Io. Bapt. Ferrarii ... De florum cultura libri 4

발행: 1633년

분량: 542페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

251쪽

Liber Terti*. 2I quotannis custodiunt, ut adnatas seboles amatribus auellant; ne materniun illae siccum, in flores caeteroqui abiturum, in siti nutrimentum incrementumque praelibent. Igitur post octauum calendas Iulias subducto selo adli escens bulbaceae

matri bulborum pullities caute det tur, clemem terque reuellitur: siibtractae iam e tae recens ac senilis terra sitfficit : eruta seboles opportuno in loco mox repangitur. Pari ferme ratione, si quam do immotae bulbiserae matricidisserendam, alioue mittendam sobolem sibtrahere voles, sic facies . Sobolescentis bulbi stum, nisi memoria tenes, aut nisi praefixa tessera iam animo infixisti, memoriali codice, tanquam sibyllino volumino, consilio investigabis ; illic terram usque adeo Lib- duces, quoad imam parentem cum adiuncta posteritate retegas: tum altera manu matrem Us retinebis, altera, quos cupies, posteros leniter innocenterque reuelles; terram denique in e lium

scrobiculum reuocabis . Quoniam verb aestiuis qua caloribus, qua imbribus rutae radices marcescunt ; idcirco expedit palmum altam puluinis humum superingerere, quae medio tumore in omnem partem aequaliter devexo utranque seminibus defendat iniuriam, donec autumni ben fico tepori humorique excipiendo aggerata hinno

exoneratae areolae detumestant. Peregre allatos & Extemo .

adhuc hospites loci cuiuspiam bulbos, si hospitale

252쪽

Florum satus , Educatis amicumque selum nacti fertili semel successusso.

ruerint , loco mouere non expedit: quia nostro tum caelo, tum selo nondum assueti transatio

sterilescunt & pereunt. Commodum satisque diu turnum effodiendis bulbis bimestre spatium est,

humo sicca per aetatem ab extremo Iunio in e tremum usque A stum, cum folia N: fibras a stiua iam insolatio uccauit . Praecoces tamen bubbos, pixsertim vero narcissos praemature praestat eruere: quod Augusto mense nonnunquam pluuio nouellas illi citare radiculas incipiunt. Solo a recenti pluuia madido cessandum 1, ne praeconceptus humor effosta bulbosas radices corrumpat . Sic autem estodito. Ab extrema qualibet areolae pa

te trulla seu manu leuiter demin selum in semitas progerere incipito: proximos bulbos diligenter pervestigato : subducta circunfusa humo extralibro ; vel certe lanceae cuspidi non absimili, quod si-pra descripsimus, serramento infra radices adacto humum paulatim Cisso lito, interque manus

identidem caducos educito: caucto autem, ne incauta serri manusue impressione vel parentes vel pullos saucies, aut seiungas: sic ad reliquos ordinata fossione progreditor, donec omnes effoderis. Antequam ad areolam aliam perscriitandam rimani que transeas, priorem recognoscito ac retractato: selent enim minutiores praesertim bulbi cum ipsa terra subtracti conniventem latero

253쪽

Liber Tertius. 231

scrutatorem , qui cum eadem regesti pri posterὸ

confideque regerminant.

Ad haec egelium selum

regerito; ne naturae artique inimica inanitas in lacunosis areis lateritium sepimentum incommode subsidere & collabi faciat. Seorsim conseren- Adiutorum .dos, qui leuiter matribus haereant, adultos bulbi los innocenter separato: siquis bulbus cariem vi- Eratorem c tiumue aliud sentiat, exacuto in cultellum surculo ''

bene purgato: sabulo vulnus inspergito: singulos vix erutos bulbos indecoro noxioque puluere sis didos stubpas tamen excipio praescripto peniculo detergito; siccis radiculis liberato ; exterioribus ti nicis quamuis aridis ne spoliato, nam illae oppo tunam vitio protegent nuditatem ; suas in classes distribuito ; Rib dio ne relinquito, nam illos cum imber & ros, tum maxime lol corrumpit; sed aut loco nonnihil calido, qui inmeri seli obnoxius non sit, prius per biduum asseruato, ut bene siccescant; tum in laccae frigidaeque cellae pauimento deponito ; aut certe statim comportato intra tectium in conclave ijs astemandis accommodatum , quod

nempe a sele auersina, Austro imperuium, Aquiloni senestratum salubriter inspiretur, in summa quod frigidum siccumque, muribus denique ina cessum sit. Super cellae huiusce pauimentum suos in ordines digest inscriptisque schedulis notata semina expancito: illic Ier dies quindenos aut viscenos aura frigida pernan& siccati sinito; deinde in

254쪽

s Florκm sutus et V Educatio in arcas adseminum discrime*loculatas, siue imalias thecas pa8yraceis inuolucris praescriptis ouo nominibus discreta recondito. Ego singula bubborum genera singulis pensilibus canistris, quae r

ro textu salubrem semper auram admittant, vim Quando , di lius inclusa distinxerim . Ad hunc eundem mo- ura,em dum anemonas tum in areis, tum in fictilibusn eximςn -& repones . Hoc tamen a bulbis

anemonae discrepant, quod illi rarius emi possunt ;hae squicquid alij sentiant in quotannis debent: cum

diutius Oorutae vitio atque exitio, ut saepe compellanuliculi. riinus, opportunissimae sint. Nisi ranunculum,

ob complusculos pediculos Polypum inter flores,

protinus a soliorum casu extrahas ; vltro ipse more ranarum stipra selum resiliet, asele plerimque periturus. Vt autem soboles parenti aristissime implicatas explices extricesque, in umbra prius assiccescere sinito: ubi enim conserta cruscula det anuerint, facilius atque innocentius extricabuntur . Nihil nimirum temerariae festinationi tanta impeditum est, quod cauta cunctatio non expediat . Haec seruandorum forum ratio est, quorum plantaei sbrae cum foliis aestate arescunt, & pereunt. Aliae

radicum. Vero plantae, quae radices aeternas habent, sub linium serendi tempus erutae, aut protinus aut mox

obrui debent dum tamen interim in sis radicta cella incolumes conseruentur. Sed iuxta salutaris, ac formosa Paeonia vel subterraneo loco, vel intra

255쪽

Liber Tertisu. a. II testam superinfesti soli cumulo custodiatur a sele.. Eodem terrae uigido humidoque operimento quae Bulbi teneri tenerrime carnos assent, velut fritillariae siue mel μ' 'si rides, defendantur; ne insepulta rugas trahant, ac penitus exarescant . Denique siluestria vel Liliastis montana lilia, simili ac defloruerunt, essediantur , 'viridisque caulis caute eximatur. Haec enim radiaculis carent, dum vernant, quas, deperditis sorbbus, agere incipiunt . Vsque adeo quod in terris pulcherrime foret, radicatum ac stabile saepe non Contra maiusculos hostis hortensi bellum. cAPUT III.

Non in theatrali tantum , sed in hortensi

quoque arena hominibus cum belluis bellum est. Adeo ab ipse theatro voluptatis optatissima pax exulat. Vtque minime nos esse tutos, cum maxime securi sumus, admoneamur: ipsa sepe hortos custodia infestat. Quis autem hoc iniuriae credat λ hortensem elegantiam & munditiam ipsi corrumpunt in primis atque contaminant domestici fidelis imique custodes, canis & klis. Vterque videlicet ab acri bile inquies, atquO Canu& selis agile, ideoque venaticum & ludibundum animal, in tenera resistutaque humo vel subterraneam prae

256쪽

118 Florum Satus , Educatio. dam, lacertulos & musculos facili sessione vest, gans , vel bellicinam pyrrhicam exestim ludens, concinnam seliaequabilitatem iniquat, utiletquo

nonnunquam radices effodit . Quin etiam si lis praeposteram & posticam sementem faciens delicatos hortos odiose stercorat ; suique foedum ac scutidum indicium ipse, quo contegit, circuim scalptae cumulo terrae detegit. Quamobrem cat te colonus observet, ne qua id genus bestia per hortos recens consitos evagetur, prius quis, cael stibus aquis densatum fuerit ac solidatum seiunia. Per eos dies hortensem canem domi solutum, ne tabescat in vinculis; per eas noctes intra ipsis hortos catenatum contineat, latratu satis inladiatores proditurum: Domesticam selem a noxio excursu arctior custodia cohibeat. Externos qua canes, qua seles tum probe obseratum ostium, tum edita munimenta vel caementitia, vel saltem sui ante

dixi ) spinea distineant . Multi, quibus hortuli

modus non ita magnus, facit sique tuitio est, moblissima humo fartos puluintilos superiniectis asperant spinis, donec illi contra iniuriam obduru rint . Ego vero satius esse duxerim sepibus dum ta relinquere, plantarumque rarissimas duntaxat ac praestantissimas praeacutis arundineis paxillis praefixis obsepire, ne cui noxae obnoxiae sint. Caeterarum siqua radicum eruta fuerit, suam in sedem, quam suffossa monstrabit fossula, repon

tur i

257쪽

Liber Tertius. 21stur; siqua vallecula defossa, siquis monticulus excitatus sit, leni trulissatione complanetur ε, siqua selis adobruit excrementa, ea procul trulla prothciantur, ne rursu excreturam eodem odor inuitet. Quanquam istis incommodis opportuni non erunt horti, quos praescripta modo munimenta tueantur. Sed grauior imminet radicibus a talpis

muribusque, hoc est a clandestinis hostibus pernicies . Adeo vel humatas sepultasque forum parentes & perspicacitas, & caecitas pervident, Vt laedant. Ac talpae quidem ad nocendum satis O - 141 latae, quod inquietis ingratisque unguibus hospi-horus nouae. talem terram vellicant & lacerant; quod haerentes nutrici optimae innocentes radices longe lateque actis cuniculis oppugnant ac subruunt; quod nocentissimis furibus, muribus volui dicere, Occultas ad corrodenda semina vias aperiunt; iusto caecitatis supplicio, ut locuples author Stesimbro-bv.In tus est. ab ipsa terra damnatae sunt . Sed cum seue- 'ra non reuocet animaduertio a caeca magis, quam sint oculi, nocendi libidine; tum Veteres, tum re- ut insectis

centes coloni communem in hostem ultione mul- tiplici conspirarunt. Sotionis antiquissimi scriptoris praesentissimum contra talpas remedium est,ut

veratrum album & cynocrambes cortex contun-e. . dantur, cribrentur, cum polenta ει ouis ex vino

258쪽

1c o Florum satus , Educatio.

ri quoque tormento cunicularium S cauaticum

hostem Graeci debellabant, sufficii fumoque victores . Nucem, siue aliud quodcunque pari duritia pomum Vtrinque perforatum enucleabant :nuclei loco paleas, cedriam, seu ceram, & sulphur includebant . In eundem usum vas angustum

usurpabant; spiramentis exiguis, ne qua interspirarent , praeclusis, nucem intra accensam, seu

quod aliud sumtionis instrumentum in aditu laxiore sic aptabant, ut acceptum forinsecus asst, tum intima penitus in latibula ditanderet;vtqu , oppletis tetro fumo cuniculis, talpae protinus fugerent, vel necarentur. Contra bestiolas eas lenia proderant frequentes selium excubiae, dum tamen 1 is duratum selum suffodientium seu ludicra , seu foeda vestigia non ita facile admitteret. Ea gratia mustalas habebat nonnemo mansiletas, quae suis in latebris incautos grassatores iugularent. Erant, qui foramina ipsa idcco siluestris cucumeris , & rubrica opplerent. Plerique in aditu pendentium fetarum laqueos disponeDant. Nonnulli circa talparum cuoilia plures cauos aperiebant; Vt quamuis orbi tenebriones immissam inimicam lucem sentirent, longeque diffugerent. Istae in talpas veterum inermes pugnae ; haec recentium ferrea expeditio rusticorum. Eorum aliqui bipalio, aut sigone, rastroue armati loca talpis infesta vigilanter obsentant. Ea plerimque sunt areae , prata,

259쪽

Liber Tertius L sa

prata, hortique, ut quae lumbricis pingui selo gam

dentibus, iucundissimo nempe talparum pab lo, abundant. Vbi ergo terram in tumulos exaltari suspendique lento speculatu cognouerint, ebstatim leuibus tacitisque vestigiis, ne strepitu te

ritus terga vertat hostis,accurrunt; & bipalio, aut ligonis rastriue acuta parie cum ipsa terra Cibte raneum Vastatorem effodiunt; aut certe retusa stimentem humum valide contundunt, unaque sustodientem bestiolam vel exanimant, vel obstisepefaciunt. Alij vero exarmatis manibus sic expugnant. Vbi excitatus caespes emotaeque terrae cumulus intumescit, effossum a talpa scrobem, remota utrinque, terra detesunt; inde cuniculum

plerunque ramosum ad cubile usque latebramque destiolae , humo penitus egestρ, vestigant atque aperiunt. Uerumenimuero, quia, quies hebeti est visu, tam acuto est auditu Spa,sessionis etiam remotae sonitum tenuissimums dense surdoque elemento liquide exaudit; atque , antequam in angustias adigatur , nouas ad fugam vias ungue rostroque scalpens humum restit M. simmum aggeratque . At, cum prope a praeda venatorem esse ex emoto solo percipit , protinus diuque consistit; ne scalptura capturam pariat . Ea re callidi venatores unam saepe alteramue horam immoti cessant, ut diuturna quiete absimilam simulent. Decepta demum longa cessatione

260쪽

Florum satus-Edueatis bestiola Bum propere opus adurget ostroque sis. fossam irrequietis pedicillis terram eiectat in cumulum . Tunc enimuero insidiatores subita manuum impressione emoto mollique cum solo talpam extrahunt i, arreptaque ipsius ceruice, auro , caudaue, praedam, ne se mordicus vicistatur, pedica impediunt;captiuamque in herile Capitolium

reserunt mercenarii triumphatores. Ipse praete,

rea villosis holoscifico mollior animalis huiusce villus, inter pellitarum vestium delicias vendibuli mollitie ac nigritia expetitus, clima victoribus frequenti quaesticulo spolia repraesentat. Ita bellulis no Dello lente profligato rustici j, sebis simque vi antes , agrestem nobis cunctando resitarunt rem . Hic & placet, &decet laborioso parabile , permolesto iucundum attexe inuentum . talam fictilem , palmos binos, aut unum & semis aliam loco talpis obnoxio flamma tenus humo, aut paulo inseri totam infode; viseuam talpam in eandem ollam demitte. Illa, ubi diuturnae lucis intolerans neque latibulum fodero prae vasis duritie, neque prae altitudine ac lanam ulla ex parte potest euadere, tinnulo grunnitu carlamitatem dequesta finitimas talpas ad comm rationem opemque Penetralibus e cauis contrahit. Videas non sine risu totum subinde agram scatere nigellis tenebrarum seroribus, quae, quo nota vocat Merela, caecitate duce perreptantes in lubria

SEARCH

MENU NAVIGATION