Iurisconsultus, siue De optimo genere iuris interpretandi Franc. Hotomani iurisc. liber in quo L. Gallus, L. Lecta, L. Filius quem, L. Frater à frate, & aliae complures explicantur. Adiecto rerum ac uerborum indice locupletissimo. ..

191쪽

D. An praemium semel forti uiro datum, post alteri forti postulanti concedi propter raemiorum incertam &timabilem rationem non opor

o uoluntatis Coparatione: nuc

s ad contrarie scripta diseutationem traducimus,si modo

Quintiliani locum insignem ad hoc caput pertinetem, exi libri VII. capite VI. subiecerimus:Scripti, inquit Fabius, &uoluntatis Dequentissima inter Consultos quaestio est; B &pars magna controuersiqis iuris hinc pendet:quo minus id in scholis accidere mirum. D est,ubi etiam ex industria fingi-

192쪽

gitur. Eius genus uiati est,in quo & descripto & de uolun tate quaeritur.Id tum accidit, cum est in lege aliqua obscuritas,&anea aut uterque sua ς interpretationem colirmat,

aut aduersarij subuertit: ut hic , Fur quadruplum solvat. ις Duo surripuerun t pariter de μcem millia, petunt ab utroq; μq uadragena.illi postulant,ut Gisicen a Conferant: nam & a- ta

ctor dicit hoc esse quadruplu Gquod petat, & rei hoc quod u

osserant.uoluntas quoque utriliq; defenditur. Aut cum cede altero intellectu certum taes de altero dubium.EXme- α

retrice natus, ne concione- una a tun

193쪽

n tur. Quae filium habeba pro iv stare coepit. prohibetur ado- lescens concione. Nam de ii

)i lio eius, quae Ante partu me retrix fuit, Certum est: an ca-

,, dem huius causa sit, dubium 1 est: quia ex hac natus, & haec γγ meretrix est. Solet Scillud quaeri, quo referatur quod, ,, scriptum est,Bis de eadem re,, ne sit actio: id est, hoc Bis addidi actorem, aut ad actionem. ,, Haec ex Iure obscuro. Alterudi, genus est ex manifesto. quod 1, qui solum uiderunt, hunc sta,, tum plani Sc uoluntatis ap- ,, pellauerut In hoc altera pars ,, scripto nititur, altera uolun tale. Ex contrarie scriptis

194쪽

controuersia constat, cu ut Cornificius ait) alia lex iubet, aut permittit, alia uetat quidpiam fieri: uel, ut Cicero scribit,cum inter se duae uidetur leges, aut plures discrepare, hoc modo: Lex, Qui tyrannum occiderit, quam uolet sibi rem a magistratu deposcito,& magistratfls ei co- cedito.Et altera lex, Tyrano occiso quinq; eius proximos

cognatione magis ratus ne-, canto. Tyrannu uxor sua noctu,cum simul cubaret, Occidit.haec filium situm, quem ex tyranno habebat, sibi prsiiiij loco deposcit.sunt qui ex lege puerum dicant occidi o m 3 por

195쪽

portere.Res in iudicio est Intentio matris: hic filius mihi pro praemio debetur. D.non debetur. Q. An debeatur. R. Quia lex eum iubet interfici. F. At haec lex ab altera modificatur: quasi exceptio adiecta sit,nisi aliquem eoru percussor pro praemio poposcerit.D. , cum duae leges co-trarie scriptae reperiuntur,altera, si fieri possit, per altera modificanda sit.Exemplum eiusdem generis extat etiam apud Pauluin L. Nesennius, 36.D de negot.gest. Auia nepotis sui negocia gerens,cUmalimenta ei decerni non so-stulasset,eum tamen aluit. In

196쪽

rationibus reddendis, imputari alimenta uolebat.Intentio:Alimeta nepoti a me praestita, in rationes imputari Ο- .portet. D. Non oportet. An oporteat R. Quia cu neque postularit ut alimeta decernerentur, neque decreta sint, uerisimile est, ea de suo praestitisse. Mater autem quq

de suo pr stiti non imputat.

F. At illa patrimonium nepo . tis administrabat: unde uerisimile est,ex eo potius alime

ta illa prsstita fulse. Discepta

tio eX contrarijs uerisimilitudinibus nascitur: quarum altera est, quod nec postulauit ut alimenta decernerentur, in Φ nec

197쪽

nec decreta sunt: altera, quod nepotis patrimonium admianistrans,ex eo,qu ar nepoti necessaria erant,depromere Uideretur. An auia sita sponte ac sine decreto alimenta nepoti praestans, quia patrimonium ipsius administrabat, non de tuo, sed de nepotis patrimonio ea pr stitiste uidea

tur. Alteruexemplum. LeX

est, Vt eius quaeque species sit, qui eam effecit. Altera, Quod nostrum est, fieri alte rius sine facto nostro non potest. Septimius ex tabulis Octauij nauem aedificauit Hac Octauius sitam esse dicit. ln-tetio:Hςc nauis mea est,quip

198쪽

pe ex tabulis, quae meae stant, confecta. D. imo mea. 4Wtrius siti R. Qura lex eius este speciem quanque uult,qui cacricit. P. At n on al ter p otestcsie tabularum,alter nauis dominus. Cum autem tabulae meae sint,nec sine meo facto

alterius fieri possin i, lex superior ex posteriore intelligenda est: quasi adiecta sit exceptio, nisi ex aliena materia jpecies facta sit. D. An ea de-mu spccies essectoris sui sit,

qui suam ex sua materia effecit.quod si ex aliena materia

facta sit, eius sit qui materiae est dominus. Respondetur: semper speciem effectoris es

199쪽

se,siue ipsius,siue aliena materia fuerit:nec legem alteram obstare, propterea quod eratincta materia intelligatur. L.Minutius, S.D.derei uind. L. γ.f.s. D. de acq. rer.dom. Atque hinc nobilis illa Sabinianorum & Proculianorucontrouersia nascitur,de qua ijsde in locis disputatur. Praxiteles ex aere meo statuam Mercurij fecerat mea Inten-rio haec est: haec statua mea est, quippe ex mea materia confecta. D. Imo mea. Q. Utrius siti Ratio Proculianorum,qui causam efficientem

200쪽

Firmamentu Sabinianoru, qui causam sine qua non, Umgebat: At meumri sine meo facto, fieri tuum non potuit. quare lex illa sic accipieda est, nisi ex aliena materia sit facta. D. An species ex aliena materia facta, eius sit, cuius est materia.Caius eo tandem Uetum affirmat, ut distingui

res debuerint . aut enim rem

ad pristina materiam reduci posse, ueluti si ex aere, alioue metallo facta sit: aut no pos, se, ueluti si ex marmore, uel ebore, uel saxo si non positi,

forestatuarij: si positi, domi

ni materiar. Cuius opinionis hac opinor esse ratione, quia