De origine, situ, qualitate et quantitate Frisiae, et rebus a Frisiis olim praeclare gestis, libri tres / [Cornelius Kemp]

121쪽

tot arui longaeua vetustas. Itaq; non alienu tarbitror pauli ilum de iis proponere. Omnes enim hodie Frilsiorum conditio siue status quadruplex est. Primus clericorum tam secularium quam religiosorum, qui optima conuersatione plebi praeeuntes cum Verbo pariters exemplo docent, trique magnisci largis redditib' praedii sivi possessionibus.

122쪽

a piis maioribus nostris prouisi: assignantur enim illis plerumque circa templum domus cum agris&pratis, unde victum suis aut famulorum manibus, abunde satis instar vicinorum rusticorum agri culturarius ritant, ab aliis plurimum honoris percipiunt, non ut in luxu& voluptatibus obscoenis luant, sed, perpetua orgia celabrent, ut Vers de Deo

123쪽

lcrificent ac rasciuelat descantent, at tu Canimarum curam habeant, reliquis vero diebus per hebdomadam vacent Ut etiam scriptuitas intelligant,3 ipsas festis diebus populume suggestu edoceant, dic interpretentur, quae scire ipsis opus sit,Vitam agantcs libem Vt artes Ecclesia necessarias propagent nam qui in his minus probantur acile ab inerti vul

go contemni solent. Vestitu religiosi quique

suoiatis decenter tuntur.Seculares portant tunicas oblongas, fluxas usque ad genua, nigro Viplurimum colore, caput tara lanea, quod biretum vocant, paruo ac rotundo, quo rasuram tegunt non multum fastigiata cooperiunt, in capite auictenus satis adhaerentes, ne Vento deturbentur iuxta aures in

ta haben t fascias, tu ibus su bisenio con ne-

riatur. Excollocum in publicum procedit is clam dependunt, quidam laneam, quida na sericam,honestatis tantummodo causa. D ictores&Licetiati ex sameto, tuntur, super linduunt calceis crepidas siue sandalia, squae domum reuersi deponunt Sed proh do or omnia iam abierunt in dis uetudinem. Ocro maior pars monachorum vacat, libris Pauci intendunt,pomeridianas horas luden- ldo, potandoque terentes. Sed mihi hic tem- iero, ne grauem mihi conciliem inuidiani,

124쪽

etiamsi nihilominus veritatem dixero,&di

caros meum in caelum ponere, dum eos qui ii supra me sunt,carpere contendam: malum usi enim omnes dici, quam esse boni, probi &iulisti.quando etiam sunt publica vitia. Iniurias lsua minores sacerdotcs ad Episcopum siue

eius ossicialem ut commistarium aut Deca inum deserunt militiae enim clericali adser, iptus , ad vulgaris sori iudicium trahi non potest,unde grandidam no eos qui nocuere

aliquando assiciunt, sibi securitatem parant. Et siquid inter sacerdotes simultatis sitati ediscordiar exoriatur, Episcopus solus aut is eius officialis tamquam iude competens, decernit S si quis eius non steterit de-lcreto ei sacrificiis interdicit,quae poena apud eos est grauissima.Quibus enim sacra ita sunt in ei dicta,hi numero impiorum S scelera thiorum habent Irob iis omnes decedunt,conliuersiationen corum iermonem defugi a lne quid ex contagione incommodi accipiat, neque iis petentibus ius redditur, neque' nos ullus communicatur. t quod Aenea, Silvius dicit,sacerdotes apud Frisios ne alie . Da cubilia polluant, sine coniuge non facile admitti, eo quod vix continere hominemipost atque super naturam ess arbitrentur. lId ita verum non esse, neque etiam Vnquam

fuisse quod salua pace tati Historici dictumis audacter dico, nescio quo falsiloquo,l

125쪽

tanto viro , tam anilis&salsa audita enim sic rapsit persitasse it fabula quum manifeste constet in hac gente emper fuisse, Madhuc

dist mosvi castissimos sacerdotes, qui abi ratis coniugibus atque concubinis, caelibaritum amplectuntur. Neque tamen impudi-lcos&fornicarios eos habere non paucos ne-lgauerim,qui de eo conuicti grauibus poenis li&censuris Ecclesii isticis utinantur , atque. Itandem prouentibus omnibus ac dignitati-lbus, clericatior imi annexis priuantur itaq; presbyterorum filii in Frisia semper fuerunt vilis imi aestimati. patresque eorum ob ex a thonestatis infamiam,non minus contemptia tibiles effecti, velut sal infatuatum, concalca-ἰbantur.Sed ius gens aut natio caret illa labe, primum lapidum in fornicarios Fritiae facer- dotes mittat. ae rogo consequentia est, Vt Frisi,hominem se continere posse super D

lturam arbitrarentur: quum tam multa, latrii ἰ opulenta, regalia in suis terris fundauertit

a monasteria, in quibus pene innumerabiles triusque sexus homines castissime,sub regu lari disciplina Deo omnipotenti militen tr Quod vero Frisones apud claros authores, locastitatis prς cs teris laudantur nationibus,' non indignabuntur lectores. Iulus quippe et rei testes nisi breuitati studerem plures ata

crre possem authores Legi autem nuper i

126쪽

etia caeter 'santecediant. Terras habent&do iminia latissima, ab Amaso usque ad Iadam, lfluuium : caeterique nobiles per regionem il iis perii. florii ad instar interlucciar. Sed illud lin nobiliu ordine mirum videri potest,quod l Comites ipsi quoties Imperi necessitas exi-il sit. obsequia tamquam subiecti praestent, mi lites exemptos se dicant, nisi ad stipendi-ium nemini serviant, nec subditos suos insemiti ire sinant, de tamen Romanorum Imperatorem Dominum suum ac Principem esset dicant 3 recognoscant. Prophanari, non lyarum minui generis sui splendorem existi

mant,si mercaturam, artemue aliquam hanicam exerceant. aut manu laborent, aut

ii xorem plebeiam, vel se inseriorem durant,siue in aliqua urbe, more ciuium habi

tent t

127쪽

P S. 93nt; itaque ab omni opere immunes, neque seruiunt cuiquam neque imperant. Atque urbanorum consortia , commertiaque Om--ia peros arces robustiora sylendidior

que aedis ia, in pascuis ruri collocata , cum :familia sua libere habitant.' iidam ex iis Principum I cgumque curias requentant, laut bella sequuntur, alii vero crcdditibus

suis &patrimonio viventes, donia manent i Communiter anun totam vitam Liam V nationibus, aut bellis , tr.insigunt 3 intcT.-

idunt, Venaticosq; canes alunt. C Od blura ipsis licere longo usu, concci a iit citate,

contendunt.

Lepores etiam sotiet Irisia Iurimos,hit - mutosque paucos quos tamen capere, aut sabiem persequi, priuatorum nemini conccdi tur, ceruos Vero aut apros nullos lic bii tali

inulorum venatio in aliquibus iocis sit, ita gu ambii raria Meno in te dicta in aci me bi orientalii risia sub Comitii, Ocus risiae ibi ui Xta Auricam li,cus ii nomine IV muris tundique cinctus,arbustis colitus leporibus, hinnulis percommodus, in quo quasi m viridario siue leporario quo da in , socient

maximum numerum quos pro potita cena capere nemo audet,sed Comitibus, Oper atri venationi daturis, in voluptatem pro Cm, porc seruantur. Noxiastanicia feras veluti

Vulpes,malles , inustelas, rusticis captare li

cet,

128쪽

cet. si possunt,quamuis in Frisia raro inuenisantur, ita e non exigua damna inserunt in-ti: ciuilinis,&tamen venationibus retiariis, auit

foveis vel sagittis apprehensis,pellium lucro irestaurant illud damnum.Lalute ni per no i biles ipsi epulantur. Vestiuntur splendide diuersoque colore serico , sanaetoque inbiviri quam mulieres domi foris eXOrnan . tur, multoque famulorum coetu incedunsillincessu adeo matur, praemeditato vi a te: beis mox ut videntur internosci possunt. qui S curru,si longiussit eundum, monil pedibus vadunt:nam dedecorosum hoc val-lde ducunt,& merae gestatis in litium,pedi bus itinera conficere. Ad verbalc iniuriast Isaia omnino impatientissimi , .consestim liniuriosa verba,verberibus compensant, in tteriores vero atrociores illis illatas, non hil vel pugnis,uehiti in Germania Vlciscuntur, i sed iure, coguntque iure. mediante iust, tia, qui intulerunt ad satisfactionem.

isti sunt, quidam cos tibus, ac princi pibus Oesis risiar. v autem regi Hispania rum parent, libertates multas habent Min stituta , quibus in communi serme tun

tur. Singulis annis Magistratus suffragiis,

ciuium

129쪽

ciuium nominatur ac eligitur TX quibus praeses prouinciae idoneos ac orthodoxo ligit, conli mat. Si de rebus arduis igitur, assident in Concilio Scabini, quos ci- uitas sibi deligit nuncupati ultrari linquo, rege praunge eemeo Criminalis vero su-dstitia&iumma potcstas penes Senatum lgium est. Habet tamen ciuitas Croninga,

condendarum potestatem , offusa ite poenam mortis, mutilationis mem-

,rorum statuere. In omnibus sere ciuitatistbus sunt ingenuid plebei. R ei p. administi itio fere communis est, Icutrisque pernatisa, lnec illis plat, seruire aut subiecta cis vid tur, sua cuique substantia tuta est libertas, talui legibus, ut vivere volunt.Eleemosynas multas tribuunt stipem largam mendicis in dies erogant. Nullai re est ciuitas in qua non fratrum mendicantium couentus sunt, atque peregrinorum , inopumque publica nospitia. Aluntur etiam iuuencs ephebi, qui studiorum causa paterna dona egresti luntarie hinc inde exulant tam multi intei dum in naciuitate praesertim Gron in rae t mirari possis, unde illi ivibus expic te sustententur: na nulli rei fidelior, maiorquem cura adhibetur, ut pueri atque iuuenes benean ltituantur. Domus publica iuxta fra uias

. parochias naest, in qua artium &disciplina- rum iudia colantur, ad quam tam extranei,

quana

130쪽

gentillime in variis bonarum disciplinarum rudimentis, instituuntur. alii ipsis praesunt, i praeceptores viri non minus Virtute, quam

doctrina spectabiles sunt,ex quibus profecto discipuli optima quasque hauriunt discipli

nas, ea intentione,Vt Dei auxili concurrem

te, in cleri militiam tandem asscribantur. Negligentes ferulis virgis percutiuntur, aut verbis duriusculis castigantur, mi improbi esse velint, corripiuntur,&tam Iliam equi calcaribus adcursum incitati, constrin- guntur mollis quippe educatio, tuam indub gentiam Vocant, neruos omnes menti, cor poris frangit. Maxima est cura parentum, maligna societaten bulonum restringeres, lios, ne ii recuperabiliter corrumpantur, dc ut domi forisve bonis moribus instituantur, i cum sciant, quam prona sit aetas haemad omne . malum, licentia que accedente, adhuc fit de--. terior. Quapropter diligentissime curant, Vt

puerilis aetas ab illicitis aspectibus, χη ciis arcer 5 abesse cogatur: ii quis puer

Vel iuuenis,coram patre, aut alio quodam ω mico, siue scire, scurrilia aut obsc cena Verbal loquatur, me hominem canum praeterierit . capite operto, statim reprehenditur ib- iurgatur , cum maximum honorem senunc iesse Volunt,neque squam terrarum, hono hratiorem locum ipsa senectus habet. Vbique