Descriptio Germaniae vtriusque tam superioris quàm inferioris auctoribus Bilibaldo Pirckeimero & caeteris quorum sequenti pagina continentur

41쪽

existunt silua nigra, iuxta oppidum Vistingen. Elaetiorum Eremus, hodie superior pars est olus nigrae, cum flua Fregentina,qua ad Alpes usique pertingit.

Abnobi montes varia sortiuntur nomina, multosique extendunt ramos, a selua enim nigra,per ditionem Marchionu Ba- densis, ct Ducis inirtembergen is, Niceris suminis ripas excurrentes,per Sueuiam usique ad uium Cocerum,ac inde ad Tubarim progrediuntur, hinc Francoxiam versius ac Baben-bergam tendentes ,1 luam saltuosam, hoc est, Steygerruald constituunt, a Nicero vero ad amnem Moenum , Ottem Wald,ac vltra illum Wester ald nominatur. Dehinc ad Catthos,hoc est Hasiam pertingunt, a quo etiam Franconiam dividunt , ibi, Spesiliari appellantur, ct vhMe ad mestpha diam, necnon Rheni ripas Coloniam usique se extendunt. Meli Gus vero mons inde initium sumit, ct ad ortum ten-ssit nunc Ham alii, o montana sunt Misenensium, tam argentifodinis lane appendix est Abnoboram montium. Devide s lua est Sem na, hodie 1 tua Turingorum. Subn tibus autem Subdetis Galaeta est sylva, nunc Bohemorum incla,quoniam Bohemiam νndique per g rum circundat T claudit, ibu jper. montis nomine, montana ista continentur, qua per Sile iam ad Poloniam ct Crucouiam usque se ex

tendunt .

Sudeli montes esse censentKr, qui nunc montana Baben-bergensia vocantur, ct ditio Marchionum Trandenburgen-

sumi , ubi ciuitates seunt Holfeld, Culmbach, P rreur, Holf, cum Fo Ilandia. Sub his montibus praedicta GHretas flua, qua stipsa par: est oluae Bohemicae. Sed hlua Hercynia initium inter hos o Sarmaticos sumit montes, qua immenso protenditur tractu, nam Caesar scribit,nemiηe hi ius Germinia esse, quise audisse aut adisse ad. η initium

42쪽

initium huius sylva dicat: etiam quum itinere quadraginta dierum processerit,aut quo ex loco oriatur acceperit, latitudine vero nouem dierum itinere Apedito patere, multarum fgentiummes propter magnitudinem attingere. Hanc olim, ut ex pari' patet siriptoribus, Germani inhabitarunt, uitta ibi Germania magna, Ad illam postea occuparunt Polam gens Sc&sonica, eam h hodie cum Mosconitis, ct Lithuanis Ienent.

Lunas lua, ct ipsa pars est flua Γοhemica persus meri

diem' que ad Danubium pertingens. IN RHETa A ct Vindelicia. Adula monte latus occidentale Rhetiae rerminatur , hodie Alpes sint iuxta Curiam ct loca circumiecta. irata vero sunt Alpes, Athe ni, o Oeni passis dicth; qua Italiam versus extenduntur. Poena autem sunt iuxta princ pium Lyci amnis.

Ocra mons hodie Alpessunt circa Inuanum , hoc es Salise

Cecius mons in Norico est, hodie Urorum me Syrensum

Cargance montis nomine, hodie Conorum, Croaten qm ac Gorcensium Asspes continentur. Caetersem hoc quoque scire refert, Gemmania montes achianas, licet diuess adpellentur nominibus, ab Alpilus tamen

omnes incipere, ac postea semper continuo quas tractu hinc inde discurrere, rursu31 instinos reflecti, ac magna ex parte ad montana Bohemiae ct si tuam illam concurrere. Caesar Tacenim si tuam in inita magnitudine esse scribit, ct inter Sueuos ac Cheruscos discurrere; ex quo patet, Bacenimose,quam Ptolemaeus si tuam Semanam, hoc est, Dremgorum seluam vocat. Is enim eo tempore Suenos Albis abaccolas a Cheruscis dirimebat. , C . ULTRA

43쪽

BI LIBA L. PIRCKEYMER. ULTRA RHENUM

Iura vel Iurassus mons,cniu3 nomine Suiressum hodie con-' tinentur Alpes, usque ad Allobroges. Vogesi montana sunt, qua hodie per Hunorum tergum, ac Lothari iam extenduntur. Arduena olim latissme patebat, hodie E iapars illius ex- sit.Strabo ait: arduenam Morinos, strebates. Eburolici,ct Menapios attingere. phei autem ct Hyperborei montes, de quibus prisci tam multa scripsere, nusquam hodie comparent, licet tota Europaea ct Vatica Sarmatia undiq; a Germanis, Polonis, ct Mosi bilisfit peragrata ac cognita, sid omnia sunt plana, nisi iuxta mareglaciale, ubi colles quidam eminent admodum mediocres. Amnes perὸ maximi,veluti Rha,qui ct Volga, Tanais ct Duma,quae ct Zuma, exolvis, terra plana acpalastri, ct nequaquam ex montibus aliquibus oriuntur.

DE FLVM I N I B vs Germaniae.

Flumina verb Germaniae fiunt quam plurima, quapartim in Rhenum, Danubium, Albim, ct Histulam exeuntnquadam ct ne aliorum incremento in Oceanum exonerant Germanicum . Athesis verb, licet in Alpibus 9 Germania oriatur, insuetum tamen insuit Adriaticum. In Rhenum igitur influunt amnes insigniores, mi non lo ge a Felthhirchio:postea Ara, Lymacia, Rustia, flamina r pidi finia, ex Elaetiorum montibus ortum siunrentes. Deinde Nicerus flue Neca fluuius celebris , in quem it currunt Coceriis ct Iagesta, necnon aba quaedam flumina ignobiliora. Postea Maenus, ve ut quidam appellant, Moganus, in Rhenum ex opposto Mogoria exit, fluuius magnu3 o nauigabilis . Verum priusquam exonerat, multos alios recipit

44쪽

amnes primum Regnesum,qui ct Radiantia o Tramariacus vocaturiis postquam Pegnesum per Nurmberga fluentem suscepit, per Sabenbergensem tibitur urbem, a qua haud longe miseretur Moeno. Ab hoc flumine Carolus Imperator, qui magni nomen est sortitus ,fossam in Almonem , qui in Danubium influit, cere est aggressus, ac integram aestatem exerciarum in opere detinuit, ut hocpacto a Rheno in Moenum, ac ex illo in Regnesum, inde per fossim in Almonem, ct ex eo in

Danubium, ct ita amari in mare n.iuigari possit. Veris ob ingruentes, ut fertur empestates, ab opere cessare est coactus: manent tamen adhuc manifesta tanti conatus veIndia; inchoatas fusa pluribiis in locis cernitur: praecipue tamen iuxta Bargum album , nunc messeniburgam. Deinde Tubera in Rhenum cassit,non parui nominis amnis Postea Nais, multis alijsalictissuminibus, iuxta Binsum in Rhenum incidit.

Exinde Mosella,quae, visiverius est ostensium, Obrincus est, apud Confluentes in Rhenum exit. Verum prius Sarao fiunt magnum sopra Treuirensem siuscipit urbem, qui Sarmantea Blijs ct Nida quoque augetur. Arar quoλ ex: iugis Treviricis, hodie 'fia,exortus, mutilis 2 ipse auctus torrentibus Glauise,siupra Rigomagum in

Rhenum euoluitur.

At ex alia Rheni parte Lona amnis insignis per Hassum suit,st multis auctus sitiu ,iuxta oppidu Lonstein in Rhenum excurrit. Seyuitur deinde fluuiis Angra, inde Rura,vel Adranus, ct demu Lupia apEd Mesaliam Rheno admisecetur. Nouissime vero Mosa Rheno coniungitur : Rhenus verὸ diuiditur in inachalim , hoc est, den mal, ct Isulum , nunc Dpsel vocatur, nec non in Lecum, id est, deii aerii. ct per haec tria ostia maxima exonerat in Oceanum germanicum,

45쪽

Amnes νοὸ,qui in Danubium influunt, infigniores hi sunt Ilera die IIee Bernicus di e Nernit;. 0cus fluuius ingens se rapidus, ac multis auctus amnibus, iuxta Lechsgnaui id, haud longe ab Augusta Vindesicorum,

Danubium irrumpit. Linon fluuius,quo in tota Germania nullus pisculentior est, iuxta Kelham exit. Nabus vero ex monte Pinifero oriens, ab risum assumens, iuxta Rat ponam exonerat ; pariter o Regnim, in quo repe riuntur comta margaritas producentes. At Isura fluuius rapidus ct ingens,ab Alpibus per totam labens Bauariam,cum multos alios accepit amnes, iuxta Fils- bouen Danubium influit. Oenus verofluuius maximus ac rapidi fimus, quum per os . ni vallem ct Bauariam fuit,ac per Iuuarum vel Sas am, O multos alios auctus amnes, tandem iuxta Boedurum, nunc Patauium, cum tali impetu in Danubium ruit,viper longiss-mum statium cursium fluum seruet, nec Danusianis admisceatur aquis quemadmodum persticue ex undarim colore opparet.

Trasina Trauit. Enesus eius. - . '

vag fluuius.

Grana uius. Daras vel Drauus, die Trab: qui Muram vel Murum, biesdiu, suscipit, fluuiu ingens. Inter hunc O Danabium Turcarum

46쪽

GERMANIAE DE sCRIPT. 43curum Imperator Ladii laum Hungaria Regem deuicit. Dbiscus Tepis, vastum flumen.

Saus . die dati, amnis maximus. Is iuxta. Taururunt, hoc est , Albam Gracam , Danubium infuit. Sequitur inde:

Alutas . Forsitan saralat o Seretius amnis. Hiera sus nunc Pruth fluuius. In Oceanum exeunt post Rhenum, Vidrus, hodie Vnda nigra , in Catthorum montibus oriens. Amasiusseu Amasia, die Enis : in huncfluuiu Strator urgim ct Lupiam deferri scribit errore manifesto, cum La- pira in Rhenum, Visurgis verὸ longe supra amasum in Ocea

num exeat.

Visurgis, inestra, uuius insignis : hic Fuidam, Ederam, eram, O Nidam amnes suscipit, per Saxoniam, ue iuxta Mindensem, merdensiem, Gotingensem ac Bremensem labens

ciuitates, tandem in Oceanum exonerat. Albis die Qib, magnus Vermaniae luuius, in montibus Bo- hemia oriens, seu cipit autem Multam flumen magnum, quod Pragensem praeterlabitur civitatem. Deinde ram, ex monte Pinifero, ut dictum est. luentem. postea Salam, ac ortellam, demum ciuitatem Hamburgum praeterlabens, in Oceanum Germanicum vasto euolabur ore. Ad huius exitum Saxonum Insiuia fiunt positia, quas, ut dictam est. hodie Distinarsi inhabitant, gens indomita, ct multis victorijs contra Dania reges, Stesvicenses duces ct nobilitatem clara. Chalusius latitus Eidorus esse censetur. Sueuim die t pte, oritur 2 hic amnis ex Bobem a montibus,ac iuxta

47쪽

η4 BILI B A L. PIRc xEYM E R. bus, ac iuxta Sundensem ciuitatem, boc est, Laciburgium iu

Oceanum exit.

Viadus, hodie odera, fluuius magnus, in hunc Neus, quae per Stesiam ct Traiislauiensem labitur ciuitatem,suit. Tanisdem apud Caminum in mare erumpit. Vistula,quae ct suta seu Iustula,aut Catadalus appellatur, uiui ingens, ct vltra quem Ptolemaeus Sarmatiam Europaeam au sticatur,oritur in monilibus Sarmatiae, se Cracouiam assuit, inde per Poloniam uens, Drauauita streuium, qVem quidam Drauennam esse volunt, suscipit. Deinde duobus sisera apud Dantiscum ct Libi en insinum Codanum exit. Post hunc ebronus. qui Pasaria esse censetur,in mare fuit. Inde Pragora fluuius, post quem Memula amvis magis is, qui ct Memen vocatur , in Lithuanti oriens in mare erumpit

Postea Histe fluuius, deinde Polerfluuius, sequitur hunc Duna, quae ct Zuina, ac Binda, ingens fluuius, qui ct ipse iuLsthuania oritur, ac iuxta Rigam ciuitatem in mare erumpit. Forth apud Ptolemaeum e I Chersinus. Inde Anne fluuius, tandem Naraa supra ciuitatem Reuaseusina iYxta Flautenuam in mare exonerat. Limes hic est inter Livonia, quae Crurigeris paret, ct Mostoreiam. ostia fu- xij huius in eleuatione potiri graduum 6 a. eferuntur.

.nam fluunt: Tiras ber suster, qui iuxta Castrum nigrum in mare exit. Dorysthenes, der a Dper, in Lithuania ortum sumens, ct per medium fere Rusiu Iibens. Tanais, Dota, oritur in Moscosia, ex terra plana,& n

quaquam ex montIbus.

Rhasciuitu maximus oritur in Mostoniantiumri βb inirium rersu Septemtriones fluat,mox ad orientem flectit, lan

diti

48쪽

GERMANIAE DE sc RIPT. Assessi Tanaim ambit ; tandem ad meridiem conuersius per Sarmatium Vaticam, ct camposptinfimos Tartaroru ragatur,

ac per viginti quinq; ostia maxima in mare Castium, quod

nunc Mare de Nachan vocatur, exonerat, iuxta ciuitare Dembra. Oriuntur autem Mosimia, a Gleris, tria maxima si talaa,nempe Znrisa,Tanais ct Rha. Proinde mercarores Germani,tria maxima limina eodem vocant nomine, nempe Da nubium vel I ron, Dunam,quae o ZLina,ac Tanaim ,ct cum

se de longinqua peregrinatione iactitant, tresse Dansbiosa Lisse asserui. Proinde in his omnibus nihil certi assii mamus, nisi ubi veritas seipsam manifeste prodit. V uis enim in re tam dubia, Grubi propter variarum gentium transmigratione omnia sunt immutata, non aliquando aberrare: Z plane enim constat numeris haud con dendum esse,quos Ptolemam in his oris ne quaquam ex obseruatione certa dex aliorum scriptis aut dictis,uelper instrumentum quoddam Mathematicum,stu iuxta

coniecturam asignauit,quod ct ipsemet ingenue fatetur. Porro in Germania inferiori nequaquam absurde Gluniorum ab quando situ credibilis fumi potest coniectura, at in Germania superiori nullas abscripteribiu recoetur fluuius sprater Danubium,Moenum ct Oexum,licet multi alijsint,cti ignes cuius adminiculo vel parumper ad veritatem accedi pollet: ubiq igitur coniectura potius quum usta nitimur certitudine, ita tamen,xt nemini lege pra cribamus, ne a nostra discedat opinio ne,nam quicunq; ostenderepoterit e nobis rectius sientire, hhicno solum non repugnabimus ,hed etiam gratias habebimus gratifimas,si nos melius informare valebit. Ego enim ita in plerisq; me dubium esse fateor ut ignorem etiam,cui vagenti parriam meam Narenberga,qua Seg senum esse censetur,as ribere debeam: hoc tamen pro comperto habeo, Noricos qdiu a Romanis expellerentur,vltra Danubitim ct in huc regionem concessisse,qraobrae ab his nomen reIinet, ct Norica vocatur,qKa

49쪽

tur,qua chinetur quicquid ab exitu fluui, Almonis in Da biu Nurenbergam protenditur, ita,rt Albus Burgus,nunc meissenti ursi in Noricis esse dicatur, sed ct proculdubio Xonmber quo mons Noricus,a Norica regione nomen accepit, Traiectitit amnis Regni ij per mihWre unum a Norimberga distans, Germanice surt in Norico agro reputatur,a quo iude occasum versus ac Septemtriones Francia orientalis seu Franconia ortum austicatur. Sita est autem Noramberga, non plum iu germania ,sed ct tortu Europa umbilico, tantum eisivi distata lumine Tanaide, quantum a Vadibus; ab Oceano quoque Germanico,quantum 2 amari mediterraneo: altitudo eius potaris graduum esse censetur 49 . Vera autem longitudo graduum a r. minut. aa. qua quidem longe dis repata destriptione Ptolemaei.

REGIONUM ET CIVITAT v Mquarundam nomina.

olim N Thetia. Sueuia transdubiana, iunctis Alpibus. Vindelicia. Baliaria. Noricum. Iantander iis. Pannoni isuperior. Austria. Pannonia inferior. Vngaria.

Cimbrica Cher eses. Ducatus Hostia. se Schlesvicensis. Sicambria. Montenses hodie ibi

degunt.

Butaui. Geldrenses iuxta Rhenum o IVahalim, ac etiam Hollandi.

Arduenna. hodie dicitur Ardenna.

50쪽

GERMANIAE DE sCRiΡτ. apud Namurcum, ac magna pars est dioecesios Leodiensis, crducatus Luceniburgensis ac Iubacen is, usq; Coloniam Gallia Narbonensis. Prouincia. Vallia comata.

Francia. Lutetia. .

Postum.

Remi. Rein SaSequam.

Burgundiones comitatus. Hedui. surgundiones Ducatus. Allobroges. Subaudienses, cis 2 ultra L manum Lacum. Auleriij, Aurelianensis. Ambiani. Amiens. Atrebates. Aters: civitas Episcopalis nomen hodie tenet. Bibracte. BeuraLAlexia. Alsetum.

Gergouia. Claramoni. Genebum. O cliens. Gebenna Gens. certum ex Caesare.

Sagona Turones ct Veneti.

Britannia. Lacus Lemanus. Iacus Losianen. certum.

Britannia Insula. Anglia. Motia. Hibernia. Hodie dicitur Hibernia Insula versius occidentem Britannia.

Zusitania