장음표시 사용
121쪽
Nores Decisionum, DECISIO III. '
ErconfI .in Nouis. deessis antiq.' 3 Beneficium iuste smssidens , si postea in amentiam ilicidat, eo priuanto fe is dum , sed ci a superiore coa- - d. eti diutor dari debet,manente iure be--.uνοι. nefici j iii illo αiamsi aliacnssit.
TITULUS V. De concessione praebendae,&
a Simonia mentalis nullam paream infigit, e renituere obluat. . . Episcopus, sic t perdat beneficia habita, ad alia tamen habenda non
Ex cons. r.esias I. Ueces.bem mediminiuione conferantur.
x δ' linarius in beneficij colla-
tione collatarium iuratum-to adigπenmuit, quod norciiunctabit beneficium cum pensione in alicuius fauore,autqucra non permutabit illud sed latum pure ubere, simpliciter renunciabit in manib.Papae,vel ordinarij, si illud renunciare,Vel permutare voluerit, eo quod cficia sine diminutio . e . ne conserenda sunt, a collatum aut beneficium cum huiusmodi onere,& pacto non solum benefici, pre- , Lia Da tium minuit, sed etiam simoniam ρε , . I sipitrem quod in collatione interv M in ν. conditio, modus, vel Pactum quod iure nonanin invi constren
di, in recipiendi beneficium. e DECISIO II. Ex consa. deest in Nouis.1 Qiramuis sola voluntate dandi, aut accipitardi spirituale in O tempora-li,simonia committi potest,cum Simonia sit voluntas emcndi, aut vendindi spirituale pro temporali; d 'adeo ut si laicus nullam habens pq- testatem cosea re vellex aliquod mirituale No temporali, simonia committeret, non minus quam qui su- rati vellet, furtum committeret, licet non furaraur , e Per huiusmodi tamen simoniam mentalem. nulla poena,aut censura incutritur, fiam aliqua restitutionis obligatio inde inducitur.
Ex conf3.alias Istae elect3 Epistopus, licet per cosecrationem belleficia habita perdat, ad alia i men sutura habenda non fit inhabilis Ig praesertim Episcopus titularis, sed neque Cardinalis ad beneficiatatem 1implicia obtinenda inhabilis est. b
ΤITULVS VI. De his,quae fiunt a praelato sine
consensu Capituli. s V M M RI M.t ministratio bonoram Monasse. νῆ tota. εAbbati incumbit. 1 Professionis receptio, an ab Episco
po fine capitula feri possit. DECISIO I.
Ea consti in Hrisque. t ' Maslicci sine conuentus, aut prioris consensu bona Mona
122쪽
steri, alienare non possit, a pensionem tamen constituere, et u s constitutioni assentve siue eorum consensu valet, cum de iure communi
nullam ipsi administrationem habeant, sed tota potestas administrandi spiritualia, & temporalia penes Abbatem sit, bdummo lo non sint diuisa bona inter Abbat , dc conis
cons. 2. alias 76.de regularia Prosessionis receptio facienda in manibus Capituli Ecclesiae cathedralis Regularis,&ipsi utare Episcopi, in manibus Capituli secta,Episcopo
nolcnte illam recipere non valα cutura e tractantia d e pelsona, quae potest recipere professionem communiter de Abbate, niiquam autem de conuentu loquuntur: undelicet superior renucns sacere quod debet,
ad id per superiorem cogi potαit, ab interiori tamen illud neri non potest,nisi in casibus iure expressis.ala consequenter licet Epistopus compelli potest ad suseipiendam Prosessionem Nouitligam ad ipsam,quam ad Capitulum pertinentem, non potest tamcn a Capitulo,quod non est superior eius,id fieri, qnod ipse sacere tenebatur.
TIT.VLVS VII. De his quae fiunt a maiore parte Capituli.
i conellium Generale Fasta rest gante nihil statuere potest. DECISIO I.
Ex consit. ico,in virisque. I amui s Papa rest:sante, GRcilium Generale nihil statuerς potest,ad aliorum omnium qui in
Concilio sunt starentiae, Pmae sun- a Arg. estentia praesertur, eo quod Concilio νὴ asi. Papa ut pcrsona praeest, in qua tota de otia. ' potestas ecclesiae resida,ita quod solus posset statuere,quicquid cu Concilio possit. b Prouinciale tame b e.eunctacilium contradicente Archiepisco- ρεν amo.m,siquid decernere Valetaeo quod re p. re Archiepiscopus Concilio Prouin- principa.ciali praesidens, non a se illam pote- M.f. 1 3. statem selus habet,sed una cum suias affaneis collegialiter: quae autem ab aliquibus collegialiter aguntur, ex maioris partis sentcntia terminan e G . Oturae QD de causa collatio pertines DD. ine. ad Epitapum Sc Capitulum, ab E- eum oes. piscopo cum aliquot canonicis sui O eo . Capituli facta non valci, si maior pars ei contradicat: Sicut etiam in receptione Monachorum spectante collegialita ad Abbatem & Cipitulum,ita quod Abbas non nisi unam vocem, seu suifiagium haber,maior pars eorum minori praeualericii si in ea Abbas suerit. d . A Aet a
De rebus Ecclesiae alte. vel non. 3s V M M A V M. 1 Instrumenta antiqua eas inuenta . se alleuius res tangant,tutius es re- .
a Episcopus de fructibus fabricav- 'nius Ecclesia superfluis, fabrica at . . ' 'teriust Ecclesia pauperis gnare
3 Alienor res Ecclesiasuae sine iusta
causa, Ssolemitate peccat, O pα- uas incurrit. 4 Excommunicatur quando siu locas , bona Ecclesia ad longum tempus, Abbas quas arbores sine eonventu, aut pureis,alienare poten. 4
123쪽
Nores Decisionum i Episcopus beneficia perpetua, ni ia
nualia reddere, o extinguere potest.' Diuisio bonorum 4 asteri3 per Abbatem, O tamentum facta νalet.' Abbas exemptur,an res ecc sic
lienare possit. 9 contractum faciens circa res eccle
siae , reseruata voluntate Papae, amcensuras incurrat.
I ci Unisu beneficium alteri, statum
ii Empbleuticis praediis ecclesimnieis dirutis,cui solui debet census
solitur, I 2 Locans res ecclesia qua ο incurrit excommunicationem-
niens, si alicuius ru&, nuxime vero Ecclesiae utilitatem tanga quo ininus bona, Sc rcdiditus alienentur,rutius effreuelare, quam occultare,cum inuenies rem. 3aut sciciis illamad alium pertinere ,rt stituere reuelare obligatur,a ω
restitutio in i ntegi um ignorati, praesertim Ecclesiae contra praesaiptionem datur b
Ex tonsi x alias II. . Episcopus, licci ex causa ccclasias duas Vnire, aut v nainan duaS diui-dcre,c Sc σiam auctoritatem impazriri permutandi unam eccIesiam eii altera, luobus habent1bus illas; d de pensionem superbunctato unius ad
alium elaicum pauper cinsistet Liber L
dimi immine , e de Canonicos adc5tribuendum reparationi ecclesiae suae cogere , Sc etiam canonicorum suorum praebendas pauperes & redacibus beneficioru epastopatus sui augere possitig De supini tuis tamen fabricae unius ecclesiae,aliquid fabricae alteTius ecclesiae pauperis carcntis fabrica sisIΙicicti ad partaes cluS reficicndos,&ad ornamenta Emcnda,sine ulictoritarcide licentia Papae assignare nequit, cum hoc nullo Iu- rc et concessum cilc conitat,praescrtim cum semel donata, lata, inclicta a fidelibus in suarum ecclcsiaruVtilitatcm,dc unoen usum pium , ad alium criainpium tam Lut cantiquo, b quam noua ConciliJ Ndentinii confirmatione , applicari no pollini sine auchoritate Papae, qui non secI-lacam cuilibet Episcopo impartiri .lcet,etiam in casu licito, facie lam, cum alam alienanOnc rQuiri ccclesiae tuae,ita casia licito , episcopo non Ouceda nisi se prius contatio. K.
Ex conss V ssalias Resecclesiae suae sine i usta causa, Scdebita ibi ennitate itatri allum.uates , quam alienatas rccipientcS peccat .& poenas iuris,l excommunicationem scilicet, & priuationem bmc-ficiorum, quae habent in ecclesius, quorum bona alienarunt,si inscr1Ores EDiscopis , vul Abbati h sumnt, ipso iacto incuri unt adcta Vt Dinnae, quas iplb iure incuri erunt, nec dc-bet, ncc possunt iuridice manui propicae reintegrationem , & rcilitutionem bonorum, ob quorum alIcnationem poenas praelaras incurreruζ ,
cum aliud sit restitu tu damni, & liud poenae , quae malciactanta a rure, Vel ab homine imponi solen te msecus aurum si res ecclesiae iusta de du-
124쪽
Iraue rutat, tunc enim neque I ccca tum aliquod committunt,nec Vllam ccnturam incurrunt.
Ex cons. q. alias Io. Si duobus existentibus Curcuis in cadem ecclesia,& habentibus t raedia, ct fructus,& oblationes, & emolumenta obuenientia indivisa, alter alteri,S: de consensu Episcopi ad vita
locat praedia ecclesiae; nec excomunicationem contra Simoniacos latam ω cum hic nulla committitur m. monia, nec cliam contra alienantes res ecclesiae,& cona recipientes illas male ali aras latam, o incurrit λmaxime si consensus Episcopi accedat, de consuetudo in Episcoparia, de Regno sit,ubi ccclesia sita est, ut res ecclesiae ad longum tui us locari,d c accipi soleant.
Ex conf6.θ7 alias 6. O T. 3 Abbas sine consensu conuentuS, &sui Generalis arbores fructi seras, &non fructiferas scit tardo, dc VeH-dendo peccat, & excommunicati ncm contra male alienamcSreS ecclesiasticas latam pincum cum Parra stir alitinare res pratosas mobiles,dis immobiles alienare:ssecus autem si tantum arboIes Opacas locOxum sui Monastcri; pro uberiori fructuum collectione cindat 3 praesem tim si arborum abscissarum pretia incommodum, Sc utilitatena Monastera, conuertat,tunc enim neque Pe cat, nequc in poenam aliquam inciditi. etiamsi sine consensu conuetuSid faciat, eo quod hoc non in rem immobitem, neque mobilem prato
sam, quae scrvado struari potest,alienare, nec bona Monasteri Idaeri rare, sed meliora reddoee , quand quidem saepe nimia arborum densitas nocere solet arboribus, , fructui ab cis scTcndor,is iura prohibetia raum ali nationem Inici liguitur de rebus immobilibus de mobilibus pretiosiis, quae scruando sinuari Pos.
Ex cons .alias 2. de praescrip. 6 Possidens hona fide per aliquot amnos Capellaniam se ain de
tua manualem,siue ad nutum amo-uibilem auctoritate ordinarii, a dens bona fide cam fuisse in Manualem redactam , Ouae tamen dextar tur postea male fuisse in Manualem reclaeta,nec peccat,iam struistus perceptos restituere tenetur e quia cum Oidinarius ex iusta causa, cum consensia patroni alijs necessarijs internententibus beneficia perpaua, Manualia reddere, de cxtinguae possit:credos bona fide Episcopum non errasse, α rcm auctoritate eius
bona fide possides, fructus res suos facit; iusta enim crcdulitas citruli excitore facti, aut iuris, fetiam non obscuri destendens, licet non prosit ad usuc: Niendum,& praescribellum re ipsam,ex qua quaeruntur stuctus, prodest tam Oa ad quaeredos stuctus ex ipsa, na fide percerOAt immo ad quaerendos fructus sussicit,ut mala fides ab is,quamuis bona Gespositiva non adsit. u i
125쪽
Blos,sine particulari auctoritate Papae, valet, x c confirmatio Papae accedens non emcit, ut Dionysio facta sit valida,sed tantum ut ab eodeAbbate, vel a successore eiuspro li:-bito reuocari non possit,qui iactam per se solum, M suum conuentum, reuocare pro libito posset, antequaeam Papa confirmaret.
Abbas exemptus licet iuriseictione habeat quasi Epistopalem a Se si
natio rei cathedralis ab Episcopo de consensu opituli facta valet, aliunatio tamen rei ecclesiae extra istopatu, ubi Abbatia sita est, ab Abbate exempto,de consensu capituli etiam in casu a iure permisso facta,sine auctoritate Papae, aut praelari superioris, cui immediate subi J-citur inualida est , a per in iorem tamen eius, episeopum, in cuius ditione res alienata sita est, ratifica
Ea confIan ouis. desin antiq. Contractum venditionis, vel permutationis circa ecclesiastica, sub
conditione, f Si Papa placuerit, I
faciens, centiaram aliquam non incurrit, si ante beneplacitum Papae obtentum, ad venditionem rei venditae,aut rei permutatae traditionem non procedat.
ei; ad alterum, benefici) mki sta
tus , dc conditio non mutetur, sed antiqua priuilegia, dc exumptione
etiam post unionem retinet, consequentor ecclesia exempta tio exemPtae unita,priuilegium exemptionis
retinet: sed de dignitas prima ecclesiae post Pontificalem auctoritate Papae mensae capitulari unita, ita ut capitulum illius possessionem apprehendat, perpetuoque retineae, eique inseruire laciat, non ideo suppressa censetur: Vnde qua uis dignitas illa vacare desinat,non ramen Operatur, iecunia eiusdem ecclesia dignitas incipiat esse I3tima per regulam Cancellariae sedi Apostoli
Ex cons i7. in Iouis, en in antiq.i I Emphyleuticis praeὸijs ecclesi
sticis dirutis ad ciuitatem muniendum,census annuus,qui in rec5pensam assignatur, non directo domines,sed ipsi emphyleutae soluendus venit, rui .litam recognitione Ec
clesiae Dominae dilectae soluet.
DECISIO XII. Ex cons i9.in Nouis es in
antiquis. I 2 Quamuis beneficiarius rei ecclesiae suae extra casus iuris expresses locans. ipso iure excommunicatus sit, e de beneficiarius regularis locans aliquid de rebus suoru beneficiorum ad longum tempus ab OLficio suspensius sit, d qui tamen bona fide id facerα, de maxime in e clesiae suae utilitatem, poenas Praefatas, quae in sbium praesumentes ser tur , non incurrαet: siquidem planae Extri r
126쪽
poena imposita contra praesumenistem aliquid facαe, ab eo, qui is'; e Caia.is dolo, Vcl contemptu illud facit , in-su.f. s. curri non videtur. e priaiI.
sVM MARIUM.t mensitis pecunia eum pacto, ut depositarius Hiquid soluendo ea ut insit, furaria est. 1 Restituere tenetur, qui aliquid aeeipit ab exactare, pro facultate viendi pecunia exacta,rique ad diem sutilionis. 3 Depositum rei in pondere, numero, vel mensura consistentis eum facultate ea utendi fit mutuum.
4 Deponens nihil a depositaris exigere potest. I contractus omtur cum ecclesia, si sit ei utilis,iniri potest.
Ex cons ian utrisque. Vm contractus depositi sit contractus Natullus, sicut& contrachus commodati; oua vi si aliquid acciper rαur. fieret contractus locationis, conductionis, de depositum factum de re aliqua, quae conssistit innumero,pondere, dc mensura, cum facultate ut ea depositarius uti must, is mutuum, umul ac ipse caeperit eo uri; b aleo ut mutuum,& depositum pecuniae cum facultate ea utendi paria lant , eodemque iure censenda ι consequenter lKut a
ceptio alicuiua res pecuiuariae obmutuum iniusta est, α accipient
ad restituendum acceptu obligat, e cum sit contra legem diuinam, dicentem, Mutuom Mate nihil inde sperantes; d ita et omnis depositis pecuniae cum facultate ut ea depositari us uti possit,& eo pacto, ut aliquid deponenti soluatur, cum Vere mutuum sit,iniusta, de usuraria est,& ad restitutionem acceptoru obligat, nec in ea ulla ratione Papa dispensare pol est ut licita sit, eo quod usura omius iure naturali, Ac diuino prohibetur, e nec ditensare valet Uapa, ut quis licite usuram exerceat.fDECISIO II. consilio a.des in ovis. x Qui aliquid ab exactore,vel Th
aurario conitituto ut restitu exigataeum facultare utendi pecunia reccpta, quousque veniat dies praemxus ad eam reddendam accipit,vsuram c minittir, dc acceptum restituere icitetur; eo quod deposidum gratuitum , factum cum facultate utendi pecunia,fit mutuum, g rone
cuius nihil iuste exigi intest,sed v-sura esta,quae non est licita. b
Ex consi.3. es in Iouis. 3 Princeps, aut ciuitas constituens aliciuem depositarium alicuius ga- hellae,cum depositario iuste conuenire non potest, ut praeter pecuniam,quam colligit ex gabella, ceristam ei quantitatem seluae o facultate,quam iacit, utendi ea tempore,quo est apud eum: ' eo quod deponere pecuniam, ves aliquid auud in numero,pondere, Vel mensura consistens cum facultare utendi eo,est mutuum , t aliquid autem ob mutuum ultra rem mutuo d tam accipiens, usum comittit,
127쪽
M ad tertituendum acceptum obligatur. Multoque minuS Iuste ρο- rccit talis depositarius officium illud Depositarii transsctae in aliquena cum pacto, ut lotura quanta-tat quae debetur Princapi,uci ciuitati, soluat ei dimidium ciuS. quod ex usu praedictae pecuruae gabcli rum acceletae fucrit luciatuS.
nis contractiis alioqui legitimus,' cum Ecclesia fieri potest,si est ci v-tilis p inclius ramcn, artius , dcs curius fieret, si pecuniae illae ccclesiae donarentur, sub modo, dc onere reddendi donauri, de siccesseribus1utS coetam aliquam partem reditus rei ex illis incumIS emptae.
Cum depositum pecuniae numeratae cum facultate utendi ea subeat inaturam cotractus mutui , ire per contrachum muriai domini uim mutuo datae, Si onus custodiendi, in mutuararium tanquam dominum trantid, m constituenter deponens saliquid depositario pro custodia soluae non tenaus quando autem 4 dem sitarius delγositam pecuniam accipit sinu facultatu ea utendi. dccum obligatione candem restituendi, pro custodia snoecedini mere- tur,quia non ria sit dominium in Illui nec aliquid deponenti reddoee tenetur vltra depolitum ἱ n nequed 6 ponens ab eo aliquid ultra seriem exigere iuste potest.
ει consiLs .in virisque.s Quamuis summam aliquam pecu siuae numeratae apud aliquam ccclusam ea lege deponere liceat, Vt administratores bonorum cius , alI- quot exinde reditus annuoS mat, quoru quinta, aut aliqua alia certare statuta pars utilitati illius ecclesiae pro dccima,& onere adminiciationi S ccdat, aliae quatuor partes deponenti. dc succealoribus cius debetatur νο c quod regularita om-
cresus constitutio qualiter olim,omodo fieri posset. Hospitibus, quam indigenis , cariar
uendere illicitum. Vendens vltra laxam petere, ρο ad restitutionem tenetur. Papa, γ qui alit,ex causa iusta,relicta laicorum ad pios usus in aliar us pios mutare possunt. Uur,ad cuius valorem dispensatio requititur, donec illa impetr tur,eu nullus. Vendens scienter malὸ emptori id scienti,quamuis peccet, non tamen de euidlione, aut ad interesse tenetur.
Emptis, ta venditio sant iniuna,
cu pretium maius neuabiliter iusto datur, vel accipitur. vereator, qui multis in vende nocuit,quid faciet. mutnans frumentum ut melius recipiat, peccat, ct restituere t
i Societas, ut sors conferenti saluae maneat,e, illicita. cessus ante Pium V. partim pe- σμηia , partim atquμnis emebam
128쪽
Titi X, 1 Vendere earius ob dilauisuevi, quando liceat. Cambium peν minutum euilibet,
eum licitum sit, licitὸ mutuari po
test pecunia minuta eum intentione recipiendi argenteam. a census impositio in pecunia num rata, vi sie xi d bet. is Census rediim bilis positus su per re immobili, quando Uurarius cem sensis. Is Vendisio eum pacto, ut pro parte pretis non soluti census annuus DLuatur, uraria eLI.
II Mercator peceat vendendo ultra τ ονosum pretium, cum obligatione restituendi.' is Loeator venditori rem e tam cum pacto de retrouendendo tanti locare potest,quanti cuilibet tertio locaretur. α .is Usura non est, si do tiMiνreuocabiliteν aliquid, ut certum quid an- .nuum mihi des.
' ao Census annuss an olim super peν sona constitui poterat. DECISIO I.
Ex tonsi I. alias I. x Icet constitutio cesus oli ins . . fieri poterat,si prctium coran stitutuiri esset in pecuniari numerata,etiamsi cius lolutio facta suilset in alia pccunia, vel
re alia, quae non cssa pecunia numerata, Sc aianali constituta fuisset sob pecuniam longe antea a vend1tore debitam ; a Post constitutione tamen Pii V. b requiritur, ut solutio totius preti, cessis costituedi ibi uatur in pecunia numerara ipso tepore quo constituitur: Centius tamen olim connam iiii ulti non clam, cu
ia iustitiam census sit,quod costitistio Censis vetificetur re natiu
ra contractus emptionis; de cuiussu stanna 6e essentia solu est, quod Prarum in pecunia nu merata costituatur, c non tamaa quod in ca soluatu ,& In lcmi ore,& articulo costitutioins, d quod est de forina ac-CldOItali, volutaria: Vnde noti Obst nic noua hac Pi1 V. constitubinne, cini rio cunius costituto pretio in pecunia num Tata, Sc sbluto main alijs rebus aestimaris illa quan itate, citiusta; immo fortassis iustior eo respectu, quo venditor maiore tempore fruitur prato sine ullo cessi,& intercesse, quam eiusci qualitatissblutio tempore constitutionis, qua nescitur, an, de quomodo fruituruS1it.
Ex consi. 2.alias 9.de censeb. Cum hospitalitas res adeo laudabilis sit, ut cam no exilibentcs a Deo algu. intur,e de hospitibus,& alienigcnis, quam indigenis carius aliquid vende re vetitum sit, Iconsuetudo vendendi ius hospitandi cum priuilegio vcnd cndi carius uno denario Mglcitain vini,hospitibus, peiegranis,quam indigenis iniqua, de illicita est,c tam Vendentes,qua consentientCSCooperarulo,dc participando de lucro mortalitas peccant
Ex consi. 3 .in νtrisque. Habens potestate im 'onedi iusta
pretiu dc t a carnio. I alii S rsibuS, iugeri; iustas iuper. Prino, D modovededi ea sciens, dc inici torcs.adlegis obicrualia sub peccaro mortali obligare intelles ita subditostigat, ut rcs cariuS IuIlo Pretio , & vltra taxa Veclcns,no solu peccati moria
lure inicitur,ta et ad restituendum
129쪽
dum damnum eis,quos laedit, obligatur : adeo ut licet paruitas res κἀceptae,vel damni dati excuset a culpa mortali, quado accipitur, vel fit sine intentione accipiendi quantitatem aiotabilem, non tamen excusat, quando fit cum intentione laedendi multum multis vicibus.
cons. alias 8. Papa, sicut ex causa iusta relicha testatorum laicorum ad pios usus , in alios usus pios mutare por; b Ita Imperator,Rex,& alij qui Regalia habent,& in teporalib. superiore non agnosciit iusta de causa relicta testatoru laicorum ad usus profanos , in alios usus profanos, & a sortiori in alios usus pios mutare possunt. i
. Ex cons. F.alias 9 aehus,ad cuius valore necessaria est dispetitio , antequam Illa impetratur,n5 valet; Matrimonili contraistum inter cognatos aliquo gradu prohibito intra se attinetcS,ante dispelationem est nullum, etiamsi alter coniugum promittat alicii se impetraturum eam: REt resignas benencium, reseruara sibi aliqua parte fructuum, vel pensione,saluo ben placito Papae, si antequam obtineatur bela placitum eius, capiat illam partem fruehu um, vel pinuonem,Simoniacus realis censetur. ' Et alienatio rei alienari prohibitae,non impetrata prius alienandi dispensatione & licentia, adeo inualida est, ut non satis sit ratificatio lex interuallo facta,nisi cum modis a concedente licentiam expressis. ι
Vedes scienter male,emptori scieti rem vel aliena esse, vel Venditore
illam iuste vendere non posse, mortaliter peccat,non tamen de euictaOn aut interesse tenetur; m secus autem si rem talem scieter emptori bonae fidei, c ignoranti venda , tu enim visa peccatum,etiam de euietione,& ad interesse obligatur,eoteritque emptor talis bonae fidei iuste cla licite ex empto aduersus Venditorem agere. n
Ex consi. 6.in virisque. 7 Vendens aliquid pretio per arbi
tros aestunando, cum conuentione
addita vi cmptor vltra iustu pretia costitutum,aliquid maius notabiliter singulis annis, et anticipata selutione in principio annitveditori soluat,peccat,cu omnis emptio,'& veditio,in qua pratum maius tu sto datur, vel accipitur,liriusia sit,'praesci tim si anticipate soluatur. O
Ex conss.7 alias II. 8 Varia mercimonia longo tempore exercens, quae vix, dc diisculter sine peccato exerceri solent; dc subinde dubitans an aliquid illicite acquisierit, Ic quibus nocuerit, lacum reputare debor, quamdiu, SI in qua quantitate verisimili proximis nocuit , & si meminerit quantum aliquibus certis psenis nocuerit, eisderestituere in conscientia tenetur: psin vero ad memoria reuocare non
potest,quibus in particulari, dc quatum nocuerit, debet bona fide reputare quantum plus, vel minus eo modo nocuisse potuit,& illud pau- pexibus restituere, vel in alia opera
9 Mutuans frumentum cum pacto tacito vel expresso, quod mutuatari reddat melius jumentum qua
130쪽
accepit, pcccat, de illud plus quod
accinit rcstituere tenaur, ν Si Veso non fiat conuentio, nec confiuctudo obligat ad reddendum mclius, sed contingit, quod cum telacatur reditae idem in specie, reddit me,lius frumetum, eo quod est sanius, vel novius,& ad consciualidum aptius, nec peccat accipicinio, nec restituere tenetur i, etiamsi minus Principaliter motus fuerit ad mu tu dum aliqua, quod recipereturn elius;ea tamcn mente, quod contentus sorα rcstitutione frumentiaeque boni,necpασα amDlius,nec conquaeretur cum spes illa minus Principalis non tacit mutuum Vsu- rarium. I
2O sociavem contrahetes supre mercimoniis cum pacto itere socios de stando luπο,δc damno,ita ut impitale non manare saluum conserenti pecuniam,sed si poderetur, illi, de non alios sociIs postσ, licita est, si ureo ita contracta sit, Vt capitale, seu sors principalis salua reddatur, consesciati,iniusta,isc illicita πὰ. '
II Census ante constitutione Pij V. impositi,n5 ex eo illiciti σat,quod I ars prati in pu cunia numeTata so-uta fuisset,& pars in alis s rebus, de bonis stabilibus ab ipsis parribus a stimatis, dummodo alia necessaria tauata essent ι Immὁ etiam ante illam pratum Cculus non solum in aliis rebus quam in pecunia num rata solui poloeat, sed et remittendo debitum a venditore soluendum Emptori .sicut etiam ante prae satam Pis V .c5stitutionem iuste paenar stituendae sortis in casu colatrachae morae soluendi centum apponi, depol potσα, dc mam peti potest restitutis praedictae sonis post contra
ctam moram; imm , de impcnis in damna ob illam lilcm consu iuuia dcbentur 1 tali moroso , eo modo quo in ali 1s litibus in iniuste litiga-tc debentur . t Sed praetaea post dictam constitutioncin eretium Census redimibilis omnino incatu est, adeo ut secundum Vm ira terras, Varium σiam est census redimibilis Uriium,quamuis pro censu laedimibili videtur dari dein e ad rationem viginti pro vim. v
Ia Vedere rem carius quam vala tepore veditionis proptoe dilatione ad soluendum datam, duobus concurrentibus licta Altinum est, si veditor volebat tauare rem vended, usque ad lepus solutionis faciedar; Alrctu,si e et dubium, an tempore solutionis res illa plus, aut minus Valσα,quam pratu costitutu ; x 'Quorum aliquo deficiente, usuram
um iustum pretium ob datam dila
Ex consi. 8. alias L. I; Emcns cum lucro duoru velirium pro quolibet ccntcnnario, mouetam meam murutam, camq; amicis
egentibus ad quotidiana comparanda mutuo dans sine aliquo pacto,
cum intentione tamen recipiendi morariam argemicam, non mutilaturus nisii pro mea argcnteam recipere spinarσ, non peccat leo quod in effectu exerca cambium quod Vocatur per minutum; quod non soluCampsorib. sed citam quibuslibet priuatis,lico, Neq;indu mutuatarius damnum aliquod patitur, cum es tantum profuit impendisse aerea
minuta moneram,qua receset,sicut
si argentea,qua dedit, impendissct. Alia huius consilla legeda sunt li. s. ti. I 2.cos i 2.ci 28cie usurisadeo biebreuitatis causa praetermittimus, ut ibi sis loco aptus reponi,o legi