장음표시 사용
341쪽
erre posse, misit Gandavum Dominum de Sancta AEdegundae te di
sibi intimum, ut eam sopiri curaret qui cum invenisset eam iam in tantum excrevisse, ut ipse solus tanto oneri non lassiceret, venit S ipse Auralaus, cujus praesentia tandem rabies illa Gandavensium placata est. Erat enim tantae artis homo, ut cum animadverteret, non bene succedere posse, quod Optabat , tunc commuid facie , aliud consilium facillime amplecti sciret, inque aliud tempus magis opportunum primum animi conceptum differre. Sed non ita hac vice ei suae artes Profuere, qui ex illis per Gandavenses suscitatis discordiis, dissidentia publica Catholicorum inde orta, multum ei postea acciderit incommodi. Cum enim eadem fere tempestate Atrebati ejus sequaces Xemplo Gandavensitum absente Capri ad arma concurrissent magistratum, qui tunc temporis erat, semOVissent, aliumque propria authoritate, contra Omnem consuetudinem in ejus locum, ex suae
farinae hominibus surrogassent, Caprius simul atque hoc resci-Vit, quam celerrime ad civitatem advolans, e vestigio adholicis strenue adjuvantibus , Magistratum illum novum abrogaVit, eorumque aliquot in carcerem conjici usisit, primumque Magistratum restituit, eademque diligentia de culpatis summari inquisitione habita ad terrorem malevolorum, sententia Iudicis quosdam capite plecti curavit. V. Erat cum haec acciderent Parmensis in Bougio, qui simul atque ea de re cognoVit, qua potuit celeritate occasioni incumbendum prudenter ratus, misit Episcopum Atrebatensem, qui vivente adhuc Austriaco, Regi se reconciliarat Dominum de Selles, mominum de Valaion Atrebatem ad fines Arthesiae, ut quibuscumque possent modis Atrebat ensibus persuadere conarentur, cum Rege in gratiam redire. Scripsit etiam illis Parmensis , multaque promisit, misitque, postea eundem in finem Dominum de audi , quorum opera, Praecipue primorum , Paulatim res eo rediit , ut tandem Provinciae Hannoniae, Arthesisse, Insulenses. Duacenses, atque Orchia quamvis hoc Auraicus per legatos ad eos missos, multamque
insuper operam praestitam ab illis, qui ibi rebus suis favebant, dissuadere summo studio conatus es et decreverint de
reconciliatione cum Rege suo agere.
342쪽
I 579. Imperatoris opera, tractatio Pacis universalis Belgii cum suce Rege. Sed de his binis materiis merito alias latius, res enim bellica suo etiam narrari loco non indigne meretur. VII. Parmenses cum vidisset, tam immunitas hostium copias, ut jam nihil eis sibi esset timendum, Bougium relictu, rus antequam hoc faceret, quo sibi deinceps faciendum' esset, sedulo cum suis tractavit. Advenerat jam in subsidium Poloeγlerii OV legio, habebatque procul dubio satis copi rum ad quidlibet tentandum sed cum hoc per hiemem aegre fiat, consultius inventum, ut S ipse etiam militem in hy-
herna duceret, atque ita conserVato exercitu ineunte Vere
ad quidvis paratior existeret. Domum interim solutis stipendiis permisit reverti tribus illis millibus Brunsvicensibus equitibus, quorum opera amplius non indigebat, sciebat enim terna illa alia millia iam pridem ab Austriaco conscribi jus a, adfutura, quandocumque Opus es et Cum ero ad peculiares utiles expeditiones in consultationibus ventum esset, Visum est summopere ad rem facere Maesstriclitum capere. VIII. Erat urbs illa in Brabantia , magni procul dubio tunc tempori momenti, magna satis, quam mediam Mosa fluvius interluit, quaque liber est, nullo interjecto fluminis impedimento, ad Germaniam aditus. Promittebat praeterea Hergius duci ad illam obsidionem curaturum, navigiis secum do flumine ex Carolimonii , quidquid tormentorum bellicorum, pulveris bombardici, globorumque es et necessse, quorum ibi habebat satis copiosam provisionem. Quibus mature consideratis, tandem secreto statutum, primo vere adventante Maestrichium invadere, eumque in finem Visellii, ejusque in circumVicinis locis, exercitum collocare quamobrem ex Bougio, amurcum venit, ubi cum aliquantum temporis substitis et , ut rebus ovaniensibus aliisque illius tractatus , prout erat necesse, de lassicienti securitate pro videretur tandem traducto per pontem Namurcensem Xercitu, ad partem, quae Luxemburgum spectat, Marchiam, atque inde paulatim Visettium se contulit. Erat am hybernum plane tempus itaque in praesentia, nihil aliud, quam quieto ibi consistere, rebusque futuris tempestive providere potuit: seo IMO: tractus.
343쪽
Ad vixerat prae foribus mensis Martius anni millesimi, quin IS79. gentesimi septuagesimi noni, cum ad actiones animum advertit. IX. Erat adhuc-dum in Campis , copia illa Germanorum equitum ordines etiam suburbia Antverpisse Burgei haut vulgo dicta vallis fossisque munierant, paratumque ibi habebant numerum aliquem peditum. Quibus omnibus ita constitutis, futurum erat procul dubio omnino periculosum scientiaque militari indignum, in conspectu non contemnendi hostis, civitatem amplam, munitam, ac flumine divisam in
Vadere. Itaque contra eos ante Omnia fortUnam tentare, e
pedire ratus, Campiniam versus movit. AdVenerant a nova illa tria millia equitum Germanorum , quorum saepius su pra facta mentio, cumque Gonzagam cum aliquot copiis praecedere jussisset, ut quid de statu hostium esset, certo exploraret, accidit Gonzagam inopinate in aliquot eorum turmas incidere, ubi Cum utrimque pugnam non detrectarent, fortiter, acriterque pugnatum est . Vicere tandem Regii, coactique Germani, quo quisque posset se recipere quo faelicis successus principio instans armensis, universas eorumdem equitum copias, breVi eo necessitatis, atque angustiae adegit, ut cum illis in locis nulla esset civitas, quae eos recipere ellet, nec aliunde ordines saluti eorum ut plerumque in imili necessitate fieri consuevit consuli curarent, ad tractationem
cum Parmens animum Uerterint. Erat inter eos tunc tanquam
Praefectus supremus, Mauritius ex Ducibus Saxoniae, de quo alibi, apud Regios ejusdem frater natu major, quorum
intercessione tandem conventum , Ut in VIosa construeretur pons ex ratibus prope Ventoum, per quem Commode recipere se possent Germaniam Versus, idque libere, atque secure permitteretur. Quibus Onditionibus cum Parmensis otiis lubens assensisset, omnes illae tam immensae copiae, quorum Germanis praecipue robore tam magna ibi ordines promiserant, non quid Par- minori tamen Ordinum, ob non soluta stipendia, quam Pam ς' i
mensis commodo , domum reversi sunt. Cumque postea Bur 2 VL,
gherhauti vi tentata invasio, faeliciter quoque, multa hostium rebellium: caede, successisset, Parmensis jam tunc omnino ab illorum commodo. invasone liberatus, redia Maestriclitum tendens, decima ter
tia dicti mensis Martii illud obsidione cinxit. X. Erat in eo Praefectus nobilis quidam Limburgensis, X
344쪽
is Suartaenberga familia , eratque in praesidio aliqitanta copia
peditum , majorque rusticorum numerus, quos non minoris
fuisse utilitatis, construendis, conservandisque munitionibus, OUdi quam ipsos milites eventus postea docuit Praeter hos Se-ο pi ballianus quidam Gallus vir adprime sortis ac strenuus, Trojζέ artisque obsessas defendendi urbes, tam insigniter dot tus, ut merido, tam longa urbis obsidio, multaque ibi fortiter gesta, .ubd' huic magis quam Praefecto, aut alii cuiquam attribuantur. justiti Fuit pra terea ibi rebellis quidam Hispanus Monea a didius, sique de qui & ipse egregiam in defendenda, ac conservanda civitate θ' navavit operam. iamne 1 si, continuo pontem ad inferiorem
que construi curavit, similiter alium a superiorem, ut sic pateret exercitui circum quaque libera, ac facilis communi catio, collocato Mondrae senio in illa parte, quae Germaniam versus spe stabat, cum suffcientibus copiis, ut rebus ibi praeesset, ipse autem in altera, quae Brabantiam attingit, cum majori exercitus parte consedit, non absque animosa obsessorum eruptione, ut iniicationibus Regios in ipso obsidionis accessu, quanto pos erat damno , atque incommodo assicerent i Adsuit etianis illico uergius cum pleno illo belli-CO apparat , quem promiserat. Cumque omni ex parte extrinsecus eXacte fuisset perlustrata civitas tandem de- Cretum, ut Uateretur ad laevam portae, quam Divi Petri nominant, quod eis istum pluribus tormentis murali bus , per alii luot dies , diuque in ea parte Constanter omnia tentata, quibus videbatur superari posse aditus civitatis, occupatumque Vi Propugnaculum Vulgo rebellinum,
quod ibi erat non sine aliqua caede , praeci pze Franco Hispani Praefecti , sed non potuit ob nimiam altitudinem muri civitatis , qui in propugnaculum eminebat conservari. Ventum etiam ad cuniculos, subterraneas illa fodinas, quas Minas vocant, sed .hoc frustra , eratque talis tam continua obses Orum in reparandis ac resarciendis iis,
Luae per continuos tormentorum ictus , aliove quovis modo lacerata ac convulsa erant, rusticorum opera, ut obsidentibus
345쪽
nulla umquam ablata fuerit occasio , qua spe aliqua felicis a 379.
successus, irruptionem tentare Iotuerint, Unde natum, ut
fuerint, qui post e Xactam lustrationem ejus partis civitatis, quae prope flumen ad phanum Didi Antonii erat, eo transferenda tormenta, murumque quatiendum proponerent To
erxi enim cibi oblique murum quatere Mondrag'mlis, quod non parum ad rem praecipue cum fieret irruptio futurum
judicabaturri qua de mutatione cum matur esset conssideratum, tandem non Omnino cessantes ad D. Petri partem quatere ad aliam illam urbis partem accurate, ac furiose murus quati coeptus, in eoque continUatum, donec videretur
jam satis commode per ruinam irruptio tentari posse. Ag quam ventum Ona Aprilis millesimi, quingentesimi septuagesimi norii omni exercitu ut moris est undequaaue ad pugnam disposito, praecipue equitatu, Cui in similibus curae est agrum ab omni X terno hoste liberum reddere. ui sunt etiam ut eo ipso tempore quo fieret irruptio ad partem Didi Antonii alix etiam, sed di simulata fieret demonstratio irrumpendi per alteram divi Petri, ut distrasti ac divis defensores
in plura loca , redderentur debiliores Stahat Parmensis loco quodam eminenti, media quas Via dictarum partium cum consiliariis Belgicis , aliisque Ultis, quorum non erat una irrumpere, ut sic prout necessiitas postularet unicuique parti
praelio esse pol Tet aere ad illam Diui Anto mi invasionem Augustinus De Herera oannes Nun ilius De a sentia mi spanorum Praefecti ad id inter alios multos solacti , ut unusquisque viginti ei suis comitatus muri ruinam Batas aut vulgo hoc est medium, ac summitatem diri piae partis exacte perlustrarent, indeque quid subsequentibus esset agendum, melius innotesceret. Illi jussa faci Uni mira cons antia ac incredibili fortitudine Augustinus autem tam strenue sese gessit, ut figus in angulo summitatis, qui flumen spectabat
quamque quinies scio peto ictus, sauciusque, non ante tamen laicnm dereliquerit, quam cum re perdita jam nullus esset, qui ab irruptione, necessitate coactus, non recessisset haud minus sortem sese prae titit Joannes Nunnius , qui ad alteram partem iens , de ipse saucius , tandem inde Cum ornnibus retrocedere coatius est. Ad partem etiam Diti Petri, tam serio
tentata dicta invasionis demonstratio, ut caesis, vulneratisque quam
346쪽
I 579. quam plurimis recedere etiam coacti fuerint. Dominus De Hau tepe me, qui tum praeerat Walonum legioni in eo quoque conflict vulneratus Brevi quidquid potuere secere Regii, Ut civitate potirentur, pugnatumque diuin obstinate sed nullo
invadentium successu , tantaque eorum, praecipue Hispanorum, aliorumque complurium illustrium virorum caede ac
strage, ut nilii funestius exteris vix umquam ante in Belgio evenisse invenias, quemadmodum contra nihil obsessis gloriosus ac laude dignius, quam tantis, tamque strenuis Ducibns, tam intrepide restitisse. aeterum, quamvis invite, fateritamen cogentur illi, qui murum quati ad Didi Antonii partem voluere se sive negligentia seu ignorantia nesciisse quot, quantisque obliquis, ac transversis feriendi ex urbe locis ea pars subjecta esset, eamque ob causam plus sinistri quam felicis successus ex mutatione illa exspectari potuisse vel debuisse. Certum itaque est, linc sinistrum hunc casum Parinen si evenis e. Erat praeterea necesse ad transitum fossae aquaticae, viam
irruptioni conitruere, quae cum tam arcta esset, ut non ultra septem conjunctim transitum daret, ob hanc etiam causam non exigua irrumpentibus objecta fuit incommoditas cogebantur enim divisim ac paulatim incedere, cumque ob desiderium pugnae unusquisque, quod posset festinaret, forsitana non tam conjuncto robore ac ordinate ad manus venire potuit Caesi inter Hispanos ac saucii riciter mille complures praefecti ac vexilliseri periere etiam ac vulnerati sun aliquot Itali nobiles , qui quamVis nullo as ringerentur militia, sacramento
aut munere , oluere tamen in re tam ardua , gloriae sibi
sponte quaesitae sati facere Interque occisos fuere Fabius Farnesius, Parmensis cognatus , in comes Guido angorgius qui
illius mutationis praecipuus author , persuasorque Xtiterat. Parmensis autem etsi Variam belli fortunam parum adhuc es et expertus, nihilominus tamen Casum hunc ad Uersum moderate lugens, aut perire, aut Vot Potiri summa animi constantia statuit. Cumque jam animadvertisset quantum dis acultatis ac
periculi in se contineret invasio illa Violenta quam Faltum
vocant ad agendum cuniculos primorum omnium Votis animum vertit, electa ad id, parte illa civitatis, quae Tongrum spectabat, ubi erat porta Bruxellensis, quique locus eminentior, eratque nullus alius totius urbis, habebatque os metiams
347쪽
etiamsi profundam, siccam tamen, atque aquae omnino in a I 579. nem, ita ut non videretur imposibile posse diuturno opere atque labore, sic ibi aperari dissicultates, atque incommoda, ut res ad optatum tandem duceretur finem. Et quoniam haec cuniculorum via Ovulgo appa dicta necessario multam secum moram trahit, Videbanturque hostes externi, in tanta mora, civitati bene meritae auxiliis non defuturi, cupiens in omnibus quantum fieri posset provideri, castra undequaque vallo cingi curavit, ac evocato e pagis circumvicinis rusticorum quam copiosissimo potuit numero, quorum Praecipue opera opus ad perfectionem redigi debebat nulla interposita mora , quod animo conceperat, ad actionem OnUertit, tantaque diligentia ac solicitudine admirantibus etiam summopere ipsis militibus in eo est laboratum, ut brevi occupatum fuerit, quod ante portam Bruxellensem stabat propugnaculum fossaque ad dexteram superata inque illa ex lignis terraqCeconfecta Via, perquam commode ad fastigium muri civitatis non tantum ire milites, sedin conduci possent tormenta bellica, unde postea paulatim progredientes Regii, tandem eo
ventum, ut relicta post tergum porta, totum muri tractum, post aliquot tormentorum eius in deXtera ejus parte in potestatem suam converterint sed non propterea civitate potiri licuit. Invenere enim ex adverso intra murum civitatis direptum, magnum valde propugnaculum mediam lunam vulgo vocant ab obsessis extrudium, quod ab una ad ali ram usque muri partem pertingens, abversumque iis uta: Regii moliebantur, nil minus laboris ac periculi, quam primus jam occupatus murus minari videbatur. In quo e vestigio collocata sunt decem quatuor tormenta bellica, quibus propugnaculum illud novum quateretur, sed, hoc bis senos Continuos dies frustra tentatum. Tandem vero ducti per dexteram muri longitudinem cuniculi ad turrim usque, angulum ea in parte civitati essicientem , o e qua transversa linea extendebatur murus , atque intra illum, eodem progregiendi modo, eo Ventum est ut propugnaculum illud novum post se a tergo reliquerint Regii Paucos ante dies
stlopeio erat ictus Sebasianus , de quo supra, ita ut aliquot
348쪽
13 o noctibus ibi suis adesse non potuerit. Praefectus vero summo mane, ubi Vidit, quo Progi essi essent hosi es, ad Sebastianum
accurrit nuntiatum quo incitatu res 1sent. Ille vero judicansactum esse de civitate, ni celerrim malo occurretur, equumque conscendens ut eo tenderet, Regii haud quaquam ignavi, capta occasione civitatem ibi apertam si renue invasere, unoque illo momento longinqui laboris fructum sunt adepti. XI. Revertitur fugiens Sebastia rus ad suburbium, quo etiam confugere, quin cumque Potuere. Recuperant in aditu pontem lapideum, Per quem ex civitate ad burgum itur, videbanturque cibi restitere velle, sed cum e vcst igio per Gon-zagam eo aliquot tormenta adducta estant, compositione facta, sese dedidere, qua deditione tota civitas occupata, militibusque in praedam satis luculentam data. Fuitque procul dubio insignis, aeternaeque remoriae Masrichtens oblidio, tum obsitum munitionemque loci, tum ob multa ibi praeclare gesta, multosque utrimque X haustos labores, compluriumque caedem , Hispanisque praecipue lachrymosa, decem enim octo praefecti ibi cecidere, ac complures vexilliferi, atque
ingens militum numerus Periere etiam multi ex aliis nationibus Hiergius cibi qui captivo adhuc apud Ordines TexAnio
supremi tormentorum bellicorum praesecti munus agebat dum quid ultima muri diruptio ad dexteram ericis. , spectatum ibat, clopeto ictus periit. Regis maximo incommodo. Erat enim vir militari scientia clarus, tantaque dotatus prudentia, ut merito summo omnium dolore desideraretur. Imprimis vero laudandus Parmens , quod in illa obsidione tam constanter perseverasset, nulloque intermisi labore, nec ulla periculorum habita ratione, praesens irimus in omnibus tandem vincere scivistit. Caeterum nec civitas majora
fortitudinis testimonia, quam qua in sui defensionem fueratula, videbatur potuisse praestare , uti nec pro infidelitate erga Regem suum usa, graViu potuit puniri, quam est punita, insensi, ac irritati hostis victoris acerbitati ac ludibrio plane exposita Capta est vigesima nona unii, die Divo Petro
Paulo sacra. Non potuit tamen haec praestare Parmens : aliquot enim ante diebus in febrim pestilentialem tam vehemem
349쪽
ter inciderat, ut vix mortem Vaserit. Itaque etiam jam capta I 579. civitate, per aliquot dies in statione sua solita manere coadius est, donec tandem in sede ornata locatus, brachiis muliorum per ipsas murorum ruinas eo fuit Portatus, eodem fere, sed laetiore, triumphi modo, quo jam pridem Uriaci corpus extinctum ex Bougio communibus lachrymis ad sepulchrum fuerat delatum scilicet disposito eXercitu tamquam ad pugnam ituro, Circumsonantibus Undique tympanis ac tubis, praefectisque, vexilliferis sedem comitantibus, nec non equitibus ordinate discurrensibus, uti in summa hilaritate Consuetum illis. Cumque intra civitatem venisset, recta ad phanum Divi Servati deserri voluit, Ut ante Omnia Deo agerentur gratiae de tam in ligni parta Victoria: inde vero in cubiculum delatus, intra aliquot dies integrae sanitati
XII. Dum haec per Parnrensem ab initio dicti anni millesimi, quingentesimi septuagesimi noni geruntur, ordines Holiandiae, Zelandiae, aliarumque quarumdam ProVinciarum Cum animadverterent e parte Regi tendi ad separationem confoederatorum malcontentos, quos Ocabant ea esse mente ut Haereticos deprimerent inter se agere cepere de Componenda adhuc quadam exactior unione ad sui majorem securitatem, qua in re tandem eo progrestim est, ut unanimiter vigesima nona Januarii super eo scriptis inter se con- Venerint conditionibus sequentibus. o li I. Cum constet ac manifestum sit, post consectam, pacem Gandavensem, qua omnes Belgi Provinciae teneno tur sibi invicem auxilio esse, a vitam ipsam fortunasque is omnes impendere ad Xpellendos Hispanos, aliosque X te, ros, illisque adhaerentes, istos tamen Piispanos, cumque se illis Pannem Austria cum , alios eorum praefectos, supe- , riores tentast e, quotidie adhuc tentare, quomodo ad, suas partes trahant generaliter vel separatim dictas Provin- , cias, easque reducant ad serVile ac tyrannicum suum jugum, is in eoque perseverent armis ac sollicitationibus, ut dictae, provinciae inter se separentur, ac destruatur coiijunctio , , conscederatio dictae Pacificitionis . maximo ictius Belgii, detrimento uti re ipsa jam pridem apparuit e litteris
, quas scripsere ad aliquot civitates Geldriae auiphaniae,
350쪽
1579. , locaque quae armis Occuparunt, eamque ob causam incolae, Ducatus Geldriae, comitatus Zut phaniae, Hollandiae , Ze- Specialis landiae . ditionis ir est ensis, aliorumque vicinorum, U/.i i Frisiae, intra lumina Ens de Laurem η Convenire sibi im auisibi, telleXerint, strictiori faederis vinculo sese mutuo ligare, alitas ii, non quod sese velint a dicta Pacificatione andavensi se- Prodin parare, sed ut potius ei addatur robur, meliusque sibi incisi is posterum caveant a damnis de incommodis, in quae pero stratagemata ab hostibus intentata, eorumque arma, possent, incidere sciantque quod in similibus occasionibus sibio sit agendum, in quomodo sese a, hostibus defendere, queant, atque etiam Occurratur ulteriori Provinciarum , is earumque partium separationi. Hac de causa manente prae, dicta Pacilicatione andavensi in suo vigore , Deputatio dictarum Provinciarum , plena munit potestate , hosce ar- ticulos conelu Sere ac subscripsere, nolentes tamen hanc ob , , causam sese eximere ac separare ab Imperio Romano.
, Altringunt , ligant , conjungunt sese dictae Provinciae, vinculo indi lubili, juvabuntque se invicem omnibus mo- dis ac formiis, tamquam si forent una sola ProVincia, necis umquam sinent se separari vel dividi testamento, codicillis,
o donatione, resignatione, alienatione, Venditione tractationeis pacis, aut matrimonii, ullamque aliam ob causam ac maneo uni interim omnibus praedictis Provinciis earumque incoliso ac membris integra Omnia sua Privilegia, Libertates, Sta-- tuta,EXemptiones, Consuetudines, Usus, caeteraque omnia, jura specialiain particulari contra quae non solum nonis licebit uni alteri inferre quidquam molestiae vel incommodio ac detrimenti, sed e contra tenebuntur adjuvare invicem, quibuscumque poterunt modis, imo bonis, vitaque ipsa si is fuerit necesse corroborando, conservando, defendendo sese contra omnes, qualescumque, qui aliquo modo dicta, jura volent infringere, inuantum attinet ad peculiares, quasdam controversias, quas ea de re inter se habent, aut ha-
is bere deinceps poterunt, quidquid id fuerit, decidetur viij
is stitiae ordinaria, aut Per arbitros transactionesque volunta-