Museum Odescalchum, sive Thesaurus antiquarum gemmarum cum imaginibus in iisdem insculptis, et ex iisdem exsculptis. Quae a serenissima Christina Svecorum regina collectae in museo Odescalcho adservantur, et a Petro sancte Bartolo quondam incisae, nu

71쪽

BACCHA.

N Indica expeditionc Baccus Qcias habuit sceminas, quae nunc ab insania Mae. nades; nunc ab impetu & furore, Thymdes, vel a Thya, quae prima sacra Bacchi instituit; nunc an intemperantia morumque pravitate Bacchae vocatae stant. Appellatae sunt Mimallones quia Dionysum imit bantur . Eae sacrorum in honore Bacchi institutorum Sacerdotes erant: currCbant autem cum funalibus a CensiS per noctem, clamantes Euhoe, quae voceS sunt bene, ac feliciter precantium. His postea vocibus in unum compositis Euhoeus Bacchus vocari coepit. Coronabantur hedera quicumque Libero patrierant initiaturi , vel quia parvus Dionysus in illa ambore fuit occultatus; ut vero alii, quia ramoS UVarum

imitatur, vel quod semper sit viridis & juvenis qualis Deus ipse fingebatur, vel quia ut resert AtlaenaeuSrefrigerat citra odoris gravitatem , & dicata est Baccho qui & potum invenerit , & malis inde nascentibus

succurrat.

Quo vestitu , quibusve instrumentis Uterentur Bacchae in Sacrificiis disce ex Ovid. Metam. lib.6. Tempus erat quo Sacra solent Tristerica Bacchi, Sithomae celebrare nurus; nox conscia fucri, Nocte sonat Rhodope tinnitibus aeris actiti ;

Nocte sua es egrestis domo Regina: Deique

Ritibus instruitur, furialiaque accipit arma, Vite caput tegitur, lateri cervina sntfro Vellera dependent: humero levis incubat hasta.

72쪽

Non cervina tantum pelle ; sed aliorum animalium, sive clamarum, sive caprarum, sive pantherarum pelle imcluebantur Bacchae. Sparsis capillis incedebant propter furorem, quo in sacrificiis agitabantur. Hinc Ariadne

apud Ovid. Heroidb Epis . X. Aut ego dis usis erravi sola Silus ἰQualis ab Oragio concita Baccha Dest.

Quae omnia ad gemmae nostrae explicationem optime

conveniunt.

Illud tantum adiiciam, quod propter multa impinra iacinora, quae a Bacchis Sacrificiorum diebus committebantur, viri his msteriis fuerint exclusi. Pamsanias enim in Corinth. narrat Pentheum quemdam ad inspiciendas Bacchas in Cithaeronem pervenisse, ib, que arbore conscensa, singula quae fieDant explorasse: quam rem quum deprehendisIent mulieres consessim Penthei vivi corpus dilaniasse.

TABULA XIII

SATYRUS. NDE originem duxerint Satyri plane imcertum est. Eos revera extitisse aflirmant quam plurimi. S. Heron. in vita S. PauL. prim. Erem. refert homunculum quemdam, aduncis naribus, & fronte combbuS aspera, cui extrema corporis in Caprarum pedes desinebant cum Antonio loquutum suis se , dixisseque se esse mortalem, atque unum CX Er mi accolis , quos vano errore delusa gentilitas Faunos, Satyrosque, & Incubos appellat. Pausanias tibi. narrat a quodam Euphemio in insula deserta, quo verutus invitum pertulerat, vises fuiste Satyros pelle rub, Tom. l. E cum

73쪽

cundos, & qui caudas equinis paulo minores in dotibhabebant. De illis mentionem 1aciunt Philostratus, Ebnius, Pomponius Mela, & complures alii. Socios habuit Satyros Bacchus in suis expeditionibus , quapropter more Bacchantium pellibus capr 1 una, vel Gamarum , sive pantherarum induebantur. Cum caprarum auribus representabantur ad denotamdam eorum salacitatem: caprinum enim animal in libidinem , & procacitatem est immodicum teste Pieri valer. lib.X. capra . Verb. libido. Satyros eosdein suisse cum Silenis & Faunis auctor est Nicandri enarrator ἔπι δἐ ους ηαεις Σαπρους M Σιλ ους λαβών - - ο Μασειν im . At vero quos

Safros nos appellamus, antiqui nominarunt Silenos a verbo Silis, quod con viciari laniscat . Nonnius t men lib. I a. v -s. Silenos a Satyris diverssis pronunciat.

HELENUS. ELguus Priami ex Hecuba filius, Imperii patriaeque proditor, qua parte Troia iacile oppugnari posset, Achivis indicavit, qui

vitam perfidiae praemium ei servaverunt. In Epirum protectus Pyrrhum regem a navigatione avertit, caeteris abeuntibus naufragium praedixit. Quamobrem a Pyrrho non selum benigne accUtus, verum etiam regni parte donat

est, quam ipse nomine fratris sis Chaoniam appellavit, in qua urbem ad similitudinem Troiae condidit. Profugum AEneam ibi recepit teste Virg. AEneid. lib.3.Ωuum sese a moenibus heros Priamides multis Helenus comitantibus offert.

74쪽

Helenus Mara capite insignitur more Lydorum& Phrygum. Tara autem erat pileus oblongus, cujus acumen in anteriora supra caput reducebatur. Solis Regibus concessum erat uti T1ara oblonga & non imclinata ut docet Herodotus lib.7. C.33. & assi sychius. Prolixos habet capillos, ad imitandum Apolli. nem cujus erat Sacerdos. Vide ea, quae diximus Ue cmpillis Apollinis in Tab. I.

Laurea, qua cingitur, illi tanquam vati competita

TABULA XV.

ALEXANDER MAGNUS, ET OLMPIAS.

LEXANDRUM Magnum, & Ohmpiadem exhi' beri in hoc pretiosissimo cameo iam ante me iudicaverunt peritissimi antiquitatum aestimatores. Huic Alexandri emgiei ορ- time Congruunt ea, quae de illo refert smlinus c. I 4. Dat forma supra hominem augustore, cervice celsa, latis oculis , ae illotribus, malis ad gratiam rubentibus, reliquis corporis lueneamentis non stae majesate quadam decorus. Olympiadem vero agnoscant qui ex vultu conjecturam faciunt. Plutarcus enim in Alex. morosam, & arrogantem eam appellat.

Serpens quem vides in Alexandri galea, & caput Jovis Ammonis humero reserenda stant ad illius ortum ex Jove Lybico in stipentem converse. Olympias enim ab Iove se compresiam draconis imagine , pnedicabat. Fortasse & Serpens AEgyptium eri Hero 3ph, con . AEgyptii per serpentem repraesentabant dom, nium orbis, Regem optimum & tutelarem, nominis di famae amplitudinem, ut docet Claud. Miri com

menti Disiligod by Corale

75쪽

menti ad embl. I. Alci. Natus est hic serpens, ad denoetandam Alexandri Magni praecipitem in rebus agendis Curam & industriam e narrant enim pedites 1ic insibiui1le , ut sua celeritate equorum Cursum adaequarent. Caput Serpentibus circumdatum, quod habet in aegide aa pectus, caput est Gorgonis quod Alexander gestabat, vel quia existimabat tantam virtutem huic capiti inesIe, ut eum invictum redderet . Vide sup. Tab.V., vel quia Palladem aemulari voluit, sicut He cutem imitatus est in nummis suis ubi Leonis pelle

indutus repraesentatur.

Omnes imFines Alexandri imberbes stini: T-

quoque Asacedonem animadvertentem, edixisse funi cibus suis, ut barbas Macedonum raderent, quod an sis haec in proeliispromptis a. Plutarch. in Ilies Persuasum olim fuit omnia prospere illi silcceς sura, qui Alexandrum vel auro, vel argento expressima gestitaret, teste Trebellio Pollione in Quieto Macriani F. Quam superstitionem S. Joannes Chri stoemus Homil. as. ad Pop. Ant. acerrima insectatur in-Crepatione; nam eo tempore abusias iste auferri nomdum potuerat. Vide Pieri Valen lib. 32. caput. Verb. prosperitra.

De Pyrgotele Scalptore celeberrimo qui temporibus Alexandri florebat, mentio fit apud plurimoSauctores ; utrum ejus opus sit haec Gemma decidant illi, quibus placet stiper incertis audacter hariolari. Gemmam hanc resert Michael Angelus De la Chausse eruditissimisque pro more suo statio notis illustrat in Mus Rom. sta I. Τα

76쪽

DEMETRIUS .

EM in E M beatum ante mortem dicendum

esse tristi exemplo confirmat Demetrius. Mortuo Alexandro Asiae minoris Imperium arripuit Antigonus, qui filium regni sit elibrem reliquit Demetrium. Re c domi, militiaeque virtute clarus longo annorum spatio bellum feliciter gessit. Transinisse Euphrate Babiloniam occupavit, Athenas Casia dri Ptolemaeique imperio liberavit, Pyrrhum ab oppugnatione Thetialiae repressit, & propter insignem In expugnandis urbibus virtutem ψωρ-- , idest , urbium expugnator dictis est Postremo tamen, quum hellum adversiis Antiochum suscepisset, libertatem cum imperio perdidit. In Chers esum relegatus, tam dicis voluptatibus indulgens , ex incontinentia correptus periit anno gysg. ab orbe condito iuxta Auginstin. Tornies. Tom. 2.Rosam fuisse ab artifice capiti impositam liceat conjicere, ut in nuntis Demetrii alluderet. Rosa enim humanae imbecillitatis est Smbolum, quia quo die florens, vigensque enitet, eoaem ipsis deflorescit, S. elanguet. Pieri Valeri lib. s s. ordi imbecill. hum. Unde post mortem incisam fuisse hanc gemmam arguimm . I ma. I. F T,

77쪽

TOLEMAEus Auletae regis filius, Cleopatrae frater exhibetur in hac gemma. Ille

est qui regni staccesIbr relictus a patre lPompeium in acie Pharsalica devietum, l& in AEgyptum fugientem interficiem

dum curavit. Quam proditionem indigne ferens Caesar ipsum, & vita, & regno mulctavit, regnum vero detulit Ptolemaeo illius fratri, qui simul cum sCleopatra regnavit. Quomodo ambo Ptolemaei in inummis distiguantur ita docet Valliant. Hist. Ptolem. Hic Ptolemaeus puer ut annorum sua ordecim natus

conspicitur, cujus imago eis aliquam fratris majoris speciem praeferat, ab eo facile Vfo intuitu discemnitur . Adde quod fratris capilli paullo longiores sunt , AEgyptiorum more quoi calamisrati ; hujus

vero toris Romanorum exemplo, quoi illorum comsuetudine uti voluerit.

TABULA XVIII.

CLEOPATRA.

L u RiM A s extitisse Cleopatras omnibus compertum est; at Cleopatram ultimam

Egypti reginam, Auletae Regis filiam, Ptolemaei serorem & uxorem exhibemus in hac gemma. Illa primum a Caesare adamata ei filium Caesarionem peperit, ldeinde ab Antonio justae uxoris loco habita, illo apud Actium devicto, aspidis morsu, ut creditur, sese inte

emit . Dissiligod by Cooste

78쪽

emit . Ita Lucius Florus lib. 4. c.a. Ubi servari Dis triumpho vidit Cleopatra) incautiorem nacta cu

stodiam in Mausoleum fe sepulchra Regum sis vocant 2ωptii recipit. Ibi maximos , ut solebat , im

tu cultus juxta suum se collacavit Antonium : aimotisque advenas Serpentibus ola morte, quasi somno soluta es. De illius morte haec caecinit Hor. lib. I.

Aus ae jacentem visere Regiam, Vultu sereno, fortis, ae asperas

Tractare serpentes, ut atrum Corpore combiberet venenium. Gemmam nostram illustrant verba Zenobii Proc

Dein re Cleopatra, regio co 'sta cultu , angues uberibus apposuit,soque interiit. Alii brachio, non papillae angues admovisse, asserunt inoniam vero, ut testatur Suetonius in Aug. c. In Cleopatram servatam triumpho magnopere cupiebat Augustus, illius imaginem tulit in triumpho cum Upide mordicus Oxa . Plutar. in Anti Cleopatra diademate caput redimita exhibetur: nam memoriae es confinatum intentam esse, manu dextera capiti admota, qua diadema ut verismile es, teneret, ut etiam mortua, Vfam spectantibus, Regina esse videretur. Galen. sive Author lib. de Theriaca ad Pisen. C.6. Sic misere occubuit Regina Regum, filiorum Regum SEA NEΩTEPA, Regina magna Cleopatra. Vide ejus, numisinata apud V . Num. Praest. edit. Rom.

79쪽

Volunt quamplurimi eam non aspidis morsia, sed veneno intersitie. De hoc plura dicemus in secunda parte hujus Musei.

ROMA. O M A domus virtutis , Imperii, & dignitatis, domicilium gloriae, lux orbis te rarum , & arx omnium gentium, Urbs κν ' ut olim Athenae A., & Alexandria Πολue nuncupata est . A Romanis non modo, sed ab exteris etiam pro Dea habita & culta, templa habuit apud Graecos, &in monte Palatino ipsi ab Hadriano Imp. extructum est, unde epigraphe ΘEA PsaMH in nummis insignitur. Discimus ex veterum scriptis duo ei stille nomina, quorum unum apertum & are Roma, de cinius origine insta; alterum vero ignotum, sacris abditum , vel paucissimis cognitum, quod dicere arcanIs caeremonrarum nefas habebatur. Plin. lib. I. cap. s. Hujus arcani Causam ita expromit Scholiastes Solin. ad lib. I. c. a. Deinde quod quidem putarint nomeu Romae non publicandum , id propterea factum tant, ne ab hosibus carmine , ae precibus devover ture credebantur enim preces apud Deos in caces, s proprium nomen non exprimeretur. Ideo & occubratum erat numen Romae tutelare, ut docet Plin. lib. 28.

Q a. Verrius Flaccus auctores ponit, quibus credat in oppugnationibus ante omnia folitum a Romanis Sacerdotibus evocari Deum , cujus in tutela id on, dum esset, promittique illi emndem, aut ampliorem locum apud Romanos, cultumve. Durat in Ponto

cum Diuiti od by Cooste

80쪽

eum disciplina id sacrum. Constatque ideo occultatum in cujus Dei tutela Roma eset , ne qui hosumsumili modo agerem. Nomen Romae sacrum existimat Pergithpus fuisse κεφα-ν idest caput, quia ut docet Pier. Valer. lib.3 a. bibcipitum verb. Roma . 'i Tantum alias inter caput extulit urbes Quantum lenta solent inter viburna cupress. Claud. Min. ad Embi XII. And. Alciati id nomen fuiste Anthusam didicisse tradit. Sed ad nomen Romae revertamur. Ita Dionysius Halicar. λό - Abe οὐ

descripst narrat) Romam quemdam Trojanam fo

minam , quae una cum Hiis Trojanis in Italiam perdo

nii , nupsisse Latino regi Aboriginum, re peperissse

duos suos Remum ae Romulum, qui conssiderunt um hem, quam a nomine matris suae Romam appellaverunt . Mi tamen urbem ab .aenea aedificatam, eique a Roma aliena foemina , nomen inditum fuisIb ait runt . Agathocles s1culus refert Romam Ascanii filiam, AEneae neptem, omnium primam consecrasse in P, latino Fidei templum, in quo monte postea urbs Roma fuerit condita, & ab eadem nomen sortita ad Romulum tandem Martis filium originem suam referebant Romani. Vide S. Aug. Eb. de Civ. D. C. 4.&

Verum quidquid sit de Romae fundatione certam cst illam seminino vultu semper a Romanis fuisse repraesentatam, .& cum capite galeato ut vel quia Ro- .. Tom. I. G ma