Danielis Heinsii In obitum V. illustr. Iosephi Scaligeri Iul. Caes. a Burden f. eruditorum principis orationes duae. Accedunt Epicedia eiusdem & aliorum effigies ietm ac monumentum Scaligeri, & principum Veronensium aeri incisa

발행: 1609년

분량: 113페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

filium se digne instruxi i. Cuius operae octisoris sui tantum ipse fructum tulit, vocum pueri indolem intueretur, nunquam lachrimas tenere posset. Hui unim solo aspectu de ruina gentis admonebatur, cui Cum fortuna totis viribus incubuisset, in gnitudinem ingenii & sublimitatem animi potius ad dolorem quam ad consolationem reliquisset.Nam ut ignis transferendo non extinguitur , plerunque Vero acrius crumpit: ita generositatem in duobus illis viris, dignitas crepta, opulentia maiorum cum imperio amissa, magis inflammabant. Vt iam tum Iosephus noster, principatum nouum agitare Videretur: quem profecto, quouis audiente dicam principe , tandem est consecutus. Anno ergo decimo aetatis Zd nono Lutetiam profectus est: in qua umbe audacissimo voto animum obstrinxit Nam cum terminos scientiarum esse cemtos ac limites videret, Uni autem immorari, animi esse angusti iudicaret, omnes disci- . plinas primus post memoriam hominum una cum linguis peruagari aggressus est. Cum vero omnium scientiarum matrem& quasi sontem Graeciam csse didicisset,

22쪽

ORATIO FUNEBRIS. Is

pnetermissis omni voluptatis studio,tanta vel contentione vel celeritate discendi, lin- .guam illam arripuit, Vt Grammaticorum tricis, nisi quas e lectione poetarum sibi ipse formaret, praetermissis, uno & viginti diebus Homerum, reliquos intra quartum mensem poetas, caeteros autem intra biennium scriptores perdisceret. Hac molestia solutus, linguam sacram aggressus est. M mini frequenter audiuisse ex illo, se cum in Parisiorum urbe eo versaretur tempore, quo notissima illa & infanda laniena si abret, adeo Hebraeis literis intentum sedisse,

ut nec fremitum armorum, neque puerorum gemituS, aut mulierum lamenta, neque hominum clamorem aliquamdiu audiret. Harum mira suauitate illectus, cum quotidie tanquam ignis quidam , seruor cresceret discendi, Chaldaeam, Arabicam, . Punicam, AEthiopicam,Persicam, dc praecipue Syriacam coniunxit. Ita ad plailosophiam magno animo ac mathesin contendit. Erat hac aetate maximum ac celeberrimum Culacij nomen, cui principatum iuris omnes deserebant: cum hoc ita annos quinque vixit, ut iucunditatem literarum penitus

23쪽

penitus ex animo deleret , & cum praecoptore suo . quo & postea usus est amico, totus in collatione legum haereret. Ac quicquam penitus deesset, cum theologorum ac praesertim antiquorum scripta dili genter pertractaret, d heodori Begae causa diu Geneuae commoratus est. Nam dema

gno Hippocrate quid dicarii, cuius aliq*bi

libellos olim editos Luteti te notis illustrauit: cuius Aphori oscharactere Celsi in Latinum sermonem conuertit Θ Illa emocruditione,iam inaudita in codem hosti inescientia instruinis, simul explicare vela ingenij , dc omnis iam illam suam memoriqincepit, ac secundo vento famam experiri. stupere primo omnes,nequGV 4, amplius, sed ut nouo aliquo de ita onstro ita suebantur. Theologi, iurisconsulti, med ci,sed praesertim optimarum literarum periti, e lamare.haesere, nulla aut sibi laude aut illi satis facere videri. Alij abyssum er ditionis, alijscientiarum marei alii doctorum solem, alij patris diuinis olem diui viam . alij genus Deortiis, alar perpetuum

literarum dictatorem, alii maximum naturae opus de miraculum , tilis extremum nataturae

24쪽

ORATIO FUNEBRIS. IT

turae conatum, alij aliter vocare : quorum testimonia selecta, breui, ut cosensum omnium doctorum aemuli intelligant,pariter a nobis edentur. Donec nimia virtute, Vt ipse iudicabat, immodestis aliorum laudiabus, improborum malevolentiam mereri coepit. V erum enim Vero, fremat, indignetur, caelum terrae misceant, aut indocti quide cruditione tanta iudicare nesciunt, aut

malevoli qui ferre non possunt nullum certius Virtutis suae signum qua inuidiam reliquit. Nam si principes Scaligeros maio- S eius Videam , quorum annos mille &ducentos familiam stetisse omnes testam tur; qui potentia, victorijs, militari laude, animi ac corporis praestantia,etiam aequaliabus antecelluerunt; nemo tantam istis omnibus inuidiam, quantam noster ille liter tor sita enim homines festiui vocant' ac infelix antiquarius sustinuit. Nemo usquam improborum fuit, qui virtutem eiuS, nemo imperitus qui perferre scientiam posset: quos, Ut iterum hoc dicam, vel quod in se concitauit, vel quod fortiter contempsit, diuinae utrunque ac inusitatae argumetum est praestantiae. Sicut enim gloria e virtute,

C ita

25쪽

ita aemulatio cx hac ipsa atque inuidia expectanda sunt. Vam vero si quis ita metuit, Vt ne cuiquam improboru displicem pos

sit, regiam virtutis viam deserendam arbitretur, proditor signorum ac desertor est. Et prosecto dignus omnium contemptuos e incipit, qui bonorum laudem sortiter tueri non audet: quae aut semel est renuncianda , aut inuicto animo cum improbitate dimicandum est. Id qui facere non potest, ita sese comparet, ut in locum solum aliquem concedat, ubi ne conspectum qui, idem magni alicuius hominis videre cog turi & quod vitae est reliquii, in solius voluptatis studio cosumat. Ibi cogitationes ,ibi animit, ibi spem omne vitae habeat. In scortorum sinu oc amplexibus, inter temuletos

ipse temuletior, omne aeuum aut ebrietate grauis, aut onustus crapula traducat: liuo in Vero ac inuidiam ne cXpectet quidem; quae non sine ratione Deus ac natura inter

se disiunxit. Etenim, ut in proelioclypeum qui abiicit & virtuti nuncium remittit, nomodo ab hominibus sed Jc a iumentis pau

lo post calcatur & sub pcdibus perit: ita qui

inuidiam ferre non potest, ferre contemptum

26쪽

ORATIO FUNEBR IS. I9

ptum cogitur, qui in locum Virtutis continuo succedit. Mihi vero pastus atque Obsonium magnarum animarum &quasi cibus quidam aemulatio ac livor Videtur: neque raro poetas nostros primos sapicntiae aut res asin iratus sum. Quoties enim Herculem eorum Video, qui ut absolutum virtutis exemplum ab iis proponitur, quoties illud tergum quod tribuere illi solent, illos neruos,illud pectus, illos toros mecum ipse contemplor, vere homines diuinos fuisse iudico, qui ut talis euaderet, inuidiam illi

nutricem apposuerunt: cuius tanquam in

palaestra ictu crebro induresceret: a qua lacessitus quamdiu viveret, coelum tandem immortalitate compos ascendit. Quippe sicut ventus, si in aere aperto erret, liberi, te illa perit ac diffunditur, sin in terrae penetralibus cohibeatur, ipsam mouet accum

vi euadit: ita quibus generosus ille sanguis in praecordijs concaluit, perrumpere ad aeternitatem, ipsa inuidia spectante, quam

ire malunt. neque melius heroes quam per nebulonum humeros in coelum assurgere videntur. Quod si cuiquam Vnquam, nostro certe contigit: cuius ingenium e pu-C a rissimo

27쪽

rissimo igne desumptum , sine his calumniarum flabellis, redire eo non poterat, Vnde prosectum erat. Multa prius terris debebat , quae ut concitato animo ita maiore

conscripsit: quoties cum improbitate pedem conferret, & iustissimo dolori habenas laxaret. Saepe calumnijs,saepe menda-cijs admonendus erat quis esset: ut exodij acerbitate magnitudinem suam intellige ret, & de gente sua cogitaret: a qua, caetera cum amiusset, nihil quam inuidiam priuato maiorem retinuit. Illud pignus no bilissimae stirpis, hanc haereditatem a prii Uibus ac regibus accepit: hanc inuicto animo ad supremum usque spiritum seruauit: hoc postremo nominis celebritate,hoc integritate vitae, ab improbitate ipsa extorsi L. Nam ut nihil hic de moribus dicam , ut

praeclaram continentiam, temperantiam,

sobrietatem omittam,singularem & coelestem in heroe nostro animi constantiam quis non admiretur ρ Qui ut semel partes lias amplexus fuit, nullis aduersariorum precibus, nullis promissis, nullis dignitatibus, permoveri eo usque potuit, Vt Vel cuiquam spem praebere sui vellet:ne vel mini-

28쪽

potentius,quoties praesertim animum sub limem dc erectum inuasit: omnia labe .ctat, Omnia peruertit, omni machina o tormeto sortius mentis moenia expugnanneque quicquam pensi praeter semet ipsa

habere solet. &vt sanguine taurino adamantem emolliri aiunt, ita robustissim conssilia attactu illius collabascunt. Huius vero ille vi & arbitrio mentem penitus cmancipatam gessit. Iam de opum cotem-

tu quid dicam 8 Nouimus plerique qui

ic sumus,quidam etiam viderunt,cum Ulustris Nobilissimusque vir Petrus Iannibnus, Diuionensis Senatus princeps, regi Gallorum a consiliis & ad Belgas hodie le- gaturi Verum togae decus, & Musarum patronuS, magnam illi vim pecuniarii frustrabis offerri iussisset, tandem in hanc urbem aliquot ante morte eius diebus venisse, &auctoritatem sua muneri addidisse ac pre-CeS : neque tamen impetrasse, ut quod at ij optare solent senex noster vel rogatuS ad--mitteret. Quo mihi facto tam excelso ip-

defuisse officio videri posset. Credite, Auditores Ornatissimi, nihil esse ambition

29쪽

sani fortunam pugno percussisse videtur,&leuissimam illam meretriculam, quae tamale de maioribus eius merita esset, domo& a soribus suis exegisse: ac vires suas sibi haberet fortiter iussisse. Videtur ante mortem,quae iam tum imminebat, aliquod illustre documentum virtutis suae relinquere amicis voluisse, quod calumniari aduers, rii facilius quam imitari possent: quorum. nemo tam persecte est sapiens , qui non gloriam Scaligeri lubentius contemnat 'quam virtutes imitetur. Dicerem de reliquis , nisi quosdam esse scirem, qui ne haec quidem satis aequo animo audire possunt. Nunc de meritis in Academiam aliquid dicendum est. Anni sex propemodum dc decem sunt, cum illustres huius patriae patreS, curatores, ac consules,inter arma quiabus tum oppugnabantur, inter maxima dcassidua pro libertate certamina, Galliae Palladium suum eripuerunt, oc praecipuum Europae nomen i ita enim vere iudicabat liberali stipendio in hanc urbem vocarunt. Qui mihi dies, v a curatore olim nostro Iano Dousa sapienter dictum est, alter Academiae natans videtur. Nam cum libe-

30쪽

ORATIO FUNEBRIS. 23,

rates disciplinae, & earum candidati ducem suum Iustum Lipsium, suauissimae quidem

sed inimitabilis,& ut ipse iudicabat,ne tentandae quidem aliis cloquentiae, Virum, amisissent, pleraque iuuentus autem misc-ra aemulatione hominis Clarissimi abrepta,& iam praeceptore suo destituta, cuius scripta adumbrare,quam monenti recte credere malebat, quae feliciter exprimere non poterat, stulte tamen sequi optaret, niagnuin discrimen literaria res venerat. Si quis scribere Latine vellet, a Pacuuio usque ic Ennio demortua accersebantur Verba, saltitabant periodi, macra & ieiuna oratio, omni succo destituta & copia, punctulis quibusdam & allusiunculis, aut praecisis colis & interrogatiunculis abrupta, nam seam sui& fastiatum pariebatis. Histrionesesie scenicos dixisses,aut infelix claudicantium agmen, qui chorago intus rem gerente spe latores cum tibicine oblectant,& dumaximo opere subinde exilire conantur, cadunt potius quam euntis. Si quis locum

unum Nonij emendasset aut Festi, alibi ibterulam aut syllabam restituisset, alibi eiecisset, & hunc ludum nugarum sine solida

SEARCH

MENU NAVIGATION