De morbis internis, Lib. II

발행: 1572년

분량: 778페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

141쪽

DE MORB. INTERNIS sent.27. prioris Prorrhet. Per cosensium, vel ab hua more tenui, acri & reruginos b, ventriculum lanci nante, vi cap. vh. lib. 12. Meth. vel a potu frigidae, Ut cap.3. lib.9. Meth.Vel a crapula, ut lib. .de Temper.& aph.3. lib. s. vel a diaphragmatis,aut uteri imflammatione, ut comm. in sect.2. lib4. Epid. vel ex maligna ashmpti medicamenti qualitate, ut apho. as. lib.7.m aph.I.lib.1. aut a forti frigore,& humoris crassi. sanguinem congelantis copia,Vt commen. insent. 17. lib.3. Prognosticain: vel a vulnerae, ratione consequentis inflammationis, quae in neruosas partes irrepserit,ut comm . in aph.2. lib. s.Vel denique ab ictu, morsu &c. De his fusius Holletius.

Leom. ad Conuulsiones,quae ab initio inuadunt, fere omnes Whqr repletione ociginem ducunt, & communem liv. - Α bent, uti ante dictum est,cum paralysi curationem. Aduertendum tamen linimenta iis,quae fieri debet

in paralysi, hac in re contraria esse, quod propter

contractionem vehementiorem emollientia esse oporteat, δc fomenta minime adstringentia.

sui. 1 . γ ri,prἡecipue dentitionis tempore, ob neruos gen ue . U.α. tis imbecillitatem, & voracitatem. Sed hae immis lib. I. sis clysmatis, fotu ceruic. ex oleo iasinino, aut tum bticorum , calente, non omisso interim ventriculi litu ex oleo stomachico, facile sanescunt. De ovosis, seu moPlus. CAP. IS.

-Ngyglossi difficulter pronunciant. L, R,Κ, atque in loquendo restitantes loquelam sta praecipitati Gai comment. a. lib.L. Epidem sαυλους appellat,qui ex mustulorum linguae vitio

142쪽

balbutiunt. Nascitur enim id viiij,aut quia breuior lingua, vel quod imbecillior ab intemperie humida unde & mollior,ut in quadam paralysi: nonum

quam ex intemperie sicca, frigore, ira concitatiore, calore. At Opius hic nascitur morbus ab adstrictione membranae linguae subiacentis. Purgandum corpus: parcius vivendum, ut m

nor sit copia sanguinis: refraenantibus sanguinem alimentis, frictionibus reuellendum. Albucasis parte a. incisionem secundum latum instituit, & ab arteriar, quae illic est, sectione cauet, haemorrhagite metu. Colluit statim aqua ros .ac to, aq. frigid. vitaru posca. Sed in mediam incisionem inducit linamentum, ne rursus pars ligamenti reliquo ligamento consuescat. In haemorrhagia

lenticulari cauterio inurit.

Qu9d si breuioribus neruis, qui ad motum in palatum & dentes seruntur, id acciderit,res incurabilis, ut quum breuior lingua. Aliquando siccioribus iisdem, nec ita sese extedentib' accidere potest.

Eo 'arbo laborans Episcopus senesis,frater domini εν; lapis sa' de Beauiou cum medicos impostores ad curatione ad' is usi mo Vi-hibuisset, cosumpta grandi pecunia nihil profecisset, ac 'tandem me vocasset, aperto malo,& variis comemoratis causis, quas medici staspicaretur: cum quo unica causam esse adstrictionem membranae, quae sub lingua est, rnde prohiberetur motus linguae qui ad primores dentes extenditur,indicassem, necno vnicu esse remedium scriptua Celso, Paulo AEg. Aetio,& recentioribus medicis, co gnitum etiam vulgo,ut membrana illa suceideretur,mitatus quod affirmarem eam causam Vnicam & curatio

nem ab omnibus scripta medicis, ignoratam ab iis, qui

143쪽

bus sese commiserat, omnino sese consiliis nostris sub misit. Monui nam peregre proficiscebatur, Ut experto chirurgo uteretur: qui volsella prehensas mebranas filum vulgus appellatin succideret, ne altiore plaga hae- Corn. Ceis morrhagia moueretur. Quanquam scribit Celsus. no- eq.n. lib.7. uisse quendam, qui succisa ea membrana nihilo meliussit loquutus. Adeo sinquiti in medicina etiam, ubi pedipetuum est,quod fieri debet, non tamen perpetuum est, id quod sequi conuenit. Sed et pliusquam ad incisionem veniretur,suasi totius corporis& linguae resiccationi incumbere. Ille autem interceptus negotiis de morte fratris eaesi, & inde contra homicidam comota causa,abiit. Adhaee quibusdamjncisum est filum, sed masit interme- dius callus, non caro mollis: unde nihil effectum fuit, Quod chirurgis diligenter considerandum.

ANTO. VALETII EXERCIT. XIII.

DE angi ossis seu mogitatis tractatio quanqua

chirurgica est tota, committere tamen non

potui, ut hoc loco supprimeretur, cum & maninscripto exemplari appicta sit, &. historia non vulgari locupletata.

De incubo. CAP. I .

Pauli N cubus,qui εφιάλτημε m λη,Iari Aegin cap. misone πνιγαλιον dicitur,neque deus,no que semideus, neque Cupido, quod ver res crediderunt, neque darinon, quod Theologi existimant,neque incubans vetula, sed vapor qui dam crassias, qui partim vias spiritus animalis inter'

Eois sis. Oςd idςQ incursare, atque etiam opprimere thoracem,

144쪽

LIBER I. ε' racem,constringere collum, praecidere vocem,apparet,quia his maxime partibus labor est Pueros& ; inas,3 obesa corpora aliquando suffocpt : alioqui epile- ria ιxitum psiam denuntiat. i non habet. Incubus enim epilepsia quaedam nocturna est.

Multos olim Romae, quod scriptum reliquit Sysimachus,Vno anno cofecit. Itaque qui incubo opprimitur, statim excitandus est. Postea videndum, Neque bone affectio eiusmodi redeat. Imperanda est sobria vita,coena frugalis,vitae ratio e media materia, frequens ablusio eZtremo- eamὸ ωituli rum. Saepe etiam pectendum caput est ex ebore,in na, panemεἴ posteriorem partem ducto pectine. Dλ, et be

Melicratum plus minusve dilutum pro 6 ratio f ne, in quo radix sceniculi, asparagi, petroselini,gr,

minis, acetosae, cichorij, en diuiae, radicis capparis, 6 Tempera, hyssopus,bu ossum, borrago,endiuia, summitates metiω caeli lupuli, fumaria, 7 cessierac. 3 scolopendrium, ca-7pillus veneris, cuscuta, pastulae mundatae ab arillis, a pruna, sebesten,flores anthos,violarum, borraginis, Matibuli decoxerint. Quale hoc erit. . rad. sceniculi,radicis graminis anaa sui mitatum lupuli P.q. hyssopi, trium florum cardiacorum, passi ilarum, glycyrrhirae an. P.I. fiat deco- . .

ibissimi ana I. L fiat metietitum. 'm

Deinde purgandum corpus hoc modo. c Eae, vel cat ol. 3.1o. dissolue in sero lactis caprini Et alterius,cu I psyrupi.violati fiat potus. Pro ratione materiae licebit uti fortioribus, quae pirtim in capite de epilepsia, partim in capite de melancholia dicentur.

145쪽

Ir Ut puluis

eboris o T de

corde cerui

momigran.

6 saccb. ros'. 4 fpuluis subiit, si viatur a pasta

mentis. Aurem inistis eap. lib. I. Chronis .

DE MORB. INTERNIS Nec omittenda phlebotomia,si res Io exigat. Clysteres quoque & frictiones ex usu sunt, quia sumos revellunt.Errhina quoque & apophlegm tismi ex leuiori ri materia. Cucurbitulae in crurbbus & omoplatis, pulueres quoque, mraime a cibo , qui sumos prohibeant & morbo conueniant.Qualis hic est. i 3 coria iri praeparati 3. r. specierum diamar frigidi, dc dia rhodon Abbatis an.3 Lsem nigri poeoniae Θ. a. coralli rub.3. g. macis, cinamomi an. 9.I. cum odico sacchari rossit fiat mixtura, viatur post pastum cochlearis dimidio. Bibere quoque medio I pastu,non in fine, hoc adiuuat. Cuc hae quoque parade sunt ex floribus anthos, stoechados,& caeteris rebus capitalibus, ut prius. Dropax quoque i I simplex tum hypochondriis tum etiam capiti commode api ri potest. Calidos applicatur,& ne pertinacius inlisreat,linteolum rarius ,& vehementer attritum Is interponendum est. Componatur dropax ex quinque partibus pi- ' cis,& una olei despica,vel mastiche.

Eφιαχlης quod qui eo affectu laborat, noctu quiddam sibi incumbere existiment, a quo inua dantur& opprimantur cu dissicili respiratione immobi' litate ac voce praepedita,ut prope suffocari videatur. Vn de& a Themisone,epistolaru lib. n. teste Aureliano)πνι ,αλιον α' i Hγεz1. Ex veteribus etiam nonnulli ερπω λLj nominarunt, quod Aurelianus quoque refert. Pς parte primatio asseecta non omnium idem iudicium. In terpretes Arabum priorem cerebri ventriculum,uel spi natis medullae exorta vapore crasso aut etiam humo se

146쪽

nes tamen sacile ditatuatur, oppleri aiunt. Posidonius non humore, sed crasta & frigido vapore spiritus anemales per neruos ferri prohibete. Vtrunque minus probabile. Alioqui enim inde 'necesse esset vel epilepsiam,

vel apoplex iam , vel carum generari, aut saltem respirationi tantam noxa non inserri, aut thoraci: a quo cum

totius mali origo ducatur, grauiusque caeteris laboret, in eius venis summam plenitudinem esse consentaneuest. duod& sImptesmata indieant, pondus nimirum 'huillequa thoracem opprimens, & dissicilis motus eiusdem inter θα dormiedum,vel inchoata coctione, ex fumis nimirum, pt Φαώ. R flatibus,qui tum excitantur,pulmones & septum tiaς uersum prementibus, praesertim cum non tam libera strespiratio per somnum, quam inter vigilandum. Quo autem in eo laeditur imaginatio,quae eli in prioribus ve-triculis, id fit per consensam, ut tu melancholia hypochondriaca . Fumi enim ex crasone sanguine sursum lati timorem animo incutiunt, varieque imaginatione inciunt, ut docet Galenus de locis affectis: atque hinc GE .eap. fit ut quidam Daemone esse putent. Si diu tamen perse- M. 'de loci ueret,frequentiusq; repetat, cerebro fit essetitialis,degs maι agneratque in apoplexia,vel epilepsiam, vel melancholia. Causae autecedentes sunt, crapulae & cruditates, pessia 'Maltis

ma victus ratio,multitudo crassi sanguinis, suppressi me- ω β.ses, aut haemorrhoides & similia. ymma curationis mutandae tamen pro causarum varietate est huiusmodi.

Clystet discutiens flatus & euacuans in par xysimo, sanguinis milho in plenitudine e basilica, vel meόiana, praeserti in si sanguis crassior appareat, & sine pituita, pituitae coctio, euacuatio, optatae quibus flatus discutientia misceantur, pulueres flatus discutientes, unctiones pectoris,sacculi cordi applicati, parcior Gena,vel nulla, cibi minime statuosi,decubitus in latus Q d Tbeologi existimant.J Non omnino certe c6temnenda est veterumTheologotu authoritas, omniumque gentium comunis ille consensus de incubo & succubo, Theologἰ me- cui etiam attestatur experientia. Memini enim me in teres alid deprimitiuae Ecclesiae historiis legisse Cathecum enos b, in bu iniusmodi daemonu ludibriisvexari solitos,qui deinde coe- suembu sen dae sumptione uberabatur. Multa quoque sunt apud D. serint.

147쪽

DE MORB. INTERNIS

Augustinum de ineubis& succubis lib.11. de Ciuitate

Dei,ut hine fere cogamur fateri incubum alium daemonis arte induci, alium corporis morbum elle. Nisi quo4 summa Christi luce nobis affulgete, ab his tenebris nue non est: metuendum.In Gentilitiis illis ceremoniis multa huiusmodi deliramenta reperiuntur de Sympythis &Pythone spiritu diuinatore oecupatis, sed multo lepidiora in Hebraeorum Rabbinis. Scribunt enim huiusmodi phantasinata ex semine Adam procreata fuisse centum illis & triginta annis quibus ab uxore abstinuit,postquaCain statrem interfecit. Pro singulari remedio iubent

circulos septem circum sepulchru fieri,ne cadauer intro. mittendum subeant, eoque ad nocenta viantur. Alcinous in dogmate Platonis retulit ad yaticinia, oracula, somnia,&c. Sed & in veterum Medicorum libris multa remedia reperiuntur ad Sympythos,& daemone occupa tos, & incubos, ut apud Actuarium & Alexandrum. Qualis est illa Hipp.antidotus tertitis lemuribus &ἐκ- monio occupatis, lunaticiscum spuma tauri,quae in codicemanu scripto siclegitur.

2 . nuces cupressi So. Caricarum pinguium sine nucleis, passi.mund. ab arillis an .5. u. fortasse I.Ia.)

Iadani, styracis Q pz myrrh. asphalti, bdelli, radicis

asphodeli, enulae an. I . cardamoni M.fabinae I.ε soth, costi, spicae, ros . baccarum iuniperi ana J. . schoen. cas . lentisci an. 2. croci,cyperi, lybistic.ana I.I. vini optimi & mellis q.s Nuces cupressi stactae

triduo macerentur in vino optimo: coque lento

igne ad vini consumptionem aliqua, & cola. Tum

in vini 1b.2. carnes ficuum tritas diu contere vino,& additis mellis ib.1. iterum coque ad mellis crassitudinem,& sacculo excola : tum adde passidas, Ndactylorum carnem, & in mortario diu contere Hinc styracem, ladanum, terebinthinam cum mo dico melle diu terendo in mortario misce, ex qRRPulveres coniunge sedulo, dc vitro repope. Da 5 M

148쪽

L Ι Β Ε I. 11 vel 3.3. in catarinis,fluxionibus, mulierum morbis a frigore& flatu.

Non iniucundum est, quod medicus quidam scribiteontigisse nuper apud Aruernos in coenobio quod/m Fbamaret, Cum enim Pharmacopola, quem secum habebat, inter Ia tutabo dormiendum incubo laborasset, qui In eodem cubic. o rapis i. erat,accusauit. Se enim ab illis noctu prope iugulatum fuisse,constricto collo. Quod cum socij audacter nega

rent,totamque in eum culpam reiicerent,qui noctem in

somnem surore quodam percitus duxisset, iussus deinde est solus, laute coena sumpta, exhibitis etiam statuosis limentis, dormire, cubiculo undique optime clauso. Rediit paroxysmus, daemonem esse iurauit, cuius etiam faciem A gestus mirifice depingebat. Neque unquam illi aliter persuaderi potuit,nisi ubi eurationem inito co- filio adeptus est.

INcubus, symptoma facultatis animalis obstructionem cerebri meatuum consequens, ab elato vapore crassis,spiritui viam praecludente ortum habet. Hinc musculis edendae respirationi & voci dicatis illata noxa vocis interceptionem, aut eius imcertae, indiscreti que efformationem, dissicilem cutremore motum, suffocationem imaginabundam,

clamandique deiiderium inducit. Putatur nonullis proprius ventriculi & diaphragmatis affectus, quod supinis dormientiae crassioresperispe cibi os ventriculi & diaphragma premat,

unde effatio &respiratio praepediantur, Magna huius affectus habeda ratio, quia grauiores morbos, epilepsiam unde epilepsia nocturna ppellatur apoplexiam, maniam denique prsen Incubin ri uat.Crassioribus naturis,ut etiam pueris, familiaris yst, ob meatuum angustiam: itemque literarum i

149쪽

DE MORB. INTERNIs studiosis, quibus minuitur concoctio, & quorum cerebrum studiorum assiduitate debilitatur. Iurabi eura- Iuuatur victu tenui,non flatulento,eupepto,non vaporoso . potus sit vinum album, tenue, subadstringens δc dilutum, vel hydromeli. Vapores vi inhibeatur, vacuandi simi humores, e quibus susci tantur, catapotiis, aut potionibus hieram recipiemtibus : qui si lenti sint,sic praeparabuntur.

so -m ρbia Mox purgetur.Post purgatione,atq; etiam venae si ρος- sectionem si plenitudinis notae eam praeceperimosi, G, celebrandam) ventriculo sumptis & admotis pro, ' spiciendum: caput quoque roborandum,prius ta-muma lxisu men vaporibus, si qui in cerebro constiterint, dis-

pra comemo' culsis.

ocimeque af

iaseo resilis' riores ventriculos cerebri, ex quo uniue Dis os, sus motus, & veluti raptus totius corporis. Con iij, ori , , torta * facies, inuoluntaria 3 seminis etasio, & imiriee fami- terim affectio, quae apoplexiae proxima est. tate. Pueros fere vexat , quo tempore dentire 4 in cist

, ' scis .ct tus. Vt etiam lunaticus, quia interlunio nati ob men. ad ph s noxij huic morbo existimantur, ut & qui conceptifct. L. lib. 6. sunt fluentibus 6 mensibus.

150쪽

LI B E R I. st Perseuerat hic morbus ad 3 annos pubertatis solu1due consueuit in masculis, cum semen e- s simittere incipiunt.In mulieribus,quum primum C, Opitu copia fluunt menses: quos annos si superat,

rum partium corporis. Aliquando spiritu quodam issa malis, ii virulento ex partibus inferioribus sublato in ca- Dicerebro put. Saepe etiato primarius ip cerebri affectus est. Quos vexat paroxysmus, nc habeto, Corpus, ubi, ij. quod rapitur, loco lucido mediocriter calido tae,itemeisia collocato . Sublimiori capite, ex quo membra dari. 1 supernὶ deorsiam constitan debent. Dentes,quos saepe i. constringunt, Unde etiam ii imminet 1 sussbcatio, vel manibus, Vel quavis alia tibise se- ratione it diducendi sunt. minis in mu-

succi rutae, cum penna, vel linteolo extremitati ba- ebolico baculi alligato,palatum & lingua affricenturaum. mora. 2p. benZoint,mumiae,picis nigrae ana 3.1.vniali fr

tur cum succo rutae, fiat suffumigium pro narib ' '

aut eadem simul liquefa cta naso Interiori inunga- 14 ut reuο- tur. Vomitus, si fieri potest, excitetur oleoex pen- cetur humor. n illito interiori parti oris. Alioqui perseuerante is t ψι μη paroxysmo. v. cast.9.2. benetoini Θ.I.dis .in oxymelitis scyl-1L Eaeram

porηἰη musculi qui primum asses flet ob cerebri sinitatem. i μα- pressone exerementi fuliginos: τnde saliua a hiritu, prohibitione cro se l. I 8 ut exitum babeat fuligo, G cerebrum aeris ins iratioise recreo tW, ad correctionempraefutuompt*insitis.

SEARCH

MENU NAVIGATION