장음표시 사용
231쪽
rapite usque arcesseret, vitas illorum, quantumiore, percenseret, de quot quibusque scriptis in lucem editis literarium sibi orbem devin.
xerint, exponeret; praesertim cum ne inter Gallos quidem, quibus innatum alioquin suis nobilibus ac doctis gloriari, extiterit hucusque quisquam, qui stemma illorum ab origine prima ad ultimum usque surculum ded vixerit. Expolitit autem Vitas Stephanorum per modum Epistola ad virum celeberrimum, Joh Georgium rapium, Professo rem ultrajectinum, &suum antehac praeceptorem perscriptae, domu,rahineis, scitu oppido quam jucunda interspersia Ammem conditoremque Suphimorum sicli Henrisin unotini se an patrem, qui parissio ergisne oti Heret habitavit. 3: anno uor H Him aer Eure a papa Pinu. conso in& intuplex Psiserium latinsem Iacobi siri sapuisses, anno i Bis ridem typi, publicis exseripsit, viduamque reliquit, Simoni Co- aeo, Midcipse incesce Elucidatorii cri Uici ci Moveant succes
strem Hi sei ι5γιpikrni sevocat, multos aue in eadem domo e regione Scholae Decretorum libros imprellit, post deinceps nuptam nec non tres filios, Rosertum. .rnciscunet, citolum, eosque & ipsos Typographos. Ex his P, anc sim cum vitrico Colimaeo libris imprimendis dedit operam,in Carolin, ut doctissimus diligentissimusque fuit Typographus, ita Thesaurum Ciceronianism operaque alia non pauca
a Iausonio p. 3 sqq. recitata scripsit atque edidit,filiamque reliquit Auri H -D Rob-- autem Typographeo vitrici surculi nataliquantisper, uti frater μι-οδεμ si praeruis, postatinoi liquot ossicinam extruxitipse, o tam liorum, quamsuosmet doctissimo, labores, inter quos Ne -- tina lingua longe operosissimus est, tam Parisiis, quam Genevae, quor
sum ob Sorbonisurum odium, liminumque vitae periculum, cum Mmilia se contulerat, elegantissime atque correelissime impressit. Gener alias erat Iorici B.idii, valde quoque celebris Typographi, inuiliberorum non minus, quam librorum plurimorum fuit pater obiit autem Robe tur Genevae anni LVI expletis VII Idus Septembr. anno J 9. EX Robeneo hoc nati tres alti Stephani, Robertus, D. Arciscus, & ce leberrimi nominis ut emetricui uto Citharin.r,quae Latine fuit docta.
R-tishic IIPontificiam religionem amplexus nam pater cumst
232쪽
libros post an insectili luperioris LX ccepit imprimere, reliquitque
filuim Robertum III rypographum S iplum doelissimum, ad quem libri poli annum i 88lub nomine Rinxti si phani exscripti sint re ferendi. De Francisco nihil retine habuit Dusmin, nisi quo G nevae anno 38 adhuc libros impresserit. De H ico autem longe plurima. Et hic quidem ut potissima saltem decerpamus jactis sub Petra Dam 4. Iacobo Tufino,Lutetita Profestaribussolidissimis sun damentis,similiariter usus est Adriano Tmmcis Professore pariter ac pographo regio. Neque enim indecorum id temporis habebatur,
Typographicum juxtim ac Prosesibrium stibi re munus quemadmodum Iohannes Oporinus apud Basileenses, Franciscus phelen gluc apud Lugduno-BMM os, Prosessis res pariter atque Typographi excitere. YTotam deinceps Europ.rna peragriivit,in doctos ubique invisit, imo cum principibus quoque ac regibus fuit collocutus. Fuit enim per XV menses in aula Regis Isenris Gallo-Poloni, senetiis apud Odettum Selvium HenrisHI GalloruinRegis legatum luerens ni relasgonio,Bessarione,Artemo, domissimisqxae Patrisu, Patavii cum
Francisco Robortesio, oc Dion si Lambimmo e cum Guillabis i rasiti conversatus. Venaticam etiam per omnes Italiae Bibliotheos exercuit, per Romanam maxime ac Medicaeam, e quid veterum po rarum in Homerum epitaphia descripsi. Nec publicas tantum sed privatas etiam Bibliothecas filii pervagatus, de manuscripta exemps
ria, quae accipere gratis non potuit, labore mulio multaque pecunia hine inde sibi comparavit. Perlustrata Itallia in Angliam se contulit, ubi Oxoniensem haut dubie Bibliothecam non reliquit insalutatam,
domumque exinde tendens Lovanium direxit iter, ubi amicitiam tum Petro Nanmo iunxit,& codicem Anthologiae Graecae consuluit Domum reversus libris excudendis aliquot annos impendit in typogra.
pheo illustrissimi viri IIuirici ueri. Dein cursum flexit in Germaniam austriam. In hoc itinere Franco et Bonarenti met nomnium, Argentorati Philin 1 Sidneium memo alibi conventu Lennae Diam, eminutonem a Cr heim pharietini com doctissimos. que alios viros visitavit, eumque ex Austria in Is gariam qi oque --
currisset, domum redux factus torum se curis labyr bu' typographis ius dedit, omnesque propemodum scriptores; teres, ni stissimis Dpi, nuptas eruditissimis animadversionibus, oces, orbi exhibuit, dumquς
233쪽
dumq re id egit, literataim comniercitani cum doetissimis ubique te rari in Viris, achim Ctmeriano Caroli Sigonio Oberto Gi amo,Ph.
Gur clavis, Iis Sambisco, Piso Misis hisque biribus exercuit. Quod proprios ejus labores attinet, mirificam de se omani admodum juvenis excitavit, cum ex Italia reversus Anacreontem poetam Graecum anno in primus evi hassct Nam Graecis Musis se torum
consecraver. t tu dilr re.as ipsi cis:i, Graecene aliquid an Latine conscriberet. Inter Gram autem opera pili mari ima cli To fruris Lingua Graecae Nam uti patruns ejus claro Ciceromanum Thcssurum, pater besaurum Latinae riguae, Henrici Thesaurum Graeca lingua erilit, ficemque lovge illi sitiis limam in Cini meriis quasi tenebris ac- sen iit; n.inquam per hirnc ipsum Theseu rum I in si sui si uno fa-m lilia IOUanne M.Fula deuiceps compilatum, pauper adnioduni filii reddit his Quid praeterea librortim scripserit edideritqtie, illos item a tuo res vel praehitioniblis vel notis exorni rit,ini: idqtie editurum lepoli id capioniis erit, pectati mytqtie Ordine refert Ianssonius. Caeter imiti pater Robmus Parisiis cedere poste os in Erangilium secuserim, urthium. Murcumsocam Commenta is exscolasticiustiostori collectos,m tu vivicomburit,cog batur: ita Horicin quoque, mam poematium, cuius versus intercalaris est, Crete vobis Priscjes,
cum Dialogo edidisset fit ' sibi consuluit flammis alias & ipse ustulandus, si credendum quidem C in Tos in amendice a Pierium 'lerianum δεδεν sisicitate Meratorum. Quae omnia dum commem rat Janssonius, nec mores indolen e Henrici Stephani dissimulat, qui arroganti rixoso, morose ac mordaci eum ingenio si isse, ex
Ι .rc C. f. ivbombueris tumulenter ollandit. In matrimonium enim fili .am Henrici Stephani fi orenti.r; duxerat Ca rubonu ,' qua Occasio. ne desitrii verse Casilii boni vita hie loci a Ianssonio interitur Si ci iatium Sic tum ait diat; IIenrtem Steph.rδΠιν post varia per Germantinam itinera Luulum G .issioriani in nos contio publico, si Santi martha- Nuiri talios, idi denarii Limina quidem egellate, sed extra nosocomium, anno sy8 fere septuagenarius mortem obiit. Praeter Florentiami Modictam, Dionys , aliosque liberos, reliquit celeberrimum &4μim Typographum ulu-S inlin. Nam ii vestigiis pa- ternis insistens nobiliorem orbis terrarum partem per inlitavit, et altatosque ubique locorum viros, o um quidem Lugdunis
234쪽
lavorum, Heidelliergae melin m , Lugduni Gallorum orno,nr, Argentorati Ruberium Londini a stilum litum Casubonum invisit nec aliorum duntaxat, leti&propria deinceps scripta eleganter procudit. Habuithlium Anto=itur& ip svi mTypographum, qui ad paupertatem tandem redactus Patiliis ita nolo contio decessit, filiamque reliquit,
quae Parisiis hoc ipso adhuc tempore manibus victum m mu quaeritare dicitur. Haec&alia postquam de stertiani, indisti es epistolica sua exposuit Iansi ius, tum Cl. Graevium, tum λο φάνους quosque perquam humaniter rogat, um vel cones stephani rum unicam enim bem habuit, quam&libello praestuu in avia quid memorabile destephanis habeant, communicare secum ne is
termittant. Addst postmodum Anio Iorremansit, ut d orata a Pera rhem apud Embricenses Tribuni plebis & Bibliopolae per Bibliothecam Iuridic.Durai Phisic. aliaque scripta in notissimi, siqui Iansonio, quae de Stephanis sibi constabant, liberaliter donavit) ad se scriptas literas una cum metricis aliorum ob libellum hune edituin gratulationibus. Subjungit etiam Henrici Stephani Auerimoniam Artis 3pogr.3phica de illiteratis quibusdam Typographis propter quos in contemtum veniat, epistolam ejusdem, qua ad multas mutitorum Amicorum respondet tum de Typographia uasatu, admissario Thesauro Graecae singuae. Adjicit tandema libronina omnium, ques unquam celeberrimae decem praeclarissimorumstephanorum 'ciive exhibuerunt, citalogum, eumque seipsis accurate conti n. CASPARIS SAGITTARII, S THEOL. D. ET IN
Lipsa apud Ioh Grossium, in . Thiu est , quod operi hula elaborando manum clarissimus Auctor
Madmovit. Nam eo jam tempore, cum in Gymnasio Lubeonsi Philologi studiis adolescens incumberet, moliri illud coepit, ia tem us jam ante hos duodecim arinos typis exscribi curavit , aliis superalia occupationibur, quominus telam non interrupto ordinem . texeret, impeditus. Quapropter se in Praefatione, quomodo labor hic sinu coeperit, ut crimit, sumomi, post variaintavallata
235쪽
quid observans. Caeterum cum multis in oraculis responsa persoriates fuerint reddita, etiam sortes Ethnicorum divinatorias, de quibus&in prima dissertatione multa attulerat examinat, fraudes circa hoc quoque oraculorum genus manifestat. Examinat autem I. κλη- ρομαντειαν seu sortem per talos aut tesseras,r. βελομαντείαν seus briem per sagittas aut virgas 3 Πχορμαντειαν ac αψωδομ ιντειαν seu sortem per versus eosque ex Orpheo Musaeo, Euripide ac carminibus Sibyllinis, Homero maxime ac Virgilio, depromtos. Has autem stultas Ethnicorum superstitiones dum persequitur, etiam illud ostendit insimul eas permulta etiam secula obtinuisse in populo Christiano iisque addictos fuisse non aliquos tantum hinc inde ea ce vulgi, sed plures ex prinaariis Christianishai Antistibus Isidorum puta Gregorium Turonensem, Petrum Blciensem, imo ipsum patrum Latinorum augustissimum Augustinum sed merito Sortes illas
Sanctorum, ut Vocarunt, damnatas esse in Conciliis Ancyrano, Laodiceno, Aurelianensi atque Antisiodorensi. Postremo illa quoqueia' duo antiquissima Responsa, quorum alterum Croeso, alterum Atheniensibus filii datum, discutit,4 fraudes illorum quoque luci meridianae exponit Pretio enim saepius corrupta fuisse oracula, ex Herodoto, Athenaeo, Plutarcho, atque Eschine clare condocefacit atque hine a magnatibus jam consulta, jam neglecta aeq; ac auguria, fuisse, prout ea videlicet rebus suis plus minusve inservire existimassent. Documento huic rei sunt tria nova oracula , ut ita loquamur, Stati- sica iraculum Hephaestionis ab Alexindro , oraculum Antinoi ab Hadriano, & oraculum Augusti a Tiberio vel Augusto ipsi, uti Autor ex Prudenti loco quodam colligit, institutum. Qu' minus autem Sacerdotum circa oracula fraudes plebeculae superstitiosae inno tuerint, in cauia initiationes atque mysteria filisse Autor innuit Per haec enim initiati quique obligabantur nihil quicquam arcanorum illorum propalare, nisi tanquasti nefarii atque athei in summum vitae periculum sese ipsos velint perducere. Initiati autem non sacerdotes tantum, sedin populi circumjacentes, ne & hi aliquid mysteriorum horum eliminarent. Nu anquam ne istae quidem artes prolii 'bere tandem potuerunt, quominus omnis oraculorum Ethnicorun
autoritas corrueret. Neque paucae hujus rei allegari positant causae. Sutem affert autor,&Imcndacia eorum frequentia, ac nullos , Ut
236쪽
contrarios plane praedictis eventus; et orruptos pecunia Antistites, eorumque imposturas ac scelera, post inde manifestata 3 fraudes ac fallacias artesque per antra, machinas caetera praestigiarum instrumenta perpetrata,tandeinque a consillioribus aliisve detecta V . adulteria quandoque ejusmodi plura horrenda crimina sub praetextu Religionis Prophetis Antistitibusque commissa G. Philosophos, Peripateticos maxime, Cynicoso Epicureos, qui impostores hosce summo studio pudeseciebant; 6. Christianos, eorumque religionem quo cunque terrarum se diffundentem, 7. ocularia ac ridicula responsa per Prophetas subinde consultoribus data. me caetero ut in prima distertatione multa intersperserat Autor, ire iste atque indirecte ad scopum suum iacientia, ita huic quoque alteri non pauca infibulavit quasi poetarum more epi dia, .gr. de Deo Socratis , sapientia ejus falso ab oraculo Delphico celebrata, de muliere in Endor, quam&ipsam impostura usam ad decipiendum Saulem fuisse existimat, de sa-
'cris veterum Christianorum subterraneis de perversis veterum monachorum moribus de libris Sibyllinis i cc. cumque in utraque disiertatione consecrationum Ethnicarum plus simplici vice facta fuerit mentio Sch asma de Consecrationibus Ararum, Statuarum,Templorum, Terminorum aliorumque Diis dedicatorum annexuit.
S. IOHANNIS EVANGELIUM COMMENTARIO
perpetuo itastratum, atque ab Hugonis Gratis imprimi aliorum, mustelis vindicistum i uectore Christiano Nisamo n. Theolo . Iacent. 2 Superintendente annuer-
angelisa ejusque vindiciis adpresui cotrum Schaten, item Ma taeologia Labadiana de alia prostant, vitam adhuc agensincademicam Glesiae aliquot disputationibus Philologicis annotationesGrOtianas in Iohannem castigaverat, illasque non multo post uetas per modum.. tractatus ediderat. Hanc suam Commentationem in officiis suis arduis consti.
237쪽
constitutus, horis subsecivis consulendo optimos Interpretes, inprimis luculentas Annotationes Anti-Grotianas Dn.D.Calovit, ita perfocit,ut nunc justum Commentarium orbi erudito dederit. Prooemii loco est exercitatio de Iesu Christo posito in signum cui contradicitur. Contradicentibus per seculorum seriem numeratis additur Hugo rotius, culus vita, religio monstrosa, confessio fidei in articulo mortis ambigua narratur. In Commentario verba S. Iohannis juxta textum originalem,&Annotata Grotii integra repetuntur Sensus genuinus eruitur, probatur, Patrum die is stibilitur x ευδερριηνεῖ Grotianae omnes, nee non aliorum depravatione rejiciuntur. Adjunguntur in usum Verbi Divini ministrorum, tum Loci Communes praetici, tum Auctores, qui vel commentariis vel meditationibus aut integrum Iohanneum Evangelium , aut capita ejus aliquot, aut versus illustrarunt
emn Hebraicis contione Ebri tres , E de decem Tribubus Lyraelis lis bersisP.laris. Acesis diatribe de Legione fuminatrice Christimorum sub IN M. A.
Anallelog mi apud Geth porinum, ii tes in A.
T' Res diversi argumenti Tractatus uno hoc volumine comple, uvir doctissimus voluit, de quibus distincte etiam dicendum nobis erit, de de primo quidem, qui praecipuus est, ac summo ab auctore studio elaboratus imatusque , patito uberius. Duodecim jam anni lapsi sunt, ex quo Vir nobilissimus Iohannes Metrahamus, Eques auratus, librum in Anglia edidit, CANON CHRONI S AEGYPTIACVS EBRAICUS, GRAECVS, ET DISQUISITIONES, inscriptum; quo id magno ingenio studioque egit, ut priorum octodecim seculorum, quae a diluvio fluxerunt, Chronologiam, i reditissimam sane dc obscurissimam, explicatet ac luci suae restitueret, eademque opera veteres AEgyptiorum Ebraeorum Grae remquc ritus ac instituta ex optimis eriptoribusillustraret. Nec
238쪽
sine applausu a doctis exceptus hic liber est, vastam ieeonditam
quam ubiq; spirat,eruditionem non immerito veneratis; sed ita tamen, ut nec naevi pulcherrimo operi passim adspersi lectorum oculos subterfugerint,&quaedam nimio novitatis studio profanius ab auctore, quam par erat&Christiano forsan homine dignum, dicta ac tradita piis mentibus fuerint improbata. Utique qui eundem Marshamilibrum a. 676 Lipsiae recudi ac amplissimis indicibus, qui Londinensi
editioni deerant exornari curavit, de cautione in legendo libro eaetera doctissimo adhibenda , qualicunque praefatione admonendum Lectorem censuit. Postquam enim justo opus ipsum incomio decorasset, mox non dissimulandum ait,contigisse Eusr ejus auctori.quod contingere iis assolet, quisupra vulgu sapiunt , ut novas subinde ac sim
gulares opinionessectaretur, iisquefulciendis sacrae etiam Scripturae loca quaedam in norumsensium insectereri ac speciatim inde notat, The ologisque uberius excutienda ac refellenda commendat paradoxa duo; quorum altero Ebraeorum sacra, quae a Deo ipso non sine typica Messiae ejusque ossiciorum atque beneficiorum adumbratione in .stituta novimus, ex AEgyptiorum ritibus derivares altero septuaginta Danielis hebdomades nova quadam ratione sic computare, ut non ad Chris lam, sed Antiochum Epiphanem viderentur pertinere, ac va lidissimum adeo argumentum, quo adversus Iudaeos Christiana semper Ecclesia uia fuit, evertere conatus Marshamus berat. Quemadmodum vero jam ante de Ecclesia Christi egregiem ritus est vir Clarissimus, Iohannes Christophorus agensellius, quando in Mantissa ratis lineis Satanae anno si editis, Malacibis Aetorum mense Majoan. I 682. pag. I. sqq. recensitis adjuncta, posterius illud Marshami dogma mascule refutavit, vindicavitque deprompti ex Spiritus illo apud Danielem vaticinio argumenti vim ac robur: ita non minori apparatu eloquentia, ac relo prius Marshami paradoxum examinandum ac refellendum Theologus Academiae Ultrajectinae celeberrimus,Hermannus mitsius, superiore anno sumpsit, deis gyptiacorumserorum cum Hebraicis contione libris tribus in lucem editis. Nimirum cum vir clarissimus animo reputaret, illam Marshami hypothesin, graet i is, ut ipse inmedicatoria epistola loqui-vur, laboraresequelis, quae in Deum Deiquepopulum atque in sanctis ma Numinis instituta perquam' injurios; verendumque esse quod
239쪽
dem finitus sit, uberius commemorat. Divisium opus in tres partes est, quarum prima explicantur ea, quae passionem Christi proxime amtecesserunt δε vel ab inimicis ejus ad capiendum tollendumque eum se praeparantibus, vel a Christo ipso discipulos suos ut scandalum caveant praemonente, semet ad passionem ferendam munientes, aut alias gesta fuerunt: altera ipsa sacrosanctae passionis Historia enarratur, singulaeque ejus circumstantiae diligenti studio expenduntur: tertia de iis, quae passionem Christi secuta sunt, ejusque sepultura agitur.Uni. versus vero operis contextus seriem temporis exacte servat, methodo non multum absimili illi quam in sua Harmonia Gerhardus Iohannes Vossi olim secutus est. Evangelistarum consensius ubique asseritur conciliatis quae pugnare inter se videri possint. Antiquitates Iudaicae ac Romanae, quarum in Historia passionis fit mentio, erudite
. illustrantur. Diversae auctorum tum Ieterum, tum recentiorum, inexplicandis ac conciliandis Evangeliuis sententiae, conferuntur ae examinantur. Uerbo, ita elaboratum opus est, ut justi in Historiam passionis Christi commentarii loco habendum, eoque uictor non Polyhistorem minus ac Philologum, quam Theologum gravissimum se Lectori probaverit. Adjecti sunt I loUrum Scripturae S. quae passim explicantur aut illustrantur 1. Auctorum citatorum, quorum , magnus auctori apparatus fuit 3 Hebraicarum in Graecarum vo- eum quartim genuinus sensus eruitur A. rerum ac verborum utilissimi indices. ANTONII VAN DALE M. D. DE ORACULIS E Tmnicorum Dissertatiora dua, quarum prior de i orum durationeae defectu , posterer de eorundem autoribus. Amstelodami apud Henricum: viduam Theodoti
Quae potissimum quaestiones de oraculi: Ethnicorum ventilatae fuerunt hactenus Waltera quidem, utrum illa cum adventu servatoris nostri IESU CHRISTI cesserint penitus, an vero per ali quot adhue secula ulterius, etiam post Imperatores quosdam christianam Religionem amplexos , perdurarint' Altera, utrum Lacodaeinon, simia illa DEI, oraculorum Ethnicorum autor sit solus,
240쪽
an imposturae euana humanae aliquid adhibitum in proserendis illis fiterit. Quod primam attinet, gravissimi sunt utores e priscis
pariter atque recentioribus , qui omnia cum nato CHRISTO, vel ipost paulo conticuisse oracula confidenter asserunt quod alteram, omnes ferme Ecclesiae primitivae, cumque illis non pauci hactenus e primae caveae eruditis, non alium oraculorum praesidem dietatorem que, quam Diabolum, agnoscimi Verum ab his omnibus segregem se facit doctissimus hujus libri scriptor, quemadmodum duae de oraculis agitantur controversiae amiam memoratae, ita duas quoq; dissertationes concinnavit ι quarum in prima perquam luculenter ostendit, non ante Nativitatem CHRISTI vel paulo post eandem de- si ille oracula Ethnicorum, sed ad Imperatores Christianos, imo ad Theodosii usq M. filios Arcadium atque Honorium durasse in altera, non ulla vi supernatura daemonumve praeternaturalibus ari,
bin, sed meris praestigiis Pythiarum, Prophetarum atque Antistitum Ethnicorum, qui templis fatidicis, aliisque oraculis aut sortibus olim praefuerunt, responsa illa fuisὰ reddita. Id autem dum agit Autot in priscis Scriptoribus mire volutatus, occasione data in alios atque alios discursu de rebus Mundi juxtim atque utilibus , iisque materiae sibi propositae non abfinibus , exspatiatur. inc in prima quidem dissertatione , dum oracula post CHRISTUM natum obmutuisse pernegat, etiam alia inficiatur pariter a celeberrimis Viris, quos nominat, constanter asserta, v.gr. narratio irem Plutarchi de . magno Pane mortuo esse veram, mactationem infantum apud Ethni-
eos tempore CHRISTI fuisse sublata nq, Tiberium consecrare CHRISTUM uoluisse, oraculum de puero Hebrato datum, Aramque DEI primogeniti ab Augusto sitisse erect ' oraculum Delphicum imp.rante Iuliano destructum Put alia id genus plura hic taceamus. Sed ne dicis, quod alunt, gratia opinari sic videri posset, oracula celebriora quaeque per aliquot a GH R IS TU nato secula respondisse comsultoribus, ex optimae notat Historicis demonstrat; Delphicum puta, Dodonaeum, Ammonium, Didymaeum,Colophonium Carmeli in Iudaea, Paphiae Veneris,Tiresiae, Mopsi Amphilochi, Malli, Iovis Nicephori,aesculapii, mphiarai, Sarpedonis Trophonii ,Hermionae, Pasiphaes, Gerionis, Veheris Aphae itidis, Besae DEI in oppido Thebarum
Abydo sol ubi domuit dilortibus Ethnicorum, Homςricis imprimis