Aldi Pii Manutii Institutionum grammaticarum libri quatuor. Addito in fine De octo partium orationis constructione libello Erasmo Roterodamo authore ..

431쪽

LIBER Nam fossion τι uxαος soluere in duas breuela,

c um prior luctu edet dactylo contrarium. sepe primam,saepe soluit tertiam Quin & ambas saepe sdiues,qnq; coponit breueis versus est ut ille noster, quem probare debeo. R. egiam reddemus omnem debito metti loco. Nulla enim non longa soles p duas breueis potest. Dum suo pedi reseruet praestituat tempora, Syllabarum nil nocebit longior progressio.

Nunc incipiam bis geminos pedes reserre, Quasi si repetam,quos docui iam. um ut faciant Lo pariter pedes iugati. Προκελ si Πασιτrκου primus erit,breueis habebit Hic quattuor omneis duo quia runt pariambi. Hunc efficiet M inutius ut quis vocitetur, γVersum dabo, quo remia nota fiat omnis Peru abit alipedis animula IEporis, Hunc nos tedibus scandere conuenit iugatis. Tetram eresis erit τρι, ραχυς in fine resistet. habebit simul & semipedem imum. ναταλήθρ enim dicitur ea clausula versus, Detracta sit ut quarta pedi syllaba quarto, Quam syllaba, vel pes numeri datus minoristia terminat, ut discrepet id, quod inde praestiti Aduersus huic tempora bis quaterna sumerini inni μορ hic dicitur,ecce nomine ipso

Debent duplici te ora laguli qualema.

432쪽

Rhythmis magis hic iugiter inuenitur aptus. lAnapaestica necnon riantur inde metra. .

Q si si duo sint tempora qui quaterna reddunt. l Cum prima breuis,longa dein,tertia longa, Post quarta breuis syllaba continebit omneis, s Hunc promit geminum facit Pes nQmen habebit,quod in hoc referre metro Longae prohibent ordine tres simul locatae. Α wrι em mage lex heroica promet. Est forma, Tarentina velut moenia dicas.

Claud ax medias quando breueis utrinq; togae,

Est ante τροχαος,sequitur dehinc ιαμβος, Idcirco gemellum vocitarunt. Nam qui xkrος dicitur,& τροχαιος idem est. Exemplar in isto facile est locare versu, Si tomhladas dicere quis velit quirites. . Sin prima breuis,longa sequelIS,item rursus. . et Sibi consimiles,ordine quo duas locaui, SHunς rite vocant,quia geminatur, δι&μβον,

Est founa prioris,quasi si Corinthios quis,

Itidemsti sequentis quasi gallicane dicat. . L. INunc reddo duos note quos ambos I Discrimine signant,dedit ordo quod locorum. . IlLongas siquidem quado prius locamus ambas. . t Deinde breueis subdimus, ut putes priorem ri

Σπον ρειον Oriri,comitem mox πα ἰαμβον, res Amrο έονος illum memorant ionicorum. . IAt qui breuibus praepositis,deinde longas Acceperit,αρελα, ινος hunc iubent vocari. Nomen tibi, quod deligo,quo notes priorem Cum versibus istis toties recurrat hic pese Longas geminat qui prius,& iugat minores, . . rLauinsa cum dicimus .haec tamen figura est,

433쪽

Μetrumq; facit,ΣαταδιH1ὰ quod vocitarunt, 'Qui multa ferunt hoc pede locutum.

Απ'ελασσονος autem cui nomen indiderunt.

In nomine sic est drosita ης.μέτρον autem Non vel sibi istud, numero aut pedum coarctanli Sed continuo carmine quia pedes gemelli V rgem breuibus tot numero iugando longas, Idcirco vocari voluerunt Anapaestica fiunt itidem per σι α ρειαν. Veruis tamen & non minus inde comparatur, Qui saepe pedes treis habeat,vel ille plureta. καταληκτικα quos syllaba terminat frequenter. Solet integer Anapaestus & in fine locari. Α ελασσονος unquam numero non cohibetur, Sensum quoties terminat,aut carmina finit.

Longas ratio est ponete,non breueis in imo, Pos integer ut si geminus,simul, in aure Dulcem sonitum tempora longiora linquanti Arro με co- autem bi euior quod est secundus, Versus male ne desinat,adhibentur in imo Quas prima redis portio longas habet a , Ita versus erit de tribus,& semipede uno. Treis clico iugatos fieri,& semipedem unum. Vt paedilici nominis ambo sint quaterni. Is primus,erit longa cui locata prima est.

Quam continuo tres aliae breues sequuntur. Tu pone τροχωον prius.& mox παρια

C aecili sis erit consimilis pedis figurae. Pauωνα secundum laciet secunda longa, Hinc fiet ἴαμβος prior,& alter, Dicat quasi siquis magis hunc H drata sis vult. Hoc ordine fit tertius ut sit Prior & socium post sibi copulet τροxαιον. Menelaus ei nomen erit simile locatum.

434쪽

Q VARTV s. ita mari in quoniam ouarta facit syllaba longa,

prior AΑpto similes nomine pelopidae sonabunt. Et επιτρiτος aeque genus est paeonicorum, Tondem pedibus quia varius tempore differt, . septena etenim tempora siliguli tenebunt.

cum paedilici possideant quina priores. Cum prima breuis syllaba,longae veniunt tres. Hic primus habetur pedibussi post secutis,

Ex ordine sunt nomina, quem breues tenebunt. Σπονδ οι ορ ἴα ον sequitur quando priorem, Si prima breuis , επίτριτος hic primus habetur.' Migrante breui,consequitur pedem τροxῶ ν Idcirco secundus vocitatur alter hic pes. : Ut tertius ille est breuis ubi tertia currit. . Σπονδ'ει ορ in hoc fit prior, est sequens Idem risi manet,cum faciet quarto τροκαῖτ'6 : Quartum quoniam perspicis hunc,m τρι τον ene.

Versus simileis non sinit hic dari figuras, Ut quibo tam ess disparili notabo metro.

Primus agillinos pes efficit,alteri fit tertius. quarto loco curritpoterit quasi haberi. λ ραν quoties in geminis, θεσιν ue quaeres, Sex aequa pedes tempora dividant oportet,

Binas patileis aut sibi stilabas habebunt.

'οκελ σματικον bina dabit sequens quaterna. inui sena tenent tempora,terna partientur. At quando genus funditur hoc ionicorum. Longis dare nos tempora conuenit quaterna, Et bina duabus breuibus dari necesse est. seruare vices admonet ordo longiorum. Impar numerus paeonicis utrisq; coget. Irs Aptare duobus tria,vel quaterna ternis Tu

435쪽

' LIBER

sesquata seia quod numeros pars secat istos. Peripecta pedum regula si iuris videtur, 'I. Iam possumus ipsis animum applicare metris. iHaee Terentianus de pedibus,ubi aduertendum aliter eu sentire de bacchio,& palimbacchio,il eae teri feth omnes,quos ego quidem legerim, gra/matici sentiat. id quod his versibus manifeste ostedit, Cum duas longas sequetur una breuior syllaba ' Pes erit βακχῶi autem Jue erit. Cum breuem primam locabis,& duas togas desin. Sed manifestius his de phalarcio choriatico,

item. Mox, turba profa,- υ υ - pes terti' accedit similis. Pars illa, natuc λυ Bacchio aduersus fiet pes,nam breuis ante est, Et geminae Ungar. Item his paulo inferius JEbater υ υ Sibalem υν

Daestus in est quater ut tim man tibacchos vides. naluco,& recurvo antibacchios eu appellare eo de metro phalaecio choriambico . solet enim eo genere carminis scribere,de quo tractat. unde carme illud, Anapaestus inest quate r,vlumus antibacchos constat quatuor anapaestis & antibacchio. Nec te periurbet,quod antibacchos,pro antibaechios dixerit. lactum id est propter metrii vel ιγι

cumpra ide fecerit ut eo versu, Pes erit βακχειος, autem luc erit, ubi βακχος necesse est esse trocharum xpter metrii. Quintilianus etiam

bacchium e duabus longis,& vItima breui constare dicit his verbis. Longis breuem pr'cedetibus B acchius,cui contrariu3 Palimbacchius erit. Ue

436쪽

quoq; habetur apud Atilium Fortunatianum, ocin stagmentis illis antiquis sine authoris nomine. iniae Ianus Parrhasius homo utriusq; linguae doctissimus,cum M ediolani publice bonas literaspfiteretur,edidit. Caeteri vero omnes, quos ipse et dem legeri tam latini si graeci prima breui Bac, chium,ultima antibacchium,& caeteris logis constare docent. Sed praetermissis latinis,quae de peedibus Hephemon tradidit,subiungem .

HE PHESTIONIS DE PEDI Bus. Q. VATUOR DI SYLLABIS.

PE PEDIBUS TETRASYLLABIS. X vi

437쪽

vltima Palim

Fcte vides ex prima breui Bacchium lum. bacchium constare RpWd ehonifestius id ostenditur apud eudem de metro cn 'iabico.dicit enim choriambicrum initam desi nere interdum in Bacchium,ut in hoc .metro di

438쪽

tris sunt choriabi,secudi vel amphibrachi y baeo, chus, cna in fine breuis pro toga in ot metro po/ti vel Bacchii. Ide quoq; ostendis, ubi de paronico Bacchiaco tetrametro tractat,quod & rarudici do sicubi accidat,pόrbreue. quale est αυMe

σετα κν. υ-υ hic omnes pedes sunt Bacchi dc pyterea Bacchiacum metrum appellat. paeonicum vero,quia e quinq; temporibus constat,ut paronis

Apud alios praeterea graecos,quos ipse viderim idem legitur de Bacchio,& Palimbacchio, quod ab Hephestione traditur.Ego igitur in tanta do/ctissimorum hominum controuersia dicam virgilianum illud, N on nostrum inter vos tantas eo ponere liteis. Queanqua nos,ut supra scripsimus. nae in re graecos seqmur. Sed de pedib' hacten'. N une autem, ut utar verbis Terinani,perspecta pedum regula si satis videtur, Iam possum ipsis amomum aDlicare metris. Non tamen metris omnis generis non tantum eiu in mihi datur ocis sed solum, ut in fronte libri pollicitus sum, Heroico, EIego Iambico dimetro trimetro,tetrametro, Hedecasyllabo, Phalarcio,& Sapphico.& quonia tro/chaicum Iambico est contrarium,tum quia,si sis trochaico creticum auferat,versus remanebit iteger Iambicus,de trochaico etia tractabimus. Praeterea quia Sotadeo metro scripsit potissimum demetris Terentianus,quem nos in hoc libro saepe citamus,de Sotadeo quoq; metro scribemus. Sed iam de re dicere incipiamus.

439쪽

LIBER

N etrum est shuctura & copulatio vocum numeros modoq; finita. est aute idem qd versus, qui ideo sic dicitur,quod tandiu verti debeat, quoad reste constituatur. με τρον graecum est,tatine dimesio dicit,metimur enim versem certis pedibus, pedes temporibus. Differt autem a rhytnmo, quem nu/merum esse vult Fabius, quod metrym certum cfinitum habet spatium,rhythmus neq; sinem ha/bet certum,nec ullam in contextu varietatem,se dqua cc it sublatione,ac positione ad finem vR decurrit. praeterea metrum in verbis est tantum, rhythmus etiam in motu corporis. unde cum hi/stio indecenter signum aliquod egit, αδεμος, cudecenter kcitur. Sunt & illa discrimina, quod metrum circa pedum diuisione, Rhythmus circa sonum versatur,tum metrum, etiam si absq; cantu proferatur sua retinetPprietatem, Rhythismus sine catu,nihil valebit. debet enim rhythmis inesse catus, qui,ut dixi,idem sunt,quod numeri. hinc Virgilius, Numeros memini,si verba tenere, idest,pGlma ipsum,& cantum,sed exciderunt verba. Horati lae Pidaro, N ueris, fert lege solutis.

DE IIS, QUAE ACCIDUNT METRO.

N etro accidunt praecipue novem. Genus. Species. Compositio. Caesura. Fgura. Depositio. Scasio. Synecphonesis. Collisio. C enus accidit metro, quia metrum omne aut principale est,aut derivatum. Principalium metroru geinertiquae μνομ ,ae ορ'iom ἐι appellat Hephesti/on ,sunt nouem, I ambicum, Trochaicum, D ait Plicum, Anapaesticum, Choriambicum, Antispasticum,tonicum ii maiore,loniciim minore, Paeonicum.

440쪽

nicum. Derivativonini vero multa,quae vel adu rione, vel immutatione fiunt,& ad principale ali/quod referuntur, ut sit Antissipasticum Anacreon tuum,ac Gliconicit. Denominatur autem vel a pedibus,e quibus constant, ut Dactylica,vel ab inueroribus,ut Phalarcia, vel ab iis, qui frequenter his usi sitnt, ut Asclepiadea, ut vel ab usu, ut Priapea, et a numero syllabaru, ut Hendecasyllaba, vel a humero pedit, ut Senaria, quae sex constant pedi bus, quae graece dicuntur, vel a passionibus, ut Miura,clauda. nam versus, quoF penultima, toga breuis est, ιυουρους dicim',de quus, cude Heroico metro tractabim ,dicturi sum'. inuiveros tabo spodeu in sexto loco admittunt, 'α ζοντας graeci & χωλιαριβους nos claudos dicimus. S pecies accidit meu quia sub uno genere metti, multae sunt species, ut Adonium, Archilochium. Simonidium, Alcmanium,3c caeterae speciesqnν

decim sub dactylo. Sed quia de specieb quae sub

singulis generibus continentur,logus fore tractatus videbatur,eas consulto praetermisimus. Praeterea Fn eratpropositi nostr de omnibus, quae pertinet ad arte metricam, hoc libro conscribere. C ompositio autem accidit metro, quia ex diuersis metrorum generibus versus componi possunt. quales multi habentur apud Horatium. C aesiura, quae & ilicisum,& incisio,& sectio latine dicitur,graece autem τομη, est decora ter minatio in medio versuum. Dividitur autem trifiriam .alia enim est semiquinaria, quae graece πενθημιμερήω dicitur,alia semiseptenaria, quae ρής, alia ariochaica, quae καρα-Pcthemimeres sit,cum post duos primos pedes syllaba relin. quitur dictionem terminans,ut Tityre - υ υ tu pa