장음표시 사용
461쪽
Lex nurum hisbet fi Amratem uti ei pareatur,nisi ex asseruiane. Demum postquam multos erro res ac defectus enumerasset, qui in formando illius reip. statu fuerint commissi, nec post occa--sione data mature corre fit, concludit: eam semper fuisse corpus male temperatum, Sc pravis hu--moribuS scatens, eoque nunquam firma satis v Gletudine gaudens : quam discordiae civiles misere exercitam .longe citius exitio admoverint, quam
Vallas vires ipsius pollicebantur. Nec diversa Mic sentit AEl. Quibus & nos cauculummostrum addimus. Feque enim cordatus . quisquam bene dispositam pronuntiaverit rem. . publicam, quam intestini motus non potuerunt Mon perpetuo agitare, quousque in male formata. monarchiam mutaretur, cujus vitia demum ene vem molem misera ruina praecipitarunt.
s. I. 'is ris sit operae, tantam ho
minum multitudinem , quanta civitate continetur, rite temperare, ut huic vi
gor sanitasque constet ; vel id luculento est indicio, quod mortales non multis solum, sed.& si e r pugnantibus inter se libidinibu T . 4 agi-
462쪽
agitentur, queis tamen par fere circa perturbandam fiscietatis civilis tranquillitatem efficacia in- est. Ut de aliisjam taceamus, quantas turbas dare
selet insatiabilis habendi libido p Quam variis legibus velut aggeribus iste torrens coercendus est, ne,dum in aliorum facultates sese diffundit, atro cibus rixis cives committat λ Quanto vigore quo que saepe opus est, ut homines quae debent,erogare velint, & ad explendam suam obligationem velut medullitus aifixas sibi pecunias depromere Neque minus tamen apud plurimos conspicitur vesana libido per inania opes dissipandi, gravissi mis & ipsa malis re . involvere idonea. Quae pessis eo malignior est, quod apud multos contrarium sibi vitium accepit , ut eo insensius alienis bonis immineant , cpio disset ius propria perdu derunt. Hoc malum qua ratione commodissime sisti posse videatur nonnulla in praesens meditari sedet, ansam nobis praebente epistola Tiberii quam super eo negotio ad senatum scripsit, apud
g. Initio igitur videndum, in quasnam potissimum res tum quondam Romae, tum hodie in multis Europae partibus enormes aut superfursumtus sese gaudeant effundere. Apud Tacit. L. Lprimo tanquam maxime invidiosi tanguntur memsa gane paratus. Ad hanc itaque classem referimus superfluas domesticorum ciborum strues,& ementes sub patinarum pondere mensas ; dome-ici liquoris nimiam ingurgitationem; rariorum epularum ambitiosam assectaticinem; cibos prae-
463쪽
I terea exoticos, longaeque petitos ; Vina exotica ; . condimenta terris alio calentibus sole nata ; & si-- milia. Quibus sumtibus imprimis obstetricatur sbiennium epularum velut publica necessitaS ; na- talitiae, sponsalitiae, nuptiales, funebres, collegia-IES, e X conventione in urbem euntes ,& quae aliae tantum non vim legis hixuriae circumponunt, nec
quemlibet suo arbitrio ligurire patiuntur. g. 3. Inde perstringuntur Qi rum infinitas=a- riis. Sub qua classe comprehendi possunt omnes superfluae iubstructiones, & aedes,ostentationi tan- tu aut voluptati inservientes,nulli usui:praesertim ubi illis exornandis accesserint peregrina marmora, aulaea, & alia modestam elegantiam & sobrium tisum supergresia supellex.Ηorei itidem sumtuos, iique meri voluptuarii, piscinae, vivaria, nemora, ambitioni ministrantia. f. q. Succedit familiarum numerum 2 naris-nes. Quo spectant omnes ministri & servi, non necessariis aut utilibus ministeriis, sed pompae duntaxat destinati: quos splendidis excolere vestibus inter leges elegantis luxuriae est. Hisce exu- . berantem pretiosorum equorum, & rhedarum n merum assis clare possis.
f. s. Sequitur auri argentiq pondus p tabula rumh miraculis. Huc referimus vasa aurea &a
gentea multitudine, aut magnitudine & pondet re enormia,per quae materia pecuniae subtrahitur,: vel etiam artificio conspicua : nec non cujusVis generis vasa non ad usum,sed ostentationem com parata, nec materiae pretio, sed raritate aestimata.
464쪽
Item pocula vitrea & cristallina . artificiose lata, porcellina , & similia, quorum accendit 'Dao ilitas pretium, & quae possunt statim.tota perire.Item tabulae pietae,queis antiquitas,fama artificum, aut clegantia iminensum apud multos pro- i
que seses. Quo ipso praecipue notatur mollities ivirorum, abs talibus vestibus non abhorrentium, squae etiam graviorra heminas parum l. decebant: ventus textilis, & per quem impudicae ne adulte- ris quidem plus sui in cubiculo , quam in publico ostendunt,&quo sumis mulier parum liquido ii
dam se non esse jurabit,nequam commento,ut v ius non tegetet. Sub hanc. classem tamen revoca
bimus omnem superfluum vestium splendorem,&quicquid in iis non usui, sed superbiae subservit. I primis auro & argento intextas vestes, quae duplici nomine , damnosae sunt, & tales, ubi ipsa vestis minima sui pars est ; sed praecipuam ejus partem constituunt pretiola assumenta & ornamenta, aeligularum exercitus ingens. His adde plumas, pelles exoticas, Zobellinas ; item caesariem lassitum' magni pretii, & similia. g. 7. DeniqRe peculiari .classe censentur ilia feminarumpropria. Etsi enim natura ad rem magis servandam,quam adquirendam istas idon as finxerit ue saepe tamen in jam dictis luxuriaeg nexibus paria cum viris faciunt, quin & saepe n lentes sumtibus exhauriunt. Sed .& peculiari sero ρrdore seruntur in margaritas & gemmas , ala ae
465쪽
mnium rerum pretii tenent. De qua re TerrWH να- δε habitu mutiebri: Sreseissmis locutis parri-anomum grande profertur. Uno Lino decressesteriarium in erit r. Saltus ct insulas tenera cer-κ fert. Graciles aurium cutes Kalendarium expeω-
Aunt, ni ira per singulos detitos de face κ-
gulis ludit. Hae sunt se res .ambitionis, tantarum
g; 8. E spendamus jam damna, quae ex ejusmodis initibus tum in singulos, tum in privatas domus, tum deniquein totam civitatem redundant.Et per illam quidem .luxuriam, quae in epulas, vinique ingursitationes insanit, quid noxae animis corpo .ietibusq; singulorum inseratur, inaprico est.Hebe ludo mentis, fractus animi vigor, laboris impatientia, infinita morborum lues, praecox aut debile sensum, properatae morteS. 'g. 9. Qiuntopere porro similas domos assibgant supervacui isti, enormesque sumtus, subruto censu, riemini obscurum est. Quas majores per industriam & parsimoniam cumulaverant opes, primum absumuntur. Inde.ars alienum contrahiatur, quod per usuras quotannis intumescens demum avitos fundos & praediaabsorbet, fallem deinbitore defuncto,si sorte ipsius vivi autoritas ει ρο-
466쪽
raurorum atque Gor onum. Caterum lux,, ut auranos , argentariosι fabros unguens ursos,acprec serum colorum tinctores, ita faener tores
etiam produxit. Non enim panis ct lanipreti
de munificentiam, uinctando proderim π. Ipsa porro tot GAZatorum, tot Consulum stirps ct prο- genies cum ob inopiam di s sese artibus e colere nelaiat, ad pudendam ruditatem reda ita
sibi ipsi rubori, aliis oneri evadit,ac demum illustres familias obseuro fine claudit. Nonnulli, qui rei lamiliaris vulnera per scelus, pravasque arteSΩlidare agςrediuntur, nil aliud efficium, quam ut aliis negotium lacessant, sed sibi maturius exitisum inveniant. g. Io. Circa emendenda autem incommoda, quae ex sumtibus illis in totam civitatem redundant,. distinguendumi est, utrum pecunia, quar ita prodigitur, intra civitatis fines maneat, an Vero hac occasione extra eandem migret. Equidem stat, qui incommoda luxus, quatenuS illat tam. civitatem tangunt, elevare conantur,s duntaxat consimantur, quae intra civitatis terminos proveniunt V nec opeS, nostrae ideo ad exteros transferantur. Isthoc modo enim, quae majoriam aviditas corrasit, per nepotum prodigalitatem iterum in populum spargi, numisque inutili carcere detentislibertatem donari. Omnem velut faecunditatem pecuniae ex. motu provenire. Quo
467쪽
major ergo pecuniae motus in aliqua civitate existat, eo uberiorem lucri materiam singulis adesse,& eo plus quoque in aerarium redundare ; praesertim ubi in ea, quae consumuntur, certa sint onera imposita. Parum interesse civitatis, si per luxuriam aliquot familiae pessum eant, cum ex earundem velut fractis tabulis aliae incrementa possint capere ; & nunquam ita in univcrsum furat aliquis populus,quin nonnulli caeterorum stultitiam in emolumentum suum vertere norint.
Addunt, fuisse principes, qui ultro luxuriam populo suo immiserint, ut hoc modo ejus ferocia
fiangeretur, quo minus nervorum deinceps adaugum excutiendum foret. Eo medio Cyrum usum ad' effeminandos Lydoso Sic cum multis opes suae animum addant ad res novas moliendas,
dum per luxum ac immodicos sumtus illae attenuantur , fimul quoque vires ad turbandum praesentem statum subtrahio
II.. Enimvero talia fortasse qualicunque cum
colore jactari possum ab illis 3 queis per vim par tum imperium non disparibus artibus stabilitur. Sed ut princeps, qui legitima via & volentibus civibus ad imperium pervenit, corruptelis & vitiis civium firmando statui suo uti velit,id neque fas
neque proficuum fuerit. Sane enim ad robur civia talis cumprimis facit, si cives animis corporibu que vigeant, quae utique luxus in languorem & desidiam dat.Neque bono principi etiam a frugi civibus dissicile erit impetrare, ut tantum consevrant a quantum publicis .necellitatibus sufficit.
468쪽
4 6 Quid autem tributi e ctes ab illis,qui patrimis-niu situ intra ventrem condiderunt λ Neq; statina, proscripto luxu, velut circulatio pecuniae sistitur. Cum porro per luxuriam multa alia vitia proveniant, illa extincta & hisce radix succiditur. Atqui non potest non ex re legitimi principis esse, ut siti cives quam paucissimis vitiiS eantur. 6. Ita Caeterum quod gravissimi est,qui bona sua contanserunt, qua maxime scilent p1incipi &civitati.esse molesti. Aliqui enim ex principis luberalitate deinceps victitare instituunt. Atquinquantum eH verum, ψenire huc, Hipet rerepemnim carperint, singuli nnnquam exseriis ' Iuntur, respublica descier. Ac si aris ambiariane exhauriatur, Ier felera supplendum erit.
Ex iisdem, si qui muneribus publicis praeficiantur , plane venales se praebent, ac omnia in quaestum suum vertunt, publicis aeque ac privatorum opibus imianentes.Quale arumQui tilium devicribit ReaejusPaterculus:Pecuma quam non comremtor Drra, mi praefuerat, declari it quam pauper aeristem ingressem ἀψes pauperem
Verum quia paucis admodum contingit ex largitionibns principis ; aut expilatione civi um peculatuue, autjustitiam cauponando rem aD flictam instaurare ; plurimi, audaciam addente desperatione atque inopia, ex turbis teip. malis suis remedium quaerunt,& privatum incendium publica ruina restinctum eunt. 'Nam civibus, qui in re lauta & integra sunt, quieta civitate opus est Ast qui adesis bonis aere alieno premuntur turbas
469쪽
reip. optant, aut quaerunt; per quas aut lacunas rei familiaris explere, aut creditores saltem tantia sper eludere queant. Aut si fortuna adversa fuerit, satius habetur in acie cadere, quam per creditores nexum trahi. Ad quae illustranda facit expendisse, quas causas conjurationis Catilinae, quosque ipsi socios adscribat Sali ures Ocero Catibnarraa. Iulio c. . Tum reorum, aut obar
rarum, aurProdigajusventuris subsidium unicum ac promtissimum Caesar: nisi quos graseior erim -- Qel inopia luxuriaGe urgerct , quam uefubseentriposset asee. His plane palam besti riseisi opus esse dicebat. Facit & huc aliquo modo locus
Oristotelis polis. R. C. Fiant etiam mutationes in obgarchia , quando produnt,ter Qiψentes quν νοροιemantper luxuria atrimonia, consumseruncistant enim res noψας hujusmodi homines, Ira
nidemq; seelsibi ipsis seel alteri Uectant. Et paulo
post: Hi homines consumtis parrimoniis aue resnoseas commoseent , aut remp. furris expilant. Apud Tacitum Hs..ρ. Othonem, cur compositis re ι- nusta des, omne in turbido consilium, multa . simul extimula bant: luxuria etiam principi on rosa, inopia seis pri*aro soleranda. Tamiani Grada L a. de besio Aestico quando causas tumuutuum Belgicorum recenset, inter alia addit: Abisad uendam Egnitatem, profusis jam domesicis opibus, ruria publica re opus erat. Gratius A nati Bel e. 5b. r. Etiam eo de ora nobilit-mvnfica a.dunitate eximia, sed attritis opib/ώ--δεω luxu,-Principum dolo quisecie honorῶ
470쪽
I astantissmum quem. sumtibus exhause nn. Et mox: Dum dignitati student, ct cum His no-rumfastu concertant , magnam rei familiaris --cturam feerant: itidems primores retiqui neus/quam pari opulentia: minorum autem gentium plericluxu aut inopi mibria et a dem consumserant. Contra infrugi homines accommodari potest dictum Epaminondae apud Plur risum U-curgo: Τὸ mουτον me ν ά Tale prandium non capis cond/nonem. g. 13 Sed & maximum iri civitatem red dat commodum , quando lapiaeum causa, & ad reliquam luxus materiam' parandam pecunia nos ad externuin aur' hostiles gentes transferun ur. Egregius in eam rem est locus apud Diionem GD Iostomum orat. n. Numquid ammasiertitis, quodsi homines cHco autem Celtas, ct Indos, arast . neros, ac Arabes, Babylonio διὰ παρ υ-
eributa a seobis accipiunt, non pro ' regiones nec me pro pecorib- , sed pro eupidorare Qestra a d x mentia. Non enim, si qui armis factoveriares, cogunt seictos , argentum dependore Volum diacitur fri,utum rueti hominum in admodum felicium , ne fortium, tributapr fame alias essam rem qurdum, nemine iniudente milis, G nes co rente obfatuitare- ct debetin arremum, quod plurimi aestimant pra omnisu donte πω antpermagna ars maris into9am alii onneliana