Ioannis Francisci Farae, Sassariensis, I.V.D. eximij , archipresbyteri Turritani. De rebus Sardois, liber primus

31쪽

Graeci colani in Sardinia. Sardiniis Ichnus a Graecis di

cta.

Sardus rex Sardinia.

Rebus Sardois,

nus Capella ab eius aduentu, hoc tepore, nomen habuisse iudicatur. .

ORT UO Hercule uariae terr ru nationes in Sardiniam uenere, & in ea dominati sunt in pri

mis Graeci mercatores, qui illuc teste Pav xi sania) comertiorum gratia ad nauigabanta, Colonias Graecorum in ea collocarunt, anno ut creditur 237 . Et eo tempore inm 1ar

sula a Graecis, ob similitudinem uestigii Ichnusa sitit appellata. Unde Sylius inquitio

Insula fluctisono circum Ῥallata profundo cauigatur aquis, compressaq; gurgite terras Enormes cohibet, nuda sub imagine plantae. Inde Ichnus prius Graijs memorata colonis.

Anno etiam 2 31. Oenotrius Lycaonis fi- a 3lius ex Arcadia colonias Graecorum in Italiam traduxit, & ab illis Potia, & Isiacia adiacetes Sardiniae insulae possessae Oenotrides fuerunt dictae, ut ex Plinio, & Mirsilio

constat.

SM US, ET LIBYES.

A R D V S, ut inquit Pausanias, filius fuit Maceridis, qui apud Aegy

32쪽

. Liber Primus. 7 mi Aegyptios, & Libyas Hercules dicebatur,& Delphos aliquado petij t. Hic Sardus ut inquit Rabanus, & Anselmusὶ Moysii te.

poribus, anno circiter. 2463. ex I ibyacum numerabili multitudine discessit,& Ich-όccupauit, non tamen ueteres a colas eiecit, sed in domiciliorum societate recepti sunt noui inquilini, necessitate magis, quam beneuolentiae gratia. Urbes certe non plures Libyςβ xuΠς γ Q. . quam in ipsa insula erand, construxerunt:

sed dispersi in tugurijs, & speluncis, ut sua a cuiusq; rs tulerat, ita habitabat, teste Leo. nico, & Pausania. Ab hoc Sardo insula antiquis oblitera- Sardinia, oetis nominibus Sardinia cit cognominata, iε

quare Sylius inquit.

Mox L uci Sardus generoso sanguine fidem

Herculis, ex sese mutauiι nomina ιerra. pore nomen

sumpsit. Fuit etiam ab eo appellatu Mare Sardo umquicquid inter ostium Oceani, & Sardi niam est, ut testatur Plinius in Naturalis histo. lib. 3. Quantum in ca uixerit Sardus memoria proditum non est; sed tantum, ia Pausania, traditur Sardiniae populos, qui ad occidentem insulam incolebant, eius statuam ex aere Delphos misisse. Sardi flatuῶ ma re' NORAX,sse m- ς

33쪽

Norax in sardinia. Iberi Anda ιusii Sardiniae colani.

δ me Tebus Sardois

O R A X Q uinti Mercurij fi

lius, ex Erythraea Genonis fi- . lia procreatus, in Sardiniam uenit,&ex praeclara Boeticae . urbe, quam Solinus Tartessam, Herodotus Carteiam, uulgo Tarisani uocant, Ib ros, nunc Uuandalos, seu Andalusos dictos ; in eam traduxit. Quo autem tempore id factum sit, in dubio quidem est. Pausanias enim post Aristaeum uenisse existimat, Solinus uerb quem ob maximam eius atristoritatem sequor) post Sardum, d J. ante Aristaeum. Itaq; ex ueriori temporum digestione anno Σ111. in insulam commi grasse existimatur. Hic in Sardinia nouam construxit umbem, quam a se Noram, codem Solino . de 'Pausania teste, uocauit. Fuit autem haec ciuitas constructa, ut ex Ptolemaeo apparet, in ea meridionali infulae parte, quae nunc caput Pulae dicitur, ubi eius ruinae adhuc uisuntur. Eius populus Norensis dictus, usq; ad tempora Vespasiani Impe' ratoris, sere per is C. annos celeberri

mus fulci teste Plinio in naturalis histo.lib.

34쪽

Liber primus. ' s

λ- λα; Ab hoc etiam Norace originem sump- mserunt,& nomen illae robustissimorum in-xorum maceries ; quae adhuc Noraces uo- cantur, & ad instar rotundarum turrium

in insulae locis agrestibus, & montuosis passim conspiciuntur, ut traditum est a Neotericis.

R ISTAEVS, ET URAECL

ne, & Cirenne Penei filia genitus, qui etiam Argeus, NO-mius, & Apollo pastoralis di- ,

cebatur, teporibus Cadmi anno F 3. 239 I. cum quadam Graecorum manu in Sardiniam uenit, Solino, Pausania, & Diodoro niae coloni. attestantibus. Is enim, ob Achaeonis eius fi Actionis ealis casum, qui conuersus in belluam a proprijs canibus fuit laceratus, acri consectus dolore; ac Boeotiae iam, & uniuerse infensus Graeciae, in Sardinia ire perrexit, ibiq; sedes collocauit suas. Vnde Sylius cecinit. 'Fama est, cum laceris Actaeon flante membris: Supplicium lueret spectatae in fonte Dianae, Attonitum nouitate malifugisse parentem Perfreta Arinaeum, o Sardoos isse recessus; strenem monstrupe ferunt noua ιιιora matrem.

35쪽

Sardinia culitor redditur caralis ciui

tus.

Daedalus in

Io Rebus Sardois,

Hic insulae amoenitate captus, consitis ar- Amuboribus ex agresti, & quae iam pridem magnis ovium copijs occupabatur, cultiore, teste Diodoro, & Aristotele, reddidit. V bem tamen nullam in ea condidit, nam, qui eius ductum, & atispicia sequuti sunt pauciores, imbecillio reiq; erant, quam ad instituenda desendendamq; , si opus esset, ciuitatem sussicere possent, ut Pausanias, SI Leonicus opinantur Caeterum Solinus asserit Caratim insignem urbem ab eo constructam, colunctoq; populo utriusq; sanguinis seiuges ad se gentes ad unum mores coniugasse. Ibi duos genuit filios, Carinum, & Calicarpum, multaq; utilia do chiit, Lac coagulare, Mel, atq; Olcum conficere: deinde ad Siciliam & alia loca accessit. Cumq; aliquandiu in Thraciae monte, qui Hemos dicitur, habitans postea nocomparuisset, Deorum honores est assequutus, teste Diodoro. Salustius & aliqui putant his temporibus Daedalu Atheniensem, Cretensitim arma metuentem, in Sardiniam aufugisse, & coloniae , ac domici-lij consortem Aristaeo tasse. Icarum etiam eius filium hoc eodem tempore praecipitem in mare decidisse, & ab eo mare I rium

36쪽

rium, Insulainq; Icariam, quae inter Sar' Icaria insu douin, dc Siculuin mare iacet , nomen habuisse: quae in Pausaniae , & Leonico uera haud quaqua uidentur ; siquidem Aristaeo Cadmi filia Au stonoe uxor erat; Daedalum autem Oedipodis artate fuisse, qui multos post annos Thebis imperauit, clarissime conflata

sic LATAS ET G ALLI

lius, & Galliae Rex anno circiter a. 6 a. O. Gallorum colonia in Sardinia deduxit, urbem q; In ea condidit, quam Olbiam ab Olbio eius patre denominauit, ut Io. Annius Vi terbensis in supplemento Manethonis refert. Fuit haec ciuitas constructa Septentrionem uersus in ea parte insulae quae Corsicam respicit, ut ex Orosio, SI Ptolemaeo

habuimus. Ab istis Gallis, Gallura, Sardiniae insignis prouincia, nomen sumpsit,& huc usq; retinet. Fretum etiam Gallicu, quod inter Sardiniam, & Corsicam est, ab illis, teste Antonino Pio stiisse denominatum creditur.

Galatas in Sardinia. Galli coloni in Sardinia. Olbia civitas in Sardinia condita Sep

tentrionem versus.

Gallara Sardiniae prouincia a

Gallicum fe

tum.

37쪽

De Rebus Sardois,

IC V LI uetustissimi barbari homines, qui inter ostia Ti

beris,& Circeium molem uicatim habitabant, a Pelasgis, S Aboriginibus, sue ab Opicis, &Oscis

inde eiecti, nouas quaesiueriint sedes anno ab orbe condito ut ex Dionysio, pannuino, & Annio Viterbense constat. Eorum maior pars in Trinacriam, quae tunc Sycan ia dicebatu r, tran sfretaru n t, Scinsulae nomen dederunt: parua autem manus Sardiniam applicuisse ,&in Orientali situla,si fur insulae parte sedes collocasse, ac Siculesijs- η PUμβ populis, qui teste Ptolemaeo in Sardinia sunt, nomen reliquisse creditur.

EAthenienses. ERCULES Graecus Al menae, & Amphitryonis filius, cui nomen AlcaeuS, cognome uerb Heraclius erat,

cum ex quinquaginta Thespij Regis filiabus, quinquaginta genuisset mares, om-

a M.

38쪽

. Libis primus . .

eiusdem ferme aetatis, communi nomine Thespiades dictos, eos ad condendam coloniam, iuxta oraculi responsum, in Sardiniam mittere proposuit. Acceperat enim a suis Dijs responsum, ad consequendam immortalitatem plurimum ei conferre colonia aiu Sardos mitti, eiusq; filios ex Thespiadibus succeptos coloniis praeficia 769 duces. Itaq; anno a. 7 6 9. Iolaum nepotecum filijs, qui adolescentiores erant, ac etiam cum magna Atheniensium, barba rorumq; manu in Sardiniam misit. Fuit hic Iolaus, teste Aristotele, Diodoro, &Hermolao Barbaro, Iphicli filius,& magna nauium classe priorem insulae partem

campestrem 13. ut Diodorus refert, tenuit, eamqsoleam a se denominauit: ibi Thuscos barbaros accolas, teste Strabone, inuenit, quorum palantes animos ad concordiam eblanditus, Olbiam extruxit umbem, ut Solinus,& Pausanias tradunt. Erat forte haec Olbia ciuitas meridiem uersus

prope Sulcim i 6. m. p. de qua in Antonini Pij Itinerario constat, Tarcagnota. Et quidam alij uolunt hanc urbem Ioleam, non Olbiam se isse appellatam. Fuit etiam ab Atheniensibus seorsum condita Ogrillen

Oraculi responsum.

39쪽

Og ille urbs in Sardonia

condita.

Grillus Dux. Daedalus in Sardinia. Daedalia ope

Damicilia. Gymnasia. Templa. Sardinia cultior redditur Gens bellico-su scitur. Oracali refp inctum. Iolen es popuIι Sardiniae semper liberi.

Rebus Sardois,

urbs, ab uno de classis ducibus sic nominata, qui ut Pausanias, & Leonicus opi nantur, Grillus dicebatur: multa alia Graeca oppida, teste Solino,suerunt constructa, quorum memoria praeterij t. Has urbes Iolaus accersito e Sicilia Daedalo, pluribusi raeclaris operibus, quae ab artifice appelantur Daedalia exornauit, quorum monumenta etiam temporibus Aristotelis, &Diodori, ut ipsi testantur, in Sardinia apparebant: & inter alia non nullae fornices, & in arcuata domicilia modulatis quibusdam, sed disparibus compacta numeris conspiciebantur. Gymnasia insupermagna, & sumptuosa Deorum Tepta erexit, iudicia instituit, regionem cultiorem, arboribusq; fructiferis uberem effecit,gentem bellicosam reddidit, ac caetera omnia effecit, quae ad urbium diuturnitatem spectant. Q uare hi populi celeberrimi, test e Plinio, fuerunt, &ab Oraculo responsum habuerunt, cam coloniam liberam semper futuram, ut Diodorus, S Aristoteles reserui ; qui etiam testantur id oraculum usque ad eorum tempora uerum fuisse; nam cum Carthaginenses prius, mox Romani insulam cepissent, nunquam tamen

40쪽

ra confugientes loca,inossis sub terra habitaculis, lacte, caseo, & carnibus ex pecoribus, quae plurima illis erant, uescebantur; agriq; colendi declinato labore in monti- ibus uitam quietam ducebant: & licet ab eis fuerint armis tapius lacessiti, dissiculi re tamen locoru invicti permansere. Vnde Sylius cecinita

PQ paritum decus, ataecto cum cla Primine Thestiadum, terris Iolae dedisti. ,

Iolaus ijs, quae ad statum coloniae perti- 'nebant,compositis in Graeciam est piosectus, postea in Siciliam nauigauit, tadem in Sardiniam reuersus, teste Pausania, Objj xx s. a. .&sepultus est. Iolenses populi ab eo dicti, qui in Sardinia, ut patrem eum colebant, sepulchro eius templum, ut inquit Solinus, addiderunt: in quo Iolao sacra, & hO- iis,

nores multis continenter annis fecerunt, dinia.

patrem eum appellantes, quemadmodum Persae Cyrum, ut Pausanias, & Diodorus testantur. Daedalus autem, ut inquit Salir- D immstius, delatus est Cumas, sed an i Di, uel in Sardinia obierit incertum est. Thespiades Thestiudum uerb cum multis isculis insuta praesuis sent, tandem in Italiam nauigantes, loca

circa