Cartulaire de l'Abbaye de SaintCorneille de Compiègne 8771216

발행: 1904년

분량: 511페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

211쪽

CARTULARIUM MINASTERII

eis super his justitie stare contemnunt. Abbas quoque . emmii Catalaunensis quamdam decimam abbas Caridoei' et abbas Thenoliensis 1 possessiones quasdam ad eos pertinentes presumunt invadere, et eas ipsis conantur auferre. Unde quoniam jura Compendiensis monasterii, quod nullum alium preter nos episcopum habet, specialiter conservare tenemur, fraternitati tu per apostolica scripta mandamus, quatinus memoratos servientes atque urgenses rescripto monasterio jura sua, sine dilatione aliqua et diminutione persolvere, abbates vero decimam et occupatas possessiones eidem monasterio celerius reddere aut prelato abbati et fratribus Compendiensibus, sub examine tuo, plenam inde justitiam facere ex parta nostra et tua diligenter commoneas, et appellatione remota, districte compellas. Ad hec tu discretioni prese tium auctoritate injungimus, ut dominum de Tornelia, qui quarumdam villarum Coinpendiensis monasterii patronus et advocatus existens, easdem ultra modum gravare et a destructionem conatur redigere, ad plenam abbati et fratribus super hoc justitiam faciendam moneas attentius, et sub anathematis districtione coerceas.

Data Verulis, IV kalendas aprilis.

I. Ivo abbas sancti Memmii Catalaunensis. - . Lucas, abbas Cariloci, Bis tinensis dioecesis. 3. Gregorius abbac moliensis, Laudunensis dioecesis.

212쪽

S. CORNELII COMPENDIENSIs

Ce traiti, dii dom Bertheau a toriait doubie sur uno euille carreo de fortiarchemi ave lato CYROGRAPHU la divisantra haut en has. coupo Ia lauisse en de ux our en remetire u exemplaire a chacunedes parties Chaque parti ai ainsi in charte complete ave te haut ou Iebas dumo CYROGRAPH- D. B., s allo,' v. a charto de Gerard de Capy n XLVI nous a diario urni u premier modele de chari partis, a Isave les motu CORNELIVS ET CYPRIANVs, formant 1 separation des deux

Ν omisit universis presentibus et futuris, quod controversia que erat inter Comispendiensem ecclesiam et alnerum majorem demarriniaco , super eodo majori que pertinet ad thesaurarium, tali modo sopita est, presentibus tam elericis quam lateis in eapitulo Compendiensi. Mainem dimidium modium et tres minas annone in augusto in pace et quiete dimisit et sex modiorum et unius mine sementis terram assensu Ansoldi abbatis et capituli, sibi in feodo tantummodo retinuit, aliam vero, tam in monte quam in pratis'. nobis quilam et absolutam clamavi ; sed et illamque est super vineas arriniaci 4 nobis liberam reddidit Preterea garbas nostras, ubicumque voluerimus, ducemus et forraginem ac re halionem in pace sine participatione illius habebimus. Ipse vero de fressingis quas ecclesie dare solebat quitus remanebit. Hane autem compositionem coram multis a se tenendam cum genero suo Willelmo de Vilers super sanctuarium ecclesie juravit. Ego autem Αnsoldus, abbas, et capitulum nostrum presens yrographum inde fieri et sigillo nostro muniri ac testibus roborari decrevimus Testes de monachisci Petrus prior, Bartholomeus Parisiensis , vo fortis, Rogerius, Iohannes, Petrus Silva nectensic de canonicisci

Iohannes Bulgarus, Bosardus, istardus, Petrus demarolio de laicisci do de Remin, Petrus de Lovet Minoidus de Vilers et Radulfus filius ejus.

i. Marinniae, p. - . In eodo et id monte tantummodo CRp. - . Platea CB. - . Mari niaci, mp. I. Parisus D GR.

213쪽

CARTULARIUM MONASTERU

Lo pape Alexandre III demandera Henri de France, archeveque de Reims de citer evant tui Ansout abbo de Satnt-Corneille, Pierre de laTourneue auoue de Village de Pronastre Faverolles et esuillers, et Romes, son fila, de Ies obliger a lui presenter las conventions ecrites relatives a ces villages, les empδcher 'en extorque des inisses et redeuances exagerem, contrairement a serment proto par ux devant Thibaut eveque 'Amiens, 'interroger e particulier l'abbe de Sain, Corneille surrae deItournemenis doni o 1'accuse et d'informe leSainliniego duciMulta de cette enquete pourriu'uiuisse sevir a besola.

DOM MARTEM, Ampliss coduri. t. Il, col. 9 3. - ΗIsT FR. t. XV, p. 23. ---Η1, Patrol. Iat. t. CC, col. 837. - JApri et WAn. Ia.o'a. Alexander papa III ad Henricum Remonsem archiepiscopum, da testiis et indebitis exaesi nibus in quibusdam illis ab abbata Compendiensi contra proprium Iuramenιum

exsortis.

Atim ora episcopus, servus servorum Dei, venerabili fratri Henrico Remensi archiepiscopo, salutem et apostolicam benedictionem. Homines trium villa rum Compendiensis ecclesie, runas tri Fabarolarum etinesviter videlicet, adversus filium nostrum abbatem ipsius ecclesie ad nos querimoniam transmiserunt, asserentes quod, cum nobilis vir Petrus de Tornelia, advocatus villarum ipsarum, ab eis tallias et exactiones indebitas extorqueret, nobis tibi mandantibus ut eumdem virum ab his oeelesiastica districtione compesceres, tandem vix ipse, coram venerabili fratre nostro T. Ambianensi episcopo, prestito juramento, firmavit quod a predictis hominibustallias vel exactiones nullatenus extorqueret et idem abbas sub excommunicatione prohibuit ne quis ipsos ulterius eisdem alliis et exactionibus fatigaret. Nunc autem idem abbas, discrimen excommunicationis non formidans ineurrere, adhibitis sibi favore et potentia predicti P. a prelatis hominibus adeo gravem alliam extorquere presumit,

I Anscidum. - . Theobaldo.

214쪽

S. CORNELI COMPENDIENSIs

quod quamplures ex ipsis jamdietas villas eoacti sunt deserere, et ad alium locum transire. Quoniam igitur graviter nimis excedit qui subditos suos presertim contra religionem juramenti et excommunieationis sententiam, violenta dominatione opprimit et indebita exactione satigat, fraternitati tu per apostolica scripta mandamus quatenus predictum abbatem et P. . necnon e R. filium ejusdem . ante tuam presentiam convoces, et, inquisita veritate diligenter et cognita, eos moneas, et apostolica fultus auctoritate compellas, ut predictas villas in ea libertate et immunitate, omni contradietione et appellatione cessante, dimittant in qua tempore canonicorum fuisse noscuntur, sicut in scripto authentico quod idem abbas et P. dicuntur habere, noscitur contineri. Ut autem melius et commodius uri rescripte ecclesie et indemnitati predictorum hominum consulere possis, eumdem abbatem et P. apostolica auctoritate compellas coram te jamdicta scripta ostendere, et secundum eorum tenorem utrosque facias esse suo jure contentos Α hee, quoniam idem abbas multa dicitur de boniseeelesie ipsius illieite distraxisse et sine causa multa debita contraxisse, volumus et mandamus ut eum super his convenias et ad rationem ponas, et veritate plenius cognita quicquid exinde tibi constiterit, nobis tuis litteris absque admixtione falsitatis plenius et expressius studeas intimares ut eum si noxium et culpabilem inveniremus animadversione debita puniamus.

Data Tusculi, VIII idus Iulii.

Le pape Alexandre III priemenri de France, archeveque de Reims, de proteger et uelandre te chanoines de Sa int-Corneille de Compieme, comme Iecensanis privilegie deI'eglis de Rome, et de rigle DI'amiableious te disserend qui ourra ientis eleve entre ux et l'abbet de Sa int-

Corneisse. Don mariNE, Ampliss colleci. t. II, col. 949. - isT. R. t. XV, P. ya'. MiONE, Patrol. lat. t. CC, col. 84 AFF et AH. II. IO . Alexander III papa ad Henricum emensem archispiscopum, d controversiis inter canonicos Compendienses ot abbatem ejusdem loci sopiendis. Αιεπε veR episcopus, servus servorum Dei, venerabili fratri Henrie Remensi archiepiscopo, salutem et apostolicam benedictionem. Illos speciali preroga-.tiva dilectionis et gratie confovere nos convenit, et ab injuriis malignantium studio propensiori defendere, qui ad curam et provisionem nostram atque tutelam no

215쪽

CARTULARIUM MONASTERII

euntur principaliter pertinere. Attendentes itaque quomodo eanonici Compendienses preter Romanum pontificem nullum habeant episcopum vel magistrum, considerantes etiam qualiter nobis immineat de ipsis curam et sollicitudinem gerere, et eos a pravorum impugnatione conservare illesos, ipsos defensioni tu tanto studiosius duximus commendandos, quanto ratione ordinis et dignitatis nobis magis appropias, et fervore devotionis et fidei sinceritate amplius nosceris et probaris astrictus Ideoque fraternitatem tuam monemus atque mandamus quatinus eosdem canonicos, sicut speciales Romane ecclesie filios, in justitiis suis vice nostra manuteneas, protegas et defendas, salvo jure abbatis et fratrum Compendiensium cita quidem quod si quid controversi inter eos et abbatem Compendiensem emerserit, ad controversiam sopiendam et pacem inter eos resormandam diligenti studio et sollicitudine elabores cita quod ipsi de tuo possint auxilio letari, et nos exinde affectioni tuo gratias multimodas exsolvere debeamus. Data Tusculi, VII hal. Augusti.

216쪽

S. CORNELII COMPENDIENSIS

217쪽

CARTULARIUM MONASTERII

trois village ironi a Parmo pendant trois ours aQ'exception duriournieret duriorgeron et preparerontae tentes. Sicles paysans se soni donni des gages enim ux, avant qu'il ne fournissent de caution Us payeront inqsous 'amende, uont la molliet a prevo de l'avouo et 1'autro mollia aumatre de Salut-Corneille mandrae cautions auron it laures , outel'amende sera ou Ι'aVoue, L'aVouo ne peut en ces Villages, metire a mortu hom me our aucundoriait, ni te mutuer, ni te conduire en uel, ni Iecondamneri ne amende qui dipasse sociante fous et si I'amende monte so ante fous, te prevo aura cinisous. Droit de abba . - En mars, es habitant de Faveroue dolventune corvee Oileu pay deu deniers avo patiet vimen achere commeen couvraine AHaraaint-Remy, chaque clos doli quatre demers, excepte: cin qui ne rendent que trois deniers. Apres la moisson chaque clo donneu ne mine d'avoine et une possie et a Noel trois deniers troisiains et deuxchapons Chaque cheva doli te transport 'uniuid de les Deuchoeula dolvent te meme transport. Semblablement les habitant domesvillers dolvent uno minera'amine et unedoule, et HaraainNRemy deuidenter et une obole Chaque clos doli trois mines et demici'avoine excepto trois qui ne rendent que quatredenters , et a Noe trois deniers troisiains et deuichapons. Los habitant de Pronastre a la Saint-Iea patent deux denter et une obolo, et HaraainNRemnautant Chaque Ios rena trois mines et demied'avoine except trois qui ne soni taxos qu'a trois mines , et a Noe deux deuiers, deuxiain et deu chapons Si Ι'abbaye cite quelqu'un, e sera surde territoire de ces trois villages.

Les habitant de Pronastre Faverolles et Μesvillem avalent portεplainte a fouverat pontife contre l'abbydo Saint-Corneille et te seigneurde la ournelle, qui Iececrasaient d'impol et de corvies Alexandre III, en uiuet IIII ouo I7a, confia a 'archevique de Reimsese sol de procidera ne enquet et de latre cesse Ies abus Cest sans doute acla suile de 1'interventio duiritat que furent specifides et consigndes par ocrit Ies char sque devalent, conformementis 1 coutume, supporte les habitant destrois villageS.Carographum aduocationis de Meuialter.

Eoo Ansoldus, Dei gratia abbas, cum universo Compendiens capitulo, ego

Petrus de Tornelia cum uxore mea Hadvide et filio Rogone, tam presentibus quam futuris in perpetuum. Noverint universi quod querela erat inter Compendiensem ecclesiam et Petrum de ornelia advoeatum trium villarum celeste, scilicet

218쪽

Mesvillaris, Pronastri et Faverolarum, pro damno quod fecit rediete eeleste ad valens quadringentarum librarum, unde excommunicatus fuerat. Idem ergo Petrus, ad e lesiam veniens, forefactum cognovit, recognoscens quod neque talliam, neque rogationem aliquam, sine consensu ecclesie Vel prepositi ejus ad messem, in predictis villis habebant. Tali vero conditione predictus Petrus ab ecclesia absolutus est, quod in culturis ecclesie carrucas ejusdem ecclesie pro transforatione pyrgii vel alio foresacto non poterit capere Culcitra per tres villas in adventu abbatis aut prepositorum seu monachorum vel servientium, tempore messis et omni alio tempore, quotiens et quantum opus fuerit, predicta Compendiensis ecclesia habebit. Furnum in prelatis villis preter ecclesiam nemo potest habere, hi vicinum suum vel alterum possit admittere vel panem alterius coquere. Ad furnum vero ecclesie, nullo omnino vel advocato vel alio prohibente omnes debent venire. Post cometas suas adducent rustici totam annonam ecclesie, modium pro se nummis Cathalaunensibus, et pro pastu habebit apud Compendium unaqueque vectura duos Provenienses. De tribus causis unde litigium erat inter ecclesiam et advocatum, scilicet de incisione busci, de transso- ratione pirgii et de latrocinio, submonitus homo veniet ante advocatum, et, sicut advocato et vicecomiti videbituri, aut emendabit aut se defendet. Petitionem unam semel in anno, scilicet ad senum sancti Remigii ecclesia et advocatus simul lactent, ita quod ecclesia super hoc advocatum non poterit conturbare vel impedire, nee advocatus ecclesiam, cum hanc petitionem Voluerit facere. Quod autem inde habuerint in commune dividetur et unam medietatem ecclesia Compendiensis, aliam vero advocatus habebit. De his ergo et aliis consuetudinibus, quas in prelatis villis Compendiensis ecclesia debet habere, advocatus promptissimus et fidelissimus adjutor erit, et rusticos, si eam inde aliquo modo infestaverint, velint, nolint, pro posse suo apud Montisderium et infra potestatem predictarum trium villarum coget reddere. In martio, habet advocatus in prelatis villis de his qui colunt terram eo metam unam, exceptis illis de Bustellis qui faciunt absque cometa viginti tres minas et dimidiam sementis, et si amplius de ea coluerint, corveiam debent. Carruca vero pro corveta habet pro pastu duos Provenienses. Ingascheriis similiter debent corve iam et debent habere panem et vinum in coopertura similiter. In malo, unusquisque hortus harum trium villarum advocarie debet advocato unurer denarium, et habet octo dies submonitionis is festum sancti Iohannis manuoperarius debet tres denarios et laurarius quinque de Faverolis et Mesvillare. Item de Pronastro, ad senum sancti Iohannis duos denarios et obolum, ad festum sancti Remigii similiter. De Faverolis, ad festum saneti Remigii manuoperarius quatuor denarios et laurarius septem. De esuillare, manu- operarius septem denarios ad sestum sancti Remigii et aurarius tredecim, si habet carrucam integram, si dimidiam sex denarios et obolum. os augustum, illi de Faverolis et Μesvillare qui tenent hortum advocari debent unam minam aven et unam gallinam et habent octo dies sub monitionis. Unusquisque equus qui terram eoli advocarie et de illis qui hortos tenent debent ducere advocato quatuor quadrigatas orbarum, et habent in extremo unum panem. In natale Domini, unusquisque equus harum trium villarum debet unam quadrigatam ignorum, et debent habere prandium 26

219쪽

CARTULARIUM MONAsTERII in tornella Unusquisque hortus Pronastro debet unam gallinam post augustum, et habet octo dies submonitionis. Quisque manuoperarius harum trium villarum debet semel in anno tres dies fossati Quisque equus harum trium villarum, ad sub moniti nem advocati, debet vinagium et debet ire in Belua censi territorio citra Iraram, ita quod illi qui duxerint currum vacui redibunt et alii vinum adducent. Quando comes Viromandensis submonuerit advocatum de exercitu, ibunt homines harum trium villarum ad submonitionem advocati per tres dies in exercitum, excepto furnario et fabro, et acient tentoria ipsius. Si rustici inter se vadi dederint, antequam dent obsides, erit justitia communis inter ecclesiam et advocatum scilicet quinque solidos, et duos et dimidium dabunt reposito advocati et majori ecclesie Postquam obsides dati fuerint, tota lex erit advocati. Advocatus non potest hominem potestatis redietarum villarum pro ullo soresacto interficere aut aliquod membrum auferre vel ad duellum ducere, nec soresactum illius plus quam ad sexaginta solidos potest ascendere, et cum ad sexaginta solidos ascenderit, prepositus ejus quinque solidos debet habere. Item consuetudines ecclesie. In marcio debent illi de Faverolles ecclesie corveiam unam et debent habere duos denarios in gascheria et coopertur similiter, et debent habere panem et vinum in his duobus terminis Ad festum sancti Remigii debet unusquisque hortus quatuor denarios, exceptis quinque qui debent tres denariosa et post augustum unusquisque hortus unam minam avene et unam gallinam, et habet octo dies sub monitionis, in Natali tres denarios et tres panes et duos eapones. Quisque equus debet ducere modium frumenti, et duo oves unum. Demesvillari, similiter unam minam aven et unam gallinam, et habent octo dies submonitionis Lad festum sancti Remigii similiter duos denarios et obolum unu quisque hortus tres minas et dimidiam avene, exceptis tribus qui debent quatuor denarios. Quisque hortus in Natali tres denarios et tres panes et duos capones. De Pronastro, ad senum sancti Iohannis duos denarios et obolum ad festum sancti Remigii similiter duos denarios et obolum. Unusquisque hortus tres minas et dimidiam vene, exceptis tribus tres minac in Natali duos denarios et duos panes et duos capones. Si ecclesia aliquem hominum advocarie submonuerit, non exibit extra potestatem predictarum villarum.

Louisae Jeune donne amarc, qu'i charge de desseruir I chapesse deson palais de Compieme, et a se successeurs une rente annuelle de cim quante fous parisis ave deuim uid de Vin et chaque sol que te roi, son

220쪽

filio I rei ne seront a Compieme, quatre ain par our, videmi-setierde vin undaque de chandelles et deux deniers parisis. Har et se succe seur deuron implore frequemment dans cette chapelle la divine clemencepou Ie roi et ses ancoires.

Ludovicus rex VII. Da capella palatii regis. I nomine sancte et individue Trinitatis. Ego Ludovicus Dei gratia Franeorum

rex Dignum est et regali munificentie eonveniens ut quem servitio capelle palatii sui rex voluerit institui in presentio et in posterum beneficiis regalibus in sui laboris solatium sustentetura notum igitur facimus universis presentibus et futuris quod Μareo, quem intuitu pietatis et gratia meritorum ejusdem servitio capelle palatii nostri Compendii instituimus et ejus successoribus concessimus et libere donavimus quinquaginta solidos parisiensis monete, in sesto sancti Remigii, et in augusto duos modios vini ad eamdem mensuram in vindemiis, annis singulis, et quoties rex vel ejus filius aut regina suerit Compendii, quatuor panes singulis diebus et dimidium sextarium vini, ad predictam mensuram, et unam tensam candele et duos nummos prelate monete, ut Prelatus Μarcus ejusque successores, pro nostris et antecessorum excessibus, in eadem capella digna sacri ministerii frequenter Dei elementiam studeant implorare. Quod ut deinceps firmiter et immutabiliter observetur, sigilli nostri auctoritate precepimus confirmari. Actum publice Compendii, anno ab incarnatione Domini Μ o LXX III , astantibus in palatio nostro quorum supposita sunt nomina et signa. S. Theobaldi dapilari nostri, S. Mathei eamerarii, S. Guidonis uticularii, S. Radulphi constabularii, vacante cancellaria.

Alexandre III informa Henri do France, archeveque de Reims, que Ieshenldictius de Satnt-Corneul ont a se plaindre des mauuais procidos auxquela reco enites chanoines de leur monastere, ourdes emp&her dejouis, algri dicans de lagitime possession et a mepris des conventions anciennes, des paris qui leur appartiennent dans la grange de Erches et de

I. Ne mendis D. in .

SEARCH

MENU NAVIGATION