Numismata Romanorum pontificum praestantiora : a Martino V. ad Benedictum XIV.

211쪽

que Numo expres us est , sed diversa structura, alter enim quinque, alter quatuor arcubus constat . Id fortasse accidit , quod Eques Fontana ipsum primus delinea vit, haud tamen persecit , itaut alter ex Numis nondum perfecto aedificio custis sit. Pontem istum , quem eadem ratione , qua aqua Felix dicta est, Felicem nuncupant, aedificavit Sixtus in Tyberi inter Ocriculum, & Uicum, quem Boethetium dicunt, ut facilius Romam viatoribus iter esset. Tradunt enim, Sixtum', quum adhuc privatus esset, flumen eo loci magno pretio trajeci se vectorum avaritia , qui non nisi dato pignore ipsum transvexerunt; Caeterum quum ibi rapidior unda sit, &Pons, quem Augustus paulo superius exstruxerat, jamdiu dilapsus esset, fine mirabilior fuit Sixtus, qui tot decessoribus intentatum opus aggressus est , & brevi perfecit . Pontis hujus longitudo

est CDXXX. palmorum .

XXXVIII.

arabies operis pluviali.

fex sub throno cum Tiora, ct plusiali , benedicit cuidam ante cum genuflexo : Cardinales e lateribus Pontificii prope porticumsedent. f 3. I J XXXIX.

noris de Ob ersantia stans, Crucemque manu tenens aedium

Philippus II., ejusque filius Carolus Summos Pontifices diu exora- Uerant , ut Didaeum Hispanum Minoritam ex iis, quos de Ob ervantia nuncupant, Sanctorum fastis adscriberet. Sixtus tandem maturo consilio re de more perpensa , oblatis sibi a Comite Olivaresio Regis Oratore precibus annuit, VI. Nonas Iulii anni Μ DLXXXVIII. quemadmodum ex Canononigationis Bulla constat. Solemnitati interfuit Cardinalis Dega, Philippi Regis nomine, qui Olivaresii vices gessit, idque ad turbas avertendas factum est, neque enim Galliae, & Hispaniae Oratores publice conveniunt, quum sibi quisque pri nas deserri contendat. In primo Numismate adest Uexillum cum Y Ico

a Mariinem descrip. Pont, pag. 26.

212쪽

Ιcone novi Sancti , & Cardinalis Dega, supplex; in altero sub Pontifice legitur : II 89. Tertium privatus quidam fudit.

XL. SI XTUS. V. PONT. - Ο Ρ T. ΜAX. Caput denudatum , cum pluviali oralici operis . FIERI. FECIT. Beati ma Virgo in nubibus respiciens regionem ,

in qua magnificum Templum: aliquot muri colit insidentes , aliique

viei per agrum dispersi.

Hoc Templo domum Lauretanam indicari autumat R. P. Bononius At quum in Numismate nullus Maris adspectus adpareat , a quo Lauretum vix MM. passi. distat , exprimi potius censeo Templum Sanetae Mariae Angelorum M. pass. Assisio distans a Sixto U. constructum, qui viam etiam a Templo Perusiam stravit, ad reddendum faciliorem transitu n , di eos persanHa loca ducendos , ut ait Au istor Minor ita': Pontifex Templum hoc praecipue coluit pietatis causa, &ut AssSilio se gratum praeberet,ubi primum prospera fortuna usus est etenim prosectus ad generalia comitia in ea Urbe habita, Rodulphi Cardinalis Carpensis,& Sigisnundi Bosii ejus a secretis os-ficia , Sc amicitiam sibi comparavit. Templi strui tura , situs , re elaque via ad illud ducens, quae omnia Numismati conveniunt , interpretationem nostram probabilem reddunt. XLI. sIXTUS . V. PONT. ΜAX. AN. v. dies cum camaleucio , ct bresi pallio.

DEXTERA. DΟΜINI. FACIAT. VIR ΤUTEM. Pontifex e thro

no , Cardinalibus sipatus , lasset Duci ante eum proserato , Veri tum , in quo Chrsus Cruci a xus repraesentatur, tradit , dextrseum benedicit. JHoc Numisina, quod apud March. Lucatellium vidi, apocmphum puto, quum ejus postica ad Sixti successorem Urbanum VII. po tius pertineat. XL II. SI XI Us. V. PONT. ΜAX. E dies, ut supra.

DOMUS. S. MARIAE. LAVRET ANAE . FACTA. CIUITAS.

213쪽

sIXTUS. V. PONT. MAX. E ira , ut pra. URBS . LAURETA NA . Muri Laureti cum duabus portis: in medio

Beati a Virgo cum puero Iesu , sedens supra S. Domum , a nubibus, is ab Angelii sentata .

Devotione ' erga B. Uirginem Sixtus obstrictus non solum Templi Lauretani frontem perfecit, sed etiam illud in Cathedralem erexit Ecclesiam V , Episcopo constituto , ut ex duplici Inscriptione 'apposita minoribus Portis hujus Templi dignoscitur ' . Urbem praeterea

muris circumdedit, munimentisque auxit, ut a piratarum tutam red deret incursionibus. Super his Prid. Id. Novemb. an. ΜDI,XXXV. Consistorium habuit, & an . sequenti edidit' Constitutionem , an. Vero Μ DLXXXVII. Portis aeneis Templum ornavit f.

conterem, facesue ejusdem capita comburens , Iipa Legis tabulaI

Similem posticam sub Pio V. visam, supra retulimus . Haec resertur ad excommunicationis sententiam 3 in Henricum Borbonium Navarrae Regem, R in Condaeum Principem latam a Pontifice , & ad Sacrum Foedus in Hugonottos initum , cujus rei causa Sixtus Cardinalem Cajetanum Legatum e Latere constituit.

SI XTUS. V. PONT. MAX. CVut nudatum cum crabies operis stupIali. 14. PAUPER. PIE. ALEND. EX T. AN. II. Mulier sub quadam Por

ta eleemo nas In pauperes erogans; ct duo pueri . Ad Pontem Sisti IT, qua Uia Iulia conspicitur , aedificavit Sixtus V. Pontifex h AEdes pauperibus, infirmis , aliisque, qui victum sibi

214쪽

millibus annuis assignatis φ . Hasce aedes continere commode posse ad 11Μ. hominum scribit Ciccarellius , sed numerum adauxit prosecto, neque enim antiquum aedificium tot homines continere poterat. Clemens XI. pauperes istos ad aedes S. Michaelis ad ripam Tyberis transtulit Domum a Sixto aedificatam nos conatum fecit pauperibus Clericis, & Sacerdotibus ; eique redditus attribuit , quos ad curandos aegrotos, dc pauperes Clericos Io. Antonius Henrius, & Franciscus Antonius Blancordus reliquerant. Quoniam vero major aedificii pars nos oconato superflua erat, stationem in ea

advenis Ecclesiasticis parari jussit. XL UI.

ciens, duo lonoli ad gubernaculum ; in medio S. Petrus sans , respicit Orsu n in terra exipentem.

Pontificatum Sixtus V. temporibus turbulentis auspicatus est,ideo animum intendit ad sacra, ut sibi Deus praesto esset, viresque adderet ad tantum munus exsequendum: Constitutione igitur, quae V Virium nostrarum incipit, edita , Iubileuin indixit, bc an. Μ DLXXXVI.

Cardinalium XV. Congregationes instituit alia Constitutione ' Ps- quam vetus ille ) , in quibus cum eo ad Ecclesiasticam ditionem , ScChristianum Orbem moderandum insudarent. Non me latet tamen , haud omnes illum hos coetus primum instituisse, sed partim instituisse, partim confirmasse ' .

XL VII.

cum arboribus, domibus.

Paludes sitas inter Auxurem , dc Circaejum Montem , ad Astura flumen, & ad Montes Norbanos, ac Setinos, regio animo Ponti sex Sixtus siccare studuit; quare post maturum examen novam so Veam f, quae nunc Sixti foseo dicitur, effodi praecepit, in qua, inducta aqua, agri ad XX. mill . passi. longitudinis , 8c Vii. latitudinis siccati sunt. Ad hoc opus CC. aureorum millia fuerunt impensa ,

215쪽

quod tamen obitu Sixti non est absolutum ' , sicut neque Clanarum paludum ab eo tentata exsiccatio persecta est. XLVIII.

SI XTUS. V. PONT. MAX. AN. VI. E Urs , ut supra . 33 ΜΕΜ. FL. CONSTANT. RESTI TUTA. Duo equi marmorei Luir

nales , quos nudi homines fraeno coercent In medio Lacus, ct Saliens : In basi luitur ro P Vs. HPIDIAE. OPUS. PRAXITEL. Auctor elth Haminius Vacca, equos istos ab tedibus aureis Neronis ad Thermas suas in Quirinali Constantinum transtulisse; inde a Sixto U. , Equitis Fontanae opera, an . Μ DLXXXIX. ante aedes Pontificias erectos suis e. Omnes antiquitatum periti conveniunt, statuas,& equos , licet affabre efformatos , non esse opus Phidiae , ct Praxitelis. Numisma ultimo Sixti anno est cusum , qui Pontificatum gessit annos V. menses IV. dies m ψ .

SI XTUS. V. PONT. MAM. Ggies , ut in superioribus. 4r.

A Q V A. CENTUMCELLA s. ADDUCTA. Portus Centumcellarum

Hoc opus sic a Ciccarellio ' paucis describitur: suam Centumcellas adduxit , quae Urbs aqua dulce carebat. Apud Paulum vero Alaleonem x legimus: quod Pontifex feri a II. Le XXII.MP. Gnn. Μ DLXXXVIII. in lectica sectus iserit ad Centumcellus, visendi triremes,in squam, quam ibi ducere curapit , cum quo iserunt Ust. Cardinales , die xxv. Nov. rediit ad Urbem .

SI XTUS. V. PONT. ΜAX. 'figies , ut supra . Αἰ- BIBLIOTHECA . UATI CANA . Vaticanae BUIiothecae a pectus. O JNicolaus U. 3 omnium primus in aedibus Vaticanis Bibliothecam conssiluit: Sixtus deinde IU. ei locum assignavit, Bibliothecariumque , ac Ρ sectos constituit. Sixtus V. novum molitus est aedificium , Equite Fontana Architecto, in atrio Pii IU., quod Thra trum nuncupatur: praeter librorum , quos in eam intulit , copiam ,

216쪽

ornavit etiam externe, & interne aedificium plimiris': Sixti V. opera, Vivianus, Balleonius, aliique expresserunt: Concilia clici menica , Bibliothecasque Belga & alii. Haec Bibliotheca est longitudinis CCCXVIII. palmorum, latitudinis vero LXIX. : forni Θ tota tegitur, quem pille sustentant, tabifariam primam ejus aulam dividunt, it aut duplex ambulacrum , seu porticum reserat. AEdes adjecit Sixtus pro duobus Priefectis, & vii. Administris, nec non pro Card. Bibliothecario . Insuper Typographiam instruxit ornatissimiam prope Bibliothecam, eique Dominicum Basam praefecit. LI.

SI XTVS. V. PONT. OPT. Μ A X. Caput Pontificis camaleucio odinatum , ct brepi pallio .

ris Protome . O JEadem postica in Iulii II. Pauli IU., ac Gregorii XIII. Numis conspicitur. LII. SI XTUS. V. PONT. OPT. ΜAX. Caput Ponti is camaleucio eoopertum , ct brevi pallio : subtus F. PAR. NE. DETERI Us. UOBIs . CONTINGAT. Chrsus Elephantiade

infirmos benedicens , prisinaeque fatali resiluens . f 4 3Ηoc Numisma, uti prxcedens, sub anterioribus Pontificibus cusum vidimuS.

217쪽

URBANUS VII

Johannes Baptista Cardinalis Caslanea , Ianua oriunduS,

sed natus Romae, Pontifex creatus xviii. Kalendas Octobres anni MDXC , Urbanus VII. dictus est, at xii, post dies defunctus, nempe v. Kal. ejusdem mensis , sepultus est in Basilica Vaticana ; inde ad S. Mariam supra Μinervam translatus : Sanctissimae Annunciationis Sodales nocepitaphium ejus monumento inscripserunt.

HOC. PLUMBEO. LOCULO. CONDITUM. EST. VENE RABILE. CORPUS. D. URBANI . PAPAE. SEPTIMIO ROMANI. EX . FAMILIA. CASTANE A. PONT. MAX. QVI. SEDIT. IN. PONTIFICAT V . DIES. XII. MIGRAVIT. AD. DOMNUΜ. XXVII. SEP T. FERIA. V. HORA. XII. ANN. MDXC. NON . SI NE . MAXIMO . URBIS. DOLORE. ANTE. SUAE. CORONATIONIS. INSIGNIA . VIXIT . AN. LXVIII. ME N. I. DIES. XXII. HIC . IN. PACE. DE POSITUS. EST.

218쪽

r. a. URBANUS . VII. PONT. Μ A X. ANNO. IS9o. Caput Pontificis nudatum cum stapirii Auris ornato . SPONSU Μ. Μ EUM. DECORAVIT . CORON. IS9o. Mulier sedem, a dextris habet Crucem , ct Tiaram Ponti clam a nutrit .

Hoc aliqui, ut falsium , respuunt Numisma, in eo enim repraesentatur. Urbani Coronatio,quum ipse morte praeventus coronari nequiverit, . sed nil vetat, quin dicamus praepropere cusum, eo magis quia idem est sub Gregorio XIV. renovatum . ΙΙ.

nudatum cum pluviali, in quo Chrsus erue xus, ct quidam soni .

SIC. LUCEAT. LUX . VESTRA. Candelabrum cum VII. Abc

niis, in Monte possum . f J

Omnibus praeceptum est Praelatis, ut luceant reliquis Fidelibus do-dtrina, & exemplo, quali candelabrum sublimi loco positum . Hac de caussa Urbanus quum post electionem suam Pontificalia indueret ornamenta, & alba amiciretur veste, exclamavit , ut inquit carellius ': diuis crederet rem tam lepem tantum asserre pondui talludens scilicet ad Pontificiae dignitatis onus. III.

eum plusiali, in quo duae icones sanies .

SIC. LUCEAT. LUX . UESTRA. Candelabrum praecedenti ali

quantulum dissimile . s

Hoe Numisma mihi restitutum videtur . IU. . URBANUS. VII. PONT. ΜΑΚ. Muies , ut supra . NON. POTEST. ABSCONDI. Civitas in colle posita . Epigraphe eruitur e Matth. V. 1 3. , ubi dicitur : Non potVI rizitato condi supra montem p ta ; Sc denotat, in quantam apti l Omnes existimationem pervenerit Cardinalis Casanea , quem omnes Pon tificatus honore dignum rebantur . Iple Sixtus V. V pluries eum sibi successurum praenunciaVit.

219쪽

URBANV s. VII. PONT. Μ A X. ANNO. I. IS9o. Caput nudatum s.cum pluviali arabice exornara . DEXTERA. DΟΜINI. FACIAT . VIRTVTEM. Pontifex ithrono , V illum militi coram ipso genu flectenti tradens, Cardinalibus, ct aliis militibur a pontibui . . t. J iΗaec postica haud est genuina, ut etiam de simili sub Sixto U. diximus . Artifices duas sormas in cudendo Numisinate adhibuerunt , unam anticae aptarunt, in qua hujusce Pontificis emgies, alteram posticae, in qua emblema ad Gregorium XIV. spectans . VI. URBANUS. VII. PONT. ΜAX. E ies, ut supra.

mulieres se inpicem amplexibus excipientes . JΗoc Numisina, a me in Museo Othoboniano perspectum , est apocry phum , ut alibi diximus, ad Clementem UIII. pertinet. VII.

tra , itara tu laesa, ct galea solo haerenti , in exergo z GEN. RE. hoc est : Genua resurgens Numisma hoc privatus aliquis Ianuensis sudit, suturum siquidem speravit, ut hujus Pontificis, & civis sui auctoritate , ac prudentia Reipublicae firma, & perpetua pax redderetur , adhuc enim di scordiae Gregorii XIII. tempore exortae in ea pullulabant. VIII. URBANUS. VII. PONT. ΜAX. Frigies, ut in praecedenti S. 7 Beata Virgo ab Angelo annunciata, perius Spiritus Sanctus in excr go'. ROMA. Γ3JPost Pontificis obitum hoc Numisina cudendum curavit Sanistissimae Annunciationis Sodalitium ipsius haeres . Instituit ipsum Cardinaliso Turre Cremata anno Dona. MCDxxxi. in S. Mariae supra MinerVam Ecclesia, ad dotandas inopes Virgines V. Urbani haereditate S ingens accessio facta est; quare Lx. aureorum summa, quae singulis Virgi nibus distribuebatur, ad Lxxx. deinceps adscendit.

a Annal. di Gre . X III. lib. . b inde eius Statui, cap. 37. e. ' Victoreu. in Vita col. 2os.

220쪽

178 URBANUS VII.

IX. s. URBANUS. VII. PONT. Μ A X. Caput nudum eum pluviali sarie

ornato.

N. UERBO. TUO. S. Petrus in Nazim rete trahens. Hoc symbolum frequentissimum est in Pontificum Numis , quamvis varie expressum A. Aperta est ejus significatio. Nico-