장음표시 사용
141쪽
sunt ad aliquid esse:Idipsu quod est ad aliquid quo
dam modo se habere oportebat igitur scientia dice re opinione scibilis,& voluntate appetitu boni. similiter autem & si rammaticen diffiniuit scientia literarum. oportebat enim aut ad quod ipsum dicitur aut ad quod forte genus dicitur: in diffinitione assigna. xi. 62 CAut si cum quippiam ad aliquid dicitur. non assignauit ad finem CFinis autem in unoquoque est quod optimu est,au i cuius gratia alia sunt dicendum igitur aut optimum aut ultimum. 't cocupisceotiam non delectabilis, sed delectationis . nam proopter hauc. R delectabile eligimus. CConsideorandum & si generatio est ad quod assignauit,vel aoctus. 4 Nihil enim talium finis . nam magis quod est egisse εc generasse finis, quam ficri 8c agere. 6 On non in omnibus verum huiusmodi. pene eniplurimi delectati magis volunt, quam destitisse delectari. quare agere magis finem quis statuat quam eo gisse. 6s CRursum in quibusdam si non determionauit quati vel qualis,ves ubi vel secudum alias dis, ferentias. 4 Vt ambitiosus δε qualis ec quanti appetens e si honoris .nam omnes a petui honore. quare
non sufficit ambitiosum dicere qui appetit honore: sed addere oportet dictas differentias . similiter autere auarus, quatas appetit pecunias. aut intemperat, circa quales voluptates .non enim qui a qualibet voluptate tenetur.inreperas dicitur: sed qui ab aliqua aut rursum qui diffiniuit noctem,Vmbram terr x aut succussion e,mol u. teri se . aut nubem, densitate aeris. aut ventii. motu aeris addendu enim quanti.& qualis Rubi, dia quo.siimiliter Autem&in caeteris huius
142쪽
modi.nam omittens differentiam qualibet; no dicit quid est esse .oportet autem semper ad id quo indi
get, argumentari.non enim qu olibet modo terra mota,neq; quantacunq; sticcussio erit. similite aute neq; aere quolibet modo,neq; quatocunq; moto ventus
erit. 66 Amplius in appetitibus. si non apponiequod apparet & in quibuslibet aliis concruit. CVt
quonia voluntas appctitus boni concusescetia auteappetitus delectationis,sed non apparetis boni volo delectationis .plerum crinilatet appet tes , quoniabonum aut delectabile est . quare non necessariu boonum vel delectabile esse: sed apparens solum . oporolebat ergo sic &assignatione facere.6 CSi auteni assignauit quod dictum est in ipsas species ducenduin cum qui ponit ideas esse. Quon enim est idea ullius apparetis .ipsa autem species ad ipsam specie vidotur dici.ut ipsa concupiscentia. ipsius delectio. nis: 8c ipsa voluntas,ipsius boni .apparctis igitur booni non erit ipsa voluntas :neq; apparetis delectatio nis ipsa cocupiscetia. absurdum enim est esse: ipsum appares bonu,vel delectabile. 68 CAmplius si siequide habidiis diffinitioAonsiderandii in habente.R. quide Rabentis,in habitu. similiter aute & in caeteris' talibus. Ut si delectatio est iuuatia,& delectabile iuuabile. 69 CUniuersaliter aute dicendo in huius modi diffinitionibus quodamo dessio plura accidit cum qui diffinit diffinite. CNam qui scientia diffini uit,quodam modo & ignorantia diffiniuit . similiteri inscium 8c scire& ignorare. nam priorno dilucra Oracto, ae reliqua quo da modo dilucida fiunt. inspiciendu igitur in omnib' talibus, ne quicq
143쪽
dissonet:vrendo Hemetis ex contrariis,& coiugatis.
ad submiti exa N quoddam insilii plex ad quod.da susinusti lex ii aute non sic assignatur,manifestuquonia peccatur. TI CVidendu aute, εc si oppositi opposita diffinitio. Vt si dimidii ea sit:quar oppo sita est et , quae est duplicis nam si duplex est quod in squali superat dimidiu,&dimidiu quod in aequa.
li superatur. 72 CIn contrariis aute similiter . CN contraria contrarii oratio erit,secundia unam quadacomplexione contrarioru ut si adiutiuu quidem effectivum boni est nocitium effectiuui mi ut cortiptiuum boni esticontratiuiesse:ei quoa ex rincipio dictum est. si i itur neutrum contrarium est ei quod ex principio dial inest:manifestum qu8nia neutra erit earum, quae posterius sunt assignata contarii oratiO quare neq; uuae ex principio assignata est diffinitio. recte assi, gnata est. N Quonia aute quωacontratiotiitiations altersu diuutur, ut iusqualiSPrivatio 'ca, litatis videtur esse inequalia enim: quae non aequalia sunt dictatur.perspicuu quonia quod secundu pri '
tione quide dicitur cyntariiu necessaria est diis o
per alterum.reliquum Vero nona am Oportet, per id quod secundu priuatione dicitur. 4 Non enim aeci dit alterutru per alterutrucognosci. considerandum initur in contrariis huiusmodi Peccatum it si quis diffiniuit aequalitatem contrarium inaequalitati. ni
144쪽
non videtur Ignorare:sed magis quod deceptu est.
ignoo ce quare no lecacum pritantia dicitur. 78 si Amplius si similibus nomi. nis casibus,similes orationis casus aptantur. CVt si adiutiuu ni est effectiuu sanitatis :adiutiue est sanita. tis effective,& adiuvas efficies sanitatem. 9 CCoo siderandum & in idea:si aptabitur dictus terminus. CNam in quibusdam no accidit. vi. quemadmoduPlato diffiniui mortale addens in animalium diffiis
nitionibus.idea enim non erit mortalis. ut ipse lio. mo.quare non aptabitur ad ideam diffinitio.simpli. citer autem in
uum:neces est diuonare in idea termmu . nam imo passibiles & immobiles videntur esse ideae iis qui discunt ideas esse aduersum hos autem:&Esexoratio. nes utiles sunt. De diffinitione loci alis . . .
Ampliu3 si eorum quae secundum sequi uocatis
nem dicuntur:vnam diffinitionem omni u co munem assis ruata enim: quorum una est,secunduin nomon oratio. quare nulliis eo. tum quae sub tammqsunt, assignatus est tegminus. eo in similiter ad Ee squivoc'nδdaptur. passius .
autem hoc est &Dionysii . vitae te sininus: siquidem
ea motus est gensti nutrIdi naturaliter inseruiens 'mihil enim noc magis animalibus a pliatis in est. vi. ta autem non secudum unam speciem Videtur dicit sed altera quidem animalibus,alte: a platis inest con
tingit igitur & secundia electionem sic assigna e levminum:ac si univoca, K secudu Vna speciem omnis
145쪽
vlta dioeret Nihil autem rini t Meum qui conseicit aequivocationem & alterius vult diffinitionem assignarestateremo propriam,sed comunem utrisq; orationem assignare.sed nihil minus si utrovis ino. do feceriti peccauit. SI CPosta autem quaedalatent eauiuocorum: interrogati quidem Vt muocis utenda. ano adaPtabitur alterius terminus ad aeterum. quare videbitur no distinguedum hoc pacto oportet enim in Omne,Vntu cocum adaptari. ei dein autem respondenti:distinniendum est. sα σο uoniam autem quidemre oderium, umuocii ouidem dicut esse sequiuncum quado non accomo datur ad omne assignata oratio, sequi vocum autem univorum. etiam si ad utruq; accommodetur : Praeo rcofessione viedumpro talibus aut prςcolligendumq; aequivocum vel univorum aut utrunque fuerat.
si e Magis enim coceduimo Praeuidentesauod in
cofessione accommodatur tam hoc assignata M
dum si huius oratio accommodatur ae ad reliqua. σNam manifestum: quoniam Vniuocum erit relio uuls.si autem no: plures erat diffinitiones reliquis. nam dux secundum nomen Orationes accommodahuntur ad eandem:quae Prior assignata est, re qum Dosterior. Rursum siἰquis diffiniens aliquid eorum ouae multipliciter dicuntur, Norationcm accommodatur ad omnia,& quia ς quivocum esse nococedat ire en etiam dicatnon ad omnia accomodati,quo. niam nec oratio .dicedum ad eiusmodi : v noninina
tione quidem oportet yti quiptradita est, re qu* se.
146쪽
quitur,& no dimo uere qus talia sunt,tametsi no nulla dicenda no sint similiter multitudini. Sq. 4 Si
autem alicuius complexorum assignetur terminus: eo sideradum est auferendo alterius eorum quae complectuntur orationem si est & reliqua reliqui. CNasin5:manifestu quonia neq; tota totius.ut si quispiadiffiniuit lineam finalem rectam:finem plani ha bentis fines cuius medium superadditur finibus. si finalis lineae oratio est,fim plani habentis fines:recte ooportet esse reliquum,cuius medium superaddiut fi/nibus sed infinita neq; medium neq; fines habet:re cta autem est.quare non est reliqua reliqui oratio. 8ς-Amplius si cum sit copositu quod diffinitur: ' sequime solati assignetur diffinitio. E AEquia me saute dicitur oratio esse:quando quot fuerine coposita tot & moratione nomina ta verba fuerint necesseest enim in talibus ipsoru nominu comula. tione fieri aut omniv,aut aliquoria. eo Φ nihil plura illuc,si ptius nomina dicta sunt. veru' oportet eu qui diffinit:orationem Mnominibus assignare, maxime quidem omnibus Φ si non :at saltem in plurimis . sic enim & in simplicibus qui nomen c6mutat: no dissi naturus est.uto tunica,vestem. 86 CAmplius autem maius peccatvrsi & per ignotiora nomina como mutatione fecerit CVt pro homine albo: terrigena candete.neq; enim diffiniuit:cu minus sit claru quod sic dicitur' 8 CCosideradum autem & si per commutationem nominum : non idem iam fgnificat. Vt qui cotemplativam scietiam : pinionem cono templativam dixit.nam opinio:scietiar non idem, at oportet,si debet,& tota idem esse,nam co latemplati
147쪽
uum quidem eomune in utrisque orationssius est: teruquum vero disterens. 88 C Amplius si alterius nominum comunicationem faciesmo differetiae sed generis comutationem fecit. CVt in eo quod nuper dictum est. ignotius enim cotemplativa si scientia, nam hoc quidem genus,illud autem differentia. omnibus autem notius genus.na comunius. quare non
generis: sed differentiae oportebat commutationem fieri.eo Φ ignotior est. 89 CAn haec quidem ridi cula reprehensio, nihil enim prohibet differentiam quidem notissimo nomine dicngenus autem no . sic autem rebus se habetibus manifestum quoniam ge/neris,&no differetiae secundu nomen commutatio facieda.si autem no nomen pro nomine, sed oratio. Nem pro nomine commutat: manifestum quoniam Hifferentiae magis q gnneris diffinitio assignanda esteo cognoscedi gratia diffinitio assignatur. namionus differentia si genus nota, Pso Si atem disse. xentiae terminum assignauit:e5siderandum si & aliis
cuius alius communis est assignatus terminus. Cum imparem numerum,numerum medium habentem dixerit determinadum est quo ricto medium habetem.namnu Aerus quidem comulsis In vir scriorationibus est.Imparis autem eoassumpta est Agilo.habent autem,& linea, & corpus medium: cum non sint imparia.quare non utiq; erit diffinitio laxe imparis. si aut rei multiplicitςr dicitur medium lia.
bens:determinandum qilmmodo ei in sabens. alioqui repwhsnsio erit,aut monsinus: g, no diffiniuit. 91 CRin Q 11 id cuius quidem orationem assignauit est eoruin qu fiunt. quod autem sub ora.
148쪽
elone,non eorum qiDe sunt. Vt si album quisplam diffiniuit colorem igni permixtum .imrissile enim incorporeu corpori permisceri quare non erit color igni permixtus, attamen album est. 9Σ-Amplius quicunq; non diuidum in iis quae furit ad aliquid ad quod dicitur, sed in pluribus comprehendentes ds.cunt: aut omnino,aut in aliquo falsum dicunt. CVissquis medicinam. disciplinansntis dixit. nam si nul Ilus entium medicina est disci plina:manisqmim quoniam tota oratio Denda est si autem alicuius quinet alicuius autemno:in aliquo menda .nam oportet daeomni. siquidem perse&no secundum accides entis esse dicitur,quemadmodum in aliis se habEt ea quae ad aliquid sunt . nam omne disciplinatum ad discuplinam dicitur. similiter autem & in aliis. eo quod couertuntur ola ad aliquid. omne enim disciplinatum, ad aliquid. Caeterum 's, qui non per se, se d Docundum accidens assignationem fecit, recte assigna uit:non ad unum, sed ad plura unumquodq; eorum quae ad aliquid diculur,assignauit,nihil enim pro hi hetidem: Mens, re album & bonum esse. quare qui ad quodlibet horum assignauit: tecte assignauit . si quidem is qui secundum accidens assignauit, recta assignauit Praeterea autem impossile est huiusmo. di ortitionem 'o'sam assignati esse . nam non solumedicina, sed plures aliarum disciplinarum ad ens dicuntur.quare unaquaeque entis disciplina erit manifestum igitur quonia talis nullius est disciplinae dis finitio . propriam enim & non communem oportet diffinitionem esse. 93 CQ uadoq; autem diffiniuinon rem: sed rem bene se habenten aut pellectam.
149쪽
CTalis autem ae thetoris ec furis terminus:si sit the tor quidem qui potest quod in unoquoque est veri dimite considerare, & nihil praetermittere. fur autem qui clam sumit. pers inculum enim quoniam cum ta/lis uteri: hic quidem bonus Aetor,ille autem bonus fur erit. non enim qui clami; miti sed Di vult clam sumere fur est. 9- situriam si quod propter se eligendum est: vi activum vel effectivum, vel quoli. het modo propter aliud eligendum assignauit.-ri qui iusti aiam:legum conseruatiuam dixit aut sapienotiam: effectiva stelicitatis .nam conseruatiuum M esse .ctiuum eorum sunt quae propter aliud eliguntur. Atinihil quidem prohibet quod propter se eligendum est: ec propter aliud esse eligendum. attamen nihil eminus peccauit: qui sic diffiniuit quod proter se est eligenau.nam unicuiq; optimum: iri substanta ilia, ime.melius autem quod propter se eligendum, quaquω propter aliud.quare id R diffitionem oporteo bit magis significare. De diffinione loci alii. Cap.VI. . Onsideradum autem est & si is qui alicuius dis quidem:accidet utrisque 8 neutri inesse Nisi iustitia temperantia & fortitudinem diffinitiem i nam si sint duo,uterque autem alterum habeat: vinq; tua1i erunt,ta neuter.eo writ quidem habent iustitia: uter queautem no habet.Si autem nondum quod dictum est admodu absurdu videtur,eo ae & in alii s accidat huiusmodi nihil enim prohibet virosq; habet est minam cum neuter habeat,attamen contraria inesse eidem,
150쪽
omniso absurdu ridebitur esse. accidet autem hoe si hic quidem ipsorum teperatiam N timiditatem hahet,ille aute fortitudine & prodigalitete.namvirique ac iustitiam & in ustitiam habet. nam si iustitia, tem peratia & fortitudo est:& iniustitia timiditas N prodigalitas erit.Et omnino quaecoq; ad argumetadu idoneaseno ide sunt N partes ec torum:omnia utilia ad id quod nuc dictu est.videtur autem Q diffinit: partes toti easdem dicere esse.maxime aute accor . .. . . P date fi ut orationes:in quibuscunq; manifes 3 paristi est copositio queadmodu in domo &in laeteris rasti .hus .manifestu nim quonia cusint partes: nihil phibet totunxnpn esse. quare non idem partes toti. 96
I Si autem δὸn Nee sed quod ex his est dixit id esse
quod diffinitur: primu quidem cosideradu, si no naotum est quippiam unum fieri ex iis quae dicta sunt. CQusda enim sic se habet adinvicem:ut nihil ex eis unum quippiam fiat. ut linea ec numerus. 7plius si diffinitu quidem in uno aliquo natu est pii. rno fieri:ex quibus aute dixit ipsum esse, non in uno
