De veterum acclamationibus et plausu libri septem Francisci Bernardini Ferrarii Mediolanensis theologi, ac Ambrosiani Collegij doctoris

발행: 1627년

분량: 478페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

221쪽

Liber Tertius. Is 7 .

inimis lecta haud obscure significant; ad rm v etiam ad- hune Persi locum vir acerrimi iudicii, csim excedcias in orninni doctrina, tiun in rersia teritone ac scriptis valde exercitatus . Ncc dubitarim ad uerare , eunde Persium, dum hxcscriberet, respexisse ad ea Horatii vciba, quae in Satyra prima libri a. ita leguntur, Importunus amat laudari, donec , ΟΠΕ iuni, Ad coelum mauit As fhblatis diaerite Vrge , ct crescentem tumidis in la ferreonibus Ῥtrem . quae qui attente ac diligenter considerarit,is omnino di. cet, ita de loci huius sciatentia statuendum. Apud eundem autem Horatium vocem, CHE, sutile Iasidis ac farietatis indicium , scriptum reliquit Iuticnalis in Satyra p. scribens in hunc modum, RATVR es, eum dicit Horatius, OHEvt dubia opinione magi , quam revera eos duci oporteat, qui aliam horum Horatii verborum interpretationem comminiscuntur ; quos iam non solum in isto, verum ne in eo quidem probare possum, quod hic manutim stibiationem laetantis gestum suisse memorant , cum vere sit Ia. Ili j ac fatietatis nota. id quod ex eo quo que fit planum, quod, dum alicuius rei satietate ac fastidio afficimur, corpus

lente torquentes , manus etiam ci .

alte extollimus . qua de re plura a nobis dicem.

tur in Libris de Artificiosa

nuum loquet

222쪽

188 De Veterum Acclamat. &plausi

Ab Audientibus etia interdum acclamatum, OHE;tum scit icet, clim Dia ictio, aut Recitatio, in longum ni- mis produceretur . CITO, eandem: ob causam ab ijsdem quandoque acclamatum . Forte etiam, DESANE, DESINE. Senecae loco lumen allatum . RECITA, I ECL . TA , eosdem nonnunquam acclamasse Recitatori, si vellet, nondum persecta recitatione desinere.

CAPUT XVIII

Vemadmodum autem Recitantes, seu dicentes, ut proxime supra posui, OHE, r petebant. si Audientium Acclamationibus effuse nimis & immodice onerabantur;sic crediderim, ipsos item Auditores eandem satietatis vocem tum ingeminasse , cum Dictio, aut Recitatio in longum nimis produceretur. Adducor, ut ita credam, Marmcialis verbis ex lib. q. epig. pr. sic habentibus. Iam Lector queriturque , deficitque, Iam Librarius hoc ipse dicit, OHE, IAM SATIS EST , OHE, libelle Dium alloquitur librum Martialis,ac cum eo queritur,quod, cum in magnitudinem iam ita excrevissct, ut & legendo Lector, & Librarius scribendo , satietate assecti, ONE AMOATIS EST , inclamarent, cuperet ipse tamen adhuc e . crescere.

223쪽

Liber Tertius.

descerἡ rtenim,quamuis inibi Lectoris duntaxat in Ietendo,& Iibrari, in scribendo lastidium memoretur; nihil tamen impedri, quominus voces eaedem ad Auditoris etiam hi audiendo satietatem designandam trahr possint o Sicut igitur legendo Iector,& scribendo Iibrarius defatigati, CHE, LAM SATIS EST , pronunciabant; sic puto, dest sumti saturum audiendo Auditorem , dicentibus aut recitantibus, velut silentium imperantem, voces, O HE , IAM SA. TIS EST 1 ac defatigationis testes, ingena inasse Quam eandem ob causam puto etiam sv iue interdum voce CITO,ab Audientibus inclamaram o Pronunciabant aute illam tunc, cum Iongioris Recitationis fastidiunt ferre diuintius non. pol sento Meminit eiu& 2lartiali; in libr. s. Epi-sramm.-dum , mustas enumerans AccIamationum formulas, hi dicentes emitti solitas, ait in hunc modum,

Laudantem Selium coeme cum retia tendit , accipe , siae Iegas , sine Tatronus agas .

ecte, graviter , CITO, nequiter, euge, beate Hoc ιοDii facta est iam tibi cana, tace. Forte etiam , DESINE, DESIVE, in Becitantem, aut DG centem acclamabant Auditores; iam scilicet fastidiose stomachati ob productam nimis Lictionem, aut Recitationem. Facit autem, ut ita existimem, bonus, auctor Seneca Phil sephus, qur langam nescio cuius recitationem commem rans in epist sso haec ait inter cetera, Dcitator Historiam in-zentem artulit minutissime scriptam, arctu me plicaram, O mea ψ parte perlecta , DESINAM, inquit ,s vultis . acclamatur. RECITA , V CITA . Verebatur nimirum Recitator hic, nzlongioris Recitationis fastidio assecti Audi ores, vocem DE, i E, fastidii indicem , ingeminarent; ac proindσ, ut huic occurrat satietati, Ipsos alloquens Auditores, DESIM M. inquit, si vultis. at illi , cum necdum audistent ad fastidium,

di de pronuncianda satietatis voce neutiquam cogitarent, a verbo DESINE abstinentes, iubent Recitationcm continu ri,& RECITA, RICITA, incIamant. Quae postrema Se nccae verba it Iud ostendunt, RECIT , RECITA, tunc ab Audientibus acclamatum, cani, necdum perico a Recitati

224쪽

'iso De veterum Acclamat. & Plausu

continuari. Addiderim autem, ad hanc eandem acclaman di formulam, DESIVE, posse etiam illa non incommode . reserri, quae in Senecae Patris Proaemio Iibri de Seuero Callio, magno causarum Patrono, agentis, ita leguntur, Vsmo non llo dicente timebat, ne DESI F. ET .

Alia multa seci se identidem Auditores ad diacentium seu recitantium laudem, praeter Acclamationes & Plausus . AG

Raeter Acclamationes & Plausus alia multa fieri solebant identidem ab Auditoribus ad dicentium seu recitantium lai dem . Haec in veteribus monumentis praecipua obseruaui. Ah urgere, Exuliare, E currere, Prosilire, Suffultare, Iactare manus, Vestes excutere, Supplodere pedes, Circumagere coipua. quae singula antiquorum testimoniis comprobabo. Atque ASSUM EXISSE quidem honoris causa Auditores dicentibus seu recitantibus, fidem facit Auctor Dialogi de Oratoribus, qui, recitatis in Theatro Virgilii versibus, populum ait SVR EXISSE vniuersum, & forte praesentem spectantemque Virgilium Neveratum esse. Narrat etiam Apu- Ieius in sua de Magia Apologia, Poetae Sophocli, 'oloneum Tragoediam publice recitanti , Iudices omnes honoris ergas 1 Issi, eumque laudibus extulisse. Sophocles Tecta, inquit Apuleius, cum accusaretur a filio suomet dementiae, as iam per aeta rem desiperet, protulisse dicitur Coloneum , Iuam ecreariatam TragoediarMm, eamque Iudicibus Iase: nec quid quam

225쪽

Liber Tertius. Is I

ium amplius pro defensione sua addidisse, nisi, ut audacter dementia condemnarent, si carmina senis dis licerent. Ibi ego G perior , omnes Iudices tanto Toeta ASSURI EXISSE , mirix Dudibus eum tulisse Oc. Martialis autem in libr. Io. epigr.

ao. Paullum reprehendit , quod solus federet in Auditorio, cum ceteri Auditores recitanti identidem in urgerent ; ait enim, Saepi u ASIVRGAM recitanti carminaῖ tu STAS Oc. Plinius item succenset iis vehementer , qui nobilillimo cuidam Recitatori nequaquam assurrexissent; cius verba sunt h. aec ex epist. 37. libri 6. R scitabatur liber absoluti mus ,hunc duo aut tres, vi sibi O paucis videntur, diserti, fui dis mutisque

smiles, audiebant . non labra diduxerunt, non moverunt mannm,

non denique ASSVRMIXERUNT, Ddtem lassitudine sedendi. hae tanta gravitas ρ quae tanta sapientia e qua immo pigritia,

arrogantia, mi fieritas , ac potius amentia; in hoc totum diem impendere, vi ostendas, ut inimicum relinquas, ad quem tan- κam amicismus veneris ρ Quintilianus Institui. Orator. lib. z. cap. a. eandem assurgendi consuetudinem , etsi reprchen dit, exprimit tamen apertissime; inquit enim , Minimc πei opermittenda pueris , ut sit apud plerosque , ASSURGE NORI

exaltandi e in laudando licentia . Et paulo pos , t nunc , ait,proni atque succincti ad omnr clausulam non FXVRGVNT modo, verum etiam excurrunt Oc. Fuit hoc ipsum Craecis item Audientibus in usue quod ex I uciani libello, cui Phe-t0rum Praceptor nomen est , cognoscitur ; quo in loco praeceptorem inducens Iucianus Phetori definientem. m id facere deberet in Auditorio, In Auditoria, ircuit, poIi chvsios ingredi oportet . id enim insigne est, omnib que tacentibus peregrinam quandam laudem inchoare Oc. Interim manum haud freqμ nter moveas; neque , praeter quam semel, πel νt plurimum..is HASSVRGAS. Atque etiam ex Euna pio in Iuliani Vita , ita scribente de honoribus a Consile dicenti Pr resio tributis, Ad quod verbum repente A SEDE SI A TROSNari T consul, O is uenis in morem arduis ille O inexoratilis Iacta Troarsum plausu excepit.

226쪽

is: De Veterum Acclamat. dc plausit

Ad dicentium, seu recitantium Iaudem TASSE etiam interdum Auditores,

Vditores porro ad dicentium seu recitaritium laudem non modo assurgebant , ut docui , sed EXULTAE.APUT etiam aQPrae gaudi EXCUM IBA T,. TRISILIEBA T, & S V B S V LTA B A VI Quintilianus in adducto proxime superius

loco ex lib. 2. Institui. Oratoriarum cap a. Minime νero , ait, permittenda pueris, Vt

fit apud plerosque, assurgendi, EXULTA DIq; licretia . di i fra aliquanto, AEt nunc proni atque succincti ad omnem clau-DLrm non exurgunt modo, verum etiam EXCVR V T, O cuindecora EXULTATIONE conclamant.. Themistius ire Orata 6 dicit, Auditores suos ἀν--δων- βοῶν , hoc est , pros Ilendo clamores, excitare, Vos, inquit, pro ν amitate atque humanitate νestra Theatra mibi ex Concionibus facitis. quare nihil mirum G, si hodiema die eum vos coegissem, vos mihi pno eo ac consuestis faciatis , ac PINSI LIENDO clamores e citetis . Et in Orat. I . eosdena ait ιξάλλε is , quod est,pra gaudio EXILIRE, Vos interim , inquit, quasi in ludo togati ac permutatis calceis, in sellis considentes , penc ad singula Nerbaetimorer attolitis, PROSILIERTES , atque in Noces varias erumpentes . SVBSULTASSE autem' interdum Auditores

docuit nos Plutarchus in lib. de Auditione, apud quem non obscure ita scriptum legimus, Canities dicentis, gestus, s percitiam , sui iactatiρ, maxime aupcm νociferationei, ac tumu tus,

227쪽

Liber Tertius.

tus, S GTATIO ES eorum, qui intersunt, faciunt ad percellendam imperitiam Auditorum. Etiam Hieronymo Concionante audiens Vigilantius prae gaudio SVBSUL TABAT ;Recordare, inquit Hieronymus in epist. s. Vigilantium ipsum alloquens, illius diei, qκο, me de risuriectione o Ner tate corporis Iraedicante , lGcre SV SV ABAS

a1ANVS item IACTATANT nonnunquam Auditores honoris fauorisiicie causa V STES EXCUTIE BAMT, SUPPLODEBAM TEDES, totuml

C A P. XX L

E Manuum iactatione de motu multa ab hoc loco nequaquam aliena accurate no tauimus in primo huius operis libro, dum plaudendi modos aperiebamus; in secundo item libro , de Orario agentes , non pauca de Villium in fauendo excus- sone diximus. Tu illinc assume, quae hic facere videbuntur; nos, si quae praetermissa sunt, ad hunc locum spcctantia, ea summatim attingemus. In Martialis igitur lib. ro. epigram. Io. de Manuum mq- seu iactatione haec leguntur, SVius assuetam recitanti carmina P tustas, Et pariter geminas TENDIS in ora . reprehendit Paullum Nartialis, non ob eam causam solum, quod, cum ceteri Auditores honoris causa recitanti assuro ni, sideret ipse ; verum etiam , quod sedens auderet

228쪽

a De Veterum Acclamat. Si Plausu

reai us ad eiusdem recitantis fauorem monere : chm id noli nisi a stantibus fieri soleret , quc madmodum in libri primi

capite a 3. docuimus . Lucianus in Rhetorum praceptore huius eandem in rem manuhm motus meminit in h c vcrba,

Iucitiditoria poti chnctos ingredi oporici, id enim insigne .c ι; .ni inccntibus peregrinam quandam landem inchoare. Interim haud frequenter MOVEAS O . Plinius item 'in lib. epist. i . Recitabatur , inquit , liber absoluti sonus ; hunc duo mi Wra , τι sibi O paucis νιdentur, di feriti,furdis muti*he si, Ah, redietant. non latra didhxerunt , nouMOVEVRT M oc. Extant etiam hac de re Hieronymi ac Chrysostomi testimonia, quae hic scicns praetermitto, quod in I. libro producenda sint,cum scilicet Eccle

siasticas persequemur AcclamationeS. . Pergendum nunc ad Vestrumo cussionem; quam rurilem factam quandoque honoris causa ab Rudiciatibus, dum habe-hantur recitationes aut declamationes, testificatur Euna

pius in Iuliano, de Proseresto publice declamante sic scri- hens: Ad quod verbum repente .a sede sua prosDii cccMι , TVRI VRIAMQVNE TOGAM E XCVTIENI , iuuenis ad morem, gratiis ille O inexorabilis Iudex Troarephm plui su excepit. Idipstin quoque & Chrysostomo Concionanti ab Auditoribus saepe factitatum, & a Paulo Samosateno larvis

expetitum, alibi dicimus . . -

De pedum hanc in rem supplosione mentio ni a L. Hieron 'mo & in epist. 7s. ad Vigilantium, & ad Caput s. epistolae ad Fphesios,& a B. Chrysostomo semel ara te it rum in Homilia prima de Verbis Isaiae ; quorum verba ali

loco asserimus . . corporis demum totius circumactionem commemorat Pi

tarchus in lib. toties citato de Auditione,& B. Chrysost

mus in proxime superius nomiaata Homilia prima de VM his Istis .

229쪽

Liber Temus.

Ad Scholasticorum fauorem, inter recitandum , DAT I interdum ab

Auditoribus O S CUL A ipsi γω

citationis hibello, seu exemplari - DE M etiam nonnunquam in Reci

Te it Iud sane omiserim hoc Ioco,ad schoziasticorum fauorem , inter recitandum , ipse Recitationis libello,seu exemplari, interdum ab Auditoribus OSCULA, nonnunquam etiam EADEM honoris tau D in recitantes ab iisdem IACTATA. Primum illud ut manifestius intelliga . tur, repetendum hic puto, quod supra docuimus in huius libri capite ex Plinio , & Auctor: Dialogi de Oratoribus, Invitatos nimirum quandoque actvecitationem Auditores sparsis seu d tributis Libellis ac odicillis; hos autem aliud nihil fuisse, quam ipsius Reci , rationis habendae vel argumentum , vel exemplar ; eorun dem item in Auditores distributionem fustam domi inter dum, interdum in uditorijs . His itae praemonitis, id, doqR0 quaeritur, non difficile erit videre. Cum igitur placeret Recitario consueuerunt Auditores..d Recitantis fauorem os, quos scilicet tenebant in ma-ηibus, Recitationis libellos, seu exemplaria, identide EXOSCU- M. Martialis videtur exprimere morem hunc aperti μ me, dum iu lyb. i. epigram. q. librum suum alloquens a

230쪽

De Veterum AccIamat: & Plausu

Audieris cum grande Sophos , dum BASIA CAPTAg. Ibis ab excu1so missus in asyra sago .

Admonet Librum sutini Martialis, ut, licet, dum recitatur, audiat faustas Acclamantium voces, dataque ad fauorem ab Auditoribus oscula accipiat, non tamen Ob hoc superbius se gerat'; cum vere pollini adhuc illum Auditores, imposiatum sago, per contemptum in altum iactare. Atque hunc

ruto germanum esse huius loci sensum; quidquid nonnulli

angeniose magis, quam vere de eo sint commenti. Ex hoc

autem Ioco sc accepto illud firmius comprobatur, quod Paulo ante posuimus , su i sie prae manibus Auditorum hosce Recitationis libellos , seu exemplaria . qui enim poterant ii aut oscula data accipere, aut in stibii me iactari, nisi in manibus Auditorum fuissente Porro ad hunc ipsum morem siquis illa eiusdem Martialis ex eodem libro primo uigrammate 77. ad Flaccum,. - ---at circum pu*ita nostra,

. Et Beriles cathedras BASLA sola pertinere opinabitur, meo quidem animo non is a versionge abibit. Scilicet conatur toto hoc Epigrammate Martialis Flaccum a Poetices stililio deducere , quod aliud nihil haberent Poetae praeter vel emissas in ipsos Acclamationes, vel oscula eorum libellis inter recitandum data. . Quamquam scio, apte posse adducta Martialis verba alio detorqueri. nempe ad id significandum , quod secundo loco probandu posuimus , IACTATA scilicet in Recitantes honoris caiisa ab Auditoribus OSCVLA. Ita ut crepatia Martialis circum palpita O calbedras BASIA sint de iis accipienda . quae iactabaritur in Recitantes, non quae Reritationum libellis

Hebantur. Et sane crepitus ille, siue strepitus, non dati prope ac molliter:osculi , sed longius & impetu aliquo iaciati maxime proprius videtur & quasi legitimus . Quincrediderim, alterum etiam Martialis locum , a nobis si perius ex epigram. q. prolatum, posse huc non incommode reuocari. Cum enim in vulgatis libris quorum lcetionem nos etiam retinuimus ita legarur . . Audieris cum grande sophos, dum Z SLA CAPTAS,

habeantque codices alij non pauci & scripti N impreisi , . iactas,

SEARCH

MENU NAVIGATION