Io. Bartholomei Marliani Patricii Mediolanen. Antiquae Romae topographia libri septem

261쪽

LIBER lus utreii niur, i in hac ipse via ;er conuare fuerit, Gisit, b iter dicentum. Ab hortis itas tem orti divae Mariae nouae , unde divesp=mus , nulli μri conueniens erit . Ante Constantini trium'at m arcum extat antiquae metae titericia, i dimidiata ro, tunditas, quae Meta Sudas a P. Victore appell3tiir, sex ea aquas mana spe fama *, quibas plebs ex proximi Amphitheatristestaculissitim extingueret. In ba I ius uertice Iouis gneum Simulacrum stabat. Illud aut . hoc loco notandum . maiores ad percutiendum foedera Iovis Simulacrum asilbere confessisse, quod cum te disem esset , praecipue quando cum longe po itii gentibus percutiebantur, inuentum est usceptrum tenentes, θαψ imaginim simulacri redderet Icuis, cuias proprihm esistertrim , ea per geront- . Ο . De Amphitheatro Titi Vestagiani, rc de Temr a Fortunae,er quietis. Cap. VIII. E. e V itit iter Coelissim montem, o Esquili i. Amphitheatrum , uulgo Colossum appella, tum, quoi media urbe, ut destinasse cρmpie raras Augustum, Vesta si nus excitauit; Titum deinde eius Ilium dedicauisse ostendit suetiis uerbis . tamen nemine ante se muti centia minor amphin eatro dedicato , thermissiuxta celeriter extructisimum

262쪽

in s atribuere videtur. Eu ebius uero extrui honnis, o dedicationis Τitum authoremfacino Cais to

dorus, qui , ut diximus , Uteriti um Titum , fwlio tumen, primum omnim huiuscemodi excogum se molem . Titum autem uel inchoauisse, o perficis, Vel cum genitor cae Ust, ii fluisse nemini dubium Videri potest; f quis reliqua aeri rea ab eodem prope extri sta cot norit. Mur. uero hanc ipsam molam Domitiano attribuit , sed iis stura est per adulationem. Coldseo enim fuit nomen a Neronis Cul so, qui erat in poclica domus, ut in aereis eius nu/m maribussurpe uidimus. Verum utrum Titus intra ambitheatrum concluserit,

aut postea eo transtulerit, aut aediscanio prope fl repermisperit, parum liquet . o tamen a coltiso nome iobtinuit, quo in loco istas Neronis' una priui fit s.' , idem inrualissctestatur . Hie, ubi conspicui uenerabilis amphitheatri

Erigitur moles, agna Neronis erant.

I im autem amphitheatriis Arenam appellatum legi iis, Golam arenas' arsem esset, ea nempe de causerit gladiatores, certatore is reliquoi ne periculo cade, rent ;simul sanguis i ico tegeretur, ne illius a spe tu piunantes aduersarios timerent, miniisp alacriter in certamen descenderenuo nudati perunctippugiles eo puluere perfusii solidiores uicissis praeberent amplexus Am i eutrum, inqait Plin. Ti is burtino lapide extra tum tantis ultitudinis , ut .is uix banianus Malus in 'isere ros t. Habet rau

263쪽

rem foris ecus rorificum unim fructurae , per ita

fueram se russis, o ostensus . Iti fusus uero arcubas .perioribus nisi moresectatuae cum Dacri statione , ignis intri, ecus, o extrinsecus . in quibus eis rofornicibus ommenta ex tris di luc cernantur subi sin mole deductae sunt Cloacie , quibus magna pars u linetur aut Pomatius. Custi a j qui ludora diebus litreis operiebatqr, loca eptem, o dicta ginta missia cae pi se refert.P. Vistor Alsientiam loca, o cunci quatiter esent diu i , o q/ibus gratibus singuli ordines ad feles suasu cenierent,facilius ex Veroneo, quana

e Romano amphitheatro cernere licit' cuires,ca uta tu aie,ium barbarorum inuidia, o linimam tema

gna pars euersa est . quae enim penitus delere non pote rant impia lancinarunt manu . quemaim i in pleris uis aedi c3s'. isse uiremus. Extunt o Albabortis. s. Pauli antiqui bimi amphitheatri uestitia. tume Equestris S iem, pud amphitheatrum,' a Fuluio Flacco positiam csse Liuius fecundo quintae dec. his

uerbis declarat . in . Ful Flaccus censor uetem Fonis tunae equest is uouerat, faciebat enixo studio ne ullum, Romue amplius , usit magnificentius tenil Lm 6 t, phiam ornamentum se templo ratus adiectureum si tegat. sae marmoreae cent , projecti sis Brutici Iunonis Lo ciuiae ad partem dimidiam iri git, ii sali fore ratus ta tere tum quod edi caretur . Fortunum authm pluribus

in locis temp'u ba is i statur T citus 'rtimo libro In via Labican fuit quiens Asilas.

264쪽

i . do earum partium nomina, uerum etiam uuri denomin tae 1int Esquiliae, declarant, Jobtexere hic non grci abyr - secundiae, inquit, regi Wii Esquiliae. At, hostri serunt ab excubjs regis uictas alis p exis. cultae a rege Tullo essint . huic origini magis conssenti truci uicini, s ibi lucus Martis, Iunonis Laciniae , . Vagistulis, tarium . querquetulanum sacellum , ex Lucus. Esquiliae duo montes hab:ti, e pars C stias . mons suo antiquo nomine etiam in sacris Argeorun riptum estsc. Oppius mons princeps e stant non lucum. f. 1 talem fini stra, quinyb matrum est. Oppius mons terticeps luci. quilinum dexterior uia in Tabemo. laes. Oppius mons quadriceps lacu Esquilinum uiam dexteriorem in folis est. Septius nioris quἰnticeps lun. cum pati tu, ex quibus te cuius monsxticeps, usaedem Iunonis Laciniae,ubi inittimus haberes et Ille autem montium nomina aduenturiorum Ducum fasse memoriae proditam es, qui eosante urbem conlita co luere. His etenim Varoni opinionibsis, alteri qui ruantur Ouiiij haec carmina. Adde, quod excubias , ubi rex mmanus agebat,

265쪽

D aues istuderemur.Volui tamen eam partem, q; αδ cundum uiam labicanam, hinc discutitorum .qstabita Marurum, o Clementis, inie ai. S.Petri in Vinculis, o Martini in montibus ecclesias perducis, Carinvirum nomen bubi is, quoi Liuius proba cum 'xto. belli pu inquit Media urbe per Carinas Esquilias cora tendit,ubi unum ab altero diuiti Et quonia haec pars

antei Ser. Τurius Esquilitis diueret, prima urbi eris iunita, ab usi reste austicaturi sitiemgr . De cninis i Curia Veteri, ex Nour Cap. X. Arisaesensu disci facta in motum Carme rum ,quae erunt intra templum Τὸruinis, ib. Se aulas dixit Poeta, cui propter elegam

tum uti sciorum, aut propter Aiua tu qui nutus est Cunis ueteribus nutritus in lautis Carinis ita soco uidendum ne qui se ubris, non cunis, fit se. rendum. Scribit nim Porphrrio Augustum nutritum esse in Ouito subini bono iuxta velitras, locumcly Vluissem ansari quar , ut dixi, suet. uelis trium nata ad capita Bubula. o Porph.nutritu non natum frahit Carini, inquit r. 'ollea certonia, planc ori. ιμr caputfcrae uiae ub sternit sacello.In ea ausirisa D Carinarum, ubi nunc qui alem. S. Petri ci uis'.

266쪽

Dfornices Maximos,inter arum si itatem, contra amphitheatrum extare cernuntur , Curia ueterem suis ystutumut Blo fuerunt o Nouae proxime compitκm fabricium aedi scalae,quoi parum amplae erant ueteres

a Rom lo 'ae, ubi is populum, er secra in partes

XXX tablribuerat, ut in iis ea sacra curarent, qgaequanio ex ueteribus in nouas euocarentur septem c riarum per religionem euocari non poterant, ita Φ Forient is, raptae, uessiengis:uelisiae res diuinae sunt inueteribas curist autb. Sex.Pomp. Curia in qua habeba-

a natus templumfui hinc Vir.hoc tris Curia templum. quod autem bae, quas Blon.dicit Veteres, ginta Romulo aedificatae, non 'quitur, qui afuissint extra urbem ast conditum, Romulum in urbe citrium f ri se omnium est opinio . Arbitramur igitur aut bouas fui F , πήt Veteres etpestatas ratione aliarum,longo te

'De Hermis Titi . oe Philippi, stalaa L docoonti Pa io Vestas ni Donio Balbini, in Pompei.

Cap. XI. i Mem mm autem Titi Imp.uestigia non Iou ge ab ecc Hi SMartini in montibus ς' h tur. Antenim cisternae, qssae hodiis Capaces dicuntur, uulgo Septem Salae, a numero cisternarum fle ptem aibac existentium. Μgnum ambitum amplecte . bantur . θη rum Iornices quidam flant in hortis diui Petri in iis olis. Has aut Titi in maxima celerita

267쪽

te is oluisse est . huc quide Domus Ast j. N .

ronis prius deducta erat, ut te latur Mariis cumitii

In bis thermis duo marinorisfrusta inuentasunt, in lastrum altero eratfammasculpta, cum hoc titulo. ΙOUI. In altero uero. VESPASIANUS AUG. PER COLLEGIUM PONTIFICUM FECIT. Hinc haud procul uno. Μ.D.VI. Foelix ciuis romanus is uine u Laocoontis statuam reperit,easpecie, qua . Iis a Poetu describituri qua P in c meminit. Laoco ion in Titi Imperatoris domo, opus omnibus, o pN Ctur e , o flatuuriae artis praeponenium ; ex uno lapi . de eum, liberos, draconum p mirabiles nexus de

consit, sententia'ceresummi arti ces 'sanier,

Pol1dorus, o Anthenodorus Rhody. Nunc autem ui is str in Vaticano. Palatium Ve sta sunt, Titi apud i. siem Thermus . post quas inter ortum, . boream iis spercilio reontis apparent ruinin ingentes Thermσα rum, ut uolunt, Philippi Imp . iii id in pittat s thermas Titianas , iuxta pridii tam rectes . S. Martini, fuisse thermas Hadriani rgumento ibi rὸpertaesut duae Statur An inci pueri H drior, imp. illestissimi; e .locus hodie Hadrianelus nunci retur. Domus Bulbini, inquit Lampridias, etiam nis Romae ostenditur in Carinis magna, o potens, m Q

eius familia bach s Io Esaan eisdem Pompei

268쪽

mmisa ubi Lenaeus ubertim grammaticam. Dcivit.

Me Cli o Vinio, di Domibus Ser. Tulli, Aurea Ne. ac de Τurri Mecoenatis, Hortii , muls de Forti me , o foelicitatis Templo.

. . A autem Esquiliarum pars, aae plurim est e clesiae. S. Laurenti, insoniatu immiti. t, Clinui Virbius est appe&ta , sibi latus Fuguta. lis , quo in loco Ser. Tullium domum babot spe uisum e supra, ubi de uico scelerato egimus . Domus Aurea Neronis toti m id ista ij occupasiit, quod ibi ab ea Paulati, parte, quae nAnc. S . G egori, siem eregione haubet, r. cte ueniendo per Constantini arcum, Colossium, is Carinas, quoi apin Esquilias, paulo ultra. S. Moria Maioris ecde a perueniamus, o M ornati, a tingamus hortos . quod probul Cor. Tac. his uerbis. Eo tempore Ne o Antii agins non ante in urbem regri Iuses, quam domat, qga Palatium, o Mecaeuatis horatos continuauersst, ignis prosi quaret, nes tamen s si potuit, quin o Palatium, d sis, in cunflacircum haurirentur, O infra. Catterum Nero ixus eratriae ruinis extruere domγm,in qua non tam gcmmae,er aurum miracu o 6ynis ita pridem, o luxu uul

269쪽

nem c leniit ille ,qui dixi 'PP - .

s aeterentii r . praecipra coasio m rotanti, Faepis .petuo diebat,ac 'ostibus ,rice moni circumgeretur.

Balneae marinis , o albulis quissuentes.Huiui iis, di domum cum asotiuam dedicaret bimust comproba sit, uisi diceret quui bominem tandem habitare coepis . se . in cuius uelitibulosabat, ut diximus peius intri cipis Colossas altitistine. C. XX pedam,qui eo defisi Ito matuto nomine Soli fuit dican . hunc Zenodorsi .

les turribus pares colosos Vocari. Sex. mpin primat irentore Colossim denominatumstribitatem P com memorat Neronem in domo aurea Ndem Fortunae hi

clausi claritatem istin haberet, Laus piis;

270쪽

o Seium asegetibus uperatum Apud thermas Dioclitiani, secundum eam uiam, quae tunc θ ab ipsi ad S.Antony aedem oco Esquiliarum .iutissimo fuit celeberrimu in Mecoenatis Turris, ex qua crudeli spmus Nero scaenico habitu alio sim Trorae canens, urbis incendium stectauit . cuius incendii nitium ab ea parte circi Maximi originem habuit,quae Palatino, Coelios montibus contigua est, finis ui tem ad imas Esquilias, auth. Suet. ua Cor. Τac. uult Ne

. - j iii Hor, Μo propinquam nubibus arduis omit ii mirari. ubi interpres in Mecoenatis hortis statuit . qui amoeni simi erunt in campo Esquilino, de quibissSuet.haec bubet uerba. Dedusto in forum flio Drusestatim e Carinis, ac Pompeiana domo in hortos Μω natis trasmigrauit.In bis colebatur Priapus,ut idem Hor. Sau. octaua innuit, cum inquit. Nunc licet Ef- quiliis bubitareselubribus. Virgilius qui bis hortos vomum habuit, quant ecce ssu Campaniae, o Sici sae plurimum uteretur . Felicitatis Templum, quod erat in parte domus aretae, combussit Nero. Supra Me coenatis hortos Tarqriny Aggeres adhuc upparent . de quibus Plinatuscribit. Clauditur urbs ab oriente garere τορ inii Superbi iter prima opere mirabili . na, eum muris atquauit, qssa maxi me patebat aditu pla.' o , corter' munita erat excess muris, aut abruptis montibus, nisi lexpatiantia tecta multas addidere ne Rebit sero Aggeribus revera eos Blom