장음표시 사용
321쪽
ongam inquisitionem non inveniemus causam , rationemque potiorem ignorantia facultatum praenarratarum . Face quaeso, artis periti emungant,
eri primantque e libris N. N. quidquid poterunt doctrina rum I nunquam sane , clare, & dilucide sapientibus responsis illis explicabunt, in quo conli- . stat scabiei natura Neve dicant non fui sie prius probe monitos , rem ex Plicabo planius . Mel montius cum optirrie se haberet , & nulla parte aegro taret, contactu manus scabiosae, scabiosus factus est . Utque demam his lindem laborem, levemque parte, addam manum illam quaqueversus examinatam diligenter neque calidam, neque frigidam, neque humidam, ne que siccam plus, minusque qu m deceret, fuisse visam . Neve literius se-Sae Medici Hel montio fortassis in omnibus subscribetui dicant se non probo item principio fuisse monitos , addam manum illam cuius contacta Hel- montius scabiosus factus est non fuisse acidam , vel salsain plus, minusve esse soleant eorum manus, qui nulla scabie laborant: ac certissimo mihi constare alias manus sale conspersas, vel acido aceto perfusas 3 ia ipsum sa- Iem perfricatum, diuque contreλitu inmanibus, & ipsum acetum, Vel Iirnonis succum non facere scabiem O nolim equidem in his verba mihi dari. Non me Hercule doctrinis illis omnibus, quas in amplo , sive amplia
voluminibus digessit N. N nodum explicabunt lVel ad si uilitudinein illius Vergilii
Dic quibus in terris inscrtoti nomina regum
Nascantur fores, phyllida solus habeto .
quaeramus: cur scabies nascatur praecipue inter manuum digitos , in brachiis, inter crura , & non in mento , non in genis, non in fronte ρ Veleut sola manuum inspeλι siepissime sufficiat ad dirudicandum hominem esse scabiosum , non item menti, genarum, frontisque inspectio P Quaenam haec;st mento , frontique a scabie immunitas P Nunquam, nunquam proin eSid terque, quaterque nunquam sapientia, quam in codicibus digessit N. N. quotcunque ejusdem assectae, vel fautores dissicultates rei maxime obviae poterunt extricare t Idque nulla alia potissimum ratione, nisi quia N. N. mathematum, ut Galenus docuit . fuit omnino ignarus. Λn quaeramus de dissicilioribus sententiam , de febris essentia , in qua tradenda cordis motus explicandus est, & sine illis iisdem disciplinis naumbram quidem veri attingere poterunt Z an etiam de aliis adhuc dissici liotibus p vel potius dimittamvs multa plerisque nostrorum Italorum , plerisque aliis exterorum, ne odio duci in quenquam Videamur . Sed de eo pluribus , quae maxima nostra aequitas erit, quo ad doEtrinam dicamus , uod cum ipsi non deci rentur, ceceperunt alios. Sed cum doctrinam deiaendo, vel excuso mihi videor me mores eorundem magis , atque magis acinco are t melius igitur , & humanius erit totam quaestionem istam omittere uenili sorte ubi quis velit rem sibi melius explicatam 3 quod faciam sedulb uelicet,surdo aures adaperiantur tamen.
Sed iterum repugnare fa Rum quis assirmabit; nam innumeri,opera istorum , qui tanto disciplinarum famulatu non fuere instructi dicuntur sanati pIq. Neqne hoc inquam dijudicatu facile est, cujus opera teger sanatus Retiti Quid non etiam dicunt Cabalistici mira lium suoruml quaesita esse eorum scientia , & invenua esse remedia hexametris , vel hexametro, M
322쪽
rei tametro notata I sed multi inquam , fanantur e morbis etiam graviori bus , ubi niilli sunt Medici. Ac etiam si libenter admittam , ouod verissimum est , multos stInari opera Medicorum 3 cum tamen muἰta semper fiana. circa aegrotum, clysteres injiciantur, sanguis mittatur, purgantia , alteranistia , Ω alia pia scri hantur, Se exhibeantur . Se tum intus, tum extra multa applicentur , cumque natura semper multae fiant in corporibus mutationes,
di melle postea illud est, a quonam istorum aeger sanatus fit decernerct. Si non hoc dissicile videtur aliis quibusdam, qui per quam nimis frequenter trium-
Phos canunt, 2 eos ostendunt qui naturae robore adiuti non perierunt eorum Opera qu's etiam eadem opera , qua tantum non Perierunt, resur exisse
dicunt, mihi tamen videtur. Se saltem dissicillimum visum est Galeno, qui hac ipsa de re eandem ac ego , protulit sententiam Commentario in lib. I. Apseris Hippocr. Aphoris. I. I 4. Sed etiam si plerunque aeger sanetur opera alicuius hominis , sitque manifestum medicamentum , quod opem attuIit, non idcirco statim hominem illum dixerim Medicum , in multb minus optimum Medicum . Sio anus illa apud Thomam millis re lane desperatissima iuvenem sanavit fluxus anguinis e natibus pene extin&um praesentibus cum aliis , tum ipsis Me. dicis pro testibus , 8e factum admirantibus. Cum jam medici nequicquam cuma , qtiae noverant tentassent, iussit anicula afferri ignitam ferreatri laminam ἱ quam supposuit deciduo e naribus sanguini. Fumus inde combusti sanguinis eR ele atus : qui ore, naribusque sulceptus extempl. large fluenistem cohibuit sanguinem . Quod semel atque iterum contigisse ego quoque sum expertus . An anicula optimus Medicus illa fuit neque ipsum dixerim optimum Medicum pramantissimum Virum Thomam millisi Et mulistb, atque mutili lana minus optimum Medicum appellare dignabor, quem nolidissimi vulgi opinio secit Medicum : et ii sciam vulgus fecisse multo . Sc non rard facere Deos , ut mirum non sit, si quandoquo tibi quoqne fa
Nequo proseAo lignarium . qui quemvis angulum cum suerit opus di vidit in tres partes aequales quod non perfecit Euclides Sc aliquo instruis mento suo multo facilius, ac citius quam Euclides, ad quodvis punctum Plani cujusque perpendi larem eripit, geometram propterea dixerim ι Se Euclide doctiorem l . . . - ' soptimus Medicus, quem dicimus scientia , te sapientia plenum , -- thodicum . rationalem . qui alios docere debeat, Sc valeat in hoc casu, printer ea. quae novit anicula debuisset insuper scire, quantum ignita ferri lamina , Ω calidus combusti sanguinis fumus ore, naridusque acceptus constanti etiam , firmoque animo iuveni repentini terroris incutiat p Quid possit in hoc casu repentinus animi timor , terro e P Quid illud videri aegroto si o-cati a calido fumo 2 Quid hic idem calidus fumus perveniens ad locum asseis Rum possit fibrillas membranularum illius loci contrahere, M orificium vasis. vel orificia vasorum . e quibus sanguis arumpit corrugare valeat, 2 suxum siste e P Λn alia contractio fibrarum alio modo facta, ut in quibusdam caeloribus accidit, ouiescentem etiam sanguinem valeat ad fluxum coniscitare ρ Vel quid idem calidus sumus valeat Languinis profluentis guttulas prope locum ametum citi cogere, M sis Luxum cohiberi Et viiii equidem bu C,
323쪽
. De dissiciauate Medicinae. . 3or
dem ego Romae sacerdotem quendam, quem analogia, st coniectura ego ductus hoc eodem remedio in magna sanguinis tussi , M screatu rejectionseti volui , qui postquam conquievisset fluxus,parvos quosdam sanguinis gruis mos per intervalla temporis levi tussicula adjutus reiecit. Debebit etiam scire optimus medicus an in laminae ferreae defectu , aeque apta sit lamina aenea ignita , vel alia , vel igniti lateres, vel quid aliud , an peculj te quia stipticum constringens oscula vasorum , vel quid cogens sanguinem praestet ferrea lamina An idem fortassis praeflet aceti fumus r Et cum his ea , quae de posca utili in sanguinis reiectione scripsit Galenus comparare debebit optimus medicus , M an forte pol ca sanguinis guttae aliquae, vel lymphae,
aut alterius humoris cogantur. membranulaeque contrahantur , orificiaque
sic , an alia ratione occludantur ρ Item debebit scire an melius sit in fluxus principio hoc remedio uti an potius postquam multum sanguinis effluxe rit, & postquam vasa nimis detumuere, & nomo languidus iam n imis, M via albus exinanitus est Item quae vivendi ratio, qui mores . quae studia magis
Conveniant, ut pars affecta meli Confirmetur , 2 non red at amplius fiuis
acus Haec omnia ,2 alia multa debebit scire is, qui Optimus Medicus dicendus est e nati tum rectius isto remedio utetur, tum analogia, 2 coniectura ex his in aliis morbis alia, atque alia inveniet remedi4. Et quidem omnium istorum scientia non quidem haberi potest, nisi praecedat scientia eorum , quae diximus tum necessaria in plerisque esse , tum saltem sempee Medici animum ac re . Ego autem existimo. quod neque dubitare de his, non modo quaerere poterit is, qui non fuerit tu illis disciplinis versatus:
nam non nisi dx magnitudinibus, de figuris , deque motibus dubitabit , Ω
non nisii magnitudines , figuras , motus, M uno Vςrbo orga iliaationem quae inret. intelliget, & explicabit. si illam fuerit assecutus . Quod si alicui aliis ruid ex his sine illis disciplinis notum sit, rustico quodam modo, non qui em scientifice illud cognoscet, & proinde non poterit alios docere ea , quoiarum ipse scientiam non habet , neque uti poterit analogia inter haec ,2 alias forte expediati neque unum ex alvero recte deducet , quo utatur in aliis ca-tibus.
Si non naturae rerum indagatione , Gn acri iudicio , A coniectura praestare debeat Medicus, nihil amplius erit, quo aniculae idem iit praeferendus,M jam optimos Medicos appellabimus servum quendam Eminentissimi. RReverendissimi Cardinalis Otto ni .& plerosque eorum, qae pi tati serisuiunt,& generositati Illustrisi. Ω Excellentissimi Principis Prudentissimi, Semodestissimi D. Livii Odescalchi, in hospitio, quod Odescalcorum Rotmedicitur , & plerosque eorum . qui serviunt 'tem Romae in Nosocomici Sancti Jacobi Incurabilium renim vetb omnes isti suffimento massae cuiusdam mulista habentis quorum tame*praecipuum est Cinnabaris factitius, qnoci Cin
brium etiam dicitur non filucos sanant miseros languentes, & eos maxime, qui morbis laborant a lue Venεrea ortum ducentibus i Et jam illud confirm hitur , quod multi minime negant, omnes esse Medicos 3 nam omnes aliis quid norunt, quod praescribant in quocumque morbo, sive aqua acetosa, .ut citri , sive theriaca, sive orvietam antidotus. sive ruta , sive salvia, si υe
rosmarinus, sive juniperus, aut quid aliud , quod prostet, illud fit Medicus optimus de iis omnibus debet dijudicare , quae tum ab ipso , tum ab aliis m.L Qta utcun-
324쪽
Utcunque observata sunt in homine . Se in aliis animantibus, 2 ex his coniecturam facere eorum, quae adhuc observata non sunt, & eorum quae fugiunt, obtutum oculorum, nec possunt obiervari. ut omnibus, ratione qua fieri potest , uti queat, cum occasio dabitur. At illud recte dijudicare , M illud recto conjecturas facere de iis , quae adhuc observata non sunt, Se illud ad illorum similitudinem conjicere de iis, quae sensuum hebetem iugi uia aciem , nota est nisi eorum, qui illas omnes facultates habent, quas Medico diximus, nedum utiles, sed necessarias. Non gravarer de cimbrii usu aliquanto lucidius di Terere, quod tibi foristastis, Se quibusdam aliis non esset ingratum . Sed non est aequa in te diutius a me in his detineri. Λttamen dum ad finem propero, de ci brii fumis monebo complures scripti sie ; sed nonnulli inulta inutilia auinis uerunt, M . in plerisque inulta deliderant ut . In Italia pluribus in lucis uiui patitur: Romae publice duplici in loco ; in altero pecunia litui triuitrii, Excellenti ili- mi D. Livii Odei calchi , in astero pecunia iplius loci, N.AOco inii nempe Sancti Jacobi in curabilium. Non e ih n-sium sumos tuos ol e ehcipi ; led satis est si habitu corporis excipiantur : licet dissicile sit non al. qu.d fumo rum ore hauriri . Effectus quos praestant sumi illi iunt ii de in , aut plane ii
miles iis , quos praestant unctio ues unguentorum , quae prae Per alia mercu.rium accipiunt, quae pallim hic Venetiis in usu sunt. Sed inultd tutiora sunt summenta ista , Ω multb efficaciores, Sc feliciores ei edtus ab his, quam
ab unctionibus mercurialium observantur, si minus nocent corporibus, κNon requirunt aded robuit m ires, ut consuetae unmones mercurii cum iis, quae mercurio adduntur, & minori impensa aegroti curantur 4 minorique lais hole, ac minus periclitantur. Quam ob rem complures ornatimini Uiri re,& experientia edocti omissis omniat, ungentis illis salivationem promovenistibus, solis fumis e cinnabari, cui pauca quaedam adduntur , magno cum
languentium emolumento utuntur. - 'Possem iusius rem exponere, M victus rationem, omnem methodum, habendique modum tradere, sed facile videri possem prae me ferre eum esse. quem descripsi optimum Medicum.. Neque suin , neque novi , qui sic dici mereremur, Si forte ego sum in diiciplinis omnium minimus. id tame a firmiter assi ro, qub quisque magis recedit ab eo, quem veluti pennicillo deis lineavi , eb is minus bonus est , is ilicet eb magis recedit ab optimo . Ua litigillatim , q tum possim . omnia exponerem sauem viderer aliquam maprcpterea velle exigere gratiami More torum , qui etsi nihil recusent , quod bonum sit, nihil tamen exposcunt, regionem, urbem 3 nos Comia indiis cavi . Poterit Excellentia Tua ςonciv hus tuis clariasiitiis Romae deia gentibus mandare , ut de his exacte ad te scribant. Mone tamen sedulli, videant quiesci , quos interrogenti Nam etsi multi sint Romae, non omnestamen vident Obeliscum Pamphilium montis in vertice, subjectosque I dum, Maurumque, binosque alios fluvios, 3c bibentem leonem, prosilientem equum,immanemque ponti belluam ingenti ore aquas resorbentem l Doctos. Honestos, Pios, Se veritatis amatores interrogabunt i Λc pro notitia eorum, 'qua' de Cinabili usu dixi, omnium optimus erit idem Humani issimus Pri
ceps D. Livius ode scalcus. ini quondam mihi dixit, memini enim, alia quando his, qui tumis jam dictis usuri erant ., mult. Prius medicamenta
325쪽
praebebantur, sanguis ue mittebatur, ut purgato prius , 2 secundum legoa artis nonnullorum bene praeparato corpore melius esset aegrotis. Sed oppoli tum contingebat 3 quippe sic praeparata corpora pejus se habebant, quam illa, quae non fuissent tam accurata medicorum diligentia Praeparata , qu levioribus purgantibus prius adhibitis, & recta victus, Caeterorumque raotione , ramisque felictus curabantur. Quantum interest demonstrativa Martem Galeno indigitatam non habere, non adhibere eam in iudicio sereuineo de rerum natura s .
Is . His autem omnibus sat, nisi fallor quod voluisti, demonstratum
habes: Medicinam practicam non satis astimara. NaIn cum tam arduum,
tam dissicile, & tam Divinum quid sit Medicina , tamen cuicumque lIcitum est de eadem, de rebus medicis, 2 de medico dijudicare, & illi facilius adis mittuntur ad medicinae exercitium , qui poli memoriam nonnullarum foris mularum melius noverint potentum genio adulari l De quibus si non fueris dedignatus legere Galenum tum libro ad Post humum , tum libro primo
Methodi medendi cap. primo , mu Ita habebis scitu plane digna, R quae recthargumento tuo possint accommodari, nam ego ne longior sim , abstineo nunc commentariolum, quod jam meditor in i lia eadem verba conscribere,& referre . Dicam tamen aliquid breviter.
x6. Dignitas rei alicujus, quae dissicultatem adiunctam habeat in paucia hominibus producit admirationem , Sc rei desiderium ; inde stadium, & diliis gentiam pro illa consequenda , Ω humilem , modestamque de semetipsis senistentiam : atqui hi stini illi, quibus ex meliori luto emiaxit praecordia Titan. In aliis autem illa eadem in princirio quidem sacere solet admirationem , Sesui desiderium , sed propter dissicultatem nalcitur desperat in rei assequendan indeque despectus ejusdem, quantumvis dignissimae. Et nonnulli hominum
tam pravae naturae sunt, qui deveniant ad despectum , odiumque bonorum, non praecedente admiratione , atque desiderio eorundem l assimilantur caco
daemoni maledicenti honis omnibus eii im lumino . In aliis, qui longe pluis res, atque plures sunt, eadem rei dignitas, cui dissicultas adjungitur , facie temeritatem , Ω petulantiam , qui id maxime credant scire, habete, k possidere, quod maxime ianorant, quod minus habeat, quod minus pollident, quod nunquam habebunt, nunquam possidebunt'. hoc Mi genus hQminum , qui esse primox se omnium rerum volunt
Nec sunt. 'I'. Homo aurem ut plurimum animal est superbissimum , ampullo. sum , ambitione turgidum, sie ssime Deitatem affectans. Inde uit, uenon rarb fere quisque aliquid concupiscat, quod oin uino impossibile, vel quasi sit impossibile , vel quod Summi Dei tantum sit: volare, exempli gintia, Regem esse cum non sit et exercitus scribere, delectumve habere , a cana cordis in aliis scrutari; puerili quadam Cabala secretiora naturae revelare , futura praescire , aurum , argentumque ex plumbo conficere, in Doe. Inones imperium habere, verbo, vel cogitatione inimicos e medio tollere urbes , insulasque in medio oceano iundare bestiis omnibus nutu imperitare, M alia hujus inodi , in quibus tam valide mentem homo interdum sigit, ut id esse credat, quod esse animo fingit et Et in tanta hominum multitudine vix paucos quosdam reperiemus, qui non in aliquo ex his saepe Peccents . Qq a . . I 8.Hinc
326쪽
x , Hlne autem fit , ut plerique nunquam haesitent, nunquam dubia tent de rebus 3 sed neque haesitare , neque dubitare sciant , nunquam cret. tent , an ea . qum effutiunt vera sint, an falsa 3 statim respondeant ad quaeiacunque quaesita etiam difficiliora 3 omnia temere aggrediantur, de omnibus temere loquantur 3 quippe credunt omnia scire . quin proprii istellectus mensura altissimi Dei potentiam metiuntur . Quod belle succedit vhi comis Plures eiusdem . aut similis farinae sunt homines , liter quos . qui petula tia . st temeritate caeteros Vin Ot, pluris habetur. Ex quo hominum villo illud quoque factum censeo . quod rarusimi Profecto siat, qui non assent toribus velint esse sipati. I9. Horum pars una sunt iam potentes , pars altera natura cupiunt fieri. Cumque utrique neque quod verum, neque quod bonum sit , videant. facile fit, ut qui minorix sunt, potentiorum omni studio effingantur in mores ι x omne ab inferioribus sibi exposcant assentationis holocaustum s e vicissim inferiores sibi imperent, omnia potentioribus assentari 3 quibus arrident,& eorum ingenia admirantur , si quid dicunt illi , isti laudant, si NUent 4 negant, rurtum si negent, negant iterum . Quod multis sane , κdi fertistimis expressit Galenus. Ex hac autem peste non solum Medicar i Cultatis, sed omnis fere vitae, atque humanae locietatis pestes cunctae, vitia,& corruptelae dimanant. ao. Caeterum ex illis paucis, quos primi, dixi, alii sunt, quorum industriae aliqua accedit, vel domesticae rei, vel alia bona fortuna vei casualitate aliqua juvantur, M contenti vivunt. Alii Vel longa patienti.
malorum , vel alia causa pervertuntur tandem, & fiunt deceptores'. filii sequi paucissimi sunt, cum nunquam potuerint ingenuam exuere naturam, . M crocodilos, canes. feles, vitulosque , etiam fi aureos, venerari, va si is tempeltatibus acti, undisque laetati, semper conati morum ingenui tatem , atque candorem servare , tandem occumbunt. Inter quos connu merandus est Joannes Baptista Capuccius honestis, doctisque Viris sui taminporis tum nostratibus, tum exteris .satis superque natus, re ab omnibus maximo in honore habitus . Qui Crotone diem obiit. Quod in honorem cedat, gloriamque Crotoniataru in . Qini piissimum, & doctissimum hominem dignum quem Principes amarent, & cuius consilio in rebus graviori hus uterentur, si omnes qui dicuntur, Principes essent, tum cognoverunt, tum exceperunt, tum muneribus multis effecerunt, ut iis , qui in magnia degunt urbi hus, moderatiisimus vir non posset invidere. Postrem , tamen senes Me, morhisque confectus, x velut dixeriscimus rerum omnium curio litate, cui videbat haud prompte Crotone sibi posse satisfieri. 2 saepe n mero frui ra per literas amicos rogare lange remotos , ut si quid novi proindia fiet , monerene, libros compararent, deserri curarent, quae omnia non
poterant cith fieri, ut ipse voluisset, aliquantulum illius loci videbatur pertaesus , ut pluribus mihi, aliisque significavit. Curus praeter multas liteis Tas ad amicos, re quod non pauci amicorum honorificὶ ejusdem meminissa volueiunt in scriptis lais, vix aliquid extat, quod sciam . ego tamen si quid ingenii viribus possum , conabor aliquando hominis amicissimi famam ,
non unque diutissime manere ἔ neve haec pereat de Crotoniatis memoria n
327쪽
In hac prima dissertatione contentarum.
castates Baset admisisyras . ve optimas Medictis ovisium sciemriam , ct experientiam habere debet , quibas animus, ct corpus ιominis utcusque alterari , vel moveri postast. stuod probatur authoritate Ga leni, Hippocratis, Platonit, aliorumque esarissimoram Hirorum. 4 In quorum austoriιate omnino acquiescere debent, qui ali jurmagni nominis celebritate populo
s Illud idem ostendituν generalissimὸὴ sempὸ Optimum Medicam iurigera disciplinis omηibur. ε xuod etiam ostenditur in D ne de iis disciplinis , qua magi
s Geographia ua dum Optimo Medieo utilis ost , sed etiam ue- ις ria. io Mechanica facultate1 ε ροβι eomplectitur Arehite ra, Mein dico ne diem utiles, verὰm etiam secessaria fum.
ναν hoc idem ostendere , quo δjam omnes consenιωηι Medicaese necessarios. 3 a Imposuerunt homisum generλ.
qui illis disciplinis minimὰ ἐπ- frusti isti mi M. diei dicta sunt. Ruod manifestum est ex ilis
forum criptis: ex quihus nullus potes exprimera tantum sciem
ia, quo fallem simplicis scabiesi morbi sciliceι plerasque fami narissimi, ct tuιsmis ποιuram,
saribus , O de curatio se eorum. qui lae venerea laborant. rs Ore Medicina practica non saritis aestimetur: at euratoresque facilius admitti ad mediciam οπcrinritium.
328쪽
Vrν Homo orimat superbissimum . eitur, unde frequestias oriat r. Deitatem assectans , quam cum a o Eorum, qai boni natura fusi saron possit osequi, factu labitur alii pervertuntur . ct fiunt deis siuisitior, Atque vanaram aris evio et, alii, morum ut fervesν
329쪽
De aere artifiali summae , ct animalibus
mortifero ΛD ILLUSTRIS S. ET EXCELLENTIS S.
AEquitem, oratoremque designatum ro Veneta Republica ad Caesar s
X quo fortuna , & summa humanitate vestra mihi d tum suit una vobiscum observare ea , quae. apud Illa stiissimum Paulum Samiti Serenissimae hujus Reipublicae I sectetis Disertissimus Ambrosi is eiusdem filius igni, Se passeribus accidere ostendebat in artificialio aere, me vobis, hegnignitatique vestrae, qua me audivistis, adeb de vindium existimavi, ut vel nulla tet in te , nullave industria me unquam exsolvi posse putem. Quod equidem non soldm minime displicet, sed potius arctius , atque firmius si forte fieri possit, de inciri exoptem . Cumque nullis videam meis meritis id posse contingere , aliquid tamen experiri placuit, quo saltem obis sequium erga vos meum , animique pietatem' demonistrem : idelicet aliis quantb lucidius, atque sustus ea exponendo , quae tunc breviter de illis exinperimentis sum locutus. Qito etiam videbor veluti parva , Ω tenuia quaedam mei Aestigia reliquisse Venetiis : quibus multos post annos pollini fi iii vestri de me dicere, suit qubque ille quondam hὶc inter nostros, Si licet nota longissimo tempore, patrum nostrorum tamen aspectu frui eidem licuit lQuoniam autem lacile fieri potest, in haec in eorum etiam manus deveniant, qui non intelligunt, quid pro aere artifitiali, si e factitio accipiatur . non abs re suerit paucis illud ptitis expotuisse. a. Aer, inquam, artificialis quantum primo aspeBu dignoscere ponsumus, substantia est. similis aeri , quo in respirationi Dus utimur . re tamen ipsa multum differt. Nam praeter alia , quae forte in his hucusque mimis sunt observata , in aere artificiali ignis citd extinguitur , M an alia brevi
330쪽
temporis momenae mortem obeunt. Λt si faetitius aeris utilis , quo v Iul. mus, aliquid permixtum habeat, in eo animalia aegrotant, & languent.& tandem . etsi longiori tempore , moriuntur etiam , Ω ignis item ludius quidem, sed paulatim, atque paulatim tandem extinguitur. Λrtificialia autem, sive factitius aer dicitur substantia illa vitalibus carens auris , nota quia non multis in locis ipsius naturat i ponte genita reperiatur , sed quo niam facile hominum industria,& artificio quodam cui mox reseram ubi que locorum parari, & haberi possit. Quod si quis eum tantum aerem aP. Pellari velit, qui respiratus ea animantibus utilis. vel artificialem etia nerem dici debere affirmet substantiam quamcunque quavis industria piae Paratam, & ipso aere communi reipitantibus utiliorem , quaestio iam inanis,st de Domine tantum erit, an qua non debeam immorari . Et mihi quidem in his pluuit retinere aliorum voces . M aliorum more, ac praesertim Cla. - xissimi Roberti Bonii, quancunque substantiam aerem dicere, quae utcu que aer videri possit, sive utilis, sive inutilis . ia respirantibus salutaris, Vel mortifera illa suerit, sive quocunque alio nomine eandem libuerit innis pnire , M ita sane qua ncunque aliam de nominibus controversiam, modlidare ipsa conveniamus, praecisam velim. g. rarperet, substantia ista mortifera reperitur in crypta , quae prop. Iacum Agnani non longe a tumulo Celeberrimi Poetarum omnium Vergilii Maronis inter Reapolim. x Puteolos vulgd Ia Grotta de' cani appellatur. Quod nomen obtinuit, non quia caetera animalia tuti, in illa degere possin
sed quoniam in canibus praecipue mos est hominibus rerum naturalium cu riosis periculum facere . quam mature aer ille praesentem animalibus, e tremamque afferat perniciem . Praeterea nou eli in canibus tanto opus st dip. qui naturae sere semper terram olfacientes statim vitiosum illum aerem hauriunt.
Haec eadem substantia non assurgit in crypta nisi ad semicubiti circiter
altitudinem, ad quam etiam nonnunquam ibidem attollitur tenuis quaedam nubecula , & ad hanc eandem praecise altitudinem circum circa in cryptae latera, quae terrea sunt, videntur humore uvida. Ac experimenta Complura
docent, aerem istum, quem igni, & animalibus inutilem, sive mortiferum aprillamus, ad decliviora semper serri more fluentis aquae, ac extra cr3ptam diffluere .& diffusum paulatim evanescere, ut nulla amplius postea ejusdem signa observentur. Praeterea in crypta lethalis illa regio calidiuscula pererupitur, cum regio superior salubris nullum notabilem in sensu calorem e citet et fitque non minus, ac si ab aere in proximas theimas transferam digitum 3 notabilem scilicet a thermis percipimus Calorem, cum nullum ita Contiguo aere notabilem percepissemus . Ouippe substantia superior, & i ferior sunt in crypta duo liquores natura nimis diversi, & non multum ii ter se communicantes : etsi primo aspeSu non tanta inter ipsos differentia appareat. Confinia autem utriusque aeris utilis nempe, & mortiferi sunt veluti in plana superficie secundum profunditatem indivisibili, atque a debbrevissimo sane loci intervallo observare licet utrumque aerem , scilicet in loco paulum altiori fiamma nutritur , vivit, v Iget , Ω perdurat; verum inraulam humiliori extemplo extinguitur 3 nihilo segnius, ac si aquis ignis immergeretur . Anser qui collo procero, A capite altiori aere utebatur utili,