장음표시 사용
531쪽
saeuitatem dilatandi Impetii. ae solum Dei nomen inane esse putant ad deterrendos simplici
ies. Quis enim non vir bonus esse pollet, qui eredat Deum esse, de illi reddendam esse rationem anteactae vi Sed his si esset putant, parum res humanas curare arbitrantur. Inde fit ut multi ad propriam potentiam imperent, at non ad paternam charitatem selicitatemque populorum Miubditarum hentium. Selimus Vbi primum se collegit iraq; deserbuit, animum adiecit ad iaciendos
apparatus bellicos, ut diximus, inuruendamque nouam classem. eius animum recreauit aliquantulum Lugialis prudentia dccalliditas, qui ubi primum a fuga subsistit de intutum peruenit, iussitoirinian uigia cum sitis generis, quae essent ubique in partibus aut locis Onomanico Imperio lubditis
in mari mediterraneo in unum ad se conuenire. cum multis dicrotis, liburnis, piraticis, reliquiis
classis collectis Byzantium contendit . quo cum conuenisset ingens classis apparuit, plurimum qua consolationis attulit multitudo displolorum tormentorum, oc classicorum strepitus, de vexilla carniatum triremium per mare tracta,&Aptiui Christiani , captivaque nauigii, tanquam ricto non victa classis de triumphans in portum aduentasset fostmodo ad Selimum admissus lepingiuit quod sorti s viri ossicio non de icit, cuius rei argumentum ostendit captiua nauigia Sc homines. Deinde ostendit cladem acceptam multo esse minorem, quam vulgoecteditum sit. extollit Turcicatum victoriarum gloriam magnificentia verborum. Extenuat victortim sederatorum, ripota
quae per maximam iactiaram parta sit, cuius rei vel illud maximum argumentum facit quod victoriam persequi non potuerint, ut ratio bellica postulabat. Demonstrat multo minorem esse victoriam, quam acceptam cladent; m ligna resarciri, milites colligi, pecunia exigi, artifices acciti . bellica instrumenta standi facile possint a potentissimo praesertim de opulenti sumo Imperatore, quae omnia magister rerum luctum breui stippeditat. sed regna & imperia nulla opulentia, nulla potentia humana, nullo mortalium consilio possie creari. Selimus his mitigatus stiminum imperium desert Luziali omnium rerum maritimatum, dcclassis quae iussa erat fieri. Mumpham pro diligentia . qua usus suerat subiuganda Cypro , creat purpuratum Porre, quam dignitatem Bertae purpu rato ademptam h pugna reduci huic concessit, at illi annuum cenuum honoriit, cum assignat. quo tranquillam senectutem in posterum transiseret. Uenecio, quoniam aetas illa iam laborum impatiens esse videretur, summu in imperium unus Adriatiei a Venetis desertur. atque 'dictus est imperutor classis Iacobus Foscarenus senator non tantum spectatae integritatis, sed etiam liberalitatis Manimi maξni licentiae. Inierat iam Annius secundus post mille quinge tos M septuaginta a partu virginis dum haec fiunt Venetiis, cum Selimus Maantii dam bellicis a
paratibus initat, ociam omnia prope instructa non ad desensionem modo, verum etiam adini standos liostes videtentur, alium nuntium inolestum accipit. Fortuna enim ubi semel decluia .rit, nunquam stre uno tantum intominio res labefactatas amigit, sed multa confecit inrclicia, cum praescietim amplissimis finibus imperiorum mulinde ampliIumae sollieitudines lint comites, & li tes . & controuersiae. Nam magnus rex AEthrophiae Dauia cuius Imperium ad utrunque tropicumstie ab aequinoctiali extenditur cum multos habeat subditos reges Memphim de uniuersum Vrum Turc:cum finitimum cum multis urbibus coeperat inundatione deuastate. Ec per Nili diluuium miserabilitet fimmelgere ac populari. Causa inundationis 5c eius controuersiae fuit. qara Selim tributum bienni de dat quadringenta nummum millia, cum ducenta quotannis soluat ., Neque enim loca Nypti vel Aegypto finitima imbribus, aut nimbus, xxxlestibusue aquis iuuati solent plerumque ad sertilitatem cum rarissime pluat, atque solum omnium sitieracissimum: ira talutreficitur unda Nili, ac perplacida inundatione cum aquae pro arbitrio Regis Aethiopis vel placidnin agrum Memphiticum mitti possint ad irrigationem . vel proicis, is quibusdam angustis aggerarum uniuersam regionem inundare dc deuastare Purpuratus quia nollet dare ordinatium tributum 8c ipse multis viribus collectis multam Arabiae partem direptionibus populatur. Ademum .hem Cipit. Sabam usque populabundas procurrit, quia putare videbatur purpuratus iactis bes hcis apparatibus inundationem per ferrum potius, quam per aurum debitum possedauerti .coli git igitur multa millia armatorum Turcarum, Arabum, ac Maurorum . quos mittit ad illas angailias occupandas, ne mutus rescinderentur. Aethiops cognitis his apparatibus, copiaes de ipse colligit. ad ipsas angustias multos Memphiticos trucidat. Multos capit. reliquos in fugam vertK, aequi nulla bellica ratione freti alienos fines imiasiisent. Vbi conquestus esset Memphiticus purpurintus haee se in icio fieri. Aelii ops lac si certiorem per legationem nisi intra certum spatium sibi trici tum mittatur, fore ri Turcicos fines hostilito popularetur. Illud nullum Misset ab Aethiope in praesenti sed aliae curae non minores per ideira sere tempus regem ipsiam in ualerunt:quippe quod Petitarum rex ingentes copias parauisset, armaque importaret in Arabiam felicem propter conti istam ortam de finibus non procul a mari Erythreo, ubi Persia reaiones, stipendiarios. subditos pq pulos Aethiopis regis subegerat. Sed ea tanta conimuersia collectis utrinque non contemnendis copiis quorundam procerum prudentia consopita est. Eantii quoque res non parui laeti eda e mugit per idem tempus, quam si Selimus neglexisset. poterat paulatim uniuersas vires intomanicola tactare ac tunditus euertere, cum penetraret ad intima usque cordis penetralia. Nam cum m. tum nouarum desideri una innatum sit multis, q ut non commode sunt tabsus principibus . tum magna vis est ubique religionis, magna conscientiae, magna virtutis . maior si omnia simul coniuri .gantur ac vires ceperint. Turcae nonnulli igitur ita capti sunt pietatis Christianae desiderio. ut non
modo ipsi a cultu Mahometano ad Christianum deficerent, verum etiam alios paulatiin in stram sententiam traheret. Illa res ubi fuit ad imperatorem delata,capitis eondemnati sunt quida. quibus vel in via Christianam fide sola veritatem continere clamatibus ciam, veta religione initentibus e a 4 capit
532쪽
rapita sunt abscissa vel antequam ad locum luppliciorum deueniretur. Illud eo grauius suis uuam Selimo, quia post victoriam Chrestianorum miserat int et fici multos Graecos iacerdotes. qua accusati tu erant. quod Deum pro christianorum salute aduersus'. Turcicam in lumitatem cΚessi; iniprecati saltat. Neque vero BuZantu tantum trucidatum est id genus homiluina. sed in Syria quo mul ique . de in minote AM , Ic in aliis locis otio in inici imperii vi aliterarum signi Ratione. COhor a dati ob et1- est etiam non contemnenda lues ac pestilentia Byzantii, qua multi mortales fuerunt ablumpti dent i Tur atqui uniuersum hyemis tempus parum palandis rebus classicis absumptum est. partim erigendis ei
munitionibu atq; ne christiana Cassis repente Propontidem ingrein Buzantium inuadecet. multa armatorum millia accita sunt in urbem. 5c munitiones erectat Sextus dc Abydus. Omnibusque rebu ad delen sionem necessati is instructae. resecteque in ora maris mediterranei.qua cunque refici opus se apparuit. multa millia armatorum milia tum ad tuenda litora. Omiata insulatum urbes praesi
dus δέ commeatu de omnibus bellicis apparatibus opportune munitς. Sed quoniam poli partam TR ς' Wὶ ria in Austriacus concesserat ad preces filiorum filis ut pedagnus adolescentum Bygantium 37'- - - .
Proficisceretur,atq; captiuitatem filiorum matri nuntiaret. ille remissus est cum muneribus a matre 'μ' Η' , ad Pontificem a quo honorificentissime tractabantur, iudicium sui omnes captiui. SelimuS quoq; quoniam adolelcens cillatastinitate coniunchus cogntia Austriaci humanitate illi honorifica mune- . ni Ia misit, ac mater lupplices literas exarat . quibus precatur ut filio suo aliquantulo liberius Romae illi esse liceat, atque latius ne angustioris asperiotisque carceris taedio moriatur, donec conueniat deliberiale O .atore, qui hac ipsa de cauia decretus est ad Pontificem. Orator certe ad adolet mtem Romam proiectus his fere adolet centem conlis latur.ι Potentillime princeps lumen Se imago Ipraestat Ioris iudicis omni o viventium. glorioi illimus Imperator me ad agendum delibertate
sublimitatis rus misit cuius dc in te amorem de animi liii magnificentiam omnes facile intelligent, si obtinebitur. San autem, iubet teni erat e ferre animi sollicitudines certissima spe stetiam, neq; 'ulla Vel lacrymarum vel maeroris significatione gloriam Sc amplitudinem Ottomanicae funiliae de turpare .. Ita vero tibi persuadeas non lotum mores avitos tibi esse imitando t. sed etiam quod pro tua libertate regna, principatus, coronam Imperit,dc vel ipsum sanguinem eii profuturus. Exterum scederati rem classicam de ipsi summa diligentia parare . tribunos mittereas colligendas cin
pia . remiges imperare. panem nauticii conficere. Veteres aut a Mictas triremesinit aurare. Sca . ,
Praesertim hoc faciunt Veneti, qui iam classem ingentem instruxerant . ubi primum per anni tem- . - Pus apertum est mare nauigationi tuis. Iaderae ruri a de in omnibus Dalmatiae finibus frequentesi fiunt utrinque incursiones . ac minuta praelia. Sed Turcae quod laderam in primis capere optarem. Vt certum propugnaculum haberent quo se reciperent. 6c unde saepius possent ii iis are Iaderen- RS,quandam munitionem citanti fleba. spitibbis; fasciculis lignorum distantem ab urbe ladem circuet quinque millia passuum in finibus vinearum. atque in extrema parte. Vbi n agnae rata inpia tarmentorum. Illua ubi Iaderenti has esset nuntiatum . duo millia Ac quingenti pedites Itali iexeunt ex urbe iussi sunt quadringenti tur cico habitu induti Turcicae etiam linguae periti, qui acce lderent per noctem ad aggeres Turcarum. iussi iunt etiam tres cohortium praefecti curare ut cum hi ita mila accessissent . neqiud prius conarentur . quam tequens acies hostem ad ara a concla inare compulisset. Imperatum est ut ubi ventum cludi ad leuia certamina, M. ipsi limularent scadiuuaremuereque Turcicas partes aduersivit aderenses pugnantes. led post opportunc man isticum riuic in mira munitionem te recapcient. I stud fieti commotu posse apparuit iub auroram paula tim illucescente die. Imperatum est ubi primum intra aggeres fuissentita gressi ut in Turcas arma conuerterent, cum reliqui pollicerentur continuo te auxilium laturos. res naccessit Esententia pro institutis, quare plures sexcentis Turcis trucidati sunt. capti trecenti. reliqui deserta munitione fit 1gasei eruarum. munitio ipsa incepta ita disiecta est de tunditus eueria. Quoniam vero sinus Adria mi iiscus fiequentibus piraticis nauigiis vexabatur, neni inique tuta nauigatio concedebatur, HermOI tis I eupolim Venetorum libumorum pretectus t 1 tam Venetis illata in iniuriam od vaciis Christianis calamitatem non ferens . cum inulti quotidie in mitetonsam teruitutem caperentur de abduce Iemur, magna celeritate adoras Italas nauigat. Archipiratam Recamatorem vocatum capit nonixeo uato, procul ab Ancone virum Firmiensem. qui ad Turcicam a Christiana fide spe pre deicti uerat. pirata e Hic ubi cognouit se non posse amplius euadere pet vim ferri. ad fraudes id artem consilium com plus & ePuertit. Induitur vestibus cuiuidam Cluistiani captiui, atque cathenatus exit e nauigio, ubi a suis c .lsu gnitus suisset occiditur , qui dicti sunt vereii ne multorum scelerum conscii per quastiones si vixis- acti patefierent. Remmator certe ipse velita mortuus post quam diu tractus est per vibem Anco- lnem antemnae susipenditur oc ex coriatur. hoc ipsum passus eu nauarchus nam excoriatus sitit vivus propter suam pristinam in captiuos Christianos seritatem Se immanitate. Sed enim quia res Christiana aliquantulum felicitet uiaecederet. cum nulla voluptas i in ta ac plane laeta contingetes,leat , semperque aliquid amaricum rebus dulcibus adna cceatur. non patum turbauit Christianam selicitatem mors Pii Quinti lummi Pont. principis magiis intergri satis de innocentiae crediti, ubi diu minii, times luria dccalculo ιa rasset. Illud palsus et t. quia propter natiuum pudorem noluit set illas par ' res praebere curandae , qui cum cal. Maii cum lumina omnium prope mςrore naturae iIcessis iis, statim post exequias nullo prope die interposito, musitata celeritate. sacrorum patrum purpu , Ialorum con tensu quarto idus Maii oecatur Pont clim summa omnium laetitia ob praeclaram expe i .ctationem Hollon compagnus Bononiensis Cardinat . Iurisconsuli. nobilis, i eae inraeque cogni: In nis legum ciuilium. Non tamen simplex ratio vitae stipios patres limpulisse ad illuni praecipue deligenu uni,cum electione in nodubia iacerent, i ta pro benemeritis de Christiana Republica .ppe i c T t 3 necessariam
533쪽
ne lariam eximia eius animi ornamen a & in primis egregia rerum multarum maximrumque cognitioΛ praeclara Ossicia.quibus pio christiana rep.in dignitatem pontificiam singulari studiosae Pius vilis fuit,& integittas, atq; humanitas non vulgatis, quae cum tum ma omnium Christiansi laude puniuersum pontificatus tempus postea enit uti Hic vocatus est Gregori Tertius decimus, qui Pontificis xbi primum coicinatus fuit Philippi ina nepotem suo pulpiti cogalero insignivit: atq; primum fuit G πψ ommu negotio tum id.quod literas dedit ad Chrutianos princiris, quibus isderatos ad concordia. iii societateni .dfligeiatiam detentionis coli oriatus est reliqhim ad ted elationem aduersus hostem conci-munem Christiani nomin capellendam. Scriptit etiam ad Lusianum regem ut fideratos rimaret. suaq; classi: adaugeret vires sederatorum ad turandos lines Itali:e. omnes Christiani principes lema. tiones de more nisi ei ut ad praestandam obedientiam. idem Pontito non multo leatio temporis interiecto decreuit ut pro Tridentine lynodi institutis oesepit copi& lacerdotes in tuis di coetibus reis, . siderent. Decessit per idem sere tempus Sigil mundus Poloniς rex, de Barbara uxor Ducis Ferrarieriti ci ς C saris soror ex Austriam familia. Turcicaciastis interea quae superiore anno uniuerIam propEee disium. vim Victorigin bellicis tormentis, scio petiariorumq; multitudine constitisse animaduerterat, exit in Aegeum mare eum ad centum dc quinquaginta rostratas naues collegisset, quas sequebatur deceTureieε esar malion ς &quatuor grandiora nauigia ad res ciam necessarias conuenendas. Luralis quoniam Veiis numerus. netam elastiuo nondum citauisse intelliget et,quae constabat Ecentum N vignti triremibus. sex quia queremibus. quae variis in locis adhuc erant dii per se ne teni pus frustra absu ineretati sexaginta trir mes mittit ad hostem inti standum. quae obuia quaeq; Christiatio tum praedarentur. illae ad insulam Teno vexa' Tenum ploso ς uniuersa in prope terro ac igni populantur. inde ibi uento ad Epiam insulam pet- ueniunt qiram Moipiant actiteran fellant. Luzialisi pie cum triginta triremibus loca, urbesq; mariatimas praesidiis dili moto Sc opportune muni lac in Cretam vique percurrens duos Creteies libur P R ' nos capit atq; Quirinum cogit fuga se seruare. nam Turca quidam habitu Graeci lacerdotis indutus praedam liburnis uiriolansse esse ostenturum, liburnos i pios per fraudena in insidias 5 inelassem Turcarum adducit. Aristriacus interea legationem mittit ad nouuin poni ilicem, quae prius gratu laretur, deinde redderet rationem eorum,quae per illam estatem facere statuerat. Et quoniam mmor inter Christianos erat dissipatus quod Christianacia ilis Byzantium erat accessis ra. Selimus nuquod timoris indicium aut trepidationis inesse Turcis videri pol set, cum neq; esset ex Ottomanica potentia vel ledem i psam domiciliumque Im peratorium munire, q uod semper contra cuiust ibet vi. . res munitissimum facit Imperatoris ipsius praesentia. ubi rediiiset Adrianopoli Buratium . iubet timeam euerti fic solo equari munitionem. in cornu Byzantii extructam summa diligentia a purpi ita deliiniati. tis in qua inerant collocata quadraginta bellica tormenta. eratque praeualidum ti munitissim uiri in inualbim Byzantium propugnaculum. atq; Ut commodius bellicis rebus incumberet ad repellε das ct propulsandas vires tςderatorum, conatur res Darda me compone te per quinquennales inducias, hi bellum de finibus actum fuerat. Strigonia interim & Curta 5e oppida non nulla in iis finibus muniunt rebus omnibus necessariis,reficiunturq; ubi opus videretur esse. Iacobus Superanuus Cum Inginti 5c quinque triremibus Messanam proficii citur ad Austriacum Corcyram deducendo. sicuti scatenus summus Venetς classis imperator mandauerat,qui Venerio iam ut liceret quid cere Ac exauiorari postulanti tui cius fuerat. Mel sanam profectus videt classem inungi dum Siculς triremes expectabantur. que non multo post triginta re sex duce marchione lancte crucis accessertit cum multo peditatu ex Apulia erant cum iis leonerariae triginta. Ubi Superffiius Austriacum coim, . uenir Polt salutationes Sc complexus rei poliam tulit futurum uti breui Corcyram omnes simulae Copi Dcti cederenta Seo tamen non multo post res agitur lubfrigide, quoniam Galli eum bellum instare pu--nq, in in Iabasu quando MCatale maiorix mali, tinibus Gallicis subalpinis iam excreuisse dicebatur circi subritas. et decem nullia peditum cimini ulto equitarii. de septem uexilla galeatorum equitum conscripta factant Mediolani. M triboni iussi fuerant colligere copias ad fines Sabaudienses Ac Gallicos. Horutam irituum causa essedicebatur, quod A miras Gallus vir automate dc potentia insignis, prompto tame callido me ingenio copias in Belgicis de Inli bribus finibus colligebat.xet uno rempore utrosq; Princi Paeta adorire ii Icum cognitus fuerat a Philippo Rege ad illos aspirare, cu nelciret Philip . pus Halpaniarum re quod conlilium Gallus elset capturus qui promebatur te Gallici Regis es an .a, partes tueri,ammum comterrit ad bellicos apparatu, domesticus in omnem euentum. M ad fami liares calamitato pro pullandas. Fit certioretiam ponti in Amirantem velle per sim: ut .cionem an pliandi Regni Galli dilatandori unque finium plui imum roboris sibi comparare ad nouam reli glonem confirmandam & stabiliendam at ex altera parte Gallici proceres qui egre serebant Ze habebant suspectani amitantis potentiam. si tantam adeptus esset apud regem. quantam sic videbatur assecuturus amoritatem illis principatibus sibi adiectis, inter se queruntur futurum viam iras ius vi-vibus adiunctis non Gallic amplitudinem. ita luam potentiam aucupetur . qua compa rara vix Gal- Saatag lia an uersa contentus erit, nedum Belgio M Insubria. Nam qui de religione tantopere dissentiar,
iis, Psita qui rcgmina assectare iam per arma visus sit non minus qui in Codςtis. qui tot Regum ac principaculum. Germanorum viribu Sadiuiterti qui rerum bellicarum sit periti illinus, qui tot Gallicorum nobiciatio ad lium ac pulorum beneuolentiam sit alsecutus.quo pacto auctus Inlii briae Se Belgii imperio con- 1etiarioritin tentub prope priuata Vita sub rege esse poterit 3 satius esse Gallorum Regi ii modo Gallus rex con-
Auiuanti . niueat aut etiam as endat. praesenti amplissimo regno esse contento . quam maximum pericula tintius regni amittendi per dilatandorum finium cupiditatem lubire. prς Iertim cum arma non exte na tantia timcda sint, quae certe iacillime possent ad euersonem ream inuolare. quod et non semel
promptissime se sent iuperioribus temporibus per masens Gestorum populorum calamitate .
534쪽
M quae lateant iam intra ipsa mςnia, & intra domesticos parietes . Frustra penitere omnes sinopportunitatem , quae solae prope Reginae sunt rerum praeciare conficiendarum.
Philippus Rex cognitis his motibua bellorum in Italia statuit ut Austriacus ne ducederet cum Uab se, militesque retineret in Italia.donee videret quo tenderent consilia Gallorum, cum etia in Belgiores non frigide ageretur. Ec graue praelium infestaret. erant ante hoc tempus res Belgice satis pacatae, quia Medioli dux in Belgium expectabatur. qui successurus erat Albano in eam prae recturam. sed Albanus cum sibi uideretur omnes leditiones. N. tumultus bellicos in ea regione sedavisi i: g.lis: R. quia parus tantum, eaeque debiles reliquiae essent in Flisnga de Zelanda regionibus inserioribus sediti, Belgii, Quo multi haeretici e Gallia Belgio.& Btitannia confluxerant, qui piraticis tantum incursionibus lintestabant, decreuit ad perpetuam memoriam rerum a se gestarum vi in arce Antuer piae minatua erigeretur sub pedibus conculcaret Aurantium, Aga montium.&H meum . illa Aerea statua res vraagna . crudelis . arrogansque uisa est illis populas a quibus illi principes summa reueren Albani Antiam euantur, ut merito appareret delenda esse ignominia, & obliteranda sempiterna memoria in me lae ere lorum principum calamitatum . illud igitur factum non mediocriter irritavit animos multorum Muniuersorum populorum prope Belgarum in primis. quia uideri velle apparuit tyrannice potius, quam paterne illis populis prMfuisse, quod si ad gloriam faciebat, oportuit Regis potius illam statuam erigi, quam Albani, cuius nomine, & sumptibus omnia bella gesta fuerant. enimuero nulla nati nulla gens, nullus populus tam est demissus&imbelli ut aequo animo serat sibi obiici.&e probari acceptas calamitates abi purum presertim autoribus . illud factum non solum Belgis, sed etiam Germanis principibus. de catholicis Delgis, & uel Hispanis i s prudentioribus ac longius prospectantibus indecorum uisum est. eum illate iniuriς, si fieri possit, sempiternae obliuioni sint
mandandae, at non gloriandum cuiquam quod iudex, de autor multotum malorum cuipiam exti teri t. neque enim quae iustissim h inseruntur euiuis supplicia non acetia accidiant, praetera im si ab iptis uadicibus obiiciantur. 1ed antequam discedate Belgio Albanus. quoniam sentiebat se non plane . . triumphasse donee lupere uvlsae reliquiae, 'colligit duo millia Hispanorum peditum di tria Regimenta vallonum . quos triginta nauibus onerariis imponit . atque iubet exponi in litisingam. sed res . non poterat fieri sine maxima dissicultate. quia naucleri ae petiti rerum maritimarum in Flisngam conuolauerant partim spe prsdo param odio Hispaliorum. partim etiam ut promis potius quam Hispanas suam operam accommodarent. Autantius ne prorsus triumphasse de Belgis exulibus, aut neue re pro pacatis tumultibus statua Albani erecta videti posset. magna calliditate collectis clam multis copiis esus discessum impedire studet. atque oppida quaedam Belgii tentat pet proditionem. mauus enim Aurantii frater eum multas proditiones machinatus esset, ita denique conuenit cum Iam enu regulo ut ille ad statutum tempus eum quibusdam familuiribus.*coiuratis arma capesserer.aM palatium Valim tianae per noctem accederet . atque claues portatii ianitori per vim extorque utilliis captas caeso ianitore qui renitebatur porta Valentianae patefacta Eliae eopiae,quae ad hoe i p. V in Πλη sum paratae fuerant, sunt intromissae. displosa sunt ad illum strepitum multa tormenta ex arce, laci busque iniectis in domos arci finitimas, praesidia multa urbana aedificia succendunt illud factum cure tuum eis: a praesidiis sub meridiem . non facile succediti quia Hispani cum malleolis egressi
Una reticis ad unum trucidantur. Ubi conclamatum est in vine Aurantii nomen P plerique ciuescamolici arcem confiigiunt. quorum multos cum arcis praesectus excepisset ueritus nimiam esse multitudinem. reliquos iubet abscedere. at postridie Ludovicus Aurantii frater Montium urbem A bri lik, bis per quendam assum capit. quae vita est Hannonae vocate reaionis siue prouinciae super colle emine deseriptio. te tira. accelsu dimcilis, natura &attemuraitissima bisque planitiem non valde distantem sertilammam rerum omnium. in qua rapienda Ludovicus usus thitatae huiusmodi. Deligit circiter se a niae suis λrtissimos. A maxime strenuos milites. quique mamme omnium Hispano nomini monuensi impera thos vestes rustieanas. N lacernas indui ad paulatim in vine ingredi. carros iubet nonnuli 3 cum galeis. AI stlopeltis tinti atqueo ultatis sub palea diligentissime ad nundinas M. eitcam rurum. V hic uenusent milite ma corripiuntur e carris accedentibus.fit concursus inlamma clamatur Auranta nomen. populus tam repentina retum nouitate ac motibus fit attoni. u .concurritur a quibusda ira ad eapienti is portas. Ludovicus qui cum quingentis natis propin. 'quus latebat in insidiis intromittitur,qui ubi palatio potitus est omniq, bellico apparatu,& aratris, magistratus urbanos ad se acciti rubet hos per humaniter excipit,& alloqimur. profitetur se non ad eiu5 urbi dei astatiDii . nequead ruinam finitimorum Ioeorum accessisse. sed ad patriae sua libe
rationem dedesensionem: aduersus Hispanam amportunitatem. vi autem populus aut ritatem vi. Montium ea
ciaque arma libentius consequeretur. qui facile fisrtune fit comes. profitetur breui affore EGal. pili per anctiva potentissima auxilia.duodecim peditum millia scilicet. &quatuor equitum,qni ab Amitante Ua Amarii. nutiebamur ea res Britaestas nuntiata non minus insestauit Albani animum quam iactura Montii. Lum vix fieri potie videretur ut tantae vires instio Rege e Gallia ac derent. ac illo conscio.& serentele certem magno distrimine constituta esse appare est. neque enim sat s validas copias habebat Aldarius ad tantarum rerum molem sustinendam . eum magnam partem virium distribuisset in loca opportuna. mitissetque ad testinguenda dilando Flisinge. Batauorumque incendia. Aurantius interea prius clam, deinde palam copias colligit in Germania quas Valentianam proficisci iubet ad eius urbicatquciopeni illis serendam qui urbem occupauerant. Captum fuit etiam Rigiacu ni laesi ea i ni urebarum per artes eorundem h eticorum ingentesque bellorum motus ubiqi put piati.
dant. Γ tum quia verebatur ne Galliatum Rex hisce motibus faueret.salniatum purpuratum
auiad eum Reira, qui pontificio nomine rogaret ne impediret per sua dissidia Hispani regis
535쪽
captu N Inatium de Menstigesum. Copiae Aura
rederi ei T letani virtus. Inehusarum
auxilia, que Venetis gehebantur ad desensonem Italie . &omnium Christianorum. Quhd si alia
de caula simultatem cum illo Rege exerceat saltem sua pontificis ipsius causa omnes inimicitias in praetenti deponeret.rogat ne Obliuisceretiar se Regem esse Christianissimum. & eum qui inlidit Gaulicas calamitates.&atinis α copiis de pecunia liberalissime a pontifice stadiutus. Philippus Rex Letcrea ,αRex Lusitanus miserunt legationes ad eundem Regem Galliarem, quς scue itarentur tum consilium, quoniam vires hostium nimis videremur ex ea patre suec cere.. Albanus quoniam non solum Montium. N Rigiacum,& Valentiana vibra capte iuerant ab hostibus vi muIta alia loca, Briella ni nurum.& Wistinga veteres aque.Couda. D draciam Haetimum. Leida,Goc nium ac verente oppidumued etiam Cameracum a Mommedio tegulo. qui tu septem millibus peditum di quadtingentis equitibus ingressius hierat vitiem de ciuium ipsorum consensu . deinde Mentergesum, & Inantium oppida occupauerat. statuit maioritius uiribus opus esse ad has copia profligandas cum etiam Comes Palatinus.& Dux Saxonum circiter septem millia equitum. & tri ginta peditum cohortes pro Aurantio collegiis . his vitibus conluctis Casminis Ducis Saxonum illius cum multis Germanis proceribus Rhenum traiicit cum vniueim equitatu. qui conssuenit svndique auxiliis excreuerat iam ad decem millia, cum essent septem millia peditum, &quingenti. Ventum est postea ad Ombricum fluvium. quem ubi traiecisset Cilnit .vi castra cum Aurantio coniungeret, magnam alam equitum ae peditum reliquit ad custodiam traiectus. Montio subsidia satim missa sitiatiatq; urbem quingenii equites & viginti aequinque vexilla peditum ingredi intur attractaq: fum eo decem de septem bellica tormenta. Albanus tribunos mittit in Ger an iam
ad colligendas copias. quod ut liceret impetrat Petrus Hermistius Mastatius a creare . iussi sunt hi finguli tribuni malle id quingentos equites colligere. Petrus Maskltius. rintonitis Schelemburgensis Otho Mulpurgensis.& Bon ingensis. Flansius V uilla usi: Meche hadensis duo equitu ac duo 1 lopellario tum millia quae copte in Boemia in finibus Austrae iusti sunt colligi .hAlbanus ipserat tros Hentiet vessonum ducis ad stipendia conuocat. qui sunt equites cataphracti Gemiam molem Ferratolorum selo petios gestantes iussi suntδε hi Regimenta peditu vitium colligere.Lleostainus i Et best alnusque comites.&Posse uillius, Fionspergensi Gu pen mensis. Sed quoniam Ob exhaustum superioribus bellis eratium pecunia non suppetebat in tot bellicos sumptus Albanus petit regio nomine a Magno Heuutiae, & a ceteras quibusdam Ducibus pecuniam rogatq: ne Ie sereret in tanta rerum disticultate . nam is tuosa prope Zelanda ab Hispana regiaque obedientia da secera i ad beneuolentiam haereticorum .: eum Vmnotti excitatis munitionibus ubicunqDe Oppor tunum videretur sese ad desensionem accingerent. sedericus Toleranus collectis nonnullis uita; ac peditum Hispanotum millibus inuenis spectatae inmitis in Zelandam ingrersus Resing trudet. presidia resaleue pro iam committunt. pugnat ut di trutrinq; magna virtute ancipiti ulcto. ria lenique in eo certamine quingeti Britanni Galli .indagenae ceciderunt. exHil panis circit treceti. at Comes Emestaurus. &frani pergensis in Coloniam Vbiorum regionem accedentes ut laectas copias e serent a copiis Palatini circumueniuntur. captus est Et minus eum in aratio Rh num fluuium irauceret. at Flonspergens s. incolumis euasit . at copis ipfςcerte dissipatae suntquς iam conueneratit ad oppidum Sanctum richum in regionem Leuco um. Ecad Quercherpenam Coloniae pagunia, quibusdam Ferrarolis ii Batauorum quoque regio interea uniuetia prope ab Hiaspano Regedincerat praeter Bu dinum Rot reclanum.& Austresanun que urbes in fide neu lentiaque Regis perstiteranti existimantes tumultuaria arma, & que, aliorum principum auxilii, niterentur, non valde esse duratura. 4n Zelanda quoniam iniuersa illa regio videretur cum hosti hus consentirescit bit Albanus ut presidixad deprimendos animos civium imponerenturquibuslibet ciuitatibus quo retinerentur in ilicio saltem metu prfidi rumini Armonii, de Tum lieni, & Grauene ciues aperte profitemur e fidem qualem incontaminatam Regi Hispanos et uatur . sed nunquam fore ut Hispana prasidia volentes inmixthes admittanti cum nullum sit vel perfidi i se consilium susceptum. neque Rex iure de illotum fide de Obseruantia dubitare possit in Batavis Bolsu ensis regulus praei Hus Amitas prς latius iudicans ciuitates leniter ad sanatatem reuociae quam per acerbitatem medicamentoriura perdere: ita rem composuit cum ciuibus Inchusarum, is Philippum Regem suum agnoscerent. .ut contra illum neque ipsi arma capesserent. neque capel- sentibus opem Grent .s magis pro vitibus aduersitemur. Pro illa erga Regem fide atq; obseruantia concessum est iis ne Ri. pana prodia mitterentur. de ne decumas 1 oluerent. &m Regiam granam cum abolitione omnium piperit tum deli tiruum conlequerentur. Nam certe quidem aliquando concedendρ sunt quadam urbibus impunitates. quo ille sementur. Ac relique in uia tentur illatum exemplas ad accipiendi imperium oblata spe Regia humanitatis.&Eementie. Vt enim quedam concedenda sunt conualescentibus: corporibus aut nantea hus. n n quia salubria sint sed quia perlise sibi videantur quodammodo recreati cmale assectis ciuitatibusquedam co- ceduntur utiliter ut alacitores postmodo sint ad caetera munia exequenda. Philippus Hispaniarum
Rex his tot motibus bellorum in Gallia Subalpina iam paratis .&an Belgio quotidie succrescenti statuit ut civiis Hispana in Africam eontenderet aa expugnationem Julis C aree. quo pacto neri videbatur ut Gallis Cisalpiu elassis opem serret si opus eis et . cum per breuem malistratinsi illuc
posset conuolare. cum Ad Tun et . de Massilie futura esset propinqua. de leposse appareret aliquam regionem occupare ob disia uias vires emactasqueTurcarum. istud ipsi,m negotium alias iniecerat inconsultationem, sed minus opportunum tune visam est . at nunc apparaait utrum: uno tempore fieri posse,ut Ic res ins tum illis auriliis subleuaret uti si res postulareti s non reuocaret ut lassis, illam expeditionem non frustra tentaret cum im de copis in Insubri mnci commo .
536쪽
84 posit acciri. futurum erat preterea ut Lusitana classis Atua recto duce ad illam expeditionem
Mederet eum octo nullibus peditum, quae constabat c decem triremibus, viginti et quatuoron i ii saeptem hexeribus, quos Galeon os vocant nam certe quidem illud non mediocriter inuitabat ad Africanam meditionem,& Uti m p sertim expugnandam, certum piratarum receptaculum. lis rationibus eruiebatur ut Austriaca diaeta tardior putaretur, qui etiam triremem miterat in Hiis Damam quoniam rumoryeruaserat Italiam Philippum Hispaniarum Regem laborarem citremis. umna nihil'minus instat eum Superantio lateras e Corcyra missas ossedit instantes nauigationi. Mnifieant Tureicum classem instauratam ad Epiam insulam appulisse, cui nisi mature succi irratur. perieulosum esse ne veniat in potestatem hostium . instant ut certum responsum reddatur. precan turne se tempus anni utile frustra absumere pateretur.demum respondet Austriacus Reve statuisse ne eum classe hoc anno in orientem nauigaret, quia Tuneti expeditio esset decreta. se tamen omne genus auxiliorum pro viribus concessimam Venetis. ita res denique concluditur, ut Columnaeum summo Imperio cum quatuordecim triremibus,& duobus millibus & quingentis peditibus in orietem nauigaret . mittit Ghilandradam Hispanum cum viginti de duabus triremibus . iubet Columnam pro conditionibus sederationis caeteris Omnibus imperatoribus autoritate praestare mittit etiarimensem Comitem cum quinque millibus peditum qui Hidrunte nauci conscenderent. classe itaque pridie Idus Quintilis Corcyram verius soluente Austriacus Syracusas versus secundum vetum nactus iter rapit. marchio sanctae crucis, qui eum triginta 6 sex triremibum Coroeram appulerat cum multo peditatu conuecto ex Apulia, iubetur per lucras Austriaci bellicos apparatus elassi reponere. si quem exposuisset, atque eum illis, & peditatu reuerti Messanam. Sed quoniam peditatus in Actam Iapvgiam nondum conuenerat millus est postea Corcyra Antonius Canalis Hidruntem cum quatuordecim triremibus ad peditatum convehendum. Pontis qui Philippum Reetem Africaempeditionem decreuisse audiuerat . mittit rogatum ne illam hoc tempore susciperet. Utilaus sole Christianorum stlati, si reliqua ae vissis Turci opprimerentur antequam conualescerent eum evpeditio Tuneti, te Iuliae Caesareae de Afiicae sic postmodo stitui sint iaciliores. Istud autem commode fieri posse. quoniam Gallorum Rex non istum mul tis verbis astirmauit se neu ue implicatu esse. neque Qte his bellicis tumultibus, sed etiam reuocauit siub grauissimis poenix quicunque e suis mi.
'taret fir ci consilio Regis Hispani per literas Iacobi Superantii obnuntiant
ponti tici sublidia ab Hispano Rege sibi promtusa alienissimo tempore deficere, neque lesuariabio. Io H me primo quae inrent in condationibus sedetationis contenta.importunissimo tempore sulci PI Afet a canam ex pedationem, eum magis utiliter liceret coniunctis viribus victoriam praeteriti anni petieq ui atque reliquias classis hostilis opprimere, oc insulis potiri, magnamque facere impressio. nem in regiones Turcarum .eontinuo mittunt Antonium Teu polum in Hispaniam citatis equis. de Ioannem Michaelium in Galliam, quorum hic q uereretur apud Regem Hispanum Uenetos contra pactiones foederis deseri tu ipso articulo temporis, qui nulla in re, neque fidei diligenter terum. neouae diligennae defuissent in rebus bellicis conficiendis magnis apparatibus. neque ullam omnino sulpicionem dedissent animi parum amici. alter iussus est videre an vere arma Gallicana Remo nomine suscepta essent aduersus Regem Hispaniim, quod si viet factum Regio consilio, precariaut Regem ne pol iram uniuersorum Christianorum salutem in tantum perieulum coniiceret, metuantum pereas dimidias ciat illapsum. Sin autem ea confingi apparerent ab Hispanis, mi Isusest eo nsilio ut liceret agi conditionibus pacis. quas legationes eius Regis patribus alias obtulit sent. Pontifex quod intelligeret quanti referret Christianos per purgationem peccatorum Deo reconciliatos defensionem Christum nominis implorare, primum hortatur patres in purpuratorum c mitiis ut pie sancteque viuerent ciam omnibus semiliaribus. deinde statuit ut ieiunia. Sc vota fierent pro salute Christianorum iubetque omnes magistratus syndicatui subiici. dc quoniam multi sum. plus fierent in lites ac pen E intolerabiles, siqua controuersia traiceretur, habitus est sermo de controversiis de iure rescindendi silc approbanda Megalota. que sumptus omnes criminum,dc ciuiliu causarum contineret, ac decerneretur, ut omnia necessariat imum Volumen redigerentur. In Germanoa quoniam Caesar conum indixerat Mocontiacum creandi Regis Pannoniae, iam procuratores conuenire inceperant; per quod Qth tempus scelestum plane genus hominum ac detestandum Agareni, viventes e fraudibus, insidiis, latrociniis, nullam neque artem neu uererrae cultum exercentes, huc illuc cum tota lamilia vagantes palatium quoddam in astro Parm insicoemerant. i bi stabula subterranea excavant. Ibi omnia iuria, rapinasque occultant cum doecellamitabulorum cespitibus occlusissent relictis tantum quibusdam soraminibus. iam trecenti illuc con. venerant . ubi multa praeda fuisset ibi occultata omniaque finitima tanquam hostes pmdarentur. 'ς querelae delatae sunt ad Parmen sena senatum. patres rati minime conuenire senatoriae digni. uti conmuere ad tot subditorum calamitates trecentos pedites ac totidem equites colligunt. in A rarenos impetum faciunt omnes latrones trucidant. Illa re cognita senatus etiam Mediolani is detrit m eiicit ex ona 'l agro Mediolanensi,atque ex uniuersio principatu . at in agro Mantuano
incred bilis exortus est aeris impetus, ae mira vis ventorum. sqtridem tanta repente tem pellas erum, ut arbores perannauae.&multa aedificia sint Morsu retri pontifieis optim si coa ptime filium. Veneti o nuntiant pa
Agareni latrones in die mensi agro trucidati.
m, ut arbores perantiquae, dc multa aedificia sint eversa, tanquam venti veteres inimicitias eum aris Iabius exercerent. in Scotia vero Thomae Notibicio Duci coniuncto Britanni
Icasum ob patet am comutationem, qui cum quibusdam proceribus in caput Britannae Remine iurauerat coniurationis consilium Dit,quod Thomas captus amore Mariae Scottae restinae Apsi omnium mulierum pulcherrims in iis regionibus illam in rem ducere studebat. Maria se non sui iura respondit, neque tecum ullum feci aut contrahi posse matrimonium legitimum quos
Mantua tempestas. t cit soleio eaput amputa
537쪽
τὰ o oturbent aciendum, &quod maxime omnium impediebat matrimoni si esse dicebat. quod
IO' 'i decorum .e ad patebat, alii quam Regi nubere. Vnam reliquam ta Unam reliquam Ἀ- mene e viani ad nuptias, quae per serrum, M virtutem a pei tenda ut, u opprella trucidataque regina
. - 1 lo e tiar liriertati restituta.& regnum Britannia Scotia
cis nutilia in B latinii regi a pecunia rausa patefactae
menelle viam ad nuptias. quae per lorum,α virtutem a pei iviliad m, uriirann es pla solueretur libertati restitutan regnum Britanniae Scoriae adiungeretur. iuris et antiauitus ni et . cum Scottae regina Britanniae quoque regina in Gallia fuisset conclamata. dc promuleata. Notiolina, Dux, Vllum plerique leues ad illa quae vult ter proponuntur, parum considerantes exitus. adductus quadam inlaesa propiaet K diuinationisque ilaterpretatione, ut qui magnitu dine deiiderii ad illud credendum impelleretur, caepit cum legatione regni Scotensis Teginani a ete de negotio lic cum Rodulpho, dc Bacchere a lecretis, dc sinordio Candisici Be BUM Banistere, & aliis quibusdam . Sed quia magnitud desiderii facit aliquando homines no modo immature negotia aggredi. led etiam minus cautos qua in Oporteret, res non tam occulte agitur,
ou Im uli id gnitudo, de negotii eius quod agebatur requirebat. Noriblo ubi copias e suo
Principatu ellet educturus. 5c cum catholicis coniunctia rus vires . celtillimam victoriam sibi pro- rat si illud tantum esset conlectitus. led ad nillinendos regiarum copiarum ingentes Impetus vel volt comparatam victoriam ridebatur indigere externis auxiliis . cum vero ad neminem dare litetas auderet: stit cum Hispana legatione uti literas intra tuum lasciculum occultaret ad Albanum. aem certiorem ceret has esse lueras Ducis Noriolta. Albanus lectis lueris, probataque sciat miseria Ducis pollicetur secum Hispano Rege de hoc negotio acturum. hortatur Rodulphum. qui lite- as aliut etat. vi properaret ad pontificem ad hoc tam pium opus lutcipiendum. Pontifex accerio nuntio polli et ut in annum te entem decem millia peditum se in Britanniam expositurum. ii het duodecim millia nummum Rodulino ad illam expeditionem numerari literςt Giorbus in iis conscriptae iunt ad Nodbicium. quibus monebatii rutin sentemia persisteret. dc pollicitationi multis confirmauatur . totidem millia peditum promum etiam Philippus Rra. qua: piae cum vitibus Ducis Not soleti coniunctae turrim Londini expugnarent. eodem tempore decierum erat, ut Pembrocchius regulus reginam Scottae liberaret e custodiis Salus ti reguli, quam deduceret ad oppidum Lancasi ruri . sed pecunia quae Roma mittebatur causa fium cur proditio omnis retegeretur. Q ui ppe quod cum l iteris ad procuratorem reginae Scottae misi a. ad Northumbrienses regulos des Penda data est ignaro negotii homini, dc incauto,qui eant deportaret, qui se plurimum auri do γtate gloriebatur. Ille cum triduum Londini moratus eis et, in sulpicionemque venisset obitrusitata auri pondus. magnitudinemque pecuniae, mnia coactiis est asterre lupremo rancellano Rc ionto prope Regiae au oritatis. lectis literis 1 peritis occultiorum notarum totum lacinus deprehenditur. Dux repetite coniectus est in uincula. dc eius a sectetis. Ec alii multi . atque uniuerta ira pr ilionis probata cognitaque est. Conuocata sunt comma iudicum. ad quos causa delata est.conuenersit ad illud iudicium viginti dc lex e primariis proceribus delecti .atque praetente
NaarArax leoi mlam iubet canita criminationum. atque obiicit naec crimina in criminatio
Dux inii uctus est. Stuardus legi palam iubet capita criminationum, atque Mucit haec crimina in reo inam tu scepta. Primum quod reginam Scottae liberare voluerit deinde
reginam tu scepta. Primum quoa reginam dicotiae unerare voluerit Gemde quod populos ad arma aduertus reginam Britanniae concitare decreuerit. quod principes externos acciuerit ad Britanniae deuastationem. 6d occupationem . Quod Britanniae regnum adtuligere Scottae ten uerit adum maiestatem regiam, Ec patriae libertatem. quod omnium rerum scelestarum grauissimum prope cogitauit,quod conlpirauit solicet in caput, dc languinem reginae ipsius Britannae at Nor Blcius trasae crespondit se non modo non tractasse sed neque excogitasse quidem quidquam Ruod sit c nir salutem reginae quamuis legationis, de Baccheris proditionis non fiterit inscius. denique post multas hinc inde habitas criminationes, Bd defentiones visus est omnibus iudicibus culpa proditionis M. structi ruin insidiarum Regiae maiestati non carere; quare Stuardus iubet cum Ducem audire probationibus crimis um,de defensionibus se recipere, donec iudi aes quid legitimum vi lurasset dGernerent. istud autem fit inense Februario circiter horam leptimam noctis. Vbi Dux recessisset, iussi Craue horam sele inter se collocuti essent de rebus propositis,omnibus sententiis denique capitis conoem natur. illum postmodo ad se accitum rogant quibus rationibus uti pol set, ut sibi vita condonMretur ad haec ille attonitus obmutuit. Stuardus tunc assurgens hanc sententiam publice pronuntiat Thomas Dux Notibicii ac latus proditionis de insidiarum in caput reginae Britanniae p8rataru .atque m patriae libertatem in turrim Londini reducatur, unde super crate per urbem ad Tibur
virile illi abicindatur. eoque vidente comburatur. Coatur vi
virile illi abicinditur. eoque vidente comburatur. Coatur utraque manus, dc corpus inquatuor partes diuidatur. atque cadauer iaceat donec regina statuerit quid faciendum sit. Dux audita ea sententia aliquantulum te colligit.se oblata morte contentum esse inquit, neque mortem deprecari a cle mentissima regina. Sed pro vita illud luppliciter petere, saltem ut innocentes filioli misericordi conteunantur fatisque illis fieret. quorum aes alienum habuisset. at mense Quintili ratum de Duce silmpti in c. t iupplicium neque regina Scotiae sane susceptarum insidiarum impunit em consecuta eii cuius caula. de criminum delata est ad iudices e comitiis delectos Britannis. nam sieptem ci mites. de leptem equites delecti sunt ad hoc iudicium nobilitate, potentia. cognitione iuris. Jc leguciuilium praestantes. qui se ipsi visis probationibus insidiarum illam condemnarunt capitis, deindet crimina inquiruntur in reliquos proceres coiuratos,qui suiment participes vel conscii tanti sceleris Otiae dum inquiruntur in Britanni . Sebastianius Venerius de Sarra Mattinengus cum summo im- Decio praesectiis uniuersis inpiis Dalmatiae quoniam Castrum nouum urbs non procul ab Ascriuio in ora continentis paruis praesidiis munitum esse dicebatur, putauit opportunitatena eius subiugandi non esse negligendam. nam Selimus quingentos Ianiraetos ex illa urbe Byzantium acciuerati it
538쪽
l luc cum quadraginta triremibus aduolat collectis etiam aliis nauigiis. exponit sex vexilla Italoru mpeditum quatuor Germanorum, tria Gallorum, Macedonum, Illyricorum, nem me repugnante coimuo potitur suburbiis. tormenta in urbem dirigit. magna diligentia diuel betat.&quoniam verebatut ne aduentarent subsidia armatis cohortibus omnes aditus qui serunt in urbem occupat. Graeciae
praeiectus purpuratus, qui cum multis millibus armatorum equitum consilia Christianae classis ea pecula obseruabat, non procul a Castro nouo citra Peloponnesum audita ut bis obsidione alam evpelitissimam equitum mittit ad serenda auxilia . constabat illa alaequatuor millibus equitum , de nonnullis peditibus. Vbi ventum est ad angustias, laucesque adituum, committitur minutu praelium . certatur Vllinque masna virtute . sed cum in castris Martineno essent multi veterant i lites Turcς ducentis e suis amiviis coacti sunt procul inde recedere. verumtamen ubi cognitum esset e captiuis plura viginti millibus Tutearum non procul abesse, qui omnes una cum reuersis equitibus client auxilio obsessis venturi omnes Christiane copiae magna inmatione in classem redeunt, to mentaque contrahunt in nauigia sed illud turpe suit,quod tanquam impetus Turcard instat et, ii stisque a tergo magna vi insequeretur, sese in fugam magna celeritate conuertunt, atque ita ut quidam in nrare detrusi sutacati fuerint. Tut postea cum illuc aduentassent munitionem in Grama Muni. i,ns Esteba. Ec fasciculis lignorum concathenatis trabibus cxcitant, ad infestanda nauigia quae illuc Astituita ui transirent,subsidiaque latrem Ascriuio nam situm est Castrum nouum in faucibus sinus Ri Zonici. earum. Albanus audita captiuitate Valentianae, ubi copiae tam uenissent e Germania, statuit si ibsidia .de illucti ad reliquas urbes vel conseruandas vel recuperandas mittet e.Valentianam mittit quinque vexilla galeatorum equitum ramultum delin uni militum agrestiu quae copiae oppidulum ingressiae quod adhuc ab Hispanis praesidiis tenebatur repente urbem inuadunt. iicini vires Regiae iam numero. & Ualentians virtute tacta essent superiores 'on otiis nullo negotio illos in fugam vertunt. multi ciues trucida. subsidia. tur unicum pLesidiis, reliqui fugietes Montium te recipiunt cum regulo Famenti, atq; in oppida tum Catholici ab insequendis hostibus in urbem reuersi Ugono tum domos diripiunt forminas, Ac Omnes vel impuberes immaniter trucidant, saeuiuntque non solum in imbelle genias sernina na.&infantium, sed etiam in animalia ratione, de cognitione rerum carentis .Se quoniam vereba Catholicorsitur Albanus ne ubique seditiones staterent, qui nimis immatute luam statuam tanquam triumpha s v turus ereximet Antue immittit eo decem Hispano tuna,M quinque vallonum peditum vexilla dux Medioli Albam successor creatus in eam praes ouram, quam remictat turbulentis adhuc rebus, cui persuasum fuerat res omnes in gelgio esst pacatas cum quinquaginta nauigiis varu generis, & quatuor millibus Hispanorum peditum in Belgium appulitiac decies cetum millibus nummum. huic fiunt obuia multa nauigia, nam ad centum accedere dicebantur, commissum est cum hostibus ma. ΕΠ m praelia de atrox cum Lusitana etiam Hota una accederet cum viginti de una nauibus onera ' riis.demersae sunt vi tormentorum tres Hispanae duae captς direptae, concremetis.reliquae viventotu ' impulse sunt ad Flisingam, per quod certamen facta est iactura ab Hii panis vicies centum millium si i innieo. nummum,cum varia & preciosa mercimonia in illis conveherentur. post vim acerbitatemq; ventoria in dux Medioli Antuernam demum incolumis peruenit, cum tamen omnes domesticos equos per tempestatem amisisset. fama est autem didita naucleros Florae cum Honottis conlpirasse. quicum Vlispona discederent, parumque distarenta Flisinga in siccum consulto impegerint, quare pyrata: exeuntes ex insidiis,impeiumque in immobilia nauigia iacientes viginti Se tria capiunt e Floia, cum alia varii genetis praeter onerarias imuerentur. Pontifici interea munus allatum est honora- Tmburum rium pro regno Neapolitano annuum, septem millia numnau, α duo equi candidi. sicuti mos filii Pom.pto reperantiquus Regum Neapolitanorum. Aurantius ubi copias collegiiset tam validas,ut sibi videro gno Neapo tur Albani ducis vires posse non plurimi facere. non solum armis, sed etiam persuasionibus conatur i. ano ipopulos Belgas ab Hispana obedientia reuocare,atque sollicitare ad desectionem. literas igitur icribbit hujusmodi ad eos, qui arma pro Albano caperent, de pro Hispanorum imperio. Nos Gu telmus Aurantius, de Aloysius Nansiensis principes nobiles inferioris regionis cupientes libertatem I ς inscriorum regionum declaramus, quod ratione dignitatis, dc loci quem tenemus in ipsis inseriori bas regionibus, dc amore Dei commoti ac desiderio publicae. 6c communis tranquillitatis semper utrique pro vitili procurauimus per blandas peritiones illud obtinere, quod nunc per arma neceIIano impetrare enitimur. Loc est rogauimus Deum, ut corda flecteret Oppressorum , dc tyrannorum ad aemultatem cum eundem affectum animorum reperiri arbitraremur in iis,qui immaniter opprimerenturia cum per preces frustra saepius tentavissemus,denique incolarum utilitatis de salutis de. sderio allecti,compulsi immanitate, se seritate praedictorum arma capere statuimus, Deum atque homines testificantes quod non priuatorum commodorum causa id facimus. sed quia nos ita face. remi liter tuit barbaries, de intolerabiles leges impositae populis Belgis. nam trigesimae,vigesime, decumae, dc alia huiusmodi complura imposita sunt tributa ob Albam auaritiam contra leges, libet ratem, priuilegia perantiqua immunitatesq ue Belgarum. Decrevimus autem reuocare ac reducere populos ita Deo fauente ad natiuum principem,ut debemus a quo conseruemur. Illud interim a si mamus quod principes,duces,ac resp. externae,quae ad hanc expeditionem vires, dc auxilia submῖnistrant, ii ulla alia causa impelluntur, nisi aerumnarum miseriarumque nostrarum mis Ericordia. om nibus autem persuasum ine volunius. quod neque vita, neque dignitas, neque facultates cimisquamis testabuntur ac neque catholicorum quidem, quos amice, dc fraterne delendi volumus. Quod si acciderit urbibus ut potiamur omnes libems esse volumus si nobis opem tulerint. nam si patriam,si libertatem, si propriam salutem eurant ves sui ipsorum, vel inorum ac filiorum ad commune om- imbeneficium, nobis opem ferte ad tam selicem exitum properantibus inlianc expeditione certE
539쪽
debent. nam Deus bellorum 8e exerciturum nobis fauebit in tanta mis bonitas dilid tu nIm tiro
magnopere cxcreuerant cum post tutas, ut diximuS, Ei bellaini de Frons pergetius tribunorsi copia . protestantes octo millia multum collegi mei, Nouo millia sci potari orta in magna celeritate. A1-banus iupcratis multis dii cultatibus tamen quinque Regimenta Germanorum,oc Octo murorum valentiam millia collegit. Post receptam Valentianam vel auisquam copiae auctae essent, poli Ducis Mediolite per Ma- alluentum uultu Fed cum I let num cum magna ala mimum, Sc Hispano peditatu ad Montici obsidendum.Tentata res est primum per insidias quo Vrbs per iustudes capta per dolos quoq; recuperatur.Multi in Iae luam operam ad illam rem pollicentur, quo redirent poli liminio cum extorres e patria profugissent. Multi itaq; milites monacho um habitu induti paulatim Montium ingrediuntur,qui cum nonnullta monachis clam ita conuenerant uti armati in coenobra admitterent ut . donec ad eum numerum excreuissent, ut pollent portam ciuitati l rucidatis hostibus custodibus
M,M;i di , . cupare. Illud ipsum fit et Hinantii. Luna ad leptem cohortes ita paulatim sub diuersis habitibus con ditio pales, uenissent, res Montii, illud est Oppidum ΗJnnoniae, patet acta est per quandam seminam alii capticta. Sestinan sant, alii circunuenti ac trucidali. quatuor cohortes peditum, quae latebant in insidiis ad hoe consi ui . lium, ut accepto signo portam inuaderent, proditione arteq; paleiacta recedunti cognita est Huratii quoq; proditio per captiuos,qui& ibi capti sui pudio postmodo necantur. illud ubi non tuccessisset e sententia Hi spanis proceribus, ubi dux Medioli accessit cum Hispanis, millias est rideticus, At C pimus Vitellius ad Montium palam obsidendum,& expugnandum . Albanus quoniam captiuos haberet nonnullos Honottos Gallos iubet vigi nil ex iis sui pedio publita necari. illa re cognita Fimsingenses omnes captiuos Hispanos eodem supplicii genere afficiunt, neq; minus armis, quam crudelitate & rabie,& uti prope humani sanguinis utrinq: pugnatur. Nam Galli cum duas onerarias desitas naues e Canariis insulis cum multis aromatibus,& saccharo aduentantes cepissimi, non paucos Hi πψ umq3 spani in illis inuentos trucidant quam eandem isti unam subierunt duo alia nauigia. quibus Hispani commeatum ad ,rbem Medet burgum convehebant, cum ab obuiis hostibus demet sta sint percrebros ictus tormentorum,& Hispani ad unum crudeliter iugulati. Federicus Toletanus ad Montium castrametatus munitionem excitat,donec aliae copiae conuenirent. Montientes exeuntes excu tam manu tacertamina pugnatum est laepius modo hismi O illis istuna arridente, alternati teque victoriam. at enim cum Montii obsidio videretur Ugonottis non negligenda, statuum mittere sum petia quibus Toletanus decernit obuiam prodire. tum ne hostem timere videretur. tum etiamne cogetetur uno tempore aduersus duos exercitus pugnare,quod erat necessarium si apud urbem considem a recentibus auxiliis hostium inuaderetur. his igitur obuius factus ad duodecimum lapidem ab urbe Montio repente dimicatum est collatis signis. magna virtute primum utrinque pugnatur. neq; victoria in alterutram partem magis inclinabat . nique ubi pugnatum esset diu magna parte Honorio tu cpa ob vnn selopellariorum, reliqui se fugae dederunti Pauci Montiu perueniunt. rei qui in prox mas sylvas diffugientes quicunque ab equitat u capti sunt.Vel tru dantur, Vel necamur suspendio praeter nobiliores quorum trecenti oc quinquaginta fere capti sunt. nobiliores raptiui qad haec lubiidia e Gallia conuenerant,suerimi, regulus Glausis tum mus illarum copiarum imperator de Filigneus Amitantis Galli gener. de Muyus Q Lamius, qui singuli duces erant quinquaginta equitum cataphracioru in Gallia. oc Rentius quindecim, Bellaus Creuillius undecim cohorti, poditum praefecti. Aubrichemis castroruin magi iter,&Glumellius, εc Famaras, bc Fontayneus, de alii . . mulli. ceciderunt ex Hirpatiis circiter quingenti. multi Vulnerati. Post eum felicem rerum Hispana-1A,2 , Plim iuccessum Aloanu, Bolii olle in tribunum mittit cum suo Regimento in castra ad urbem Mori. v ' rium quare Moniti praesectus Ludovicus Auranuus cum videret succrescere in dies vires obsidentium .decernit fortunam belli potius cxperui cum palicioribus,quam cum pluribus ubi in unum undique convcnissentanstructo in uir equitatu ac peditatu repente castra hostium obsidentium Hispanasque cohortes in adit. magna fit impressio atque irruptio in castra inopinatorum Germanorupraeiertim nihil tale expectantium. lex Germanorum cohorto trucidantur, penitusq; delentur qu,rum tribunus, Scires cohortium prasini captiuisu urbe in sunt adducti. Quae dum fierent in Hannonia prouincia. Aurantius cum regulo Bergensi Menapiorum regionem ingreditur eum octo millibus equitum, α quinquaginta cohortibus peditum.simulat se procuratorem esse Regium. Omnesciuitatesan quas ingreditur rubet iurare fidem incontaminatam Regi. oc sibi se eme teruatura . se populos allicitvi tribus in ulla eii Hispanorum cons uetudo propter morum, Eclinguae varietatem. multis oppidis ita breui, multisque urbibus potitus ad Ruremondam urbem Menapiorum opulentam.& populosam cathram elatur. Illam ubi laepius stultra sollicitauisset ad deditionem, statuit per vim armor tam omnino expugnare ignemIιtur coli gestis aridis fasciculis lignorum aridaqi materia duabus portis iniseri,quibus concrematιs conatur copias introducere. sed catholici mira alacritate sortitudin mi rellitentes omni telorum genere usi hos strenue reiiciunt quater repetitur conatus, qua- er cum magna clade recedere neces le sit . atqui cum quindecim cohortes deniq; defessis recentes suecessissem, collocato presertim equitatu a tergo peditum,qui vulneraret. 5c trucidaret pedites vel retrocedentes, vel parum strenue aut segniter pugnantes, ut vel vincere opus esse viderent vel mori . atrox omnino cruentu inque utrinque certamen committitur. pugnatur a defensoribus sinetulari constantia incredibilique virtute. sed admissis hostibus in urbem ex altera parte per inciorum perfidiam miserabiliter circunueniuntur. fiuntque ambigui quam viam virtus aut Breuna patefaciata salutem . Paulatim in priuatas domos pugnando recedunt. pugnantur: vicatim in uniuersa ciuitate cum magna utrorunque dea locu uam usque horam noctis. trucidati sunt omnes desens, res. nulli vel sexui, vel aetati, vel dignitati parcitur. mira atque adeo inaudita seritate saeuitum est in . . sacerdotes
540쪽
saeteris,les omnis generis, tanquam religione. at nocti hominibus pugnaret . Quod si noua religio qua hi sesequi profitebatur, eme . rapinas, stupra. sacrilegia.setitate.5 crudelitate exercere in peret. tanquam Mahometana aduersus Christiano se a listibus, de basi hicis crudelissim aut ab liaemorrhois legulatotib.leges accepisse fateatur necesse est, at no a masuetissimo Christo n1 alii quasi per ludii multis vulneribus captiuos .iebit, mutilaruntq; singulatim minuuorib. inebris, alii coniecti lunt in Cacabos bullientis aquς viui ocelirati, alij verribus vivi trus fix Latq; tosti alii uncis ex humo sublati amri,atq; ita in extremis tanis morituri relicti. urbs direpta est. sacrae virgines sedissime ac scelestissime costuprat .omnia sacra de profana intolentissime ab Aura iij copiis&m pudentillime violata. Enimuero tot lata: comissa sui scelera ab Auratii copij si illa crvitai civi nulla n alio 4 a testissima Christiane religioni . vel q rprio odio ad bellu impulia sit, ta crudesis. labarbara, ta mipia, tam profanam ulla urbe inqui apparuerit ad haec usq; tepora. cecidersit in expugnatione ciuita. is plures ex ante signanis Aurantii. quamobre magna hi suoru iactura in ea pugna. trucidati ii intvnaM multi 'onotti,quietat in urbe, seq; catholicos esse simulabat qui ultro Auratii depo et atac precabatur accipere imperiit. Illa Qrtuna t1 horreda.& iupra omne humana credulitate immite Veritae nonnullae ciuitates. ne tantu crudelitatis de ipsae experiretur, si te se dedunt, inter quas fuit Anster dania urbs opuleta Ae ampla Olandae.&Zirichessa Zeladae His p deditione acceptis Auratius ad urbe Menapioru Vendet a nobile castrametatur qua ratione videbatur utruq:ω sequi, ut & urbe oppugnaret, & ita situs copiarii Germanam impediret in Belgi si uno ipe. atq; cu mille equites o, MEGestanio comiti misisset multis cςB. mulusq; vulneratis exhostibus, ac multis captis reliquos in Iuga vertit. nec multo post Aurantianae copiae quatuor cohortes peditum Zc sexcentos uites deleverunt flectorum Coloniensis de Trevirorum. Quae dum fierent in Belgi frequentibus leuibus certaminibus pugnabatur ad Tragurium oppidu in Dalmatia . Veneti tametsi multos ex hostibus saepius trucidauerat p illas pugnas. m deniq: in insidias trahuntur Turcarum cum illi Tur .qui pa Iam praehu inierant paulatim cederet i donec victores allexisseiat in insidias. Turcis repente erumpetibus comittitur atrox praelium ceciderut tu e Venetis circi uetis duceti Ac amplius pedites ac equi-tra nonnulli. reliqui fuga se in oppidu Traguriti seruatat, e Turcis ad triginta tantu desiderati sunt in eo praelio, at multi vulnerati.Ueneta classis ubi Corcyram cum pontificiis. regiisq; triremibus re di si Ct. lndicta sunt procerum comitia, in quibus decretu est ut iretur obuia Turcice classi, quae Episansula obsidebataeo igitur cosilio clastis Corcyra Epla versus nauigati& ad Gomenicias perueniti ibi Canalis aduentum expectat, qui Hidrunte aecesserat cum quindecim triremibus ad pedites conuehendos. vii dictu est. Auratius, ubi diu colladisset in iisdem castris, mille e suis equitibus mittit obuia Tegialo Et Ilaino,q cu quinq; cohomb. peditu accedere significabaLcomissis itaqiptio multi EGermanis cesi sui, alii vulnerat tali j i fuga versi dissipatu canna dc ipedimeta diripi situr. nec multo post a cenu equites 5 quatuor cohortes peditu ab iisdem copiis profligatur. Λuratius deinde Mechii tria prosectus ciuibus persuadet se te illuc aduentasse ut urbes a tyrannide Albani liberaret,iantuque varuit dice do ut in urbe demsi sit admissus.vbi quadringetos equites .dc totide sciopellarios reliquit iPraesidi j s. inde Louantu profectus ad urbe celςbrem legatione mittit postulatu ut trasitus per illum urum pateret. fieretq; annonς copia honesto precio, quod a uenatu ac populo negatum fuit. Auritias illo responso bellicas machinas maenibus admouet. G sine milita praesidio Lovanienses ciues, di iuuenes disciplinarum studiosi ad oesensionem mentorum accurrissent, est enim disciplinarum
Symnasium L uanium, tormenta vi bana displodunt ut in Obsidentes, quibus multi sunt laniati .a, quὲ cu poria quedam patu esset munita.ae sine bellicis tornietis, Auratis copis iniectis malleolis illa succendusiam; perfla conatur vi inuadentes irrupere. Senatus ac populus cognito periculo in suo Vnu Louantu retiata rutti legationes mutui ad principe rogant ut urbe antiqu5. M a qua nulla urit accepisti ixolertiata velim ι viginti nummum millia largiuntur. indecfiectu est ut neminineret iniuria omnimi honesto pcio laqlia ab amicis coemeretur. Auratius ita Loiianio seruato Distu, M lir1,6c Λ istisi. 5e Veneramonda N: Bersaltu oppida capit quibus in fide acceptis Montium versias tigna covellit ad profectione ut ligna colet rei cu Albani copiis si facultas concederetur. Na Albanus collectis suis copiis. misistis', vitib Montiu vi sectus erat i castra. ceperatq; multa diligetia urbe concuter: Auranus circiter tria millia palsiau ab Albani castris signa defigit atq; cosidet.inter utraq; castra item uetat stulatus ignobilis. citra que Auratius vesperi castra inerat postridie vero erat ad pu- LM traiecturus, quo tosilio illuc aduenerat. Albanus vesperi quadringentos galeatos equites, ac milude quingerus siclopenatios Hispanos,& ceta vallones pinitur, qvires animuq; hostili te latet. pu gnatu est mira alacritate ab Albani copijs ubi pnocte fluuiu traieci siet,iquo certamine cecidersit ex Auratianis militib. circiter mille pedites equitesq: sexceti. ex Hi panis paulo plures trecetis. Aurati visa mane lata suoru strage sic amilio cocidit, ut mutato cosilio pugias ad a lectione inde reuerterit. Montietes cognita iuga Auritia natu copiara excideres ex omni spe auxilioris ceperui agere de diuoniae deditionis. q ita demu ooesulς sunt. Ut Eudovic' urbis pse Uexcederet incolumis cu olb' suis piis, Ut arma M impedimeta libera dc intacta olb csit eruarent. qd ipssi c6sequerent ciues. ut excedere voletes tuto cupsidiis adfines usq, suoru Nucerent Gaspar Amirasqni post pace supiore Re se videret multa indicia heneuoletiae inlisitatae in se & in quosda , pceres Honorios p se terre,ca MDu dc Rege Calabrora iobrinos Epi' appellaret, 'dra: ut arcana coicaret quam lucriti sutetia ple nq; ne cu illa factione cia cotentiret in genas fidei Regi cupit Ostedere. restituit igit ante te piis munitiones de coimem de Catabit cositio.& in primis portu Samnia. ubi tuis' est esse Philipp' Si mara in pila jsta quatuor cohortib' peditu. ous ciues eius urbis Honotric1 factione te pent.. to Qui mons Albia as Interea Mox ad sise Venetoria pexuenerat, quae nutiamt Austriacu runci x