장음표시 사용
131쪽
' sententia, &pro suscepto ad eum locum itineris incommodo . Tum laetissimo intuens vultu paratum supplicium, Iam prosecto intelligetis, inquit, quanta sit a nobis adorati potentia Numinis, quo animante
inermes cruciameta nulla pertimescimus:
quantiq; sit pretii sempiternae vitae sperata felicitas, qua longissimὰ quaesita & aerum
nosissima morte mercamur. Haec elocutu
carnifices arripiunt, di inuerso capite pronum pedibus suspendunt,& fascijs sunibusq;
arcte circula ligato praesertim pectore: ut retardato sanguinis viscerumq; defluentia pondere, lenitus praefocetur: utq; sit in funebri cruciata vivacior. Deinde gentium tenus in scrobem demittunt, quam tabulis operculant. Ita contrario positu praepostere vivum& semilepultum plurimorum excubijs militum custodie luna Iudices relinquunt. Quatriduum pependit libratus ad exactissimς lancem tolerantiae. Quin imo praeter morem nullo sanguinis & visce- rum defluxu, latus & caelestibus desicijs recreatus illo caelum praeceperat in sepulcro. Fus. Pace tua, mi Candide, dixerim, errasti, dii in ueri defossam capite Marcellu pronuntiasti, oblitus, opinor, hominem recti status arborem inuersam ab optimis rerum istimatoribus appellari. An non vides, ut caelestis arbor, Marcellus, inhumato in . strobo capita radicta tam celeres di firmas egita
132쪽
COLLOCUTIO VIII. Hetegit, ut rectissimo celsissimoq; nisu ad cae- tum usq; quatriduo adoleverit Z ut ab inhumatione vegetiorem Vitam coloremq; more stirpium duxerit ceterarum . Equide huiusce staturam arboris diuino cum ora- Cat. 7. culo palmae con parauerim , quae ab ipsa depressione, victoria eronio re ac proceriore triumphat. Cand. Etiam profligatum ante bellum triumphauit: quando eius patientia fuit, quam tortorum saeuitia, pertinacior Igitur vitae nodum, cruciatibus insolubilem , ferro rescindere decernunt . Marcello ex ea specus nocte sublato diem redonant, mox adime-dum. Ille vultu intrepido, iunctis suppliciter manibus, positis humi genibus, sublatis in caelum oculis, pronis ceruicibus, ore Xa uerium implorante, innumerabili populi multitudine commiserante, Caelitibus cum Xauerio astantibus, ut crediderim, & animatibus, supremum crudelitatis ictum expectabat. Carnisex capitalia vulnerum callidissinius magna vi acie gladium excitatissima librat in Marcclli ceruicem:& o plane mirandum, penit isq; in Iapone insuetu in s ensis, duret velut silici allisus, ne relicto quidem ictus velligio', resilit. Insolentia spectaculi magno frequentissimi
clamore theatri excipitur. Percussor suorum vel ignauiam vel clementiam lacerto, rum criminatus, alte sublatum in ensem
133쪽
consurgit, & quam potest validissimo conatu ictum incutiens, summam cutem leuissima solum scarificatione signat. Tum Uero tantus illum pudor ac stupor obtinuit rvt serrum ve i dolor, vel metus excusserit . Vniuersa quoq; spectatorum turba rei nouitate attonita tacitis deposcebat votis, ut innocenti reo parceret hominum inhumanitas , quem exacuti serri duritia laedere vereretur. Sed erecto conuerseque ad carnifice, pleno placidς hilaritatis vultu Ma cellus, Age, inquiti, fili, Perfice quod Iudices imperarunt. Is prςter consuetudinem admiratione ac formidine trepidus ac tremens, resumpto languide gladio Marcellii, salutaria Iasu& MARi Aa nomina Extremo spiritu reciprocantem, obtruncat sexto decimo Calendas Nouebris, anno post Christum natum sexcentesimo trigesimo septimo supra millesimum . Sic animus ingens ingenti sti2ς ceruicis vulnere magnificum parentqae sibi exitum ex hac
mortalitate laxauit: utque Laesum regali adiret ornatu, susi prodige cruoris syrma purpureum traxit. Hoc genus mortis, quae, dum vitam cum capitae securit, texuit immortalitatem , multo ante prsuidit praedixitque futurum, ut, post caeteros mortiseros cruciatus, decollaturo ipse acinaci
Illo illo execti recisi gutturis sanguinante Eumlns
134쪽
sumine torrentior extincti Marcelli pur pitrea eloquentia piam Religionis causam . . ' .efficacius apud Iapones peroravit, quanta si parcius angusto viventis ex ore candida
Cand. Indoluit immeritam necem spectatrix ipsa barbaries, illamq; miserabili statim gemitu' . fremituque prosecuta est. Milites vero α
. . ' ι' carnifices ea sibi esse de integritate Marcelli comperta palam dictitabant, quoru si alia quando e uulgandorum libera potestas fieret, non dubitare se, quin orbis esset uni- uersus admiraturus. Vt nemini mirum sit,' si Marcellus , & sanctitate praefignis, & alte Xauerius appellaretur. Tam indigno funeri publicus terre cstiq; dolor iusta persoluit. Statim enim a funere terra sic mouit, ut tota cum urbe oppida omnia, proximumq; mare sonoro quassii intremuerint . Sol quoque atratus diurnam repete noctem Iaponibus, ac praecipue Iudicum , ad innocentia dignoscenda &patrocina dam tenebrionum, edibus offudit. Fufo. Mouent me insolita hec suneraria prodigia, ut eorum alias probabiles causas pervestigem, piumq; coniectorem aga. An in scelere necis iniquissimae ideo terra nutauit, quia libramento destituta est aequitatis ZAh ut exequias exstinctae in terris Astra arfaceret,pullam noctem iuduit Sol An quia
135쪽
Marcellus cum integerrima vita, tum atrocissimo senere simillimus Iesu Sodalis pro Iaponum salute obierat: feri simili commiseratione subeunte, caelum tenebris, terra tremoribus iterum parentarunt An denique voluit imus superusq; mundus, hic danigrat, ille dum trepidat, istam in cruciabili letho Marcelli constantiam eloquenti prodigio laudare: dii sine horrore spectare non potuit, quod intrepido ille pectore toleravit λCand. Ista tu quidem ingeniose ac pie. Sed illi,
reclamante natura, impie saeuire pergunt, ac mortuum rursus occidui: imo. ut millies occidant, utque nulla sit corporis pars in- uulnerata, minutissima cadauer in frusta concidunt: exinde subitariam in pyram coniecta cum insuccata cruore terra comburunt: cinefacta in Tamachinum flumen ,
quod urbem alluit, proijciunt. Ita per ignoetia in aquis ignei, meriq; ignes lquippe qui liquentis' in elementi sepulcrali crystallo ad immortalem gloriam transsu-cetis, &ad heroicam mortem inflammatis,meq; medullitus peruritis. O utinam, cineribus istis mihi facem priserentib is, per se Iaponis flammas, re aquas, & gladios,perq; omnia ingeniose immanitatis cruciamenta liceat Purpurca Marcellum, candida Xaue
136쪽
tium luce paludatum inter Caelites zonu nire. Sic in oriente occasus ad inocciduum me prouehet meridiem.' and. Qui magnanimam istam tibi oppetendat vitalis necis mentem iniecit, sic vota se tunet Deus: ut Marcellas alter e prioris cineribus , Phoenice selicior quia longaeuior, obituq; immortalis reuixisse videaris. Sed iam , mi Fusce, facit senescens dies se tibit cognominem, dam sese infuscat: maioresvi . cadunt non de hoc selum pulchre procero. . sed alijs quoq ; altis de montibus umbraretque sine solario, luce clarius indicant, horam esse cum Sole remigrandi . . Fusci Grates debeo & ago pro singulari erga meta promerito innumeras,quod me,dum adhuc essem Rotne, tecum Tiburi colloquentemgeminasti: quodq; unus tuas measque par tes narrator pariter & exornator cultissimus implesti. re, contra quies me aia seuerantem indaxsisti, ornatiorem futura in
narrationem laam, quam exornationei meam, aio, utranq, Laisse ornati dimania,' quippe tuam. Vt ipse Troiano Iudicc incertior arbiter ambigas, utra sermosior.
Illud autem postroma laadatam a te proli-xd Marcellum precor & ims'ro, ut ubes rem tibi laud tionis e csto vicem sao incomi que nomine rilendat.
137쪽
. . EM I apud avum Numitorem capite periclitantis tragoediam scribendo luseram iuuenis amicorum suasione Patrii, Valentini Mangionii, ac Petri Malaspinae: qui seueriores Musas amoenioribus amicantes , longe discretum ingeniose Lyceo iunxere Parnassum: quiq; non prudentia minus, quam intelligentia praest hant, ut laute administrata deindε munera comprobarunt. Et Petras quidem Maiaspina quo adhuc
forens, indole frugifer , non setiim speciem, sed
etiam virtutem imperio dignam praesetulit cum tragicum Romano in theatro ita Cristium egit: ut non alium heroica inuictaq; sortitudine triumph lem filium, ab augusto magnoq; parεnte Conitantino caesum nouercalibus impudic2 Faustae odiis, uniuersa emetis oculis Roma crediderit. Quin etiaplures idem extra scenam & fabulam infaustas integritati Faustas prudenter pudicus adolescens triumphatrice ad nostrum ordinem fuga elusit . Igitur hi Patres cum in conclaui meo de me aliquando pomeridiani quaereret, quo meus loco Remus cap-
138쪽
tiuus esset: optimo, inquam : iam enim e captiuolibertus vincissa calamitatis & calami euasit. Tum illi, Solutus te, inquiunt, obligat Remus, reumque facit officiosae humanitatis tuae, qua nuperam istam fabulam cupientissimis nobis legedo cogeris exhibere . Quibus sic ego : Sinite quaeso vos ) si pu- , dori meo consultum vultis, ut meus, quanuis liber, silentij carcere prematur ac delitescat Remus, &volutarias iuueniliter inartificioss incultqq; scriptionis meae poenas luat: ne felix ab exitu tragoedia, patefactis viiijs fiat in selix. Cum illi nihilominus euicissent, pertinaciter instado, ut legerem, cumq; assedissent: mos, inquam, gerendus est amicis optimis. Vos interim auribus vestris, quas ego tragico cruciatu implebo, constantem patientia medicinam facite.
139쪽
REmus Romuli gemellus, Martis filius ex Rhea
Sylvis, Oel Ilia estali, Numitoris legitimi Albanorum Regis Nepos, apud ignotum auuis ignotus ipf in capitis discrimen Ultima voratur , uuare Romulus, ut captiuum fratrem a vinculisae,upplicio Oindicet, Amulium Albae orannum, et Numitoris fratrem natu minorem, cuius iussu gemelli adhue infantuli in proseuentem Tyberis aquam missi fuerant, improuisus obtruncat. Huius ergo eae is opportunitate, ac Faustuli praefertim industria chic regii pecoris magi r erat, aegemellorum nutritius Amulius immanitati fuae par praemium misero exitu fortitur: Remus ex V pene funere , ὸ diuturno carcere Ilia in libertatem asseruntur: Uἡoscitur a Nepotibus Numitor, agnoseitq; inuicem Nepote uos, quos antea hostia Deo habuerat: haereditarii tandem imperii dignitatem, quam fratris inuidia atqὶ auaritia exto ferat, nepotum pietate ac muniscentia reruperat. Ex Dion. Halicarn. lib. I. Du. lib. I. Dec. I. PI Orci in Rom
140쪽
Romulus. Lausus RomuIi comes. Nuntius rusticus. Numitor Albanorum Rex Iegitimus .
Amulius Albae Tyrannus. prssuctus regiet Custodiae .
Faustulus. Remus. alia. Nuntius ausicus. Milites. Pastores. . Lictores.