장음표시 사용
481쪽
f. l9. Sed operae pretium puto fuerit prestius considerasse, qua ratione isthaec remedia circa singulas luxus species commodissime videantur tem-- perari posse. Luxum igitur mens e facillime repri- met exemplum principis, sit ipse intra aulam stamsbbriae elegantia gaudeat ; & ubi ab eminentibus civibus invitetur, modestum paratum adprobet, immodiciun adspernetur Convivia, seu helluationes potius publicae severe prohibendae: aut quatenus multis populis persuasum est, non posse ce
torum negotiorum auspicia rite nisi a convivio insumi, saltem ferculorum ac convivarum numeruS , circumscribendus. Plato de . l. n. aiu nuptias
non nis1 decem ex propinquis, & a ditissimis supra minam impendi non vult. Add.. Gellius La. Exemplo autem juxta aci legibus nitendum prin- cipi, ut domesticis gaudere copiis, quam exoticiS deliciis malint cives. Quas eliminare facillimum est, si importari prohibeantur. Pen intensionem vectigalis certam speciem arcere licet,ubi alia,quae istius vicem subire possit, vectigali minus oneretur. . Sed si unica. tantum sit species , quae pumblice magni aestimetur, , magnitudo vectigalis ejusdem, dignationem apud luxuriosos a
g. zo. AEdiscandi libido nonita facile in publi
cum morbum ubique invalescere posse videtur: &multos populos indoles regionis suae prohibet Romanorum heic furorem imitari. Igitur stim cere poterit, si peregrina aedium materia & supellex, ornamentaque exotica importari vetentur. Si V α unus
482쪽
unus vel alter aedificandi studio censum suum subruat, civitatis id parum interesse potest. Hi f. ai. Coercendo inutilium servorum numero non parum videtur facere,si civibus non concedatur ejusmodi ministrorum genere uti,quod fortunam principis tantum decet ; aut cui tales tituli tribuuntur,qui potius publica civitatis, quam pruvatae domus ministeria prae se ferunt. Si praeterea certuS modus pr*scribatur pedisequis & similis sarinae famulis , ad inanem pompam adscitis. Quorum exuberan S multitudo id quoque mali gi, gnit,quod dum nulla re seria occupantur, nequitia
fere tempus fallant, utili alicui opificio longe melius impendendum. Si denique prohibitum sis mul sit, & stolidum habeatur, pecunias splendide vestiendis istis homuncionibus profi indere. Sed illud publico expediet, si civibus non conceda tur rhedis uti,nis domi consectis , nec plutes. quam binos equos in urbibus jungere, nec ulla pretiosa & supervacua ornamenta iisdem adpli
g. 22. Circa supelle stilem auream argenteam
que,& alia vasa id judicaverim expedire,si princeps
ipse talia, quae propter raritatem aut pretium inter cimelia ostentari merentur,quotidianis usibus non adhibeat. De caetero aurifabris gravissima sub poena interdicatur, ne ex conflata pecunia fullum vas conficiant: neve opus materiae sextam partem pretio superet. Sanciatur quoque, ut lomne aurum argentumque facitum pupillorum monetariis. Vendatur, ut inde numi cudantur 3
483쪽
Eec non reliqua omnis supellex eorundem, quae quotidianas necessitates excedit, auet nisi iciatur. Sic enim non temere, qui liberos suos amat, in ejusmodi rebus comparandis modum excedet ; quia illa: cum dispendi' sere non me ' diocri distrata turia. q. 23. Circa rem vestiariam hoc quidem utisissimum soret,si id effici postet,ut cives nullis utantur vestibus, quae intra civitatem ex materia ibidem proveniente non sint consectae,omneSP adeo exoticae telae pannique proscribantur. Utque indigenae ad excolenda illius generis opificia quavis r tione alliciantur: aut si illi non si sciant, extranei opifices quantiscunque privilegiis invitentur. Ι - terdicendum quoque fuerit,ne rudis qualiumcunque telardm materia exportetur. Si in civitare sufficiens Maateria non proveniat, ca aliunde non
ius rudis importetur, si fieri queat.
g. 24. EnimVero quia plerunque vestium elega tiam & decorem ad usium aulae populus solet exigere, omnino e re fuerit,a principe introduci perpetuam aliquam vestium formam,qua & ipse constanter utatur, ministrisq; aulicis eandem gesta
dam pro imperio injungat: & qui illo habitu noti
comparuerit, ab aula excludatur. Aut si hoc durum nimis videatur, vilissimi servulorum, coquorum pueri,& qui paVimentum verrunt, vel etiam moriones in aula eo habitu superbi circum ambulent,quem contumaces aliqui aut vani in gratiam principis mutare detrectantia Pari ratione muliebres vestra uxor principis & gynaeceum aulicum V 3 tem
484쪽
temperabit. Nec est quod aliquis dicat ; hoc iido elegantiam nationis deformari, eamque inter barbaros referri, politioribus ludibrium de ibituram. Nam primo haec convicia tanti non a sunt, ut ideo pecunia exteros per vanitatem l cupletare, & nos ad paupertatem redigere debe mus. Deinde plurimi suerunt & sunt populi utique cultissimi, quibus nemo sanus 3 b habitus constantiam barbariet notam impegerit: cum illa potius gravitatem, & institutorum patriorum 'amorem arguat. Cur enim nihil et ans sit, nisi quod peregrinum Z Aut cur una natio arbitrium elegantiarum suo velut jure sibi vindicetρ Deniq; cum nostra memoria textorum non minus quam luestificum ingenia insnitis iuventionibus luxuris laverint, & omnis fere tam telarum quam vestium varietas in orbem iverit ; non yideo, cur extant.
numero aliquis habitus esigi , aut ex diverserum habituum partibus peculiaris aliqua sorma componi nequeat , quae perpetuo pro eleganti haberi possit. Isti habitui postquam antoritatem principis& aulae usus addiderit,valde superb9 fuerit,qui umquam isto erubescere vellet. Facit huc quod memorat Mich. Monrnigne es ais l. r. c. cum post excessum Henrici II. vix per annum in aula ex panno laneo vestes gestaverint, tantus mox contemtus seriei extitit, ut apud medicos itum &chirurgos istae vestes remanserint; & si quispiam alius serica veste indutus conspiceretur, statim pro rurestri aliquo , aut minoris oppidi cive habia litus sit.
485쪽
g. et . Ejusmodi autem stabili habitu introducto plurima in civitatem & singulos redundare pos sunt commoda. Nainne de eo dicam, quod utiq; ex dignitate alicujus nationis sit alterius nationisi non videri simiam; elegantiores homines hau quaquam singulis mensibus de nova vestium se an a cogentu r esse soliciti ; & infinita illa varietate L proscripta Acilius erit tantum textorum incivia
talem numerum introducere,quantus usibus civi-
mna susscit. Aut si quid utique ab exteris sit pe-. tendum, multo parcius erit, & quod minore cum dispendio permutatione nostrarum mercium parari queat. Neque est quod aliquis metuat, ejusmodi perpetuo laabitu iiitroducto id incommodi Proventurum, ut nobilis a cerdom. - M pum ilico per exterius signum dignosci nequeat; id quod tamen utique confusioni vitandae videtur necessarium. Nam ut istud discriminis ex pretio G luxu vestium dignoscatur,necessarium non est; sed heie lacile est alias notas comminisci, parum dumtuosas, quibus cujusque dignatio cognosci queat. Sic Romae caleel lunati, & latus clavus senatores , angustus clavus equites a plebejis se
g. 23 - Denique si sit quaepiam species vestibus ., exornandis inserviens,quae nulla ratione apud nos provenire apta sit, v. g. pelles Zobellinae, neque a sceminis unpetrari possit,ut istis deliciis libenter i carere velint, ne.ob pilorum illorum mollitiems tantundem. fere tributi principi extraneo, quam I nostro regi a multis exsolvatur, nost que i pe-V cuniae .
486쪽
cuniae ad eoS transferantur, quos praegraveS Vici- Dos nostra civitas semper experta fuit: judicaverim isti rei tali fortasse ratione occurri' posse. Scialicet in aula mos introducatur , istis pellibus non aliter uti, quam suffulciendis vestibus, adeoq; pilis introrsim versis; ac paupertina ostentatio judic tur, ex nigella pellicula foeminas sorin' suae commendationem velle quaerere. Sane enim ubi istae pelles a conspectu aliorum removeantur, & calori tantum fovendo, qui usus earum maxime natur lis est, deliinentur , ultro expirabit luxus, cujus maximus habetur fructus, conspici. g. 26.Supersunt illa foeminarum propria lapilli, NaioneSq;. Quorum usum si interdicto sistere a
cum crediturae sint, ad miserrimam sese conditionem redigi, si magnam patrimonii sui partem mi, nutae cillellae amplius includere nequeant. Nec deerunt ex viris, qui omnibus; modis pugnaturi
sint, ne matronarum mundus maritorum rem aia
Bigere desinat. Videantur contentioneS super a roganda lege Oppia apud Liseium L XLV.diu ne iratas Junones nostras experiamur, subtiliori modo ipsiarum morbo medeamur. Recipiatur in aulam mos factitiis aut ignobilioribus gemmis ac margaritis sese ornandi, idq; aperte, non quas progenuinis istae haberi debeant. Istis non nobiles tantum foeminae,sed & deinceps ancillaejubeantur onustae incedere. Sic aula quidem istis autoritatem conciliabit, sed vile earuindem pretium plebejis quoque ea ornamenta familiaria: reddet. Quo racto aut
487쪽
cto aut minoris deinceps micabunt sceminae: aut nobilissimae quaeque pervulgatum Ornatum ad spernatae,istud demum in se decus elegantist mauui ducent, quod natura dedit, & quod detractis omnibus ornamentis adscititiis stiperest. Isthaec in laniversum super coercendo luxu temperandisque. 1egibus sumtuariis disputata, pressius ad singulascivitates adplicare in proclivi fuerit illis, qui cujusque civitatis conditionem penitius perspectam habuerint.
LITICAE CUM RELIGIONE CHRISTIANA. A. I.
V m 'lut re ac plane necessarium sit institutum civitas, quae summo imperio velut animatur, in ista malitia generis humani, praesertim postquam hoc in tantam excrevit multitudinem , nemo est tam imperitu rerum humanarum, qui ignoret Ne quid enim de eommoditate dicam, de cultu, amoenitate, ac rerusiliscientia,quae ex vita civili provenit ; san init tam penitus, quotidianis, insidiis & periculis o noxiam ac longe miserrimam acturi essent morta tis vitam pravitate hominum adversus alioS potist uni homines expromere sese gaudente, nisi
488쪽
summorum imperantium ,qtu viribus omnium a d commvasem defensionem utuntur, quietam &tranquillam vitam degeremus, quantum quidem rerum humanarum conditio fert, in quibus nihil ab omni parte perfectum deprehenditur. Nam &ubi una civitas se altera paulo validiorem senti facile eam libido subit debiliorem invadendi & opprimendi:& in ipsis civitatibus praesentaneae poetiae metus non sufficit, quo minus civis civem injuria is lacessat. Quae tamen inter rariora sunt habenda,& nequaquam comparati idonea cum illis malis, quae mansura nos estent, si singuli extra societatem civilem viveremus Caeterum uti hoc bene cium, quo per civitateS fruimur, merito magni est aestimandum: Ita istud bonum, quo per Rngionem Christianam potimur, tanto majoris est laci endum, quanto selicitas immensa & nunquam de situra, commodis sat impersectis hujus vitae cito transeuntiS praestat. Utrum autem doctrinae illia, ex quibus utrumque istud bonum fluit;lla nem pe, qua selicitatis aeternae consequendae ratio traditur, & quae modum gubernandae civitatis ad legitimum finem docet, mutuo repugnent, xv ro amice inter se conspirent,quaestio est non ex
gui momenti. Quorum quidem prius non paucis e vulgo persuasum est, quibus politica solet vocari sapientia hujus mundi,quae sapientiae divia narrepugnat, & politici homines filii hujus seculi audiunt, quasi sine pietate & Religione, a veris Christianis toto coelo differentes. M uti non ab- lnuimus,magnum inter homines inveniri politicae
489쪽
obusum ; & apud multos actionem politicam, aut artificium politicum vocari, quod si immurn sic eis Ius & flagitium est: ita nobis certum habetur, veram politicam, ex genuinis suis principiis de- ductam, & legitime adplicatam, nequaquam re' pugnare Religioni Christianae, sincerae illi, &Proue a Salvatore nostro atque Apostolis pro
mulgata fuit, citra assumenta 3c corruptelas humanas consideratae: Sed cum ea potiuS amice conspirare hanc ipsam Religionem Christianam ; ae tibi in ipsis cordibus hominum radices egerit, &non ibia intra labia versetur, plurimum conferre in civitatibus, ut politica scopum suum eb facilius M felicius possit assequi. Id quod paulo distinctius deducere , dissertationis hujus argumen
q. a. Ad demonstrandam autem istam conco
. diam duplicis generis argumenta adhiberi pos sunt ; quorum quaedam velut in genere eam svadent ; reliqua distim e magis & sigillatim eamdem repraeimitant. Ex priori classe primo habetur loco, quod ad eundem autorem utraque domina suam reserat originem. DEUS O. Μ. qui Religionem Christianam, niissis suo Filio, orbi promulgavit, idem quoq; civitatum imperiiq; civilis A . t r ac Stator merito vocari potest: Quem repugnantia sibi dogmata condidisse, quorum tamen observatio generi humano tam necessaria foret, omnes pii ultro adspernantur. SocietatiS porro civilis Deum esse Autorem, & divinae literae passim - insinuant,& ipsa ratio firmiter evincit. Equidem V 6 prae
490쪽
praeceptum expressium in divinis literis non extar quo Patresfamilias, qui antea seorsim sitam quisvi Dinitiam rexerant, a Deosin eietatem civilem coire jubentur: uec Ple quid extitisse sat idoneis irationibus videtur dentonstrari posse. Multo minus extat eX peculiariDei. revelatione prosecta doctrina de natura & constitutione civitatis in genere, de partibus summi imperii, de regulis imperii administrandi tam circa cives, quam circa eX'teros observatidis. Talia enim ex prosesse tractare,extra s copum est divinarum literarum. Nihilominus passim in Scripturis dieitur, Reges a Dera esse, qui per sapientiam divinam regnent, ac mi- li nisterium divinum in hisce tertis exerceant 3 quia lbus ut cives Christiani pareant, pro iisdem preces adDcum indant,quae ipsis ex ratione sui muneriS debentur, exsolvant, inter ossicia Christianῖ hominis inscrtum legitur Neque ob defeetum aut ignorantia expresti praecepti circa constituendas; civitates statim dicendum est; Deum tantum ex postsecto imperium civile adprobasse. Sed etiam: autecedenter Deus civitatum Autor dicendus est, iquatenus saltem ex tacito die amine rectae rationis voluntatem divini Numinis homines collegerunt. Cum enim in genere humano, tanta malitia insecto, post ejus multiplicationem, paX,tran quillitas & mcolumitas obtineri non posset, nec ullus sere exercitio, legis naturalis relinqueretur lacus, nisi societates civiles instituerentur ; liquidissime infertur, quod qui Deus voluit, ut homines hancce vitam pacifice dc honeste inter sese de