장음표시 사용
141쪽
puli suffragio lat si , non aliter .quam nova lage , in comitiis lata , derogari , quum nihil sit tam naturale , quam eodem modo quidque dissolvi, quo
fuerit colligatum t in . Quam vis vero aucto . in . immensum civium . Romanorum numero ' stia ι necessitas , hane .consuetudinem, abolendam esse , suaderet ic proinde legibus . decemviralibus caveretur ri Pater familias ---ita . sus esto sa rmansi tamen testamentum inlex , non quidem
publica amplius , sed privata quia privatus quisque legem' dicebat rebus -suis', attamen . ut umbra quaedam prisci moris superesset adhibitis quinque testibus classicis & civibus Romanis , condendam . Et hinc nihil fieri frequentius . quam L gis nomine venire testamentum , animadvertimus is . Quae si vera sunt, ut sunt sane verissima, Aulla videtur excogitari posse ratio,' cur Principis pote-
i L. 31. D. de reguL iuri . . Corn. van. Bynkersh. iuricio. Lib. II. Cap. II. p. II 2. Ubi. rem ita eleganter . ex Nnit Ois dom us : Dκ praescripsit succedenda formulam , - ω , quae eiur potesar est , eriam re menti. factionem permissi , sed haud aliter , quam Iege quoque , ut sic lex in eatissa intestati abrogaretur alia lege in eos testati . mare ad exclurindor proximos , qui Iege Norais' bantur. Romae tesamenta , ut Ieger quaelibet, apud popu- lum Romanum , calatis eomitiis conribantur . a) L. Iro. D. de verb. Iunis.
interpretatur legis modo res amento aliquid relinquere . . stiniano Novett. XXII. Cap. II. ω geseratim Graecis omniabus resamentum facere es νομογετεii , id es , legem ferre .
Sis O L. M. g. r. D. de fidele. liberti restator non Mi , sed legatariis , larem disse dicitur
142쪽
stas, quae in legibus publicis abrogandis, mutandisque maxima est , nullisque ferme circumscripta limitibus , eo usque tamen non porrigenda dicatur, ut & privatae legi, quam civis rebus suis dixit, ex iusta causa possit derogare . Immo eo facilius d rogabit voluntati privatae , quo minus dubitatur, quin legem publicam , quae tamen veteribus comis
munis rei puDlicae. sponsio est , ubi id rei publieae
salus exigit , suo quodam rure possit mutare is XL Quum itaque, ceu hactenus tot argumentis demonstratum est, satis certi, atque expediti iuris videatur. Principi illibatam esse debere ultimis testatorum voluntatibus derogandi potestatem et pergimus ad id, quod secundo loco a clarissimo Alamanno probandum esse, diximus , nimirum , IL In Iraesensi speeis issas , ac conssisissimas Disse causas, qxae gloriosissimae memoriae Priseipem , Io. Gastonem ad roseindendas Usim. bardi fabulas , admittendumque prae persona incerta elarissimum Alamannum , impellere potuerint. Quantacumque sit potestas boni Principis, illam tame ultra aequitatis limites porrigi non patitur eius magnanimitas , neque sbi Princeps quidquam permittit , quod cum cuiusquam civis sui iniuria est eo. niunctum . Quamvis vero alias durum , ac iniquissimum sit, suprema hominum subvertere iudicia , e rumque voluntates , qui velle amplius non possunt, cassas esse iubere ira: celsissimo tamen Principi , D.
Gasoni , non videntur defuisse rationes admodum , graves . ac praegnantes , cur contra Π mbardi i
bulas eius nepoti veluti bonorum possessionem dandam esse, censuerit. Nam 1 testamentum ipsum sita cr) L. r. C. de sacros. εια
143쪽
ata comparatum est , ut merito dubites , an clausula illa de succes re per sortem eligendo iure subsistat. Sane enim dum Illustrissimo Locumtenenti, Consiliariis, & septem Senatoribus Antianis id negotii dedit testator, ut duodecim iuvenes suo arbitrio nominarent , & eorum unus , cuius sors exiisset, irribonis suis laccederet , manifesto sibi non ipse scrupsit heredem , sed aliis , ut sibi aliquem sorte invenirent permisit. Id vero fieri non posse , his verbis docet t3ὲ : IIIa insistitis r quos Titius
voluerit , ideo vitiosa es , quod alieno arbitrio pedimissa est : nam satis consanire veteres decreverunt stestamentorum aura ipsa per se ma esse oportere , ποπab alieno arbitrio pendore. Et notum est , aliis quinque iuris textibus hanc regulam probari a viris doctissimis, simul demonstrantibus , eam tum ad heredis institutionem, tum ad legata , & fideicommisita pertinere t in . Atqui in praesenti casu non ipso mba das sibi instituit heredem filio, & fratribus successurum , sed illum a Consiliariis , & Senatoribus eligi voluit: & quamvis rem sortis iudicio iusserit submitti, quia tamen nullius , nisi quem et,
gentes nominaverint , sors exire aliquando poterit,
tota illa substitutio manifesto pendet ab arbitrio alieno , ac proinde per hanc legem vitiosa est o Quis
144쪽
miretur ergo , clausulam testamenti , iam In se vitiosam , irritam pronunciasse optimum Principem , & nepotem , ad quem , exstinctis heredibus institutis ac substitutis, hereditarem ex lege redire oportebat , ad successionem vocasse P. . XII. Deinde a aequitatis ratio subigere potuit iustissimum Principem , ut clarissimi Alamanni
precibus clementissime adnueret . Ipsa sane naturalis ratio. si recte ponamus . calaulum , liberos praesert eatraneis , & Apostolus hoc tamquam indubitatum ab omnibusque. admissum , principium ponit, ob liberi use ergo , O beredes s . . Ergo veluti naturam odisse , & malignum de sanguin suo iudicium tulisse videbitur is , qui filiam unicam ita hereditate excludit , ut eam eiusque posteros , nec deficiente stirpe mascula , ac ne fratribus quidem eorumque posteris exstinctis, honorandam existimet , .sed illi personam extraneam , eamque incertam ab , aliis aeque, Iraneis , per i sortem demum Ieperiendam , .praeserat, maxime . quum in Pe sonam istam incertam . nulla cadat adsectio , quae patri tillam suo sanguini praelaturo incitamento esse possit; Nisi ergo ista, dum quasi patrem eiurasse existimare velimus , qua suspicione omnino carere oportet tantae dignitatis. ac prudentiae virum , credendum omnino est , eum more humano non satis, quae futura eram ., prospexisse, neque animo praesensisse, familiae suae , cladem , neque sibi persu dele potuisse , eam . licet seX personis masculis su nixaA ita tamen Τ brevi desecturam esse , ut solum,
Alium supersisse' ' ut successstrem habiturus . Id sane
145쪽
gentis suae fatum si praevidisset vir t optimus, dubitare profecto nefas est quin prae aliis omnibus rationem habiturus fuisse L ex filia nepotis , neque commissurus, ut bona ad extraneum potius incertum , quam ad hunc, pervenirent. Dum ergo. celsissimus Hetruriae Magnus , Dux', D. Gasto , hune testatoris errorem gratia: sua prudenter emendavit : dum eum admisit ad avitam hereditatem , quem ipse avus , nis mens humana ad futuros eventus caligaret, prae extranea , atque incerta persohae procul idubio fuisset hocaturus: dum' denique', et sequutus aequitatis rationes , nepotem alieno , naturae degem aleae , t ac
sorti praetulit : quis , quaeso , negauerit, Principem optimum iustissimas habuisse consilii: isti rationes pie Accediti, 30 quod , dum eo beneficio cla rissimum Alamaainum, dignatus est Princeps , 'nemini de intempestiva illa clementia. conquerendi occasionem dederit, nec ulli mortalium ius filum' ademerit
Non. sane et , qui . sper . sortem erat eligendus', quippe personae incertae r nec Illustriss. Locumtenenti , Consiliariis & Senatoribus Amtianis. . quibus' perinde esse videtur ; quis Umbardi hona , capiat , quum , sive Princeps i heredem ' noti inet sive, quis' fortunae iudicio in bonis Vineentsi succedat , nec damnum; inde, neci: lucrum ullum sentiant . Quum proinde,
neminis i plane intersit . tabulas- exitum , habere ζ. id sane, eo 7 magis incitare potuit Principem aequitatis ramaritissimum ut Alamanni preces puta in verit exaudiendas ψ quum facile animadverteret , ne
quaesitum , adeoque id. beneficium nepoti clementis.ssime concessum cum nullius coniunctum . esse iniu-
146쪽
1 sria. Quae quum ita sint, ne de eo quidem dubitati posse videtur , quin caussae , quae Principem celiis i. mum , Io. Gassonem ad hanc indulgentiam impule.
XIIII. Qiipd ad tertium caput attinet , quaestio est : III. An ea gratia Alamanno recte aeordine Dina , neque bir illam per obreptionem adeptus flee Et hic omnino nihil esse videtur , quod in toto isto negotio possit reprehendi. Quum enim x subreptio, vel obreptio dicatur, si preces veritate non nitantur,
id est , u ab impetrante. beneficium, vel id, quod ad rem facit , dissimuletur , vel falsum quid pro vero stiggeratur: in libello Clarissimi Alamanni supplice ,
quo hanc gratiam impetravit . eorum nihil omnino deprehenditur . Refert , se nepotem esse. testatoris D. Uysmbardi: hunc Avum suum condito anno MD Lix.
testamento primo loco heredem instituisse Viveretium filium , eiusque descendentes masculos , deinde , his deficientibus , quinquae fratres, quorum & nomina expressit, . eorumque posteros masculos in: infinitum, denique his stirpibus omnibus instimais . magistratui Locumtenentis , & Cousiliariis, nec non septem Senatoribus Antianis id dedisse negotii, ut e , duo decim adolescentibus nobilibus a se nominatis . , se te eligerent . unum , cui illa hereditas, cederet. Additi, heredem esse superstitem , multisque additis rationibus , cur sit extraneo . in sucoessione. praeferendus , demum subnectit. preces , ut Magnus Dux . celsissimus mandare dignetur Consiliariis , &Senatoribust, ne quem alium, exsistente successionis, casu , quam se eligant, adeoque . testamento --
bardi eatenus clementissime deroget . Hic sane nihiL
147쪽
dissimulatum , ac suppressum est , quod ad . causam pertineat , nihil suggestum , quod falsiim sit : ac proinde via idonea ratio est cur subreptionis viatium exprobretur rescripto , quo gloriosi mae mmmoriae Princeps illam gratiam derogatoriam concessit. XU. Deinde a res ipsa docet, non inconsulto impetu , sed caussa cognita, & matura praevia deli ratione , illud beneficium clarissimo Alamanno concessum esse . Litteras enim supplices Princeps tradidit Auditori, Locumtenentis , & ConsiIiariorum ,
eumque , excussis circumstantiis , de tota re reser re
iussit . Eo facto , nihil enim reliqui fecisse virum
prudentissimum , Frane. Antonium Minatum , ut Om- .nia, quae eo fuere viderentur, accurate excuteret,
eri ipsa eius relatione .satis perspicitur , tum d mum Princeps celsissimus ad la Alamanni precibus, rescripsitque : Concedes come Is propone , non inaure eri
Atqui inter omnes constat , lacum non e esse eXceptioni sub - & obreptionis, si quando rescriptum ,
praevia caussae cognitione, prodiit M. XVI. Nee 3 obverti Clarissimo Alamanno posse videtur, non citatos essu eos, quorum intererat, proinde saltim ex ea ratione rescriptum non posse pro rite impetrato haberi. Nam, praeterquam quod iam supra ostendimus, neminem esse, cuius quodammodo in te sit , clausulam illam testamenti salvam esse, etiam cutationem in caussis , quas gratiae Vocant, requirere non solent. leges . . Immo ex ipsa laudati Bonfinii
148쪽
1 8 relatione constat, nihil hic actum esse clam , vel insciis dominis. Consiliariis , & Senatoribus , sed
hunc ipsum virum prudentissimum , antequam ad Principem referret , eorum: explorasse sententiam. Nam sub finem relationis diserte subiecit haec verba : II margiore. interesse e de' Clarissimi Luuo. Tenente , e Cores glieri , a i quali is compete ι' ius eerto ,ed a lato di far deita eleeloue , ed avendo tiro par- reeipato is suddelte Preei , mi baano rispo o , ebe nouintendono di oppors, ma ιι concedere , o denegare la Grania at supplicante. , deperede unieamente talia somma clementa di V. A. R. Quum ergo ii ipsi , quibus electio heredis testamento demandata, est , eas clarissisimi Alamanni preces non ignorarint , & interrogati
ab Auditore , se illius desiderio refragari nolle , testati sint : sane ne suspicio quidem subreptionis cuiusdam subnasci potest , omniaque potius recte, &ordine gesta esse videntur .
XVII. Denique , his positis , probatu no admodum difficile fuerit. IIII. Semel datam , banc
gratiam , O'. bodie ratam esse oportere , neque posse Irissimi Principis , Io. Gastonis , Magni Ducis , ex-eessum expirare potuisse . Nam x gratiae deroga.
toriae , ut vocant , ea est natura , . ac indoles, ut voluntatem defuncti testatoris mutet Princeps, le- sique . testamento dictae , aliam ex sua sententia 1ubstituat . . Sic hoc praesente Casu testator ex duodecim adolescentibus nobilibus , a L cum tenente, , Consiliariis , & septem e Senatorum ordine nominatis unum , sibi successurum , sorte eligi; Princeps autem clarissimum Alamannum , perinde, ac' si ipso testatore vocatus esset ad bona Uy bardiana admitati , & successorem nominari ius it. Atqui satis manifesta
149쪽
149nifesta videtur iuris nostri sententia , voluntatem illam posteriorem , quae in locum voluntatis a testa. tore declaratae succedit , ideo ratam esse debere,
quod prior semel evanuit , neque adeo ullum potest effectum sortiri . Refert sane nauus , filiae suae ita aliquem legasse: Si seria filia mea arbitratu L. Titii
nupserit , ei tot 'beres meas dato ; contigisse , ut Lucius ille Titius ante testatorem decederet, adeoque fieri non posset, ut eius arbitratu nuberet testatoris
filia: ac proinde eam sibi conditionem ex sui antimi sententia quaesisse . Subortam ergo esse quaestionem an legatum ei deberetur ρ & Paulus ea de re consultus, deberi, respondit i λ . Cuius profecto decisioni, non alia potest reddi ratio, quam quod , voluntate testatoris per praematurum L. Titii obitum semel turbata , ipsius filiae voluntas, quae iam eius voluntati surrogata fuerat, tantumdem op rari debere videretur , ae ipsa testatoris dispositio . Et alioquin notissimum est , subrogatum sapere nuturam eius , cui est subrogatum ι ὸ , Ac proinde,& voluntatem Principis , testatoris voluntati dero. gantis , ita in locum testamentariae dispositionis su cedere oportet , ut haec plane evanescat, illa eumdem habeat effectum , quem haec , nisi a Principe esset mutata , habitura fuisset . Si vero voluntas imstatoris eo ipso momento , quo ei a Principe der gatum est , evanescit: consequens est , ut gratia d rogatoria a Principe concessa, ab eo die, quo con
150쪽
cessa , perfecta sit, eiusdemque roboris esse debeat, ac ipium testamentum, cui per illam derogatum est, maxime quum a ) voluntas Principis , testament derogantis , sit pura , ac simpleΣ , non conditioni' adstricta, aut in tempus. futurum collata , talis dentique , qualem esse oportere , tradit Rota Romana . dum definit apud Bichium ινὶ : Gratia dieitar facta, quando perfecte cooceditur ei , in cuius favorem datur , cst independenter ab alio , est facienda commissitur . Facienda autem dicitur , quando non concedi ur absolateoi , in cuius favorem datur , sed dependenter ab alio , eui faetenda committitur . Quare - hoc casu. grati
a celsissimo Principe Io. Gasone prosecta , procul dubio non erit facienda , sed facta , ac proinde perfecta , suisque absoluta numeris , quum non ab alio pendeat , & sola istius exsequutio demandata. st illustri Locumtenenti , Consiliariis , & septem
Senatoribus Antianis . At vero, 3 quod iam perfectum est a die concessionis , id profecto nor potest morte concedentis exspirare , licet vel maxime nondum fuerit exsequutioni mandatum : issique tam manifesta iuris dispositione nititur, ma-. xime quod ad gratias concessas attinet, ut mirandum videatur , cuiquam mortalium ea de re dubitationem suboriri potuisse. Quid enim clarius verbis Bonifaeli P P. IIII. t in Si super gratia cuiquam ab Apostolica facta exsequπtoreae 'erox deputati et aequam esse, ορ-ss , ut IPH i a gratia , liuet nomdum sis bia elux exsequutione processum , morte non perimitur , sic nec etiam re integra perimatur exsequu- raritar