장음표시 사용
81쪽
nctam patricii generis uxorem duxit. Ineredibili omisti tum ordinum laetitia , ludis , spectaculis , & muneribus editis hae nuptiae , utrisque postmodum nefastae , celebratae sunt . Tum Vrctoi ius opportunissimam occasionem nactus , Principi suo Commentaria in li-hros Aristotelis de arte dicendi dedicavit tu . Illos enim quum olim animadverteret a vetustate , & institia superiorum temporum foedissimis maculis contaminatos , ossicii sui esse ratus est , tanto malo, si ulla Tatione posset , mederi. Itaque conquisitis multis vetustis exemplaribus , fideque eorum diligenter perspecta, quae vera rati e st delendi maculas ex antiquis au etoribus , studuit menda , quae varii generis , eorum nitorem inquinarant , tollere , aci declarare . In quo quidem plurimum illi laborandum fuit , ut exempla, quibus auctor usus fuerat in sententiis suis confimmandis , & testimonio optimoram scriptorum robo-xandis adsequeretur, quum concise illa , & obscure Posita ab eo forent . Legendi ideo illi fuerunt cuncti Paene antiqui poetae , atque oratores . unde illa sumta erant , & huc translata , suisque locis illustrandis aptu adplicata ta . LXIX. Erant hae curae, cogitationesque Victorix, proe urabatque ille in dies commoda Reipublicae literariae , quum repente incredibi Ii adfectus est vo Iu-Ptate , humanissimis adceptis literis ab Henrico m. Gallorum Rege , cui opus obtulerat a se recens in vulgus traditum 3 . Quid enim ei usu venire potuit,
sciat tu Ep. das. Florent. XI. IcaI.
Sept. F79. sa) L. e. & in Ep. ad Petrum Gondium Episcopum Parisiensem Epp. Lib. IX. p. 2 8.
82쪽
honestius , & ad gloriam adipiscendam praeclarius , quam laudari , & ferri in caelum a sapientissimo Principe , & quod Galliae Regum proprium, fuit semper
ac familiare , summo amatore eorum , qui nUmen aliquod in studiis literarum sunt consequuti u. LXX. Haec inter , quum desiderio non parvo teneretur pervulgandi scripta quaedam Graecorum Veterum , per literas interpellavit Porum Ant. Ita cominium Tebalduccium Malaspinam , qui Lugduni utiliter gerebat negociationes, ut videret, an in ea tellure , in qua florebat Graeca lingua , & eruditio , aliquis esset , qui curam hanc suscipere vellet . Ei interim misit duas nobilium Oratorum Vitas , a Dio. ndisio illo Halicarnasseo conscriptas , Isaei videlicet , qui Demoshenem erudiverat , & Dinarchi , magni Sipsius nominis oratoris ; quas ex unico vetusto M diceae Bibliothecae Codice exscripserat 3 . MOX Va
riarum Lectionum Libri XXXVIII. omnes simul Florentiae ab unctis Typographis magnifice excusi
LXXI. Saeviente hyeme , A. MDLXXXIII. vi res paene omnes Victorius amisit , ac sua licet inter-
mus avoir en is garde . Escript a Paris . Le vini iove de Mara Isso.
83쪽
Lxxv III P. VI c TORI Imittere studia coactus fuerit ti . Antonium Braiviens vinpulit , ut Petri Victorii Senioris adfinis sui vitam literis commendaret. Quod quidem onus si hi inponi summopere gavisus est , eamque eodem anno in meis dium protulit in . Quin & Scip/onis Admirati lucubrationes libenter legit, atque probavit , praecipue Ve'ro quod in opusculo , cui titulus Parallela , inter alia , ea laude Victorius adiiciebatur , ut Isocrati Athe niensi oratori aequipararetur , qui dum annum aetatis ageret LXXXIV. librum absolutissimum edidit, cui Panath cimico titulus est . Quum enim Victorius hoc anno ad parem devenisset aetatem , suas in libros Aristotelis de moribus declarationes absolvit, di auspice Franci Mar. Roboreo Vrbini Duce si in turbam dedit .
Ceperat iam a plurimis annis hoc Aristotelis opus vorsare Μὶ , & quo magis partem ipsius aliquam prae
l. c. mim. XXIII. Latinus Latinius Tom. II. Epp. Viterbii r667. 4. nonnullas ad Victomum dedit. Earum una Dat. X. Kal. Ian. 1 s ι. iis incipit . . Noli mirari , mctori eruditiss. si septuagenarius qclum sni , nullaque paene sciibendi facultate praeditus , ad Te , nune tandem , annum supra LXXX. agentem , ut rati ne seraberem, adductus sum.
ibi miri nostri laudum encomia occurrunt , praecipue vero in Ep. nuncupata ad Baceium Valor. εe ine dem vita p. 78. seqq. Vid. & citi Ep. ad Card. Sirian
Octobr. 1s 84. incipit ,, Uere laetus, Ductusque mihi fuit dies ille. quo Tu , Strenissime Peinceps, Flo etentiam venisti . visendi Magni nostri Due is eaussa , εc de communi bus , publicisque rebus una cum ipso colloquendi : quum enim ego tempore illo anni , valde apto , vel
necessario potius . post maximos ea Iores , corpore reficiendo rusticarer . poscente te hoc, subito evocatus sum. in urbemque redire iusIus , quod seci libenter Statim autem ut Te ni mihi mandatum fuit, ut tibi ob insequerer , ac voluntati tuae cunctis in rebus parerem, , Reeedere voluisti ad verussam . εe copiosam omnis generis scriptorum Meaheeam Bibliothecam ., in quo honesto consilio explendo a & digno omni nobili , et praestanti Persena . ego Operam meam praebui fidelem , εc accuratam , tabueterem meum usum . Ec icactationem ipsius &e.
84쪽
U I T A . LXXIx manibus , tenebat , adcurateque legebat , eo magis amore illius incendebatur , & quam uberes einde fructus ex eiusdem lectione percipi possent . intellige bae. Quum igitur aliquid ita se profecisse existima. erit , Voluit experiri , an in eo declarando studiosis bonarum artium adolestentibus aliquid prodesse posset. Itaque in dies crescente eius desiderio optima alendi' ingenia , labores , quos in tant inprobo conatu suo sustinuisset , censuit publicandos . Vnum vero in Primis arduum ., ac molestum illi fuit, valde repugnans illud quidem conatibus his , & honestis studiis, senectus scilicet summa , & gravis . Huic tamen incommodo succurrit vetus amicus suus , singularis ingenii vir Carolus Oricellarius , quo cum alia inulta Aristotelis monimenta perlegit , & in hoc , quod seorsim sibi 'ctorius declarandum susceperat, ille quoque studio suo , ae diligentia non mediocrem illi inpem tulit . LXXII. Quum vero eo In opere Victorius idoneam esset occasionem nactus laudandi Gregorium XIV. Pont. Ma X. qui perturbatum anni ordinem correXit ,
in eo loco , ubi mentio ab Arisotele fit Eudoxi Cuidi mathematici , qui multa e fastis vitia sustulit , id quod
etiam Iulius Caesar praestitit in maxima Potestate rerum omnium , atque imperio conlocatus , has ab huis
manissimo Pontifice Epistolas retulit is Gregorius PP. XLII. Dilecte Fili salutem , & Apostolicam Ben. Quidquid unquam Dei gloriae causa cogitavimus , conatique sumus , divinae Bonitati acceptum serimus ; Nostram
ad Baceium Haurium Pros Flor. Praef. ad lectorem . I. N. L.
85쪽
vero in eo Iaudem nullam agnoseimus , memores prse. cepti Apostoli , Dominique nostri Iesu Christi. Neisque enim sumus sufficientes cogitare aliquid a nobis , quasi ex nobis , sed sufficientia nostra ex Deo est ; ipse enim dat Velle . & perficere pro bona voluntate. Rebus vero perfectis sic sentiae de se quisque , fateaturque , servi inutiles sumus , quod debuimus facere, fecimus. Quamobrem eas laudes, quas nobis tribuis , nactus ex Anni correctione occasionem, nos , ut scribis, ad caelum ferendum , trihue De coeli, atque Ora , ut consilia , rationes , conatusque nostros omnes dirigat ad fui nominis gloriam , ianctaeque Ecclesiae suae amplitudinem. Erit hoc nobis gratissimum . Amamus pietatem tuam , laetamurque te ista aetate , integra , optimaque Valetudine uti, inque scribendo , di studiis literarum versari quam' maxime . Datum Romae apud Sanctum Petrum Rhannulo Piscatoris die vi. Novembris MDLXxxiiij. Pontificatus Nostri Anno Decimo tertio Ant. Biaccapadultus fr). Tum sorte cusum est numisma maximi moduli . in quo VicZorii essigies ad vivum exprimitur, literis atro cum ductis , quarum talis est sententia , P E T. VI.
Altera vero in parte numismatis stat Minerva , tali inscripto versiculo SI MIHI SUSCEPTVM . Victorii enim eruditionem adeo Graecia omnis , & Latium admirabatur , ut eruditi ea aetate Viri, ve Iuti decertarent inter se in eius laudibus ad coelum usque efferendis , quae quidem non incertae inpotentisque sortunae munera , sed fructus fuere uberrimi magnae cuiusdam . & corroboratae Virtutis.
cta Extra. Dilecto Filio Petro Risi io . Auerretur Romae in Bibl. Via.
86쪽
LXXIII. Recrudescente hyeme A. MDLXXXV '
multorum mensium intervallo adversa valetudine cepit conflictari , quae eius vires maxime labefactavit , nec potuit amplius indulgere veteri suae vitae imstituto tu. Quare iussu Magni Ducis, qui Victorium , incredibili prosequebatur I benevolentia , ab onerodocendi publice destitit . In reliquis autem , quibus premebatur angoribus , illud praecipuum erat , quod deinceps legere , ac scribere,. nisi magna cum dissicultate valeret ; dum enim annum aetatis ageret
LXXXVI. se alterius oculi lumine repente captum animadvertit u . Tandem sub autumni exitum , ingravescente in dies morbo , se iam decessurum sentiens , Sanctissimis Ecclesiae Sacramentis praemuniri voluit . Quamvis admonitus ab amicis esset , ut
Card. MPieeum Lib. X. P. a 2 . di Ep. ad Ant. Metobouum D. X. Kal. Quinctii. as ibid. P. a ap
Cod. XII. Chartae. sol. in Ep. ad Rodu*hum Bardium p. 46. ,. Nonno P. Victorius , qui omnium literatorum nostris temporibus literatissimus habetur , satis tibi exemplo esse potest . quem nulli fere audiunt , nulli maximam eius doctrinam sequi viis dentur is quique a Principe nostio omnium prudelitissimo , doctorumque virorum amantissimo, in snu, ut aiunt,
atque in oculis gestatue . Uid. Ep. a Frane. Victor. editioni Epp. pra missam ad Franci M. E. U. 3ὶ V. Ep. Frane. Victori Edi tioni Epp. praemisiam.
εὶ Ita rem narrat Daης. Hia. l. e. Alia fine sui principio dicembre si sermo in casa assimo, per causa di un pie , che gli cava grandolori, de' quali su sensitivo , deIquale pure quasi guari , ω i mediet
temulo . i' alutatIi . si volse la Do-meni ea det di x s. consessare , & avendolo fatio nal letto , pregato daIConsetare , che non si levasit, volisse con molio stento a Poco a poc viale dei letto , M penitente congrande attriuione Volse colle sinoeis chia in terra fare orationi , de ri mandato per il Sacerdote chiela di
suom , di hebbe in quella positur
87쪽
P. VICTOR Irsibi parceret , quum maximis doloribus angeretur , surrexit e lecto tamen . flexisque genibus , atque In caelum oculis intentis , divinum Numen implorans , sacra dape refectus est. Hoc pacto , crescente sempervi morbi, remediisque omnibus incassum adhibitis , vir doctissimus , & insignis fato cessit , animamque essia --vit A. MDLXXXV. XV. Kal. Ianuar. quum septimum ti octogesimum annum ageret 0. Gravis iactura eius obitu nobilissimis in artibus facta est . Publicis ideo Iacrymis sua aetas luxit 0; patria vero, quacumque Tatione potuit , funus ipsius honesta Vit, & quam mo- esta sibi optimi viri mors fuisset , quem anteactae ita e cursus , & omnigenae eruditionis iupellex ubi inque locorum , & gentium fatis commenda Verant, Pa
lam fecit. EIatus est Victorius in Templo S. Spiritus, ubi gentilitio in tumulo positus , in pace quiescit n.
I assoluetione , & essendo inclabolito
Pet una mala nolle, che ebbe net i 6. aio o , la quale pero non ici atter-llo tanto , che non volessi tentare dimangiae levato it marted, mattina, mei quat moto pati a Dissimo . e suIa notio laguente a Ia. ore so pragallinici da un ardentissima rabbre , , ac ripresane una it mereoledl alle L . ore che poco dopo lo messe in transito : si mant ne con maggior
malavistia de' medici insino at 18. Hel giorno seruente net quai punio spi-xo neli' anno deli' eta sua LXXXVII. De. Thaanus in Historia
summis laudibus Victorium extuliv, tibi de eius morte agit sub hoc an No . omnes ferme seriptores halluc,-Mantur in tradendo anno mortis . Maetatis P. Rctorii r immane tamen quantum peccet Iulius Nigrius, qui in Hist. Florent. Seristoe. Victorii Ui-- producit ad A. NO X.& ultra , et oratione 1 nonnullas a scribens , quae a P. Victorio iuniore, Alexandri Senatoris fratre ediatae suerunt , de quae Vid. Salsianum in Fastis Consular. Acad. Flor.
p. 8o. ita de Victorii morte , cum Seb. miri norio eonqueritur is Quautant iacturam Florentina iuventus e P. Victorii tam repentino , tamque inopinato diseelsu secerit , tu ipse , qui omitibus doctissimis eius lectionibus , literatisque sermonibus interfuisti , atque ex ipsis maximum fructum percepisti , quique de ac re meeum saepius egisti , & olui sti , etiam optime cognoscere po
siae ornamenta , insigne aliquod monimentum aeternae Victorii memoriae
ab heridibus adhuc non est positum o
88쪽
' r I T lxxvii Eo do smorum virorum , atque ingens nobilitatis concursus, honestandi funeris gratia, convenit , & eloco superiore Leovardus Salviatus, D. Stephani Eques, orationem de laudibus eiusdem disertissimam ha huit se . Hane. vero Boechius duas orationes dissimili argumento , di similique stilo , eiusdem rei causia . conscripsit , curavitque ut . typis inpressae , ederen
LXXIV. Franciscus Magnus Etruriae Dux, nuntio adlato de Victorii obitu , aegre admodum illum tutilit , declaravitque quanti hominem fecisset , omni genere liberalitatis usus eum Victos ia Familia . Ceteri vero probi viri per universam Europam , qui aliis quando doctrinam illius inbiberant , , singularisque ho minis probitatis specimen aliquod adceperant , publicam illam cladem desserunt . Quum enim multiplici doctrina , magnoque ingenio uteretur. Victorius , inprimis religioni , ac pietati semper inseruiit . Nullius suscipere inimicitias, neminem laedere , aus ulcisci, etsi quis iniuria sit lacessitus 3 . unam esse ex omnium
laudum senere ingenii gloriam existimavit. Excepit ille
taonarda Saretaei de te lodi di μιν Vettori Senatore , e Aceademico Fici rentino recitata pubblicamente in Firenete per ordine delia Florentina
Accademia nella Chiela di S. Spit eo ii di XXVII. di Gennato ΜαLXXXV. net Consolato di G. B. Dera dedicata alia Santita di N. S. Papa Siso H. Firenete per Alino , e Deopo Giunti ΜDLX. U. q. Ea Ep.
iuncupatoria ad FHine. Panicaria m.dparet , Sixtum V. plurimi Victo- . riam fecisse.
3ὶ Marcus Ans. Muretus maximis iniuriis pluries Maorrum adseri
cit. Eius tamen partes suscepit Cain ratas Sironius . Uid. Rct. Epp. Lib. IV. P. II . dc Tom. I. Epp. ad Hup. 227. Frane. Victor. I. c. Uolendo Set Lod leo da S. Gimignano. maestro rispondere a certe eose seri te contro alli stritti di Piero, egune to distolia , perelie credera , chosii potessi credete . ehe lassi fatici Per opera sua. U. Ep. ad Franci
89쪽
eruditos homines semper dummodo vita honestissimae sient, Gallos potissimum , & Germanos , ceterosque Transa Ipinos homines , qui relictis laribus in Italiam concesserant tu, ut ipsum in Viserent , hilari animo, tantaque comitate . & Florentiae , & in Villa sua. Cassianense comple ctebatur, ut propriis re Iictis comm dis , aliorum commoda intueretur 3ὶ . Et sane cem
Rhat ita fieri oportere et quicumque enim doctrinae studiis incumbimus , quasi quodam amoris vinculo coria iuncti inter nos esse debemus , & putare honesta quadam societate teneri : late tanta animi benignitat di Praeditus , ut nemo dum peteret ab eo aliquid . abiret tristis Quibus operam suam semel esset polliciatus fidem in eo religiosissiane servabat ; ut saepe eruditorum , aut tenuium hominum caussa , ad vis xos principes iterum , & saepius adire non dubit Verit p. quum id praecipue Christiani esse ossieti co tenderet , id maxime hominum genus auxilio iuva-xe quod maxime opis, & auxilio egeret s6 - Λ Pometificibus , & a potentissimis Europae Regibus ,. summis adfectus honoribus , nunquam se extulit , quamVis CG
gnitum illi esset , Etruriae Ducibus magnae fuisse glo
zὶ Ex iis anus fuit Th. ἐκ annus , ut videre est , ex Ep. M . quam Fr. Adamo Εremitanus mesos io Praeceptori suo dedit Patavii N. Non. Sept. MDXLIX. Ioannes quoque EPi si pus Nov iodunensis Epp. ad GLTOR, I. p. t s. aliique quampluri mi , ut passim ex Epistolis Ρateo . 3ὶ Lib., VI. p. t 37' Ep. ad Fulvium Vrsuum Ex meo viae Ro
manae propinquo rure . hoc, capi.evaemodi is quod saepe , quum' il
lic sum , ubi sana sum libenter,
praeterrim Septembri mense . ab eruditis aliquibus viris , qui illac Praeluceunt , lalutor &c. Vid. laseq. I p. ad Card. Sirutum Ambroj tander Victorium exorat, ut in aliqua Academia docendi munus consequeretue Vidis T. I, FPP, P. s. item Amisricus Longus ibid. p. as. Aaronius AnzeBus Bar-gHeus Epp. ined. p. 396r item Marcus Gaudrisbus Ep. his, dat. Bonon.
90쪽
etiae quod hominem tam eximium , ac prope singi
larem in sinu foverent , eumque bene fietis auctum complecterentur in . Ad ultimam usque senectutem legere , & commentari sine ullo potuit inpedimento sνὶ . licet aliquando imbecilla valetudine fuerit usus s3Τ. Quicumque in Graecis, vel Latinis scriptoribus eruendis, atque inlustrandis Operana dabant. Victorium, veluti aliquod ex tripode oraculum adire
LXXV. Hine ea aetate praestantissimi viri Vi.ctorii laudes, & vincta , & soluta oratione summis lau
dibus e X tuler utar. Praeter enim eos , quorum testimoniis in Victorii Vita conscribenda ufi fumus, innumerabiles ferme scriptores de eo honorifice meminerunt ; quos inter honoris caussa nomino Dionasium Liuium Collensem υὶ , Gunradum Publianum a Dee s
ti μ. Victor. I. c. merbius I. e. z H. Vigor. ,, Loe satiche suenelii studi furono grandissime , Per
Sciant omnes , me semper qnicquid potuerim adminiculi onmibus , qui polia ni illulicare suis vigiliis optimoascriptores , praebuisset c. ,, ω revera Io Sambueus Vissorii inpIorae
auxilium ad Dioscoridis Commenta xios restituendos Ep. MS. Dat. Uiennae MDLXX. item Petrus Perna.
ut novam Omnium Aristot. operum editionem adornaret Ep. MS. Varis Basileae II. Martii ΜDLXIX. item Marc. Ant. Antimachas , quum De metrium Phalereum de elocutione latinum sacere moliretur . D. Gua
landius Vrlibrosae Vallis Monachus Victorium patronum advocavit in eos , qui ei vitio vertebant, quod Tullianam Pluiasim nimium serupulosa cura aemulavetur . Paullus Diuuia , Victorii iudicio subiecit suam Saliusti versionem Etrusca lingua . Epp. T. l P I sὶ Inter eius Poemata Graeca is