장음표시 사용
21쪽
vero dicam de aqua, quomodo & eur copiosior sat hacorpore, & quomodo is en trahat in s ipsum. Adsero autem ubi homo bibit amplius, di corpus S splenem aquam in seipsa trahere ex ventriculo,&c. . Laen in multi, hepatis vicem supplet. hine Aristub. s. de parti animal. eis. 7. iecur adulteratum vocatur Era Plati inTimae. m,' et κ μαγει .R Atti rimam innumeris & capacibus ramis per lienis corpus dii lentinatarum munus es h non vitalem di taxat ealorem e cordis specu adferre: sed tenuem etiam sanguinem, humoremque setosi rem, non autem cra laeti melancholiam ex liene haurire, ne in venas rest gnans fit ditate sua is iremcir turrium vero ut secuen, halituosusque cordis sanguis in artemas dispersus scio temperetur. Hoc atteriae lienis ad vicinam a triam exportant: quod deinde ab emulgentibus arteriis ad renes deducitur. s. inamvis Hipp. lib. de carnibus arte iam spiritum condere ae conservare autumet: & Arist. lib. i. sistor. animal. cap. is. arteriam tracheam soli spiritui accipiendo reddendo ite destinatam, nihil vel secuiti vel humi
dum pati seribat id tamen minimὰ . Aia ,sed iuxta Cal.
ita. 3. de tac. nati cap. l . res et, accipienda sint: alii
putante Aulo Gellio, lib. 8. p. io. his veritas: Arteriae si conceptaculum spiritus naturalis Medicis vitalis binisti conlusique cum singuine, in quo plus spiestus est, minus vero tinguinis. D. Ab his non abludunt Paracesitae, dicto tes: Firmamenti seu superioris globiastra vel vit te, spiritus co
disti arteriarum elemento fruuntur puro ac spirituali, ab astris inferiorum elementorum, ventriculo D pe, ii pare, liene, osophago. intcstinis, mesarescis venis vesca testis &urina , venis, ante praeparato e Et quod liani sim nutricatione ad matutitatem pervenientia, Meunda tructuum res lutione vices rependant mutuaque oss- Eorum eommunicatione societatem humana Reip. custodianti r u. Nullus humor actu 1 eeus aut sidus in corpore vivente: sed omnis humidii ac calidus. Q. Calorem illum per se nulli humorum, ratione pirituum tribuo. a. Perpetua memoria dignissima est solertiaHippocratis, qui ptimus ex igne, acre, aqua, terra, Omnes res naturalex compostas esse invenit. Ex quorum anal
gia , doctrina de quatuor humoribus, tanquam sanguineorum animalium principiis seu elementis ab eodem structa est: omniumque rerum actioncs N virtutes ex sesideriistis: nee non finitatis & morborum, eo n-demque curationes ex illis affabre petitae sunt. q. Quibus modo enarratis licet fides minimὸ dero sanda st: rei tamen evidentia edocti Hermest Tr sines stus, Ceber, Basilius, Valentius Monachus, & noli fax repa, restis, philosophus ui & - 1 3ὸν Metis, totaque chymicorum schola ex Sati, 'his,e, Metirio , omnia corpora naturalia constructa esse unanimi consensi statueritis.1 . Quae elementorum differentiae chymicis operasonibu eonspicua sunt, nec quid in talia principia r spuat divisionem : quibus tamen quatuor Elementa, tanquam psora quaeuam prinespia sui ha siui.
I lib. dei uel h. in . 8. & ii. aliisque locis quampluriinis, est : Contraiia contrariorum esse rein D. Id quod dirasoni consonum, di a rei veritate haud ahenum esse arbitror. Non tamen ut filio quidem opinantur huic ch iraicorum s insens contrariatur, similia Similis usquae curanda praecipit, ut lien sene, hepar herate, cescorde: dee. id quod magnis illis duobus inedicin oculis Caleno di Hippoemon improbatur: quoi iam ille tr. de med. fac. morsinii seorpionis scorpione curari. docuit. Hie vero de morbo sacro: Morbos plerosque ex is ci ratiex quibus nascantur. Medicamenta quin e iam Gal. lib. ec p. med. s l. probantur, quae totius substanciae consortio omnibus intemperiebus tanquam media exticinis contraria sunt. Addunt hic alii Caleni locum ex u. meth. e. 16. lienem & iecur similia medicamenta
alimenta postulare: quem tamen misere a lacuna coria ruptum haud favere arbitramur. a. Superflua uenis per inferiorem duntaxat ventrem Gai 13. meth. me. .c.I7 evacuanda praecipit,utpote quod nulla per rencs, quae evacuationem illae indicare pollit, via pateat. Qua in re non setium arterias emul entes scoprivat munere: vcrum etiam Hipp. lib. de ali. erepusnat,b l olis, qu cunque splenem magnum habeant, intera lavesicam si bdiicendam monenti: medic nimns iur cliui cticis, quae splenem mollire scripta sunt. Non longo intervallo iubnectu si uentia, Ex pharmacis quae si lenis gratra adhibentiit, alia per vesicani purgant, scii sim molliorem faciunt,&e. Et Ib. a. de morb. in ictero nigro, sui ab oblim tione lienis ot tur, diu-rotica suadet '' ualia sunt asphodeli radices cum foliis opsi in vino eo fias& propinatas,&asphodeli semen, Hipp. de intem. ait 3. Febris quartana in principio leniter tractanda est, eiusque causa coniuncta per diuretica seliciter aut sciter.
L A Whnonium num pollit in corpus humanum pira
a xiii edicamento astianii, quaei itum est a multis. Eisi autem veneni suspicione non careat, ex catalogo tamen eorum medic amcntorum, quae in corpus asti muniti non musiavi plurimorum ejusdem cum Antimonio iacultaus pharmacorum, callio eliminari potest. r. Si quaedam mordicantem vim habentia calcinata,
seu igne cremata miniis motalicant: quidni idem cum Antimonio seri existimabimus ps. Non excludimus Tartarum, vitriolum, sulphur &metalla ex mcdicamentorum nurnem,quae Ore accipiuntur. Siquidem ab illis quoque se non abstinuit antiquitas: Eaque ne elaborata P mptius Operatro uena absolvere existamamus. . Quaelibet medicamonia cxcrementa corpori in utilia , ac nonnunquam damnosa continent. Quare
quae talia fiunt praeparatione&separatione opus habent. Haeea Gymiei, recid obitur. 1. Multa ignis commercio sunt meliora, ac latentem medicamentorum naturam propalant, Cal lib. de Thetiae ad pis. p. Ir. 6. Aerimoniam in combustis ignis per se nequa quam omnem ei scit, uti Galenos. de si p. med. G.
i. gorbi in natura semina habent 3d pHncipia, & -
nerationes atque transplantasones ratas absol
r. Febi in quartanam ab humore tenuiore, qualem senem attrahere supra docuimus. Laturire dicimus.
THERA DE UTICA.ic t 'Herapeuticum axiomaHippoe. lib. de fiat b. re lib. A de morbo sacro, Calen. de arie medendi cap. 8 .
An inis missionem, quae si per Revulsionem ex oparte mlnes opposta in haemorrhagis imperite in probat Felix Nit iis lib. i. cap. 3. sua chirurgiae. 1. Quod s enim eadem quod tamen largitur 3 sanguinem impetu quodam ae quas instro percitum in aliquam partem irruentem compescere ac revellere posest, quidni quoque per vulnus ei luentem retinebit λt. Vertina rivisim nos occupat virisus, quid tum ii velimus, ubi tutum est pro vulnere corpus, ut Poeta inquit,
22쪽
inquit ,& quam tum venam tunderemus, ubi utrinque t mus, nullam. Eu enim vulnus vulneri positum is de in singulis artubus vulnus stacceptu 3 cui respondeis σπατικον.
Resip. M. SAMUELE GENTERS BER GERO
nem quam nobilissima di illibatae castitati, virgo ordia
THEMATA pHYslOLOGICA SLi TVM atque ex gremio naturae desumptum est illud Philosophi placitum: In quod quid ro
solvitur proxime, ex eo quoque immediate con structum
a. Cum igitur es et, υνα λυσσι τυε συυάτων φυσικων
quatuor in conspectum veniant: primum si iiitosa seu porosa substintiae Mercurius. secundo oleaginosa, seu corpus quoddam sulphureum : sulphur dumim:
quae duo si non talibus quibus convenit vasis reserventur , saepius in auram evanescunt. Teresiam Ses, quantumvis crastius, virtutem tamen non obcuram habet. Quartum est terreum Elementum, caput mortuum dictum: non tria, sed quatuor corporum naturalium pri Epia hypostatica, vinγpothcstos praedictae contra Chr-micorum decreta statuenda esse videntur.
praeparationem occupati: verum etiam eorum, caetermrumqtie corporum naturalium causa partes & in ectio
nes inquirendas, nec non iuxta eiusmodi & talem c graitionem corpori humano in clam instituendam, animadvertentes: tria arrisciosa indagine. quibus actionum causae&δ αμια Hippocraticae per se proxime assignati pollent , quaeque suo accellii corpus non tantum metron sed activum&vimitae cilicet ent,repererunt: Et proinde in tria quodlibet eorpus naturale resolutione, quae est partium essentialium, non contingentium pro- , me dispesci non te acie statueunt.
deraso, pro duplici eorum vel ante vel post regenera tionem Chymicam Fine tantum in tria resolvuntur, uti sunt Magisteria de Elixitia mi orum: illa vero praeter tria activa, quae Chymicis Aristoteli, ductu , formam & naturam potius principii nomine dignantis , quod sint activa o principia appellantur: quarium etiam admixtum habent, quod tamen tos non essentialitet, sed contingenter per naturae errorum adest, secum gerens non vita, sed mortis anatomiam, ut Gy. mici loquuntur.
mensura in qualibet specierum divinitate variata mixti ne inaequaliternustentur: ita ut in alia non plus si sal satiali, plu, substantiae oleaginosae: in alia insuper plus Mer- is leti substantiae spiritose sive vaporosae. Quam missonis varietatem praeclaria Lucretius li. r. in hunc
moduin poemate expressit: Debentn mirum non omni somniaprosm
Semina m. amodus in rebus mi tenentur,onstratiunt eadem fruges, artasta, animanus, se a ratioque modo eo ista.
si ratione suae essentia triplex est, animale,rigetabile, minerale. Ratione vero adiunctorum duplex, purum
s. Non pauci amscialem specierem transmutasO- interesia docet, vi ratiunculae illius, quod ars tanquam accidens substan iam tenerare non possit impossibilem tali: Chymiam inde fallitatis immeritolai muliti tin distinguentes , quod artes aliae materiis subiectis. minentur, ut est statuaria, fabrilis, sputina: aliae post administrationem debitam potiores partes naturae te linquant, ut Vescultura, ct iuxta Hippo. deleg. Medicisim : alia utriusque di artis di naturae beneficio negotium peragant, uti sunt vitriarii aurifabri, separatores metallo
rum demineralium s. Venae, arteria, mes,&e. corpora similiaria proprie non sunt.
IO. Foetui in utero matris existens menstruus si guis alimento non est. ii. Spiritum hominis nativum gluten animae&co potis cum Alexandro Aphrodis elo, Homele Tri e .gisto, alii que compluribus statuere non erubesco. 12. Calorem naturalem inhoinis duplicem cum do.ctissimo Fernelio lib. Pathoi eap. i. de s . ponimus. i. Insitum in solidarum pallium humido primigenioi
harescentem, cuius origo coelestis est. 2. Elementatium moderatum , di ex omnium elementorum missione temperatum. Ille omnium actionum naturalium opusex ptimatius hie adiuvans est primarii.
i. si recte statutum est humanum e pus sicut res oquamista ex sale,sulphure & Mercuso componi nune quoque recte statuetur, ipsa ubi a naturali statu te cesserunt,morbos procreare, auro nimirum sito in m tum vergentibus,Chymicorum loquendi consuetudine Astrum sulphitris inflammationem: salis resolutionem: Mercurii sublimationem vocansum. r. Hisce accinit Hippocrates lib.de vet. sed hunc modum: Atque haec nempe quaei.& thes recensa tur ) missa qu demae contemperata inter se neques sudeprehenduntur, neque hominem laedunt. Ubi ve quid horum a reliquisse ratum futat, arque ipsum per se solum extiterit, di sensu deprehenditur, de hominem laedit
3. Hisce postis quatuor humores N p. de Caleni minimὸ reiiciuntur: sediti bis tria sunt Chmieorum, ita
ut potiores indicationes cinsvae abiit petantur. Cui sententiae Hipp. lib. de vet. Med. hisce astipulatur verbis: Nesue siccum,ncque humidum me uecasdum, neque Holdum,neque aliud quidquam ex his putaverunt vel iominem laedere. Neque homini horum aliquo i, pus esse opinas sunt,sed quod in unoquoque tres iii tiram natura potentius eit,ut ab illa separoti ne utar hoc ipsum id esse, quod laderet, existimaverunt. Idem alie auferte qu siverunt. Potitissimum autem cst, ut dulcia dulcissimum ι inter amara, amissimum; inter sa, acidissimum, quae Cl mictu nil aliud sunt quam salium disserentiae. . D enteriam cum Mercuriali lib.3. deas infuerit. cap . suxum alvi eum oulceratione & dolore intentianorum desinimus.
23쪽
. Hanc proprie dictam, di a notha seu spuria distiniactam, do in simpliciter talem de Epidemicam. Hac ero est vel pestilentialis di maligna, vel levater tantumlassa amus, moti facultate ejus abstersoria sucita di i contagiola: quarum alti inultis exitio est haee licet plu. nos invadat, paucos tamen e medio tollit. 6. Est insuper alia cx accideruiu distinctione.sine febre, aliae in febre;ves stipata bini tomatibus levissurus, aut plane atrocibus de saevistinus. Ratione temporis de magnitudinis distinguitur in sientem de absolutam. in sente primum ad potita pingulae Gai. . apti. M. adsposa intestinorum corpora quibus interna sui parte contra iniurias intestina munita sunt, de praecipue interiora deiiciuntur. in facta de absoluta, ramenta de' caruncula, una eum sanguine, pure &secibus prodeunt. Duabus namque tunicis a natura donata intestina sunt: primat nulati, altera crassiori dicambsa. Cillit, de anat. administr. de . de usu pati.is. Harum si interior abraditur, ad instar epidermissis paries dele dunt: si exterior, carun
. Digerentiam astu petitam, qualia omnibus intellinis sinui, alia quibusdam tantum ius lacile putatur, inutilem di taliam esse iudico. imbecillior ventricuti calor cum innotescat: Abh itillatae usum astate commodiorem magisque salutat in ii eborandi ventriculum, qui porci, virtute.
i. IMpossibile est ut mulani censura Peripatetica D. Josephi Quercetani juxta Somnium Chymieorum
paradoxa corruant, qualia sunt medicamentorum csse, mum , formas , Ne tim. v. μαγνα separabiles esse a
sua materia, itemque honum a malo,perfectum ab imperfecto. Ut enim Peripatetici, formae nomine activum ptineipium designam solum,non autem materiam Sie Chymici tria sua principia hoc nomine formae citi que attributorum, qualia suo, ossentia, acius, pers ctio, ratio, bonum, digna iudicantes, quod ea sola sint activa, ipsis tribuerunt: Sicut nomen materiae ejus lite attributa, qualia sunt semina, turpitudo, polentia, iiii perfectio, maluiti, capitis ut loquuntur mo: tuo, scumaginati. ata Quod quadam aeria calcinata, sue igne cremata magis vel minus actia redduntur: Non coloris benes-s. Quod C el. Aurel. de praesci fere omnes inter Eoacd salium volatilium fuga, uti sunt salaistoniatum, pathognomonio recensent signa discnteriae: dolor si Ror smarini, urticae, i rinae, dee. Vel sistum p. seu iussistat hypochondria N partes supra umbilicum gracialium intestinorum ulcus denotare: sin dolor hypoga- striaeis infestus si partibu , crassiora intestina ulcere teneri: suadente se anatome,infidum censemus signum.
rantia, quae ignis violentiam perpessa in fundo manent, illam intensionem vel remissionem proprie seri essirino.
3. In medicamentorum conrnolitionibus non ian
tum spodiandae sunt qualitates miscendorum man fista: sed pratii num antipathia de sympathraeorum, quae DCna tempcramento clementari pendent, sed toties, substani. Lysteribui pro abstergendo&consolidando in t tia, cui alexi phannacum ex fictibus N a hariosi . on lesbnotum ulcere pinguia de olea recte limnisceri icinnatum ad pestilentiale virus e corpori, centro iacit
2. Quaeritur hie . quo anni tempore usus abs nil ita corpori humano sit magis salutaris 3 Nos rationi ductu aestrio tempore plus commodi sinitati tuendae importare censemus. Quo enim ventriculus inclaborandi, cibis ignavior, δύ pituita conperendae promptior est: eo imbecilliorem eius calorem quis non suspicabitur 3 Esse autem ventriculum aestate cibis conseiendis minus idoneum , doc et Hipp. aph. is se L i. Quare exinde nobiscum feretis seu supersciem evocandi ni fidem facit. Quae seorsim ab omni veneni si si,icione aliena, mutua mixtione in veneni naturam sacessiint.
re fluxum menstruorum ait: Pari pacto putandumbae eadem sanguinis inissione eoerceri si iam alvi, prae sertura sanguinolentum.
Resp. IOHANNE JACOBO GUGGERO, Basiliensit.
--,ρα ισι e. Il. Et moΘ,σι quidem descientium, vero eorum, quae in corpore humano redundant, est , reste Cal. ai. Meib. cap. 33. III. Finis ipsus Medietnae . ad quem collineare solet, est sanitas: quae conservanda, aut amissa recuperanda. IV. Pras ei tera aut in sanitatem optimorum ciborum & potuum iectione, subtractone ero supervacantoriim sere bimus. V. Cum enim vivens corpus , ex sentensa Philosopl.orum, perpetuaniit titione opus habeat, cum essentia partium perpetuis absumatur, quatenus calor I .n noster natiuit, omni rempore vim suam exerit, in absumptione ipsus humidi ideo quoque semper adiectione alimentorum opus habet, quo nutritio persciatur. VLAmissam vero ianitatem eorundem subtractione i borum nimirum redundansum , appositione vero descientium recuperabimus. VII. Medicina porto usu patur vel generaliter, ves specialiter: senera iter pro omnibus iis,qua ad totam constitutioncm ipsus artia requiruntur. Vm. Ia illud quidem secundum particularia sus Mediet ossicia: quae sunt, sanos conservare, convalescentes rescere, senes fovere,causas morborumpra vere, aegros a morbis liberare sive curare,sympi mala mitigare. IX. Medicus aurem tanquam naturae minister, ii: haec sua munera exequatur . necesse habet pestis cognoscere, naturam, causas, dissereusa, & sena omnium eorum quae secundum N praeter naturam humano corpori insunt, ni initum uniuersa Pl sologia&Simejosces praecepta. Dunca. in alte Mcdica. X. Specialiter vero Medicina sumitur tantum pro rarte cu-
24쪽
rativa. Cal. lib. num .rat. luci .es saniti ad Medic. spectet.
M. Et ide5 non inepte ab Avicen. Pen. i. doeh i. cap. . in Theoriam de Plauti dividitur. XII. Instrumenta Medici.quibus finem suum assequitur, sunt Medicamenta: quae desiuisuntur ab Animalibus, Vegetabilibus NMineralibus. XIlI. Haec autem medicamenta,instrumenta di ai Elia ipsus Medici sunt, quando serinam seu naturam suam induunt,id est,quando legitimὰ praepat
ta, in debito di convenienti tempore ,& ut decet appli. cantur. Calen.sb.1. de aliment. facult. Xiv. Is enim vere genuinus & perfectus Medicus erit, qui . medie mentadebite cognita, non ratione, sed proprio Marte praeparare a veneno & faecibus suis separare seu repurgare,de ad puram simplicitatem reducere didieit,atque -- petito non committere coco. XV. Mixta enim sunt bona malis,neque saccharum saeculenta impuritate, nec mel venenata amaritudine di stituitur: Pura enim ab impulis separanda esse monet Hippoc
Spirita imalis in Cerebra , tanquam regia domo. resi et exportι e vitatis θιratus, qua perner os in corpus fundatur, ut Etiones Animales creat, procrea-
v x A r H Σ I T. I. De loco & generatione spiritus animalis magna est controversia: quot enim homines, tot sententiae: Columbus vir alioquin do assimus, Animale, spistu, sia gulari suo invento . in anterioribus cerebri ventriculis geneiati contendit. Rationem addens: quia innuit, horum ventriculorum origo est, supra os sphenoides,
ethmoides versusner autem per nares auraetiis, in fiontis, cuneataque cavitate aliquandiu conservatur: altera tu, dein a3 hos binos ventriculos, per soramina ethmoide, ascendit: at in his ventriculis, ob assiduum tum Grebri, tum hujus reticularis sexus motum, miscetur, cum x tal bus spiritibus aer: itaque addit,spititus animales ex dunt ex eo, auo diximus modo praeparato,& ex vitalibus
spiritibus. lli. Montaldus vero ii cerebro ipso,& a natur a& facultate propria ipsus cerebri, procreari existimat.& quidem facultatum custodiendarum gratia: qu tum quidem p imum aptissimum de sibi appropriatum in in ventriculi illi cerebri excrementis potita destinati sunt, quam spiritibus. Xl .Natura enim nihil facit frustra. quit Scal. exere. τ7ά. s. ideoque semper facit quod optumum est,idem ex. 1 9. s. r. XI L. Natura itaque ut oeuli ips demonstrant, ubi enim oculi fidem faciunt, non
opus est rationibus, inquit Avie. natura,inquam in cetobro, duas insignes cavitates ransiim claboravit,quas vel triculos appcllamus. XIlI. In has autem cavitates ex crementa tanquam in cloacam deponuntur, quod exinde apparet; quia in iisdem sinubus quadam sordidae aelaxae glandulae, membranis contextae copiose locantur, quae vestiti spongiae per vasa e cerebro & cerebello eo transmissa exerementa exugunt. XIV. Clandulatum enim in eo ore humano usus est excrementa colligere, ut testatur Galen. XV. Praeterea excrementis potius, quam spiritibus extructos esse hos ventriculos, patet c.
iam inde, quia quo materia illa inutilis, ibidem collecta, exitum habeat, in iando harum cavitatum extant duae ii mae, utrinque una, per quas humidum plexibus ad venatriculos attractum pereolat di exit. XVI. Ibi quoque sub medio utriusque est solamen ad infundibulum dictum per quod excrementum descendens, recipitur attractione alterius glandulae, in medio eius locatae, quae glandula pituitaria ob usum appellatur , quaque excre menta demum in palatum deserti XVII In tota igitur cerebri substantia posus,quam in venuiculis hisce, hut, tus animales elaborari cereum est,quod & aliis rationibus demonstrari posset,sed eae videantur in Theati Anato
musea enim ad dignotionem ct praenossonem ct cur rionem morbortim,non mori facit, sta etiam suomen
rassaria O mιQs a exsint. E A N r Η ΣΙΣΙ. Desn tur Analome, quod sit artis. si e poris humani dissectio. Il. Additur a Corraeo in desinit med. per quam cujusque partis substantia, magnitudo, si ra, situs, connexio, de usus, & quae scitu maxime digna intit, cognosciuatur.Galfridm.Anat. .ul. Est aut ein duplex una προδεικῶ,altera verδ .ρ, Io, utilis utraq; de nece . satiaMedico perfecto utim ad diagnosnau ad prognosnest instrumentum, ad omnes xi Π su prςςnta lia dis esia tione, IRInouit enim Gala. de loca c
di in ventriculis eiusdem: squidem facultates custodit
utilitates me praebet tum in cerebro,tum extra cerebria.
V. In cere rinqui diu 'minatus per propria substantiam ibi perseitur, ubi permistus una cum calido ejusdem ii genito , organum primum de appropriatum est, di principium facultatum ipsus vitae, tum vitae melioris gratia. VI. Extra cerebrum utilitatem praebet hane, quod ille in ventriculis elaboratus, irradiando ae permeando per nervos in totum corpus, sensus re motus voluntarii gratalia iacultatem animalem, senstivam nimirum & mos vim custodit. VII. Andr. Laurenti praeparationem Oiu, seri putat in pictibus arteriolarum labinniueis, eo-ctionem in cerebri Gubus: distributionem tandem in universum corpus per nervos. VIII. Vatolus, cui recensores te omnes,ut& Casparus Baithinus. praec mor meus honorandus.assctibunt, autumat, spistus per quos persciuntur cerebri operationes opesinae, res derein substantia molle cerebri nee cavitatibus indiscie. IX. Demonstratur illud ratione sensust dum enim unum oculum claudimu .spiritus animali, statim refluit ad alte rum , ita ut ut pupillam magis dilatet: inter unum t men & alterum oculum, nullus revera extat pervius ductus, praeter poro, insensibiles in omni nervo & eetebro astentes, utrescit Cal. io. de usu partis. x Insuper V Non enim Medietis quilibet, scit Dogmascus mos bos exterminat virtute iudieationum, quae desumuntur ab citentia affietuum. N locorum asce torum, ut idem
demonstrat a. Meth. med. e. p. de. II. meth. med. c. i. a.
&3. VI. Curasonem quod attinet, de quantum cur tioni Anatome inserviat, eleganter quoque expressit Cal. in lib. ρὶ ις ων,--τὰ. inquit ἐν di. A ικοῦ σκν τ
εχ ει τις ψύσιν : Omnia quae sunt in medendo scopum habent, id quod naturaliter est eonstitutum. VII. Et Aristot. i. de Arima , rectum est index sui de obliqui. VIII. Qua autem ratione quaeso restituet Medicus DueChirurgus ossa luxata aut fracta, nisi naturalem eorum situm de structuram didietat ex Anamine. ives ractestat tam est, Gmanam corpus , Aut
I scitum de notum est illudPhilosophian quod quid
25쪽
ue resolvitur proximὰ, ex eo quoque immediate con- ructum est. lUtem illudDogniaticorum: ibus recie sese habentibus sani sumus, e quibus non recte te habun
tibus aegrotamus,ex iis constamus. II l .Quia auidni Omnes res existentes . constant ex tribus tuos principii, hypos alicis seu essentialibus,sale nimirum, sulphure de Mercurio, etiam corpus humanum ex iisdem consi ab i. IV. Omnes autem res existentes, ex hisce tribus cCnslatit principiis N in hac quoque resolvuntur, quod experientia, omnium rerum magistra luculentiis me coni rimat. V. Homo igitur μὸκ MO , cui quidquid in magno mundo continetur alogice quodammodo respondet,ex iisdem constructus eriti Vl. Verum haec principia non in aequali pondete de mensura, in qualibet specie coeunt: Sed pro specierum diversitate , vatiata mixtione inaequaliter miscentur. VII. Et ita, ut in alia plus sit Salis in alia plus Mercurii, in alia denique plus Sulphuris reperiatur. Vill. Quam mixtionis varietatem eleganter expressit Lucret. lib. a.
Debent nam rum non omnibus omnia prorsum
Semana m II sociis in rebiti masta tenentur,
IX. A varia igitur mixtionis ratione horum pHncipiorum.& a vario flatu naturali in praeternaturalem discessu. varia quoque oriuntur morborum disserensae. X. Quotcnim princ pia,tot quoque morbi: quia aurem principia sunt tria, tria quoque erunt summa morborum gelacra. Xl Morbi enim ex dissidio principiorum oriuntur,uttcs it. Hippoe. lib. de loc. in nomin. XII. Omnes ergo morbi a liquore sui Mercurio per Mercurium enim non argentum vivum,sed liquorem seu suidam aliquam sub stant iiii intelligimus o provenientes ercuri ucs appcllantur , di mi erunt morbi Mercuriales , quod modi, Mercurius a naturali statu discedit. XIII I tibiis autem id modi, seri do et Theoph. Paracess. ira para.i. primo destillaticine secundo sublimatione,&tandem praeciputatione. X lv. ldein de sale sentiendum:sal vero qua
tu i modis peceat res lutione,calcinatione, reverbe ratione de alcoliratione, qualis itaqueest Salis transmut, ito talis etiam est morbus. XV. sulphur quatum modis exalbatur di destruitur idque secundum quatuor et menta. unde sulphurei morbi, ut sunt inflammationes,
stares. e. XVI. Quia autem nihil est in principiato, quod non vel actu vel potestate fuerit in suis principiis.ut inquit Scal exere.so .sro. AVII. Morbi igitur hi ta his.ce principiis orti,iisdem etiam rursus curatiuntur: Mo bi enim , ex quibus oriuntur, iisdem etiam curantur. xv III. Sal ergo eriemus sali interno, Sulphur extemnumsulphvii interno, di tandem Mercurius externus, Mereurio interno medetur. XIX. gnitis enim prin-eipsis mothorum, facile est invenire remedium, Cati. Meth. mcd.&7.
. Medicamenta, imprimis purgantia, agere in eo pus nossem certum esZ, qua autem ratione, pri suin Meduam tu quod agat, non aeque certum.
tu Cicer. in Ois. 11. Medicamentum igitur est omne id, quod naturam substantiamuί corpo is immutare de alterare potest. Calen. i. si pl. med. facult. i. de Temp. III. Omne autem medicamentum vel est smplex , vel c. IV. Et simplex quidem, quod sinplici-iu videre est apud Gal. i. de simpl. n. . factit, it 1. Materia autem medicamentorum des vinitur cae t pliei illo choro omnium rerum in inferiori globo compositariim ; ex Animalibus nimirum vegetas libus, de Mineralibus , id ite vel ex ipsis Individuis , vel Individuorum partibus, Vll. Sed residiis aliorum
medicamentorum gcnetibus, ad purgantia veniendum est, deus enim inter Medicos omnino non convenit. Vili. Quidam enim trahendo medicamentum purgans vires sua, exercere autumant,ut est Gal. N qui ipsum ie- qinicitur, a. simpl. med facult. cap. a . de alibi. I X. Q eonfirmatur auctoritate Hipp. lib. de naturi licina.da,inquit, alicui phlegmagogon, di traho tibi pituitam;
da Chologogon. debilem evacuabit; melanagogon, de succi im melancholicum expurgabit quod non fieria,nisi trahendo haec medicamenta id praestarent. X.Sanguinem quoque patrii alicui inolestiam inserent m. de otine 3e olim potu se per alvum educi in consesso est quod dein superpurgatione apparci. XI. Verum sanguinem peres in evacuare, eis potius iugulare,quam curare hominem. λll. Contra hos insurgit Averrh. qui putat, medicamentum, non unum quempiam humorem sepa rastra, sed omnes promiseue, hirudinis aut clibut bitulae modo trahere di nulla dari Hective purgantia. Xs II Cusae tamen distinctione, ut qui tenuior de ad fluendum aptior primo expurgetur, quatur desii paulo crassior, de ultimo crassissimus. X lv. Nonnulli ver5 non trahci do, irritando naturam,in corpus agere existimant. H- ter quos est Practicus ille celeberrimus sella Pliatoriis, Praeceptor meus summopere colendus. XV Qiiod conia firmat ex eriensa 5: sensu: nullum enim medicamen tum sive simplex, sive compositum inquit, tibi unicum humorem separatim trahit,sed semper eum aliis humori bus permitium: quod si itaque trahendo, non autem i tirando seret, vera si et priorum sententia. χVI. At ut ut iit, medicamentum, inouit senex noster Hipp. lib. de Natu AOm.cium in corpus lucrit ingressum,primum scaeia,quod omnium tibi maxime natura respondet, at ii simile est,educit,dein alia quoq; trahit de expurgat. X VII. Quemadmodtim enim semi na vitia 5e stirpes, tibi uitam aliquam terram subierint id quod in terra Gi indium ii starum naturam est, sibi sumunt de attrahunt, sive id sit adiadum sive dulci sive amorum ltum, sue inspidum, sive aliud quippiam diversum. XVII l. Primum id quod
ipsi naturali similitudine eonjunctum est,a piunt tunc caetera deinceps trahunt. I alein quoque movum,inquit senex,medicamenta in corpore servanti XIX.Quae enim ad bilem movendam adhibentur, movent quidem pri-mb bilem sed non solam. verum etiam aliis humoribus , quos secundo arripiunt permistam. X X. Quanquam verdattractio illa aliti caloris, alias vacui de inanitionia visi, uae tamen a medicamentis purgantibus es, ut lea s- militudinis proprietate completur, tua & stirpes succum e terra sibi idoneum,ita ut unaqua que corporis pali cu
b d quod in san ine sibi familiare est di conveniens prolectat,& sbias mihi. XXI. Similitudo autem haee
non est temperamentorum sue qualitatum,sed si bliai tiarum,seu.ut quidam ulterius philosophantur. proprie ratum in substantiis ipsis insitarum risI.soli igitur Lia istantiae similitudo videtur esse causa, quod medicamen tum hunc vel illum humorem, vel omnes promiscue purgat. XXIII. Attamen haec substantia non est ipsa rei materia,a 'ua unumquodque ut tenuis aut crassae sui stantiae dicet lemu .neque naee stitu substantiae sinu litudo attrahendi causa existit. XXIV. Non enim Asaricus aut Colocynthis,quia sunt tenuis substantiae crassam pituitam educunt, neque R barbarum quia substantiae crassa tenuem bilem evacuati XX v. sed preestanter tale est,ut est Sal sulphur & Mercurius: vel ouod aditior atque nobilior est tota illa substantia a qua tanquam comnositum collatum tale esse videtur , resi, tii eius ab i mimo & innato quodammodo principio diseminio quod magis compositum est. U. Compositum vero I desiuit, di manat,quae totius Glinat proprietasappam omne id , quod ex simplacibus concinnatum est, latur. Tom. m. Cecc
26쪽
XXVI. Haec,inquam,est essentia illa vivisca, cuius saeuitas solutis vinculis exurgens altius de promptius se pro iniim vires multo quam antea maiores prolei t. de cor potibus sanandis esticaciores. XXVll. Haec autem ossentia de proprietas in natura ita involuta est,ut evidenter pcrspici non possit: ope tamen ipsius Vulcani de Meteipsi Spapyrica mani statur. XXVli I. Per hane enim
manifestantur, vera simplicia, magnalia de arcana, vis tutes&vires sanationem concernentes. XXIX. Docet enim haec medicamenta infelicibus vestimentis obducta debita separatione ab impuritatibus de corruptibili ac ne a superseialium Ze externorum elementorum commixtione expedire,ut pura illa materia seu natura simplex exhibeatur corporibus. XXX. Per hanc enim artis i-civiam eorporum re lutioncm in conspectum veniunt proprietates,quae ante coinpositionis virtute occultabantur. X I. Hae itaque proprietat ax ipsarum rerum natura desumpta, naturam etiam optime iuvare poterunt. XΣXII Naturam enim iuvare est recie mederi,qua oppugnante irrita sunt omnia,Hippoe. delcge. XXX lv. Nec servari quis potest, nisi natura morbum superavest,neque perire,nis natura victast,moibusque ea superior evadat. GaIde tot .morba p.c. 3. v I. In perito ae Orionati Girurgo duo pori intim re
χειρ γο η quasi Graeos dacιtur. scientiae Clut ursi ex ignari. XI. Anecio enim principali aliquo inem bro, aegrum vel prorsus delinquunt, vel non recte de ex arte tractant, aut vulnus lethalecue iudi cant. Il. De vulneribus abdominis, Peritonaei. p ctoris &e. hoc loco nihil de cerebri pauca desiliasse ruia secerit. Xall. Chirurgorum aviona acst: Pia matre uisti,niors imminet: quod cxperientiae, rerum uiri ae certae magistrae,primum repugnat,dein rationibus. xlv vii nera cerebri non prorsus lethalia esse, demonstrat cu
Hentia tam antiquorum,tum recentiorum Anatomico
rum de Chirurgorum. XV.Antiquorum,Gai scribit. vidisse Sitisnet in Jonia iuvenem sanatum, cui telum usque ad alterum ex ventriculi, cerebri penetrarit XVI. Cui assentire videtur Guido de Catiliaco loco citato, tract. 3. doct. i.c. a. inquiens,ego vidi de parte posteriore cerebri exire parvam quandam substantiam , quod fuit cognitum,ex laesione ipsius memori , uam post curam recuperavit. XVII. Ex hisce manifeste apparet, non tam piam matrem, sed de substantiam ipsam cerebri laesam suille,de tamen curatos fuisse, sed videamus de reccntiores. X VIII. Ex recentioribus idem asti at Andr. Laurenti in sua Anatome: inquiens, quod sepe videliti ortionem aliquam de cerebri substantia detrahere , ni illorninus superstite homine. XlX.Quatrum adest Vol-
cherus Coiter in tabulis suis Anatomacis. Admiratione summa inquit dignum existit, brutorum viventium Secunia lrebra vulneravi in intactis nervis, eorundemque principio di ventriculis mediit illasis exemi, ut nullum velum peritia ac flos promptitudo,suprompta quacium dex- Ierstas exequendi ea omnsa, quae iaci sectas ct rurgia sub fiosastinent.
f π M a 'H Σ1 Σ. I. Philosophus i. piris inquit, innata nobis est via, a communioribus ad specialiora procedere. IL Diecndum igitur quid sit Chirurgia: licet autem multi multi. plieiter eam desinierint, omnes tamen sundamentum a Cal. in Introduct. simpletunt, dum dicit: Ill. Chirurgia est pars therapeuticae, per incisones deustiones, tirestaurationes ossium, sanans homines. 1V. Cui de sititioni addit Com. r. regi m. acui. de per alias manuum operationes. 8e ha tactim pro instrumento therapeus eo, Chirurpia usurpatur. V. Largius autem coiisderata. prout est scientia curandi aegritudines, in suas cadit intentio manualis operationis sve edictus, e aliorum duorum instrumentorum medicinae, pharmacia scilicet de Diaetae tali, descriptio es dictis sere omnium assignatur. VI. Chirurgia est scientia.docens modum de iii litatem operandi, principaliter consolidamto,incidendo
de alias operationes manuum exercendo, sanans homi
nes,quatenus est possibile. VII. Additur quatenus est possibile, secund. Calen. 1 . Meth. dicentis: Vsis. Ci ratio unum habet modum operati citra dolorem,&abs- re fallacia, salvare corpus.& non petimete, boni 11 ies est. de non sinistri. ia. Meth. de hoc est facere quod est possibile,& non pecuniae causa promittere impositabilia. IX. Operationes Chirurgorum sunt solvere continuuin,phlebotomando scalpendo,iungere separatuin consolidando vulnera, de reducendo fracturas, ac dies rationes,extirpare superflua,cum curantur Apostemata de glandula reserantur. Cuido de Gausaeo, in Chi rurgia maum. X. Relictis reliquis operationibus mi rurgicit, de vultieribus tantum sermo erit auum maxime
iniis curandi, delinquant chirurgi, Anatomes de veraecis, vel respirasonis, vel sensis vel motus ossetisonis fiagnum in iis deprehendi XX. Quibuxaecedit quintum ex observationibus elegantissimis Fabrieli Hildarii, Medici de Chirurgi peritissimi, qui aliquot observationibus as- firmat, quod citra detrimentum ipsus aegri, de cerebri substantia detractum iactit ad di i. aut plus. XXI. In
te, hoe observandum, ne vulnus ad ventes los coe-bri ambos penetravetit, tunc cura adhue regredienda agri non prorsus derelin uendi, sed potius ex Hipp. i stituto, Extremis morbis extrema adhibenda sunt i media.
tum sex ,septim senim a Ad AI o proposius, b
minis non HE,sed bruta ansmantis. 2. Tianica oealtim succingentes resera sunt or, duae totum oculum e reum mes, dis vero h
3. Vemristiti ipsas cerebri stim tot duo, tam in ameriore quam 'serrore OM 'dia cerebri parte.
q. M uis cario non sit in ipsa paren 'mate I patia , seu in venis prestis antiam hepatis aes mi
s. Humον Io annosios non in hepare, sapor sin bene permittir cst assis itur, quod ex ra plo, facitie apparet. 6. In vena sectione , tua ilia mena sectionis
7 C mica medicamenta, legitim praeparat ma os ad ost iam Medisi aerarim, qaia Amro tars, o
jucunae curare,quam Dogmaticorum.
27쪽
Κ AV. o, Latinis destillatio, est desudius prate
naturalis humoris supervacancia cerebro ad membra subjecta, tern I. I. s. ipari. morsιs: interdum να- taee vocatur. Metinatim Hermeticos, est Ta ιaνι etitos tilaginis istimento prias congem cst co gula a ,sa reseiato in htimore sinu subiecia membra a sentes.
2. Omiae enim quod eomedimus & bibimus, habet
in se mutilaginosum di luteum tartarum , smitas humanae noxium, quae tartarea impuritas , cum a stomachi interni hominisse εγι,ρω, innata, ae a Deo implantata
virtute, i ruro nurrimento separari non possit, impurum quod alia, per feeessunt de alia emunctoria exire es bebat, simul cum puro ad membra transi: mittitur et am per votias mesaraicas ad hepar, quod & ipsim lan- idum & decile, non recte separat mucilagino sum di Tartareum, sed illud in desectu bonae separationis, e potentia praedestinationis, mediante& concurrente spiritu Salis, coagulm in Tartaram, qui dcinde resolutus in
humores, hi vero tiriarci humores in vapores , Omni omnium spiritiuum mechanicorum membris. Ndeterminatis particulas sese insinuant, eas pcnetrant. Nquia Archii membrorum valde disserunt, vir:e molestitu. O aia. ood vis innis. Sol. Ch m. 3. Catis Calat rhorum sunt duplices: aut enim con- genitae , de intetnae ; aut adventitiae, S externae. . Congeniis N internae sunt iterum duplices : aut enim membri mandantis . aut recipiensum. s. Mandantis causa est Cerebrum calidum attrahens,
si1idum eondentina haee cauti cst. respectu men Mimandantis, terminus a suo.) A cerebro enim plurimi halitus, calore & levitate stir sum lati, veluti spongia excipiuntur: minimo aequite ipso attrahuntur, ex sententia Hio Oeris quod ex angusto in amplum desinat,s-guramque habeat similem cucurbitulab N Ugiditate M.tebit. & natura insci condensitatur docoagulantur: Non aliterae vapores, quos alembico suppositus ilignis attollit, a capitellis vertuntur in aquam,& quidem eo celerius , quo illa capaciora & stigidiora sue intc. Cujus rei plane simile observare licet in Macricosmor solis enim tepore , vapores esseruntur in m diam aeris regionem, qui illius fragore concreti non tam propter pondus, quem propter inclinationem de pr. destruationem decidunt: terra enim vi magnetica attrahitur , aer vero fructus suos in aquam Ze teratim deponit: in peregrinis squidem matricibus omnia Elementa par
. Hie rioue perennis agitur generason s circulus, ut superiora Elementa, inferiorum benignitate non de- destituantur, insitiora vero sup orum fiuctibus ac resilutionibus f hveantur. Soerinus in Iura Messicina Philosoph. c. XI. 8. Ethri est aurea Homeri carina, cuius perpetua circulatione coelum terrae mastatur, R inferiora Et menta cum saperioribus coeunt: perpetuis enim vapo si iis excentro terrae in aquas expulsis ex aquis in aerem evectis. astrorum coelestiuna attractione, nee non vi&appetitu Elementorum inseriorum , edendae prolis aeconcipiendae excaeo , seminibus hinc iude concurren-7. m. m. tibus, tandem Elementa ad suos parentes redeunt, gravida 3e coelestibus sormis impraegnata, ibique semina sual fovent, dum tandem op tunὰ parturianr, 3t foetus suos
t excludanti carece in Hermet. Medum defens c. r. p. s. Neccse enim est Macrocosmi tanquam Parentis
i dispositionem, Mici oeoti no Filio, homini scilicet quil ex illo & secundum illum conditus est, eiusdemque cum
s patre naturae diassectionum particeps accommodare,N Mundanam Anatomiam cum Macrocosmi A atomiai debite conserre. Os Oollitis in pras BasC m. o. Recipientium membrorum caus, terminus ad quem sunt imbecillitas, Ze laxitas, de situs infitior , de ejusmodi alia : qua autem ratione paries situ inferiores mnium primae morbis excrementitiis corripiantur pateti. ex partium connexione Ae societate, ut cerebri de ventriculi per nervos, a. positu partium, unde pars validior nobiliorque excrementa sua ad debiliorem ignobili remq; plerunq te deponit, Accedunt etiam partis ina Muti, robur di vis expultrix valida, partis vero recipiemii, imbecillitas N iesistendi impotentia : insuper multum iuvat dilata io meatuum, viarumque oportunitas. n. Ita si cerebrum , cuius excrementa pclvis ceu
ruoddam infundibulum recipit, &ad classissimam glanulam pituitariam si bipss meningibus ad sanem itis: iubtili in sphenoidi, sella postam, transmittit, quae etiam
excrementa suscipere,& per palatum latum aut nares rinpurgare debcbat: Ita, inquam, s cerebrum humori rupituitosorum copia gravetur, eamque continere vcl non possit, vel aliis molestetur, si ut a plenitudine sant d fluxiones. Geror. in cons de Arrhoci. 2 C. eia . aia Causae advent iii dccxterna sunt pariter duplices, membri mandantis de recipientium. . Mandantis causa externa , est cerebrum cales ctum, id est, rare factum, a caul s calefacientibus: frigefactum . ideoque compressiim a causis frigefacientibus.
ni partibus naturalium actionum administrationes conspiciuntur: suos habet ventriculos, di spiritus mechania
cos . attractionum, resentionum, separationum , co
gulationum, digestionum, distribi sonum. pulsionum inores: ubicunque igitur tales spiritus ri periuntur vivaces di vegeti. ibi persectae eoncoctiones celibrantur,& venirieuli osseti absolvi necessasum est: tibi vero non
reperiuntur, contrarium evenit.
turantur: bo quando spiritus sunt satiati. id est, quando nihil illi, deest vel descit, tum noli pollunt proferre vel
emittere tactus morborum nuncios, sed potius sanit tis. Famelici autem cum sunt, aegrotant, de restaura sonem appetunt: Sic alimenta ventriculo recepta. virtu te spirituum mechanicorum, resolvuntur& miscentur, digeruntur, de ad maturitate perducuntur, di continua actione sphimum in vapores halitiiosos convertiuitur quicqv a n ex alimento separatum fuerit, non expectas altodiam sorie, continuo maturatum in vapores halitu sos redueetur , de societate aliorum mechanicorum in novas ossicinas adducetur. Soerinus in Iura . Asae
28쪽
17. Inquinatis igitur 3e infirmatis spiritibus inechanicis cum ab iis omnes ventriculorum actioner procedant θ vcnt tili , ad motiones naturales, omnesque alterationes, separationes, resolutione, , di gestiones , Sc. ini pes redduntur, unde sunt morbi stimachian stomacho, iecoris in jecore, cerebri in combio ventriculus enim utut robustus, non potest omnia excrementa ab alimentis sequestare, qilia prosundiu, alimenti, adhaerent, &spiritibus mechanicis subiiciunatur particularis igitur in omnibus membris requiritur separatio, nisi tardiora coctionum ministeria Lbsolvi de
iq. Destructo itaque s e coelo inferiore, superius etiam necessarid 5e consequenter destruitur. Ventriculus enim est quasi fons & origo, qui habet proprietates tri-on principiorum confluentes, eum spilitibus mucilagi . ius tartareae , llypticae , aluminosae , acetosae. Hinc consumto. s. ollim evacuato impuro silphure, spi-1ittis salis Natiari cum spiritibus salis rei coniugium init. ipsique radic bus positis continua nutricatione incrementa sumunt, praesertim si errores in diata contingant, donec digestis temporibus abiblutis, paroxγsmos senerationum , seu pom s transplantati num comites ostendunt & se ipse veκtriculus sit destructor&cori tot Microcosmi. 19. Corporis enim partes sunt quas matrices di penuaesa, in quibus conccntrantur Δἴ uniuntur virtutes se rituum, per orbem. id est, totam Anatomiam disperis: Sic cerebri Anatomia. revolutio, cui sus, periodus, non soli, Calvatiae limitibus coercetur, sed reliquo corpori benignὰ per nervos communieatur, ut nee in solo poctore Anatomia spisruum eordis continetur, sed per universum corpus mirabili continuitate disper g tur , Norbem suum per universatra cmporis Anatomiam propagat. Se r. in Aea Mia c. Hi oph. e. XLao. Caulae bie iterum considerari possunt duplices,
vel generantes, vel moventes. 11.Generantes sunt procreantes.conservantein augen. tes, ut aquea,cruda diserosa excrementa ex aetis saluossit ventosis,deniq; ex crassoribus ac terris oribus, vel foetidis mis alimentis provenientibus , qua eiusmodi excitant lialituosos vapores, quia cerebro collecta, prae cipitinuodam motu & vi quadam violentiore denuo ab eo in subiecta membra deturbantur. 11. Conspirant simul ad Catarthos meitandos, s mirus longus maxime diurnus post prandium: Lucubrationes nocturnae, itemque otium diuturnum de et apula, evacuationem enim excrementorum impediunt eorum
retentionem, de argestionem iuvant: Hine Xenophon maximὸ apud Persas Olim vituperari consuevisse ait eos , qui vel e,puebant, vel nares emungebant, quia neque exerceri, ut par est, neque demenso suo rectὰ iis vide-ientur. Nec minus etiam diuturnus capitis dolor cer brum debilitans, S aliae complures causae simul concumrere possunt. 11. Ad moventem causam reseruntur,quae materiam collectam ad descensum in membra inferiora proin vent , ut sunt intemperies calida aeris dicerebri, satu, Atistes,& nimia capitis coopertura, tam diurna, quam nocturna: Oliactus etiam rerum calidarum , di ingentes animi perturbationes, quae omnia cerebrum valde cales, ciunt ,& virtute calefactionis partim humores in eo confestos attenuant, partim meatus rarefaciunt &aperiunt,
per quos humor solet defluere. 14. Fluxum etiam humoris primos movet omne id. quod cerebrum valde minacit,& vi si Auctionis partim occludit poros capitas. per quos vapores naturales silent expelli, partim condensat vapores in capite collectos , di in humores convertit: partim comptiniit cero iam , de humores in illo contentos exprimit : cuium di sunt intemperies fit da, aetis 3e cerebri, status Boreae
maxime post Austrum, nimia pedum Ugiditas, quae per
nervos, ex sympathia, cerebro communicatur:&ias: nus alia.
dis. His etiam addi potest id omne, quod caput de
cerebrum in ipso conclusum,vehementer movet di cor cutit: cuiusmodi est sorte exercitium corporis, clamor,
vociferatio, & smilia. 16. sed ut Catarthorum etiam lana attingamus, e rum alia sunt pro nostica, alia deivonstrativa. a . Prognostica alia indicant futuram,sia subiectunt ieatarrho Obnoxium.
28. Priotis genetis sunt, i. apparensa Ze praesignita caeso causarum, a quibus catar lius excitati solet. r. Gr vitas capitis, arguens illius repletionem. 3. Frequens sternutatio, qua caput Ae cerebrum vehementer concutitur, di humores ad fluxum invitantur. u. Posterioris gene is fgna sunt hae sequentia: LCaput valde rarum vel densum: illud enim facile transitum praebet aeri sei do ad cerebrum penetranti hoc vaporum dissipationein & evacuationem impedit, & t tionem juvat. r. Cerebrum valde calidum, stomachus vero& epar frigidius, siquidem ob indigestionem alia mentorum multi vapores sursum ad eaput vi caloris illii attrahuntur. 3. Cerebrum frigidius, ventriculus vero dcepar calidius, in quibu, variae mutilaginosa impuritates atque cruditates procreantur. Ex cruditatibus i calore imbecilliore sunt vapores, qui in caput e vecti, ac proinde etiam ipso cerebro magis ac magis intemperato reddito,moxque vaporibus in humorem corax istiGunt de destillant in subjectas partes. 3o. Signa demonstrativa seu Apodictica, alia catarrhum praesentem, alia illius qualitatem indicant. PE ris genetis sunt, sensit, humoris deorsum suentis, Le-quens sereatus, vel tussis, laetio vel auditus vel olfactus, vel visus , vel gustatus , vel respirationis, vel similium actionum. Posterioris generi, fgna alia indicant catha rum calidum,alia frigidum, alia aerem , amatu vel salsum. si. Signa Catami calidi sunt, paritin sensus ardoris, partim robur faciet: signa Catarrhi sti di sunt. parum sensus stipo it partim pallor faciei. Signa Catarinlacris, amari vel salsi sunt sensus mordacitatis, pruritus,oasp no & excoriatio membrorum, per quae de ad quae stultin. Plurimorum igitur de gravissimorum morborum sontem de staturiginem esse cerebrum, valde catarrha
obnoxium, negari non potest. 33. Ex tartaro enim in ventriculis erecti i consstente, nascuntur tumores contra naturam, structiones de his temperies cum materia, inde stultitia, satiatas, phrenitis, mania, melancholia, memoria iactura, Carus,
thargus, Catalepsis. Vettipo, Epite psa. Ampli a. 34. Ex immoderata veto eorum fluxione. di quando satia corrosiva miscentur sali resoluto, sequuntur ctus dolorifici, pro diversiare salium cortosuorum diversi. n. Ita a surione in Nervos de Atticulos tremor , sivi por, pares1 sis, eonvulsio. arthritis: a suxione in nares, coἹra , pol us: in oeulos epiphora, lachrymae involuntariae Ninbedines ad aures, pravitas audatus. surdi Stas. tinnitus aurium: ad os N palatum, excitatur modo tumor pia varum modo dolor dentium,modo instam matio linguae,m d tumor amygdalarum, vel nur 'lionis: ad tonsillas, an nar ad stomachum, modo indu , gest o ciborit,modo si uini ventris cuius aliae sunt spe
clavid pectus, modo raucedo, modo tusses, modo amhelitus modo corroso pulmonis inodo suffocatio,unde catarthi Iuctocativi: IAppoc. πιατ ρροι συντου
35. Ad cor si sat sutio est lethalis.&protinus sus cutis . Sed hie observandum, non omne excrementum collagi intra calvam, in cerebro de inretioribus eius ven- euli, sed aliquod etiam intra petio sum.circa partes
29쪽
3s. in his igitur exterius corporis retibus excrementum colligitur, quando videlicet venarum per talem Ntempora in caput irrepentium extrema in cute verticis desinunt: quoties enim hae vel sero, vel humore multo turgent, alimenti reliquias di supervacua sul, cutem es-iundunt qua: prae cta stitie atque densitate cutis evaporare seras vix queunt , atque adeo omnis externae destilla
tionis fontes de somites sunt. Feriet. sis 39. Cognitis iam Catarthorum causis, loco affecto, signis prognosticis&diagnosticis , eotiamque tandem variis pro varietate partium emctibus, hoe insuper ses, mus,ex Hermetica doctrina,vapores fumos, halitus, fuligines,&e. quarum quotquot quotidie in corpore ii
sito ex quibuslibet evaporationum ae exhalationum generibus generatae in caput elevantur , tot ac tam vatia, perinde ac in Macroeositio . Meteora in nobis excitantur ) suceorum ae sibilantiarum Mercutialium, sulpitu rearum & salinarum c cum tamen a potiori de praedo minante fle,Catarrhus denominetur morbus salinatis bnaturam redolere ae participare a quibus etiam plode uni & exhalant , ut subjectae substantiae similem esse de
o. Ut enim in nraiore mundo videte est, eiusmodi vapores & exhalitiones solis calore & Astrorum insum, nee non propria ac interna terrae caliditate excitatas,ma teriam tam diverss ae stupendis meteoris ac corporibus imperfecte mixtis sui scercitum in aerea regione,tum in ipsis tere penetralibus: praesertim ex vaporibus Me euri libu, Liuilis, immidis, & naturaeaqueae, nubes dipluvias, grandines, nives, gelu di ventos generari: at ex Julphur i, re calidis siccis,corruscationes,tonimaa , presteres, Limina, & id genua alia ardentia meteora effingi se in mundo minore,id est,Homine similes desidem vapores ac exhalationes materiam multis & diverse meteora essormandis suppeditant: ex salinaribus vero fuliginibus, praeterquam seminaria & radices vitiorum in compore nostro nihil procreatur , quum liquore omni nutriente,recreant nec non naturae nostrae lamiliari pro D, spoliata soni. Quercei. in Ni degratiis cap. a f. i. Hae igitur diuetia exhalationum aut evaporati num substantiaea tinguine nostro, alii, que sueris & h
moribus in corpore nostro contentis possesse cum extra temperamenti sui cancellos evagantur de excurrunt varia morborum genera commovent & excitant.
1. A sinpuine dico. iuia in eo ceu Elemento sint omnis generis semina & silia i sangui, in homine est lignum in majori mundo, ins nitae autem sunt species lignorum , infinitae igitur sunt species sanguinis: de quam
varii sunt fructus arborum, tam variae quoque aptitudines sanguinis existunt, ut loquitur Paraee 7M in Par natio. Aso loco dieit sanguinem esse Elementum aquae, quot autem fiuctus ti procreata aquae in macrocosmo existunt, tot etiam morbi in sanguine microcotai
3. Sed ne instituto longiores smua; hoe tantum ad hue adjiciamus: Cathattos in membra desuentes ut hactenus demonstratum est) ealido eorum innato, sis potius, secundum Hermeticos, vitali de interno eorum Balsimci , Omnibus ab eo in corpore collectis viribus, providentia insigni, saepi is ira dii spati, ut triumphans hie Balsamus, membra debilitata paulatim in naturalem stilum redueat. Elementa enim vitalia, eollectis viribus , a globis suis contraria repellunt, nihil dissentanei &alieni patiuntur; unde de Hippocrates ruras,dixit, esse
. Debilitatus vero internus Ballamusatu potis aut sum tena morborum impuritate , radices ac semina inhumatiam Anatomiam,& in quodlibet membrum pa. ticulariter implantata pro sagareiaut auferre, externo nat- samo in macrocosmo latente . Medicina illa A nalogicar staurandus est: de tartarus ille dissolvendus reducendus de consumendus: Coagulationis etiam Astrum eomp scendum,ne amplius coagulet. s. Et eum apud occultioris naturae interpretes in eonfesso sit. nihil in toto universo esse, cujus non sit e iam particula in homine , ipse videlicet microcosmo, Vitti taliter, sive quoad proprietates&corpus internum seu spiritum.non vel 5 quoad signaturas externa lino omnium rerum semina in ipso later astrorum. nicter rum,mineralium,vegetabilium fle animalium: confidotata diligenter hac jmmetrica harmonia de anagoge physea inquirere Oportet veros medicos . si laboraret, verbi gratia, Cerebrum Microcotai internum, ut illi r media etiam mutuarentura parente suo, seu Cerebro li- et osmico externo , ipsi plane simili de anagogicc t praesentato, qualia e tribus remediorum ossiarius, de naturae semiliis multitiriam depromi possunt. Coestis Metna t. Aas, . cim. 6. Sie externum Macrocosmicum Cerebrum est mi in argentiaiquor sapphiri,smaragdi.mus .vit oli dcc.
. Nec praetereundum,in morbis Catarthos, ina mam liabendatri esse rationem ventricula de hepatis,partiumque mandantium de recipientium. 8. At hie Practicis relinquamus, ncisis in praesenatiarum suiliciat,ex sententia tam Dogmaticorum, quam Hermeticonim, naturam Cataretiorum in vestigalle . Gosque in cerebro membro principalieollectos, in subiricta, sedes defluentes plurimorum morborum staturiginem de sontem esie docuisse.
'mia Hr silida philosophia fons, cluiis sapien-
eientibus propriis eius mons, exurnua Atiae eo mi
Quas Tio: Medicina omnis in Ida a latrarum pectore , ut unius GALE Ni fonte ariosis Musa, vel claudi debeat, ut eam vel ab Et cor m
30쪽
In qua totius operationis Chymicae methodus praeti
Auth.&Resp. IOHANNE RHENANO CAS SELLA No.
tandem angustior sat mesuris quatuor,& crater insus sumo septem duntaxat mensurarum amplitudinem toINquirenti milii omni mentis conamine , quaenam tineat. Convenit autem laminas in crassise sesquimensi potissimum ars hominum generi in hae miseriarum ram habere, paximentum vero &fundum litero. iii valle a summo Artisce data Neoncessast, quae exer-itum, ex argilla factum,tres quadrantes unius continet dicenti usui. ac aliis non dis oendio esse imisi, prae G His ita constructu a pavimento sursim capiendi sint mensurae tres,& quatuor in latum,quae instaui ostioli mittera B. stensum constituunt. Acuspide huju, osties idem paries continuetur per duas mensuras,quae si acium
potissimum ars hominum generi in hae miseriarum valle a summo Artiscedaia &concessa sit, quae exercenti usui, ac aliis non dispendio esse possit, prae milibus aliis commode sese osteri vera Chymia. In to taenim hae universitate nullum studium tot utilitatibus resertum esse video , quod hoininem tot benesciis ot-ne ,heet, atque lustret, quam unum illud verae Ch)miae negotium, quod hominem sanum a morbis prascrvat apruin sanitati restituit, pauperem ab inopia sublevat naturae abdita eruit. animum solida scientia imbuit, nulli iniuriain facit, omnibus prodest, di tandem ad ipsam Creatoris e gnitionem adducit. idcirco huitis plasiantissimae artis amore flagrantes.de illa in praesentiarum se disseremus ut quomodo illa tractari,exeolique debo
at omnes istam excrcendi modos enumerando, enucleaturi simus.
1. Dicitur I tem Chymia Sis, divi quod sonat s do, liquefacio, Mi in liquorem aut succum reduco, unde χυμ succus eu Mou ars sueeum faciens, seu res solidas in sce cum resolvens. Sed per ηnecdochen partis disse ilioris kα4' ἐξιχ sub solutione etiam coagu- satio a Chymicis antiquis subintelligitur, unde pervulgatum illud: Sol.edi coagula. Suidas N Cedrenua χ
nuncuparunt. Arabes praestantiam eius notan
tes. Hiderunt atticulum AL, atque illam, Alethmiam, vel ut Caeliu, Rhodisiniis Archimiam,quas
με.αν, c οὐ nomina: unt. Dicitur etiam Spapyria si di, σπῆν αγῶρον, ab extrahendo I cogendo: nee non separatos is uti N Ys Op A I C 4, a lavando, sequestrando ac deputando.
a. Etiam dictum & proxime sequens ostium conscii qitera C. notatum est. Inde repetenda sunt memsurae ues cum dimidia sui sum, quatuor vero in latum, ciquibus ostiolum D. imponendis, eximendi , necnon dirigendis rebus accommodatum,st. Ab hoc progrediendum, atque post unius mensure metam in medio parvum aliquod solamen, auricularem di tum vix conatinens litera E. perforandum est, carbonibus ferro nimvendi, inserviens. Insuper tres quadrantes unius memsurae sub ostioli finibus sunt statuendi dextrorsum atque sinistrorsum . ubi duo foramina literis F. r. signiscata. mediocrem digitum lata consciuntur. In hac forami. na, quibus respondere debent alia duo in patiere viso serreae trabes, quae in pariete anteriore quatuor dis roslatos procedunt, imponuntur. Porro utraque ostiolo ad ignem moderandum soles seia obices adaptandi sum cum ansa ut possint abstrahi 5 reponi: quorum superia ramen oblongum, ut clauso ostiolo nihilo nili visui nihil detraliatur Atineat: in or vel δ foramine toti doti majori,ut ignis aetem scivente attralut stipatus stis pra trabes lamina tettea a lateribus tribus excavata, ubicinis transeat ii quarto aurem intcsra, ct recta parieti m
anteriorem tangens,ponitur. Huic pavimentum erga
sterii di tegulae fornicais, quod a lateribus di dorso dii ii itaque Chymia ars phrsea separandi purum abi busta dimidia mensuris abesse debet,sus ei struitur. Prie
imputo ad conseiendum medicamenta tam corpotibus terea foramen aliquod rotundum probe ostiolum stipe humanis persanandis, quam metallicis ad summam perillius excavatur, ad aerem ministrandum. &C. quo etiam sectionem adducendis,ae commodata. obicis inserioris senestra notata est,ins itur Omnibi a .lia tractatione Ch)miae consiletanda sunt tum ea, ad hunc modum exstructis, furno adhue mollis is,lci quae operationi inservituit, seu opellam praebentitum sessaq; ad bracteas ferreas,furnum stinantes, recipien peratio ipsi. d/sitrio eisngantur.Tande in loco aprico sumus aresci s C micae opera ni inserviunt locus ScausaU- ictus a figulo probe coquatur. Hic accommodisii ii un
c. Locus Chymicae operationi inserviens. est sibi Atim malesam elaborandam continens; ut Furnus &
. Furnus est locus, m quo ignis ad materiam chymiaee tramndam dextre&convenienter accommodatur. Estque apertus vel tectus. est doctinasticuin fumum exstruendi modus, tum quia non facile cineribus oblituitur, omniq: propterea doctimastico negotio sita ciens est in quia ob ignis dirigem di dexteritatem omnes alios longe antecellit. o. Furnus ventosus seu animi numeror. ascriptus sequitur, Sest sumus apertus, in quo benescio ventii i i s vim augentis mineralia liquantur diiunduitit Hui 8. Fumus apertus. est cuius pars supelior est aperta. t u sorte mineralia disseilioris hisoni sierim. ut veniti, Illa est tiam Probato ius,tum Ventosiis. s. Probatorius sue docimasticus, est furnus apertus, in quo metalla persectiora purgantur,examinantur, vel, inustatiori rem deliniem vocabulo, fulminantur. Hiesumus ut plurimum ex argilla vel laminis serreis, raro ex lateribus, in sequentem modum exstruitur. sumitur lamina ferrea vel ex argilla sectaac in quadrum ita conit tu itur, ut latitudo pedis unius in duodecim partes divisi,undecies mensurata, amplitudinem fundamenti constitu visedecies autem longitudinem consciat. Malo hie est vulgo rudime loqui, quam Grecorum vel Latinorum pedis mensuras sequiiad vitandam omnem erroris ambiguitatem )sed quando in loreum octes,mensura su iam pia stiurnus sitismin de vitem a curvandus. ut
susscientem calorem fovere non possit aut artifex te rius aliquid fundere velit,commode sollis annectruciqui ignem augeat , susionemq: celeriorem reddati sed vel tosus furnus cum suo solle in hune modum exstruitur: Erigantur muri quatuor lateribus constructi iacentibus, intervallo ab invicem pedali distantes, ei bitali, altima nis,ad eonisterium sive cineratium consciendum quod litera Acindicat. In alterutro, conii erit patiete ostiolum B.sat, per quod ignis acrem attrahere,cinis is eximi ponsi. Porro supra conisterium serramenta ad craseu C. eat bonei &va, postum D. sustinentem collocantur Digitum latum sub clare parvum aliquod soramen lite .ra E. signatum sat per quod follis rostrum transeat,mittendum est. Furnus deinceps a crate in do itatem