장음표시 사용
281쪽
largiore potu uel ex consuetudine se expleueiarin cum inde ventris partes adstrictiores, de humores densiores, ut aegre demittantur cvadant largiore quantitate ad purgationem cocitanti sunt. Parciore vero qui eidem vitae licentia in contrariorum alimentorum usu, scilicet humidiorum,alui soluentiu tenuium, acrita, amaroIum, aut quouis modo expultricem alui solicitantium nimiopere indulserunt Iam, et Regionum status, cum Anni, Coeliq; consti . tutione eandem in medicamentorum quanti,tate coniicienda obseruatione habet. Quo fit, ut uno Theoremate dicamus, Regionum frigiditate, D Anni tempestate, C liq; statu gelido, siccove remcdiis purgantis quantitate auctiorem elle, lebere semper ostendi Contraria, ro constitutione parciorem iudicari. Frigiditate enim, d siccitate purgationis uias densari, cogiq;,l umores coarctari, in alto delitescere, pigreq; cssuere. In humiditatibus autem, calore corpora solui, laxariq; humores' ficile decurrere Caloris enim vis meatus corporis patentiores expeditiores' excludendis humoribus efficit, motumq; illorum4 impetum accelera iuncta autem humiditas ad fluedum aptiores reddit frigiditas cotra vias cotrahit,
angustum dilucit, humores o sopit, nec elabis ian: quibus siccitas segnitie tarditateq;
sine Pervicaciaia addit.Praeter haec tame, ut tu
282쪽
stum purgantium remedioru modum in omnibus loci semper altequamur, medicorum 1.-lic agentium in tu gando modus obseruatus, qui ex pr scriptorum formulis in pharmaco-Peorum apothecis cognoscetur non negligendus est, vel pii medici interrogandi quod mi hi olim in Hispania, ficiendum contigit. regio cum sicca sit, arida, incolarum corporapi:rgationibus in obsequentiora maxime pi
beiorum habet, Idque potissimum in agro rer-
Diniano, quo eadem medicamentorum purga
ium ratio, quae apud Rutenses ob cruatur. Hoc igilii modo non blum ex communi o tius regionis obsi ruatione, incolarum pec ris natura facile nobis innotescit. Eadcin qu que ratio aetatis et nece li rio habendo, in constituenda remediori quantitate. Puerilis en viri cum ob corporis humiditatem, sponte terdum, vel occasione leui alii fluere corripiatur, obmolliti in vel Eupathiam ac laxitatem, virium exoliuione prompte concidat, at liOris medicamenti vim tolerare no potest. Tapropter illi atquectiam senili, cui maximo Prisma aetate aluus siccior fuerat, senescctati vero mollior uasit unde non minusquam suci uis
alui fluori obnoxia est, simul ob uium''Vuhuic aetati admodum familiaris est: cni medicamenti decernenda quantitas Licet cῖobus iis,quibus postremis annis siccior aluus em sec PN,
283쪽
se coepit, validior deberi videatur, otiale perferre possitiat, mediae in inter pueritia, senectuteq; interiectae aetates quae quonia robore viri si,&costantia, atq; etia coi 'oris optima costitutio ne tenentur. saepe superfluoru bertate sic tent, non ta facile larga medicam et qualitate exolvuntur, de faliscunt. Ad artatis ratione Sextis obseruatio proxime accedit. Cu enim mi lateria, sicut 'ueroru corpus mollius, laxius, humidiusq; qua viroruiit, modica pharmaci quatitate facilius incitatur qua viri. Q io sit ut Eunuchoru conditio, in mulier u ordine sit collocada utpote qui virile naturam deponetes, muliebre coditione induerunt, humiditatisq; eade affluentia qua illae cosortes fiant. Inter viros aut quicunq; humidiore teperatura costituti sunt, Qualis Balboru esse dicitur, ita facile a medicamentis pati utur, ut pauca copia illis sit satis Vacuadi praeterea cosuetudo hic et locuhabet: cu ea tande usu medicameta naturς reddat familiora. Quamobre qui crebris purgationibus assueti sunt, ut comode vacuetur, medicamento tum in genere, tum in quantitate, o lito validiore egent. Tanta enim consuetudini vis inest, ut etiam quς perniciosam, totique corpori substantiam infensam habent, nutritioni non aliter quam alimenta, reddat accommoda. adeo memoriar proditum est puellam a conito omnino educatam suisse. illae'
284쪽
Quae enim longo tempore sunt assueta etiamuperniciosa, minus offensionis in serre solet. Hamoris porro uacuandi species, atquc praee x
tio non solum medicamenti quantitatem, ea etiam genus plerunq; praescribu de immutat: actio, si pituitae tenuis educendae, uista congrues liquatitas sit drachma una Agarici, mi do non illa in remotiores partes effusa siit vis,cidat, crassae purgatio no nili drachnia una semis, vel duabus. luibus ad humoris ait
nuationem, S medicamenti operationem accelerandam grana aliquot Zinriboris aut Salis gemmae,uel Castorei addita sint, compleo polia: Ea ratione bilios humora, tua pituitae, M lancholi aene facilior est, purgatio quae ob id leni ore medicamenti quantitate perfici debet. Humoris enim aptitudo, que etia cocto, praeparatione,per quam ad euacuationem fit appa-xatio de medicamenti quan triate demit. Cruditas ver,in uacuadis auget, cum ob lentoret crassitiemq; trahent medicamento magis O sistat in unoquoque autem medicamenti purgatis genere, qua quaticate etia offerri debeat, uitiosi humoris litus ostendet. Ex eo enim augendae,vel minuendae dosis occasio requenter emergit. Nam alia aliis corporis sedibus exput an dis accommodatior et Minor quippe e Gς triculo, intestinis, primisque venis euocatam
ior vero e distantioribus 4 magis dissitis c-dibus.
285쪽
dibus. Quapropter drachma una Agarici lit morem e ventriculo, primaque corporis regione expedi tria te capite, thorace, iuncturis, carne, corporisq; habitu,& singulis particulis tardius, vel nunqua eliceretur. Sic etia qui vomitione deiiciendus est humor, minor id quantitate quam per alvum,aut per urinas est moliendum.Oltendit Asarum, cuius radicis, vel seminis crupulus unus ex aqua tepida potus, Vomitionem concitat. Drachinae Vero dude ventrem soluunt tres autem tenuissimae tritae urinas: quatuor, menses iudores euocant sex denique sursum, deorsum Ellebori modo pu gant . Virium obseruatio quum sit omnium praecipua, de medicamelorum quantitate non minus necessario, quam superiora statuit Robur enim virium, ut validius vacuationis praesidium perferre potest, sic mitius exhibendum suadet imbecillitas, facultatis postremis, quae expulsilonis muneri praeest sensus, inter ob sic tiationes habendus est. Is enim si hebes, aut consopitus sit, ut in Aptoplexia, Caro, rargo, hisque huiusmodi veternos affectibus, maxima validi etiam medicamenti quantitate vix potest cxcitari Nec iis etiam, quibus, ut in phrenitide mens occupata est, de cum spiritu calore t excrementa sursum repserunt. Post quam autem in aegro, eius circun-
stantiis explicata cognitaq; sunt ea ex quorun
286쪽
cbseruatione plaarmaci quantitas, coniici de cerniq; libet. Superest deinceps ut quid in
naquaque I nedicamentorum specie,eorumq; viribus eadem obseruatio possit aestina emus: Minor enim validiori medicamelo: Maior ro debilior quantitas praescribi debet, virium autem medicamentorum tam simplicium qua compositorum a stimatio, non magis ex natura citiae sua cuique secundum suam speciem inest, propter quam hoc vel illud esse Scammonitini vel Senna dicitur quam ex loco in quo producta sunt,atque eorundem aetate facietida est .Eo nomine fit, ut omnibus qua ories progi nitia
scio quid ecticaci r plus inesse, quam aliisquI
aliis in locis procreantur existimemus. Quod vero ob aetatem vires medicamentorum immutentur , ex eo consentaneum esse intelligitur, quod aliis vetustate vires accrescant aliis vero exolutionem patiantur , vel prorsus iacturam.
Id casso. exemplo perspicuum sit: haec enim recens propter humiditatis quae in ea est ubertatem saepe purgationis excessum facit Antiqua Vero ut alendo corpori aptior est, sic alia subducendae minus idonea. Sic Olea quaedam vetustate acrimonia, siccandiq; vim acquirunt Emobliente vero ficultate destituuntur. Eadem contra emolliendi facultas lacrimis recentibus inest at in vetustis cocidit. Digerens vero emergit. Semina frigida maiora. Amigdala, recen
287쪽
ti, restigerant,d humectu: Vetuita calefactur, E siccant Castorei porro. Thapsiae , e . Baliam vires post biennium hebetantur, aut peni
tus exolvuntur. Compositorum autem ratio,
in compone ii modo simpliciumq; ex quibus
componuntur iam explicata coditione tota sita est necnon aetate: Ex Theriaca enim tempo- iis diuiti ita te in crassandi vis abigitur: Sicca-di vero de calefaciendi silicacias inualescit. EGgo ut vires medicamentorum pra 'paratorum: in osticitiis perspici possint, pharmacopolaru strina, probitas, explorata este de et Solent enim alii melius, ah deterius pra parare medicamenta Ali alia medica inanti prς para tione, ali melioribus medicamentis uti ob id de medicamentorum compositiones, de simplicia quibus consecta sunt, Medico diligent cranimaduertenda sunt. Nam, in qui bii manico positionibus, ut catholico, de Sirupo rosa tolaxativo, Scammoni vel Diagridi aliquantulit addunt ut alioru simplicii imbecillitate, pra-iiamq; copolitionis pra parationem tegant, csuis medicas dictatis sucum quedam inducant. In cimbos medicamentis magis religiose quanthas sit consid unda, ct in quibus minus Cap. V. Edicamenta omnia clue nostrum Compus ilicere possunt insigniter, otiu-lant sui quatitate religiosius exhil eri,
288쪽
in aliis ea minus est consideratida Cum intem
medicamenta omnia primo sese nobis osterat, uelit intro sumenda, vel extrinsecus imponenda ab iis quod minus flensionis impendeat, ideo quod iam dictum est icitra ampliorem explicationem, hac in parte, satis est poterit. Sed cum nullum sit internorum, in quo assumendo de vita agi non videatur, ea de causa, a tentio-nis in his multo plus inuiretur. Non tamen quod internorum una appellatio, unicam quantitatem postulet, imb noua sese offert hic denuo facienda distinctio viqii ventrem es frenate immodice deiiciendo purgandi m dum excedunt,paucisJima quantitate decernenda sunt, propterea quod vel nimia ventris ex gitatione, vel torsionum molestarum amictatione, vel immodica evacuatione, spiritus 'ires exhauriunci ob id eorum quantitas maior est pertimescenda. Quae vero moderatius δέ mnius alium deducunt, seu constringendo, seu leniendo, liue trahendo id praestant, exactioris mensurae legibus non subiiciuntur. Porro cum in antidotis, Marteriacis,& colicis,c teris i confectionibus optatis, magna Opi copia addita sit, cuius vis in recentibus euichano est, minore ob id quantitate administrari de bent . Licet vetustiorum maior copia, minus suspicienda sit. Antidota autem cum mediam nam turam, inter nos de deseteriorum substantiam habeant:
289쪽
habeant ab iis ideo plus periculi metusq; impendet. Quam ob causam theriacam pueris dare, prudeliter Galenus prohibuit. Quod si danda foret, certe a scrupulo semis, ad scrupi tum unum tantum essὸ pr scribenda. Eadem lege senes comprehenduntur, quibus ac in pueris vehementer suspiciendus, medicamentorue Opio confectorum, maximeque recentiumvsus quo ficile calor innatus qui in iis pau-cus debilis est, potest prorsus extingi inrigulari Quaecunque denique medicamenta
quarto ordine calfaciunt, vel refrigerant,quod moderationis in agendo limites excedant, a ce sobrieque sunt usurpanda. Eadem quoque quantitatis parsimonia, in preciosis, caris: est seruanda, ciis denique quivel odoris vel saporis quadam insuauitate nobis ingrata sunt. Mitioribus autem remediis, inualidis, iis quibus cum corpore nostro substantiae quaeda
familiaritas intercedit atque stomacho iucundis, tanta non est quantitatis imponenda seu TItas. Nos,ob eam causam, in hoc libro, rudi tesunt minerua,quantitatem simplicium,i co- Dositorum medicamentorum docebimus: qualemq; inuicem ea quorum permixtio fieri de de habere proportionem oporteat ostende mus,pro remediorum formis, scopis. Nam exquisitius doceri non fas est, ob corporum,&affectuum maximam differentiam. Quando
290쪽
uando in medicamentis iusta proportione componendis silualitas miscendorum vel inaequalitas eruari debeat. cap. V . ME ic menta, quilia usum Veniunt, raro sola, per se usurpantur sed aliqui bus permiscetur, velit conseruentur, vel ut commodius exhibeantur, vel qu periculosa sunt tutius administrentur, vel qui ' parumessicacia sunt, e liciacior fiant, vel quoia grata sunt, magis grata reddantur linguς palato, o triculo, velit couenientius in certam quanda inedicamenti sormam aptentur. Sed quia aliquando quae commiscentur similia sunt,' ex uo affectui caus , Symplomati aduersan tur, 'ariter corpori, amica sunt parti,
eorumque materia formet cuilibet inducendet idonea tunc in eadem proportione. mensura uali definiuntur: 3 econtra in qua istarum conditionum desit, non quali mensura vel podere permiscentur' illudque actum est in co- positione Basiliconi qua ex Cerae, picis, Reli-nar, adipis auri, vel eius loco olei partibus aequalibus constituitur . Haec simplicia, quia ex quo suppurationem promouent, ob id quali psidere permixta fuerunt. Adde quo lhaec compositio nulla materiam desiderat vel ad oseruationem, vel ad formam inducendit sunt enim ex eorum numero quae facile noli trescunt
