장음표시 사용
131쪽
ta. Quocirca laudent omnes populi Deum, quia Pallorem habemus qualem ipse dedit,amandum bonis, de malis timendum.
COMMENTARIORUM AENEAE: SYLVII, Senensis, de GESTIS CONGLU B, SILE SIS, libri secundi
132쪽
CONClLII BASI LEENSIS LIBER III.
'oronationem summi Pontificis vario rumore notam esse Tibi, uisclve Collegis arbitror. Quia tamen varia apud vos conficta esse opinor, quae intor te non cohaereant, cli- gnum ipse putavi meis literis satisfacere veritati , vobis blbidem sitientibus harum rerum narrationemessi reum ridicam, remque ut gesta est ad unguem referre atque it brevior sim jam incipio. Romanorum Pont ea coronari in generalibus Conm Iiis raro auditum est, tu tamen S Alexandrum PisiS, in Martinum Conia
stantiae coronatum audisti, sed praecedet hujus coronatio tanto illas, quanto melix illos nobilitate anteit. Ita enim judicium eorum est, ovi te illas, hanc contemplati sunt. Referam igitur Ego de hae paucis non enim in historiens scribo, scdulservus D--, res gestas epistolari genere doceo. Transeo electionem de hoc Principe authoritate hujus synodi factam, quam alio loco secundo libro notia Baucis verbis scripsi, praetereo Legationem stibi missam, S consensium per eum praestitum, de ovibus tu plane instructus es. Tergo ad G- --ἰonem, quae nono Calendas Augusti celebrata est in Civitate hae Basiliensi. Ipse autem Dominus noster triginta ante diebus, octavo Calendas Iulii, ingressus erat; cujus introitus tuum habere tractatum rueretur τ
133쪽
meretur sed non omnia uno in tempore scribi possunt Loeus est ante cathedralem Ecclesiam late patens, ubi pectacula populo fiunt illic sublimis tumulus constructus est, ct super illum Altare, excelso inangulo desuper pretiosi panni, ne vel pluvii, vel sol noceret. Prospectus exinde in omnem plateam fuit, huc Clerus, iniversa Nobiliatas , ipse ive coronandus ponti siex constendit. Existimati sunt honii- num circiter duo millia tribunal conscendisse Venerati cedentidie Ludovidus Sabaudia Dux ipsius Romani Pontificis generatus; ircomis aspectu, d affatu placidus, consilio Sanimo justo statura illi
mediocris , dc oculi peralbi. Cum ipso autem summo Pontifice alter eneratus proscctus erat Phalpin Comes Gebennensis summa virtute, de Donesto corpore, honestis Ive moribus adolescens sociusque illi disicus Marchio Salutiarum fiales, quo in homine nescias formam vel eloquentiam magis admirere. Magna praeterea tam Ducem ipsum sqVam etiam siummum Pontificem totius Sabaudiae sequuta Nobilitas erat, ii Principis visura coronationem; contenderantque ita ut fit singuli sipectabiliores venire. Itaque fuit magnus virorum, magnus6; Vorum apparatus,quorum ni umerus ad quatuor millia dijudicatus est, H Alemania Marchio deseretelen, juvenili aetate decorus, flavos vento crines fatigans Conra de V insperg, Romani Imperii haereditarius Camerarius annis dessensu senex Comredemissein cui nemo brma comparandus juveni viroque filii, nec adhuc senex aequalem habet. Oratores Argentinenses, Bernenses, Friburgenses, Solodorensesque
Omnis circum vicina Nobilitas confluxit. Tantaque brensis populi multitudo concurrit, ut nulla capi platea posset ac si ocari lice , quicquid vini erat, sit bibitum. Capita hominum ad quinquagintata millia credita sunt. Civitas vero mille robustos juvenes in armisi
huit ne quid rixarum fieret, prohibituros, aciem non minus timendam,quam admirandam. Horum alii tribunal,alii Palatium obsiervavere Tecta omnia domorum, senestrasque Icarbores viri foeminaeque
obsederant Platea velo sic populo plena suit, ut nec sinapis grano es disset locum. Quibus omnibus expectantibus, advenit incipi diei ortu Telix electus, veneranda canicie, decorus aspectu, facie tota prudentiam prae seirens singularem. Statura hominis ut limrum communis, turma egregia, quantum seni datur, pilus albus, cutisque sermo paucus A motatus Ante ipsum Pret latriosulati,
134쪽
Clerus urbanus cum Reliquiis introierant. Locatus ille in prireminen ii sede est caeterisque considentibus d facto ubique silentio, cere moniae inchoata sunt, quarum sic peritum se Felix ostendit, ut nihilo monitoris eguerit. Putassetque nemo patrem illum secularibus ne gotiis quadraginta aut eo plus annis versatum, tantum unquam otii potuisth habere, ut ritum Faeclesia sic imbiberit. Castigabat itaque ipse per se aliorum errata, nec aliquid vel minimum extra ordinem neri ferebat. Celebravitque Missam suam, de cantando, Si legendo, plus quam dici posset bienniter, nihil omittens, nihil pervertens. Mi ra res omnibus, rapectaculo digna Videbatur, Patrem illic grandaravum celebrare, illic prolem insignem celebranti servire quasi enim novellae olivarum circum altare duo Nati officiose attenteque quam tum laicis permittitur nainistrabant, meritoque dici hunc Felicem o mnes aiebant, qui post exactam laudabiliter in seculo vitam post ad ministratum feliciter Ducatum, generosamque sobolem educatam,ad regimen universalis Ecclesiae accersitus a Deo essit. Vidi sies plurimos prae laetitia lachrymantes benedicentesque Dominum , qui a tam tum spectaculum vivere eos permisisset, qui rem suis oculis intueren tur, antea nec ullum nec auctitam ulli. Fuit tamen inter haec ut saepe accidit res una , quae risiam movit. Moris es ut inter ipsa solennia precationes pontifici fiant, quas primus Diaconorum Cardinaliunia uachoat, Scriniariique S Iudices subsequuntur, hic autem loco Judicum Advocati responderunt , cantantique Ludovico Cardinalia. Susannae, viro maximo , desceremoniarum apphime gnaro 'vi Pres.
byter pro Diacono fuit responsiuri Advocati de Scrinia i ii cantum adeo disionum emiserunt, ut non solum risum , sed dc lachrymas ab oculis omnium excusserint. Nec major de ulla re octo post diebus, quam de illorum cantu sermo sit habitus Quod etsi aliqui sibi dedecori existima verunt ego, quemadmodum inter illos fui , nihil mihi ignominiae, tiavi inscitiam cantus, quam rem nemo unquam non levis periecto
aggressus est. Ideoque s sequenti die, cum apud Praedicatores idem
Osticium exigeretur, cantitare meum carmen non erubui. Ut igtur
finita missa est, summusque ipse Pontifex consecratus, sacer Taras triplici corona insignis, compluribus gemmis praelucidus, allatus est. Spectanteque universa multitudine, animum comprimentes de
incus Ordinatas cui id officii, quod Hostiensi Episcopo debetur, Sse
135쪽
nodus commiserat quasi fructum suorum laborum jam colligens Coronam plum excelleiatis pretii, quam pluit mi ad triginta millia aureorum cens ierunt, felici evitis elicu imposuit, moxque per universissacchi. matum est, ut ita Papa esset postmodum clue plenaria Indulgentia, quas nunquam antea populus ille habueriit , concessie lunt. Completisque coronationis solenniis, ex tribunali in progressionem est itum,
omnesque in equis per ordinem progressi liant, qui hujusmodi est habitus. Primi omnium Laici, dc vulgaris turba famulantium. Secundo I bbititim distincta familia . Tertio Nob id i P nflites. Quarto loco Parones, Comites, farebunα. Quinto, Dux ipse concilio litorum comitatus, aureis vestibus in terram demissis. Inter hos, ut potuit , ex-
pompare nixus est quilibet. Hic qui ostro Mauro tecti , hic saga milutum gemmis argento onusta, hic tubae, tibicinesque de minorum
cohors praeludens , varia ornamenta , ut nihil sat vidisse sit visum. Postho, Urbanus Curus in pedes Reliquias SS. Vectitans, despuerorum cantantium candidus ordo. His succcclebat Umbraculum rubet croceii. Ibris di apud illud Scutireri, quos honoris vocant, locati erant, rubeos gestantes pileos. Juxta hos fuissent Praefecti nav:iles , si qui adfiii Litent, sed loco illorum Heremita Ripatria, quos Viae sancti Mauritu vocitant, si Tecti sunt, viri graves, S aevo praematuri, qui Felicis Papae, S seculi& religionis suerant Comites, rivalis habitus illius antea fuisset, in his habitibus praemonstrabant, plurimumque revere tiae videbantur mereti. Illinc Prioribus quibusdam pluvialia sine mitra gerentibus locus fuit. Mox successere Seriniari cst Aa vceat, pluvialia ex transversis gestitantes, habitum cantui, quem habuerant, valdo eonirmem. Idem gestamen debitum erat his, qui seqvcbantur, B disitas, quod minime observatum est in Curia Promotorum, habuerunt autem cappas, S pileos, tanquam Praelati Hos secuti sunt Ab
M ti, Inde Discopi, ornati pluvialibus, insulatique equis insiden tes faleratis. Hoc in ordine praeterivimus duodecim equos, qui ante umbraculum candore nivali, quales Rhelus ad Troiam duxit, rubetata mentemine vestiti collotenus procedebant. Secundum Episcopos, Salvatoris nostri Domini Jesi intra magna luminaria corpus deiere
batur, cujus conducendi cura Johanni Episcopo Argens Theologo
non minus utilis, quam laudata doctrinae, tanquam Sacristae,commis
saerat Sequenti inordine duo Cardinais duo b Episcopi Derrusensis
136쪽
cera sis , qui Diaconorum Cardinalium tenebant locum Ultimo tria loco summus ipse Pastor, aureo tectus papilione triplicem gestans c tonam populoque benedicens, unus omnium oculis desideratus iniscessi maturo procedebat, Marchione de Raetelen d Conrado domin sper equum ejus ductantibus Post eum Thesaurarius, Curiciι Camerae, descivi pecunias in populum aciebat, ornatu decenti veni hant Simul quoque Principum, qui aderant Oratores, magnaque de confusa populi multitudo Sicque per plurimos civitatis recessus estitum, donec Iudaei illum expectantes, nova de fallaci spe ducti, elema sicam obtulerunt , Vam ipse laudans, ritum clamnavit eorum . Exinde veto in Carnobium Praedicatorum ventum est , ubi Fratre cum Priore obviam procedentes, Papamque ante altare statuentes, claves
Coenobii sibi dederunt Moxque finito laetitiae cantico, hora amapost meridiem tertia magis adquietem, quam ad prandium, quamvis adhuc jeiunus fbret, dimissus est Felix Altera die illuc ad Missam omnes convenere, qua finita, consiummatisque nonnullis, quae restaverant, Cte remoniis , praelatis Omnibus qui interfuere, et argentei nummi ci aureus traclitus est, atque exinde tota multitudo ad comvivium convocata, ubi nec lex Orchia, nec Fannia, nec Licinia locum
habuit, nullaque alia sumptuaria, quibus vel pretium eduliorum vel obsoniorum copia praescribitur, cenitatum est, ut libuit, laute, sumptuoseque pransitatum quoque dubium est enim prandium an
coena fuerit, horis circiterquatuor, homines plus mille coenati in untur. Pincernassium mo pontifici pulcherrima proles, duo sui fuerunt, Archi riclinus Marchio Salutiarum. Ad horam tertiam post meridiem cessatum est. In hora vero quinta, eodem ordine quo itum erat, redutum est, ductusque Papa ad virginis templum, quod est Basileae pra cipuum, in Palatium per posticum adquietem redii: Haec decoronatione Domini nostri iunctissimi Felicis quinti, volui ut scires: Tu nunc ista quibusvis communica, daque operam, ut patrem hunc quem tanti facio, quam primum repetas, seliciaque de vestro convenis tu nobis reportes. Vale,ex Basilea,Idibus Augusti anno Domini, millesimo quadringentesimo quadragesimo. COMMENTARIORUM AENEAE SYLVII SENENsIL DE
137쪽
ARGUMENTUM SEQUENTlUM DUARUM EPISTOLARUM.
Am indixerat Basleense concilium Marti spm tistae, uiepr fidentem dederat resianum ci dinalem sani Angeli, quum satim vita functus
II Bigenius post istum electus, eam rem primum non 3mprobadit verum quum attentius perpenderet, quam nihil lucri soleat esse pontifici Romano ex Conciliis mem- etiam quidantea Ranni XXIV Constantiae accidisset, nihil κο -litus ea, ut Basleense concilium risurbaret. Et quia lianus Cardinalis sancti Angeli vehementer pro eo cincilio congregando laboraverat, praesertim Bohemoriis Romanae ecelsae reconciliandorum gratia, ideo rem minimegra iam Eugenio fecit accusatus ea intempsivae diligentiar.
Ita se Bis duabus visolis ipse se excusat Pontifici Amulbune
admovens quam Ni vat, qui Concilium s quo maxime Mopus propter varias coWas jam inductum se congregatum, dissonere conetur. Et scribit liberrime, nihil veritus Pon- iij, eem admonere sui oscii. Multis autem viis nisus es Eet nius Concilium di pare. Et tradit Platina, propterea μι-phinum Armeniaci comitem ab eo Basleelisibus immissos
eos. postea Alsatiam misere vexarunt, O vexati sum.
138쪽
IULIANUS CARDINA LlS SANCTI ANGELI
Mila libertate scripsit ad EUGENIUM Pont Rom:
conantem dissblvere concilium Basileense.
Pat m, post devota pedum os labenorum biUlia m. comi. libere 'intrepidet
qui ad sanctitatem vestram periculum vide. licet eversonis fidei, ac stat ecclesiastici, '
subtractioisis obedientia a sede Apostolica in his partibus, denigratio quoq; famae ejusdem is bitatis. Cogit & me charitas qua V. S. M. fictor, eam mihi assici sci', propteream 'gna cum iducia loquar, juxta heatumram'
--,brosium ad Theodotium Imperatorem:
mo inquit majori fiducia utitur, quam qui ex assectu diligit. Nec parcam si opus sit verbis siperis, quia ut inquit B. yerntardus in
ra amicitia nonnunquam, urgationem habet, adulationem imnunqVam. Ita enim opus est, ut intellecto distrimine cautius rebus agendis postea consulatur quod si secus facerem, sacrilegu 'Mn- sitatis apud Deum homines reus viderer Prius tamen quam ad ambasiatam reverendi patris domini Parentini accedam, obsecroi fiente ferat V. S. commemorari sibi quaedam praeteriti temporis, si Rrte oblita sit, ne nimis voluntarie huc ibae venisso credar. Puto, tota Romana curia novit, quam molesta mihi fuerit legaticiasta Concilii, nemo eo tempore me visitavit, cum qVO marinae non quererer, sed pIauatim cum S. V. tunc in minoribus, eccum
139쪽
di cum reve: cndissimo domino meo Bononiensi P i mihi paterna charitate uterqueco inpatiebamini, hanc provinciam mihi esse decre tam Ad legationem Bohemiae, quantum voluntarie ib.im , tantum ad istam invitus , propter multa quae tunc verebar posse accidere, quae
i im experiri incipio Licet veritus non suissem, si a S. V. hoc onus nilli injunctum fuisset ' Veni Nor imbelgam, nuntiatum est decessisse Fel. Rec dominum M.triinum. Et quia nondum venerat Bulla a. cultatis praesidentiae, putabam me hoc gravi iugo exoneratum. Sed Deus non est passur propter peccata mea carere me perturbationibus Superveni dominus Cunt2o dc eam mihi praesentavir, cujus copia
ad multorum manu Setiam extra curiam ante pervenerat. Cum illam
vidi lii pra modum tristatus tum ' licet a nonnullis importunei quirerer, ut venirem huc volui nihilominus in tanto negotio prius stire S. vestrae intentionem, praesertim cum noviter creata esset. Bis aut ter, ter nuntios proprios intimavi S. V. multis precibus supplicans, ut transferretus a Piste, i invia multo utiliorem mei eputa ham ad expeditionem Bohemia quam ad Concilium, obsecrabam, instantissime, ut alius deputaretur ad praesidendum hic S recolo me scripsisse ita vehementer si per hoc, ut aliquando i inuerim ossiendere S. V. quasi id onus recusarem post vestram promotionem, quod alio Pontifice assumpseram. Postquam peragravi Alcmaniam praclicando crucem contra BOhemos, revertem Norimbergam, inveni domi . num Leonardum de Piscia cum Instructione, ut venirem ad Concilium, si poterat fieri sine detrimento expeditionis Bohemiae. Idem nuntiabant literae domini episcopi Cervientis, ex parte sanctitatis e. strae. Licet etiam tunc instanter requirerer a militis venire ad Conacilium, reputans me utilius facere, si in Bohemiam cum exercitu in troirem, praesertim cum paucos ad Basileam venisse audirem, decrevi accingere me ad exercitum. Et ne quisquam posset obloqui de S. V. quod concilium Basileense decretum per praecedentia Concithi, Sirae cetarem vestium vellet negligere, considerans etiam hanc esse vo luntatem S ejusdem, quod Concilium non omitteretur, deputavi hic loco mei dominum Joannem Pilombar auditorem, magistrum Joan . . nem de Ragusio, assciens omnibus, quod expedito negotio Bohemiae perinaliter accederem Basileam, juxta mandatum S. U Hoc nun letavi statim S. V. quae postea per iteras Cervientis hoc laetiun appro
140쪽
barii laudavit. Successerunt postea res in Bohemia, sicut Deo placuit. Et cum ex suga exercitus, omnes populi Alemania stupram dum essent exterriti consternati, videns nullum aliud superesse, medium , animabam Sc confortabam omnes, ut manerent constantes in fide, dc nihil trepidarent quoniam ego propter hoc accedebam ad Concilium, ubi convenire debebat universalis ecclesia, in quo omniano aliquod sulti ciens remedium ad resistendum haereticis, ripitis eratirpandos reperiretur. Ita etiam dixi in Nor imberga in praesenti domini Imperatoris, si plurimorum Baronum, iohilium Alcmaniae.1ic etiam exhortatus sum anabasiatores Pilaerenensium, Ic Egrensium
fidelium de Bohemia dando eis spem subsidii, ratione Concilii Licerte tantus erat metus omnium populorum, quod necessarium erat ita agere. Propterea nemo miretur, si feci diligentiam, ut omnes ad Concilium venirent, vel mitterent. Ita enim opus erat, ut is tam
iisque periculis posset aliquo modo obviari, per inventionem celerem alicuius subsidii. Et quidem fama ista Concilii multos retinuit,&4Gtinet finitimos Boheiniae, ne cum illis concordarent. Ibidem meri terpellarunt nobiles de militares Alemaniae, qui in illo exercitu sum rant, asscribentes culpam fugae solis principibus offerentes iterum cum multo majori exercitu regredi proxima aestate in Bohemiam, Libi vel mori, vel vincere intendebant: dc neminem principum volebant adesse secum, sed ipsi soli eligerent capitaneum, quem rerum Experientia magis idoneum judicarent. Postulabant autem ab ecclesia asiabsidium stilum communium expenserum, quod non puto eXcede reta Oozo ducatorum. Quibus respondi exhortando eos in hoc an
cto proposito, de quod volebam si per hoc scribere S. Vestrae, a quo omnino sperabam hoc subsidium impendendum nihilominus,eanire ad Concilium, ut sive per medium β. V. sive Concilii hujusmodi subsidium non deficeret Cum talia audivi, levavi manus ad c um gratias agens Deo, qui in tantis periculis non deserebat ecclesiar Ista enim fama dc spes, militarium corda hominum jam pene mora tua, reviviscere faciebat, animabat ad resistendum haereticis Scripsi S. V. statim per dominum Abbatena Perusinum, scripsi deinde plurimas desplurimas literas. Putabam audita tam grandi oblatione mulitarium, d in confoederatione Christianitatis, quod sedes Apostolica
debuisset vendere cruces ci calices , ct statim iubvenire. Et iam sint tere