt, liceat parenti sub conditione eas in no

498쪽

8o IMPERAT. IUSTINIANI NOVELLA Ru M

uem unciis heredes scribere, id est, si ejusdem civitatis curialibus

. . iunctioiari conjungantur. Quod si talem conditionem ' contempserint', novem qui aem unciae curiae civitatis addicantur, tres autem residuae unci ς

inter filias neptesve defuncti distribuantur. CXXI x. I e liberis utriusque sexuis decurionum. ι. . Ais, in. s Quod si is curialis & filios vel nepotes, & filias vel neptes

dereliquerit : maliculi. quidem curiales dimicliam portioncm sibi iantiae capiant, filiae autem, siquidem curialibus maritis conjunctie sunt, reliquam dimidiam portionem accipiant. Sin autem curialibus nuptae non sunt, tres quidem uncias ipsae filiae habeant: aliae autem Ges --

ciae fratribus earum adcrescant.

CXXX. Ut ex curiali patre cr murilegula mel comitiaca matre cloriadis filius nascatur. ι. ...ais 6. Si quis curialis conditionis constitutus se tamiacae vel mutile- .ctistiti. gulae ', vel comitiacae ' mulieri conjungat : filii, qui ex hoc matrimonio nati fuerint, patris conditionem sequantur. Iubet aulcm Cons titutio vim ac potestatem suam ad ea quoque factii porrigi, quae ant quam edatur, contigerunt, nisi forte quidam liberati sunt a curiali conditione per tamiacam vel murilegulam vel comitiacam ' matrem. Eos enim liberos permanere praecepit, excepto Theodosio & fratribusi xilis, ejus & litaris Iohannis, qui misi vocatur: hi enim quamvis ante Constitutionis editionem curialis constituti conditionis per tamiacam matrem liberati sunt, nihilominus curiales permaneant, nullo rescimpto, nulla opitulatione potituri ad effugienda curialia inuoera. Haec Constitutio data est in mense Martio, Indictione undecima, post Com. c sum flatum Bilis arii.

larilegula J A. Novell. 38. cap. s. a murice legendo ut purpura fi ret. Vid. lib. it. Cod. Iustin. de lib. io. Cod. Theodoc tit. de murilegulis 5e δε- notariis de de vestibus holobaris, de auratis, Se de tinctione sacri muricis. Pio. Murices sive conchylia circumcisa serro lacrimas emittunt, quibus collectis color purpureus temperatur. L. 6. C. de divos. res c. ut cocti muricis de uiti conchylii. ymitiaca J i . A. Comitiacus Novelli. 38. cap. s. nonnunquam Comi tianus & Comitatensis appellatur a Comitatu, de quo Novella i. Martiani tit. neminem exhiberi de Provincia ad Comitatum , ves a Comitibus Imperatoris,1 vel Praefecti Praetorio, aut inferioris Magistratus. Sic vexillationes de legiones initatenses sub Magistris militum in notitia di nitatum Orientis. De Comi liaco vide Formulam 13. lib. 6.& 31. lib. 7. Varior. Cassiodori. Pio. Κω---is . Vide Novesiam Justini de filiis liberarum mulierum. L. ulta Cod. Theod. de Patrocin. Vicor. Novel L Constantini Porphirogra. Σ.

499쪽

CONSTITUTIO XXXVI.

i. π TConstitutio fias' quidem vires retrorsus non redigit, 3. AG nec obtincbit in eis, quae ante ipsius tempora contigerunt. Et locum habet in inaritis & uxoribus , qui quaeve aut ommno testati non sunt, vel non jure testiti fuerunt, vel quantum pertinet ad eam eisdem Constitutionein, intcstati decesserunt

'Laec Constitutio seu, quidem, cis. J A.. Est in lib. Authent. Constitii tio ptima collationis quartae tit. de Nuptiis. Hanc Graece & Latine Haloandet edidit.

a. Sunt qu. zdam justae causae ', quaeu BONA GRAT 1 Ak sine repudio ' matrimonia disrumpunt '. Et eis prima causa, si maritus vel mu- λυ.lier solitariam vitam elegeriti': ita tamen, ut si vir Monachus factus ρ tantum lucretur ex donatione propter nuptias sibi data mulier, quadrum morte mariti lucri cepisset. Idem dicimus, ct si mulier in Monasterium introierit : maritus enim ex dote tantum lucrabitur, quantum lucri cepisset, si uxor ejus mortua fuisset. Sed & si quis non ι. potuerit cum uxore sua misceri forte enim naturae frigidae est j trien nio transacto, quod numerabitur scilicet ex eo tempore quo copulati sunt, si 'on potuerit in toto triennio cum mulicre sua misceri, etiam sine repudio matrimonium dissolvatur. Sed & si vir vel uxor in captivitate fuerit, sine repudio matrimonium dissolvatur, sub ea tamen distinctione , ut siquidem spes sit maritum vel uxorem reduv. , mi persona; quae in civitate est, non audeat ad secundas nuptias pc Gnire. Alioquin maritus quidem ante nuptias donationem amittit: uxoris autem tei eritas dotis amissone punietar Quod si . incertum t puniaturi .st, iitrum ab hostibus capta persona viy.at, an non: tunc ea persona, quae in civitate est, expectet quinquennium : quo transacto, licebit& marito uxorem ducere, & mulieri ad secundas nuptias migrare. Alio quoque modo BONA GRATIA matrimonia dissolvuntur, ve--δε ,seluti si vir vel mulier ex sentcntia judiciali in servitutem deducantur. . Forte epini libertini constituti ingrati erga patronum extiterunt. 3 libri. Sed & in hoc casii tantum lucrari oportet eam personam, qux in su0 statu perduravit, quantum lucri cepisset' si c4 Persona, qu*,in s luctili mi. vitutem redacta est, decessisset. set Sunt quaedam sediti A. videndae Autliemicae, Sed hodie

500쪽

C XX XIII. Si quis liber ancillam duxerit, mel contra.

ref .. A aer. . 3. Si quis per errorem ' ancillam mulierem ' duxerit uxorem, Ii

beram eam esse putans : vel ex contrario, si libera mulier servo per errorem conjuncta ' sit: posteaque veritas reperta fuerit: dicendum est omnino nuptias non constitisse. Inter liberum enim & ancillam vel servum & mulierem liberam nuptiae contralii non possunt. Quod scalliditate mel conniventia domini servus vel ancilla matrimonium contraxerit cum libera persona forte enim dominus ancillam suam ut liberam viro ingenuo ' conjunxit de dotem pro ea praestitit ut propter nuptias donationem lucretur totam vel pro parte.ὶ Si quid in tur tale conti serit, ipsa donatione dotis & ancillam liberam facit mim. - & nuptiae consistunt, nulla lege , quantum pertinet ad servitutem,m hujusmodi matrimonium concutiente. Sin autem dominus specia- nuptiis ancillae suae vel servi non consenserit, sciens a Mima fiat tem quod agatur conibuerit: forte enim ideo hoc facit, ut postea Ws moveat homini libero, quod ancillam ejus duxerit '' ux iris , ingenuae mulieri, quod ' servo ejus nupta s ''. 2 Si quid, tiori piohibue. injur' tale evenerit : licet ' specialiter dominus non consenserite a

tamen scieris non prolaibuerit, & nuptiae intcgro jure consistant, de A semius conditionis persona eripiatur ad ingenuitatem, illo sine dubi- rq tatione aperto, quia liberi qui ex hujusmodi nuptiis procreati suo et sci rint, tam ingenui quam legitimi simi

de siniti per errorem, sec. I A. Vid. Authent. ad hoc C. de Latina liberi. Iuliani verba refert Ivo parr. 8. Decret. cap. ut Novell. Constitui. 37. de lib. 6. tit. s. cap. I. Panomiae ut ex Novell. 33.

C X X XIIII. Si quis in serio suo aut antista agriante nullam

adhibuerit curam.

. s. vi M. 4. Si quis servum suum aegrotum vel ancillam morbosam contempserit, & nullam curam eis fecerit: necesse est eos liberos esse. Servus enim per titulum PRO DERELICTO a domino suo coi temptus in libertatem eripiatur, eodem jure etiam in ancilla obtinen lagitimae re. ideoque nuptiae inter eos contrahi liptime ' possunti Hae quidem vesta a M. causae sunt, per quas Bona gratia matrimonia ditalvantur. His aurem adnumerari debet etiam in expeditione degentis mariti militis iam, dis lutio, de qua dicendum est in ' competenti tempore, in quo etiam causas subtilitis repudii dicturi sumus. C XX X V. Solum matrimonio ut in annum ablineat nuptiis mulier s. Illud certum est, quod in his catas, ex quibus matrimoniuriflvitur , si velit mulier postea nubere , annum prius expectare de' ba, propter sanguinis confusionem.

SEARCH

MENU NAVIGATION