장음표시 사용
301쪽
to, a nom. Nato a natu. Vir viri,li vis. Mamil/la, a mamma. Siquidem, a si & quidem bubulcus
a bubus. Sigillum,a signit. P osui pono. Cenui,
agigno. Tigillus, a tignum. Strigilis, a stringo. Farma, a farre. 61sella,ab diis. Sagax, a saga. acerbus ab acer adiectivo. Lorium,alom. Fatuus, a fatu. Curulis, a curru. Ligula, a lingua. Martialis. Quamuis me ligulam dicant equites , patrest, Dicor ab indoctis lingula grammaticis . vitium, , viro. odium ab odi.
DE PRIMIS SYLLABIS COMPO. SIT IONE COGNOSCENDIS.
. C ompositio syllabarum quantitatem demonstrat aecentu. nam si nescias in potens & pius quanta sit Prima, cognosces ex compositis imp 5 es, atque impius ella breuem, quod Ostedit accentus in an/tepenultima. quia in polysyllabis dictionibus apudiaunos,si penultima breuis fuerit,accentus In ante/penultima esse debet, qui locus est acuti duntaxat
in amo igitur, & lew legis cmosces trima esse
breue,ex adamo. deamo. pόr o. redamo. pholem. relego, quoniam acuunt antepenultimam. Coua Solor, Clamo. lego legas si componantur penultima longa pronuncian si sunt,ut consolor. ζxclamo. relego. allego, quod ostendit accentus
in penultima, quia si penultima longa fuerit vel positu, vel natura, in ea esse accentus debet aut acu. xus,aut circunflexus, exceptis quibusdam ppaucis dictionibus, quae in ultima accentum habent, ut diocemus in hoc eodem libro, cum de accentibus tras tabimus. Nam quanta est simplicis syllaba, tanta& compositi ess2 debet, praeter intiba . pronuba.deiero.pesicro. cdgnitus. agnitus. llas1O.sust so. maledicus.cauivdic penultima correpta, a nubo,turo notum.fio. dito, q primam Iducunt. N otas semisopitus antepenultima breui, quae in sopitus Ion
302쪽
est. Ouidius. Thesea praesumit semisopita manus. Virgilius. Huc ego sopitum Q mno. Am/bitus praeterea participium penultimem P ducit Ouidi. Iussit&ambitae csi cudare littora terrae ad differentiam nominis ambulis. Lucanus, Letalis ambitus urbis. sic comitium antepenultimam prooduci ex con& 1 tum compositum & Conuitium,
ex con dc vitium. quanquam alis a vocibus, quasi couocium,alij a vicis, in quibus primo habitu est, dictu colauicium tradunt, qd si est,p c scribedii est.
DE PRIMIS SYLLABIS PRAEPOSITIONE COGNOSCENDIS .
P raepositioe cognoscitur syllaba modis sex. Primo. Praepositio, quata est in appositione, tanta etiam in compositione esse debet. ut in hostem. inermis sub ilio alto,subigit. Secudo, a b. ad. b. sub. ln. e. con . cu iacio composita producuntur, ut abucio. Mucio. Obucio. subi jcio. reqcio. coilhcio alia i mutata,sicuti fit in verbis insilio,incipio. V irgilius, Reiice, ne maculis iussistet vel 'era pullis. Idem, Quantu vere nouo viridisse subistit alnus. Ide, Eripe me his inuicte malis, aut tu mihi terram Inuce. Illud autem eiusdem, Tity e pascenteis a fiu/mine resce capellas,re correpta in relie, factu abiectione alterius i , ut fiat proceleusmaticus rei ceca. Qitotiescunq; igitur huiusmodi praepositio. nes cum verbo iacio compositae corripiuntur, fit abiectione alterius hut apud Lucanum. CuLObl cis Magno tumulum. Statius. Tela manu reicis canes. Silius, Arietat in prim5s, dc obicitq; imma/nia membra. Quod autem non componantur abicio seti ico , utrunq; enim verbii legitur apud gramaticos sed ablacio, ostendit praeteritum inieci, ut reieci, inieci,subieci. Na ab icio, seu ico coposita reici,inici,subici facerent, quod nusquam legitur.
303쪽
Uirgilius Strepitusq; Acherontis auari subierit pedibus. Terentius, tu. eci scrupulum. Praeterea non liceret eas unquam producere, cum stre stia per producantur positiones. Obisces etiam & subiices gemio ii debere scribi:iit Gellius superneo V irgi. lii versit. Qua vi maria alta tumestant obhcibiis ruptis. Tertio, E, deprae, se in compositione prod cuntur, ut edisco, dedoceo praestro, seduco, nisi interdum sequente vocali, ut 'pud Virgilium un/da dehiscens.& sidibus ue praeustis &. Dona dehinc auro grauia .iNotandum premo, ecor, de precor, preces, interpreS,interpreἰor, pretium,prehendo,comprehendo, unde per synaeresili pren/do,comprendo, non esse a prae praepositione , propterea corripi. Quarto.*Lubil I roducitur, ut diduco.praeterquam in dirimo,& disertus, Virgil. Dixit ,& praelia voce diremit. Horat.&ecundi calices quem non secere disertum8 Quinto, Pro semper producitur, ut pro dulei Ascanio veniat, Et iuper Garamatas, & indos prosei et Imperium. Excipiuntur, Procella, profugus, proteruus,prta nepos, prorisiscor, procuro, propero, prdsecto, profundo, pr5fanus, pr dindum, profiteor, proosta', propago,prdius', propino,prdstigio. Vir. Creber pr5cellis Asticus' Idem. Italiam fato profugus,lavinia venit. Idem. Imperium Dido tyria regit urbe prosecta. O ui. Risit,& his inqt facito mea tela procures. Ide, Solaq; sermosam culpa prosessa facit. Ite si coponatur cu dictioe icipiete a vocali. Virg. Oramus, prohibe infandos a nauibus igneis.
Propheta corripitur, quia graecum est, ore ο ρ ιτης
Sexto Re ubiq; corripitur, ut Fert ,,reserq;, Bror. Excipitur resert cum distare , aut interella signifi/cat. Iuvenalis. Quid restri,dictis ignoscat Mutius,
304쪽
an non nec mirum tunc produci,non. n. a reprae positione, sed nomine componilur. Repperi. rep/puli. rettuli. relligio. relliqae in metro gemina sciri. Denda sulit cosbnante, ut re breuis praepositio po/ situ intendatur, In prosi vero oratione no itidem. inueniuntur etiam redduco, & rellatus re positio. ne producere. Horatius.
Dis tibi det capta classem redducere Troia. Luc. Reddiicit Venus, et, redducta daedala tellus. TOretius in Phormione, Quod ab illo allatum est,sisti esse id relIatum putet . ubi Donatus ait,& geminavitii, ut relliquiis Danaum. est erem senariussambicus. Llicretius. Id rursum c li rellatum me bra receptant. Sic puto littera, littus,quattuor, terara in metro geminant consenanteis, ut producant primam positione, quae naturalitei breuis est.nam
an is tela, vel a Iino hui litum, vel quasi legitera di/sa sit, quia se iter praebeat,t1 breuis est,bitus' a litando dicitur, quod corripit primam. Quatuor simplici t debere scribi, os Adit quater ab eo ad/
verbium. Vir. olerq,,quaterq; beati. Tera a terenodo dicta est, primacorrepta. Qtiana obrem in pro si oratiode,simplici,naeo iudicio,consenante scri. heda iniquatuor haec, latera,litus,tera, quatuor,
ut prae se serata breuibus deducta esse,& si omnessere aliter sentiant. qui error hinc ortus est, quiamna in carmine geminent consbnante,idem etiam in prosi faciendum existimant. Adde quod in au/gurum libris tera simplici r scribi selebat.
DE PRIMIS sYLLABIS DIPH. THONGO COGNOSCENDIS.
D Rhil ongo syllaba longa est semper. Virg. Pli εbe graueis Troiae semper miselate labores. Ide, Siqius mihi paruulus aula luderet Uneas. Idem a
305쪽
audiat eui otas;iussitq; ediscere Iauros. Iterdum vero sequete vocali corripitur, ut preuro. prae' eo. Qua de re milia dicturi simius in communium
DE PRIMIS SYLLABIS RECVLA COGNOSCENDIS.
R egula cognosci possunt primae syllabae modis
.ptem. Primo. Omne praeteritum diffflabum pro/ducit primum. ut emi legi laui foui.praeter bibi, abibo. Dedi, a do. Fidi,aiando. Scidi. a scindo. Ste/ti, a sto. Tuli a tollo, cum iis compositis. Quae duobus his tribrachis coprehenduntur , ut facilius memoria teneri possint, Bi. De. Fi. Scr. Ste. Titi Fus autem,& R iii & similia, quia vocale ante vo/cale habent,corripiunt primam,ut supra diximus.
Illud hoc loco nolui praeterire, dissyllaba praeterita ideo producere primam, ne minorum levo/rum sit praeteritum, quam praesens, quod rarissime inuenitur Prisciano authore. Deber. n. pteritu vel plurium tepobi esse, qua piis,ut legd, legi, vel totidem ut ven15, veni. PaucioF autem rarissime inuenitur, ut findo. fidi. scindo. scidi. Virgilius. Diridit,& multa porrectu ostedit arena. Lucan. Qua mare tellurem subitis aut obruit Indis, aut scidit. Martialis . unguentdm fateor bonum
dedisti Conuiuis here. Sed nihil scidisti. Antiqui etiam scicidi protulerunt. Ennius in Menalippa, ut . Priscianus citat, Cum saxu inciderit. Langlieo , 3c liqueo langui.& licui pares habent in praesenti, &in praeterito syllabas, Corripiunt enim penultima
praeteriti.idq; usiis comprobat. Ouidius. Imposito fratri moribunda relanguit ore. Ide , Nectare corpus delicuit. Idem,
Delicuit, stagnum suo de nomine secit. S ecundo, Praeterita geminantia, primam corripitii.
306쪽
idtondum5mordi peperi. fefelli.tutuds.leugi. psi pugi.dΤdici &-a pendeo. tendo. rondeo. mordeo. pario. fallo. rundo. tango. pungo. disco. Et notandum, composita seruare simplicium temopora, ut cado,cecIdI.conc1do, conci di. occido, occidi penultima correpta. caedo. cecidi. concido. Concidi. Occido. occidi,penultima producta. Anstiquissimi tamen a tundo compositum praeteritum etiam producebat,ne a praesenti temporibus vin/ceretur. Ennius, ut Priscia. itat. Virosq; valenteis C ontudit crudelis hyems. Nam hic corripuit,infit& O ciues, quae me mrtuna sero sic C ontudit, indigno bello cosecit acerbo. Sed huiusmodi a tunodo praeteritum non memini legere, nisi correptatus liaba. Virgil.&lapsa ancilia coelo extuderati Hor. Quod regu tumidas contuderit minas. Ide, Non auspicatos contudit impetus . conisiderit choriambus.contudit dactylus. T ertio omne supinu disyllabum producit prima,
ut motum, cretum,letum .praetera queo qui qua/ium. Terent. Nam cum compressa'st nata,forma
in tenebris nosci non quita'st. Quitast iambus, est.n.quaternarius iambicus. A sinosiuisitu. Vir. Sed te stina situ. Α eteo cies ciui,citum, Statius. excitfis,& longam pridem indignantia pace. Corda tumor. Nam 3 cio cis quartae yducitur ei. Vir excitum ruit ad portum. A stro stui satum. Oui. Sole satus Phaeton. A lino liui litum. Virgil.&paribus ira corpora guttis. A b eo tui itum. Ide. M orte obita. A Do dedi datum. Idem. Hoc mi/hi sorte datum. A Reor,ratum. Ideme Nos abusi
se rati. A ruo rui rutum. Ouid. Diruta marte tuo. Qtiae ut facilius teneri memoria possint, compre
inendi quatuor pyrrhic s,di syllaba sic, Qui, . Si,
307쪽
statum . . od tamen producitur secundum Pti scianum. Sic enim praecipit, Steti vero statum stipi. mina penultima producta debet facere . Vnde Lucanus in secundo, Constatura fides superii. Dem. de addit, E st tamen in hoc quoq; notandii, Quod
nomina ab eo derivata,a penultimam corripiunt,&antepenultimam, ut Status, stata, statum. Stabilis. Lucan. in decimo, Qtlorum stata tempora status Idem. in quinto. Quam non e st i. Haec ille . Notandum praeterea a Statum composita i penul. timam corripere,a statum. praestilum.cOstatum. Avero Producere, A statum praestatum. constatum.
tanquam illa a Steti, stitum, haec a staui statum ve/niant, Quemadmodum a Sonuisbnitum a Sonaaui Sonatum .licet Staui praeterito, & Stitum Spiono non utamur. Quarto, quanta est praesentis prima syllaba. Quanta item praeteriti persecti. ac Su. pini tanta etiam eorum est,quae ab illis nascuntur. Sed notandum Qtiinq; haec producere De a Do/das. D emus. detis. D etur. demur. demini. Da vero tam penultimam. quam antepenultima ubiq; cor/ripere, D amus. datis. daris. dare datur. Damur. dabam. dabar. dabo dDor. date. dato. darem. dares. datos. daturus, dator, id quod manisestius accen/tu, qui in antepenultima est,composita ostendunt. circundamus. circundabam. circundesbo. circun date . circundare. circundatus, sic pessundamus. pessundabam . pessundabo. pessiundare . Genur,
genitum, & posui, positum cum deductis pri. mam corripiunt , & si gigno de pono produ/cunt . Quinto propriorum nominum prima', &mediar syllabae ponuntur indifferenter, ubi non
fuerit certa regula, aut si non aliter eis poetae ap/probati usi fuerint,sexto,ba,& tri in compositio μne corripiuntur
308쪽
ire corripiuntur. Brutu. Bamater. Bidens.BIceps. TrIinum. Tricorpor. Tradens. Tricuspis . Septi mus, Dictiones per synaeresin, aut crasin producutur. ut Nila nihil. Miamilis. Cogo a Coago. Phaethon a Phaethon. Nam detrimentum bterae, syllabae'ue productione compensetur.
DE PRIMIS SYLLABIS COGNOSCENDIS EXEMPLO.
Ε xemplo cognoscuntur primae syllabae,si deficien/te regula ad approbatos poetas confugiamus. ut si nescias in pecus atq; Apis,quata sit prima,scies ee breuem ex approbato aliquo, ut ex illo Uirgil. - is cultus habendo. Sis pecori, Itq; apibus quanta experientia parcis. Eode modo, Si nescias quata sit tu in iuniperus,&fru In fruges, cognosces esse toga ex ili' virgith, Iuniperi grauis umbra,nocet & frugibus umbrae. Tenendi sitnt igitur memoria quamplurimi opti. morum poetarum versiis,ut Virgil Horatu. Ouidii & aliorum illustrium, ad quos recurramus, ut quemadmodum illi usi fuerint syllabis, & nos via. mur. Et quoniam infinitum prope esset, mas sem. per aut coiripuerint, aut produxerint pserae,col iuere,eas tantum, qbus indifferem usimvenium
tur, quotquot potuimus, hic siibiunximus. hae ve/rossint, Britanus. Bithinius. Cacus. Cosyra. Cra/rhis. Criticus. Curetes. Diana. fidenae. Gradivus. Hinulus. Hymε Italus. Lycas. liquor sidus. Orio. obicio. ob; scio. Pachynus. Palatia. Propago. Py/rene. Procum. Profundo. propino. Rubigo. R illius. Rudo reduco. redduco. relatus.Iellatus. re peri. repperi. retuli. rettuli. repuli.reppuls.reicio.
reiicio. Sychaeus. Sicani. sed haec prima syllabam
309쪽
indifferentem habere inueniuntur, mediam ver' haec, aegeo. Bebryces. Bataui. Cybele. Cyane. Conubiit. Contudi. Ficedula. Lecythus. Malea. OrIO nis. Porsena. Porsenna. Pharsalia. Syphacem. Iaita eme ostendatur approbatorum eatemplis.
COMMVNIVM Authoritates. Et penitus toto diuisbs orbe britanos. Virg Nam quid Bi uanis coetu disterre putamus e Lucr Quaq &cappadoces faciant eqiesq; Bithyni. Iuue. Bithyno, phrygio ue satu, sed que sua note. V a. Fl. His Cacsis horredii tyberio gurgite mustrii, Ouid.
Cacus auenlmae timor,atq; infama sylvete. Idem.
Fertilis est Melite sterili uicina Cost te. Idem Et bellare Tabas docilis, Cosyraq; parua. Si L. Huc licus, huc sigaris, Peneusi, Hipanis , Cra/this .d Ouid. Crathis es hinc Sybaris uestris plerminus oris. Ide.
ut critic1 dicunt, leuiter curare videtur. Hora.
Αeqlis liber e critice q malus e. alij tu cretice. Mari Illic bellaci confisiis gente Cuietum. Lucah. Celme Ioui,largoq; setos curetas ab )mbri. Ouid. Tergeminat Hecalcitria uirginis ora Daanae. Vir. Exercet Diana choros,qua mille seculae. Idem. Hi tibi Nomentu,& Gabios, vibemq, Fidena. Ide. Vivat Fidenis,& agello cedo paterno. Iuue. Et genus a magno ducente forte Gradivo. Ouid. Cradivum patrem, gelicis qui praesidet aruis. Virg. atq; H insili pellis totos operibat amateis. Properi Vitas Hinuleo me similis Clo e. Hor. Hymen o Hymente lime, ades o Hymenaee. Ca. Hinc Augustus agens 1talos in praelia Caeser. Vir. Coniecto sternit iaculo, volat ital a Cornus. Idem.
Eiet uti cibus omnia & aridus et liquor ipse. Lucri
310쪽
Pon Iustiti saxis calorignis iquor aquarum. Ide. Crassiq; coueniunt liquidis,& liquida crassis. Ide. inde L ycam serit exectu iam matre perepta. Virg. Protin Antaria, et Lyca prima agmina Turni. Ide. Cum subito asscturges sustu n;mbosus orion. Ide. Ensiser orion aequore mersius erit. Ouid. Cur obicis Magno tumulii, maneisq; vagateis e Lu. Obicsunt portas tu, dc praecepta facessunt. Virg. Praestat trinacrii metas lustrare pachini. Virg. E Ous ibriseros versus pachynus ad austros. Oui. Haud tuetuam magni dixisse palatia coeli. Ide. Quam tanti fuerit cadere ut palatia cernas. Sil. Sylvarumq; aliae flexos propabinis arcus. Ceor. h. Esse sin&,nimiu vobis romana propago. Virg. viι No sine me e tibi pari honos tua bella pyrene. Tib. Nubistrae colleis atq; aeriam pyrenem. Luc. Risit,& his insit facito mea tela procures. Ouid. Procurate viri,& pugnam sperate parati. Virg. Impia dementis vulgi,& vix tota profudit. Sil. Has post qua moesto profudit pectore voces. Cat. Hiscere, lail habeas tria nota,quando propinat. Iu. CCenat,prdpinat, poscit, negat,inuit,vna est. Mart. Vteris ore aliter,nimiaq; rubigine captus. Ide. Exesa inuenies scabra rubigine pila. Virg. Scola culminibus ferali carmine Bubo. Virg. Hanc quia iusta serunt, dixere feralia lucem. Ouid. Et graue magnanimi robur mirare Rutili. Ouid. Famae Rutilium sitae telinquas. Mart. Vincla recusentu,& stra sub nocte rudentu. Virg. Findor,n Arcadiae pecuaria rudere dicas . Pers. Eiectam classem, seciosa morte reduXi. . Virg. Reducit venus,& redductu daedala tellus. Lucre. Esse fidem,digitis ad sentem saepe relatis. O vid. Id rursum coeli rellatum membra receptanti Lucta