장음표시 사용
171쪽
I 29&lacubus, nonnulli delectantur marina. Sit autem parva piscina,
profunda in quantum asotaribus prosunaari possit; sed in magnis piscinis commode stare possunt. Quod si marina suerit aqua de
mari educta, omnia genera marinorum piscium natura parvorum possunt in ea servari. Si piscinam magnam volueris habere opor. te ipsam fieri ex magno lacu vel stagno, in quo sunt aque plurimae congregatae ex nive ac pluvijs aut fontibus, vel in eam lumen stuente, vel etiam ex aqua marina, quod in pluribus evenit locis. Quod si ex ipso lacu vel stagno aqua per aliquam partem exeat, ibi claudatur taliter, quod impediantur piscium exitus Se non aquae. Quod si ex aqua dulci consistat, poterunt in ea poni ac servari omnia genera piscium, tam magnorum quam parvorum, in talibus aquis viventium. Sunt& aliqui marini pisces qui ad aquam dulcem accedentes delectantur in ea tales similiter poterunt in dulci piscina servari. Sit vero fuerint ex aqua marina, in ea ponantur omnia genera piscium marinorum, si sit valde prosunda,
nisi sit piscis maximus, ut balena quae nullo loco nisi maris pelago claudi potest. Si vero mediocris magnitudinis si piscina,ex his quae dicta sunt facile potest haberi doctrina quales pisces possint in ea includi Piscinae utilitas magna' quia ex paucis pisci bus inclusis brevi tempore trabentur plures; ex quibus plures Iendi possunt,&plures ad escam haberi.
N arijuxta planum littus capiuntur praecipue multi pisces
ciam reti, quod multi scorticariam vocant. Hoc rete est valde longum&satis amplum&spissum, cordam unius latet is plumba tamin alteram libratam habens: ut in aquis rectum extensum Permaneat. Hoc rete cum navicula in mare defertur uno capi. te in terra relicto, ut aliqua particula ejus continuo descendat in aquam
172쪽
aquam cum nautae fuerint intra mare quantum rete extenditur arcu Allier cum illo capite revertuntur ad littus:& quibusdam ex eis cum illo capite in terram descendentibu , unus in navicula re. vertitur extra rete ad medium eius, ad hoc ut pisces intra rete comprehensi videntes se ad terram trahi non prosiliant extra re te. Duo autem piscatotes ab utroque capite in terra existenter trahunt cum piscibus totum rete ad littus. Qui saepe multos tra hunt parvos&magnos, plerunque paucos, ac etiam nullos, quia an eo loco non erant. Item capiuntur in mari cum quodam rete subtili non multum magno duabus perticis alligato .quod quidam in navicula existentes apertum in aquam demergunt cla post paululum cum piscibus elevant. Item capiuntur in fluminibus de cae. teris spaciosis locis cum rete, quod transversarium multi vocant: quod est ex tribus compositum. scilicet uno medio spisso, duobus extrinsecis raris, habens in uno latere plumbum, in alio mnas, desii valde longum sit quasdam cucurbitas sicca s,ut extensum in aqua permaneat. Hoc rete fit longum vel breve secundum quod loci aquae latitudo requirit. Hoc in aquam per magnam oram dimittitur, ut in illud rete natantes incidant pisces qui rara retia transeunt, & involvuntur in spisso ut aviculae in aranea. supra dicta cum de capiendis avibus dicebatur. Item capiuntur in ri valibus parvis aquis. Est autem rivalere te parvum&spissum, d obus annexum baculis quos piscator manibus tenet apertum de per aquam ducit, atque prope ripam cum piscibus claudit Item eapiuntur acto. Est autem subtile spissum, habens tentorij sommam in circuitu plumbatum revolutum, habens in cacumine longum tinem .Hoc rete piscator Iuper sinistrum brachium clausum tene atque in aquam apertum ejicit. Hoc apertum subito ad fundum descendit,& omnes pisces intra se inventos concludit e osque cum trahitur secum trahit. Item capiuntur cum negotia. Quae est rete admodum rivalis formatum , ad unam perticam cum duobus baiculis adminiculantibus a parte annexum. Hoc
173쪽
1 31 rete piscator extra aquam existens in eam, praecipue ubi quiestir,
imm mittit. cum piscibus elevat, plerumque etiam sine piscibus. Et quandoque circa herbas frutices prope terram immittit, de cum pertica percutiens herbam pisces occultatos in rete expellit. Item capiuntur plurimi in locis angustis valliumque, cum rete quod gogolaciam vocant quod est et magnum sorte ac spissum&longum habens introitum rotundum natum, paulatim angustatur usque ad caudam, quae longa ei habens Inulta receptacula, in quae sacile intrant pisces tui quam redire que. unt. Hoc rete ponitur cum duabus perticis grossis indicto loco
angusto, circa quod est undique ligatum usque ad ripam forti
clausura. cui decem perticae annectuntur. Hoc rete semper die noctuque tenetur itudem introitu ad partem superiorem verso. Per hunc locum nullus omnino piscis desursum veni cns transii repotest cum nullus sit locus ibi aptus. Descendunt enim pisces in aperto reta ore. demo e in caudam stri Etam Piscator vero aliquantis diebus interpositis ad locum accedens, caudam retis in naviculam trahu&aperit. Evenitque aliquando tot pisces capi, Praecipue anguillas quae conglobatae sunt cum amore servescunt, vel scordinia quae gregatim incedunt, quod navicula tenere non potest Carier etiam genera piscium in talibus aquis morantium capiuntur in eo, sed non in simili quantitate. Item capiun. tur in vallibus multi pisces in locis aperti sin prosundis in qui bu Spraecipue mapni morantur pisces cum reti quod degagum vocant quod magnum clarum in prolandum ejicitur, pereum trahitur&cum piscibus elevatur. Item capiuntur in vallibus non profundis sed latitudinem magnam habentibus multi pisces generum diversorum,qui in talibus aquis morantur , hoc modo. Habent piscatores gradellassere infinitas de paludosis cannis instructas, maxima vallium non profundarum spatia palorum auxilio claudentes relictis parvulis aperturis in pluribus locis,ad quas onunt retia parva rotunda, in capite ampla dicauda cum cce a Placum
174쪽
ptaculis suis augusta, de quae possisne pisces intrare sed non exire
possunt. Haec retia semper die noctuque ibi relinquunt,&quasi omni die sere mane elevant cum piscibus, qui per locas paciosa natantes transire posse perdicta vacua sperabant. Fiunt etiam ex his craticulis aliquae taliter involutae, quod pisces intrantes exire nesciant, sed inde extrahuntur cum quodam parvulo reti posito in capite unius perticae bifurcata .
stualiter pisces capiuntur cisis . ancise ex via
PIste capiuntur cistis ex viminibus factis, quae in capite sunt
amplae mediocriterae in cauda strictae quae a piscatoribus in aqua stantibus in profundum ducuntur ad modum ripalium retiorum. Et quandoque tales cistae sed leviores ponuntur in capitibus perticarum , per aquam turbidam ducuntur a piscatore in te rasante, ut supra de nego stis narratum est. Item ex uncis fiunt fascae rotundae&latae, cum introitu interius stricto extra am plo quae die noctuque cum pondere unius lapidis dimittuntur in fundo aquae, habentque vitem aliquam in cauda ligatam qua ex trahuntur. Sed duarum formarum sunt. Vna forma est,quod sit interius multum ampla rotunda in cujus lando ponitur cre tam ollis&grana ei annexa atque intrant quaedam genera pisci' um causa cibi, & exinde exire nesciunt. Alia forma est tota stri eta longa, sed in introitu mediocriter aperta.&in medio valde stricta .deinde lata in in cauda strictissi inari inquam intrant non causa cibi, sed ut ibi occulte morentur nec de ipsa sicut nec deprima exire sciunt.
ce, fominis. HAmo capiuntur pisces tribus modi Uno modo, cum in eo ponitur pisciculus vivus, cum quo pisces capiuntur rapaces deglu
175쪽
de glutientes hamum eum pisciculo vivo. Hic hamus requiritur ex aere magnus& fortis, cum sorti cordula filo involuta prope ipsum. Ne rodi possit cordulae uidam parvo paneriatum fasciculo anne- initur,4 in aquam stantem eum hamoin pisciculo vivo ejicitur. ibique tota nocte relinquitur. Piscis captus longe fugere vel se occultare fasciculo impeditur: sicque manea piscatoribus inveni tur. Secundo modo hamus cuidam funiculo ex pilis albis equinae caudae annectitur,4 circa ipsum cibus qui a piscibus magis appetitur involvitur, ut non videatur hamus deinde in aquam projic, tur, ut norum est omnibus. Sed in hoc adhibenda est quaedam cautela videlicet quod piscator sciat qualem escam quodlibet ge, nus pistis avidius appetit, quolibet tempote anni. Nam idem genus piscium secundum varietatem temporum anni diversa cibaria quaerit. Sed hoc scire potest qui captorum viscera scindit, & in spincit qualem escam comm tini ter assequuntur vel si diversas escas,
modo unam modo alteram in anno ponit. Item valet contra P, stes cautos, qui escam appensam laniculo accipe te nolunt,nisi h bet virgamvis uniculum absque hamo. Cum qua plerumquesesecam in aquam emittat,ad quam aliqui minus cauti accedunt,eam que sine periculo exportabui; quod cum pluries fecerint hamum ejiciat, ad quem omnes etiam cauti&secure accedent. Tertius modus servatur in aquis prosundis nam piscatoris manu ejicitur hamus alligatus longo seniculo habenti modicum plumbum per unum brachium prope hamum, ut descendat ad fundum, ibiq; teneatur praecipue incurrentibus aquis. Talis laniculus manu teneatur digito indice appodiatus ab eo qui sit in navi vel ponte. Cum sentiet piscem capere hamum sortiter trahat, primo ut in ejus infigatur ore,deinde paulatim trahatur, donec ipsum piscem manu capiat: qui rarissime parvus erit, cum soli magni morentur in fundo, licet aliquando discurrant per partem mediam et supremam.
176쪽
Cum spadernis capiuntur praeeipue teneae sunt autem res acus ex aere retortae ac simul ligatae, quae quibusdam brevibus su niculis annectuntur, ac ipsi omnes non multum di itantes, cuidam laniculo longo: his apponitur caudarum cancro rum vel lumbricorum rotarum esca, in aqua sero extenso jactantur,& mane captae tineae tolluntur. Calce viva capiuntur pisces, si ipsa ponatur in sacco in aqua, maxime stante, in i arvo loco incluta, hic siccus a dum bus per totam aquam sortiter agitetur. Ex hoc omnes pisces quasi caeci venient in superflatem aquae , ac manibus iacile a pientur. Item capiuntur erosi pisces somnis in aquis dyaphisis. Est autem fossina ferreum instrumentum habens multas acui tales quarum quaelibet habet barbulam ad tenendum in sunt aliquantulum distantes abinvicem. Quod piscator habet in capite hastae lanceae,vaditque cum eo quiete in navi per aquas; cum piscem videt eum sortiter serit,&infixum tenet. Idem faceret existens in terrain in aqua turbida.
177쪽
178쪽
Os Petrum crescentiensem nemo , quod equidem sciam, Italorum Rusicam scientiam Latine ectper- Mialecuitu, praeter L Baptist portam. Et erὀutfuit
Neapolitanus ille ad alias vita civit utiles artes excolendas docenda Dinsigni industria, ita in isto vere cui Vile vocabulum indidit Lerag agricolitientis negocia prolixepertractavit. Veterum tamen praeceptis, quantum apparet,instructu magis quam notis vel propriis experimentis. Ad Urram porr institutum nihil adjumenti attulit: eoque ictius liberium quidem esseponendus. Nec istanorum praeterea, nec S, -
tannorunt, nec Septentrionalium gentium aliarum quisquam tanto in eruditorum numero, rectam rusticandi artem Latine
fecit Iosui, post renatas linuuae iam literas Gallis inter unicus Carolus Stepha tu ea in alii libella aliquot tum e cui FGedii Rustici titulum dedit argume, tum hoc attigit. At studium magis viri laudem meretur quam docendi felicitas utpote qui non nisi pauca, necpruri instructus usu exsecutus sit. Etsi pus quod illius cir Ioannis Libauti nomine de Rusica re Gassice constriptum est, dignum sit quod in primis
collocetur. Hubentur autem in Flu Olumine de re quoque piscinariac piscatione eximia quae proinde omnino a nobis etiam huc adferrentur, nisi intra Latinos scriptores continere hunc libellum esset constitutum. Germania nostra non uirum dedit quidem agricolationis
179쪽
eternaculum doctorem, interg, eos magnitudine perii marierare in unizersum Omnibusforte palmampraeripuit Colerus,attamen hactenus unicum protulit Conradum Heresbachium Rusicae rei amnis Latinum magistrum. Is ero etiam talis B, cuis cundus post Columestam secus ure merito in Oe dotio.
rum subsellio en tribuendus. Vt adeo haud injuria positGermania tauto Icriptore superbire e praesertim cum doceat quammulta Teteribus indicta, cta nostrae aetati nostrisi terris long aptissima . Eiusmoditane sunt quae I nunc exhil
mus de piscium cum vivariis tum venatione nec enim in Gierumscriptorum quoquam inveniuntur si uum praeter illum autem nemo altim Latine hoc argumentum pertractavρrit ,
cui mu illis excerptis agmen hoc istinarium claudere sivibus tamen princeps historicorum nostri aevi Illustris Thua nus, in historia annisectili superioris poIt fptuagesimum sexti, libro sexagesim secundo, memoriam defunesti Heresbachii nostri celebratil,subjungemus. Conradus Heresbachius, vir dignitate doctrina praestans, in majorum suorum Heresbachiano castro in Clivensi ditione natus, hoc anno in suo Lorinsulano prid. Id. Octobris ad Deum migravit, cum sexagesimum septimum annum exegisset. Commentarium in Psalmos eruditissimum edidit,&de Re Rustica in illo otio post alios scripsi, non m inus morum suavitate de suis, quam eruditione
de re publica bene meritus. v. e reliqua de vita ejus Ioannes Sturmius, Melchior Adamius aliique narraverunt, non ad
180쪽
portune dum aquatilium mentio iacta animalium, ad piscina rumpisciumque educandorum curam pervenimus. Etsi enim depilcibus alendis capiendisque alio in hoc destinato loco, nempe in halleuticis disserendum erit tamen cum illae plerua crue propter aquarum necessitatem animalibusque adaquandis ineus piscinas aut itagna postulant. situs aliquoties loci angulti
aque seminarium agrum non concedit, licebit episcinis, stagnis,
vivarijsque villaticum quaestum homini rustico non aspernan dum facere ' Romani proceres piscinas in villis magnis rem sis,&nonnunquam voluptatem magno facultatum istiendio
instituerunt ut de Hortens Hirci ac Luculli piscinissum tuo sis scribit Varro M. Cato cum Luculli tutelam suscepillet grandi aere sestertium millium quadringentorum piscinas pupu' hi sui vendidisse traditur. Commemorat idem Varro rum duo genera, dulcium & salsarum alterum apud plebem sine fructu, ubi lymphae piscinis villaticis aquas ministrant: at Prum maritimarum ubi Neptunus simul&aquam ii sces sup peditat. Exempla declaiant; Hortens j piscinas magno sum p
instructas ad Baulos oculos magis quam marsupium tu ille. Optimum autem piscinarum vivariorumque situm censest, qui Vele mari ut Luculli,qui ut maritimam aquam reciproce id entem immitteret in piscinas montem perfodit, eaque opera Neptuno in piscatu non cedere se existimabat Vel qui e tu i0 rivulove aliquo subinde ela aquam pisces recipere possit, qui que vel nunclatione vel cataractis em sam veterem undam noRsinat intra conseptum semper computrescere aut incalescere,