장음표시 사용
181쪽
Septimo,multὁ sortius praedicti consensus contracti matrimonii corrobora
tur per ultimi annuli missionem,de quo Reus super,s. posta respondit, se ann tum a manu detraxisse,& virgini in signum,quod non velit recedere,per Elizab tham,suam mandatariam&nunciam transmisiime. Et licet negat verba,inss. 3.& a oo .articulis posita,tunc protulisse huiusmodi: vera tamen esse deponit Eliet hella testis super d. v s .ec a oo.arti.reddit scientis rationem,reddendo singula simgulis,se contenta s8.articuli in domo Rei audiuisse ab ipso Reo, &dictum a mlum in ambitu S. Maurith, in die Palmarum, finito sermone, seu concione diuini verbi accepisse,& articulata verba ut virgini referret Reum tunc sibi commisisse. Similiter ci alii testes se ex Elizabetha in praesentatione ipsius annuli audiuisse attestantur. Id quod etiam confirmat Hieronymus V. testis, super 3 os . articulo. vhi deponit, vidisse Reum circa horam nonam ante meridiem in ambitu S. Mau. xiiij,Dominica Palmarum cum Elizabeth st antem: θc eo viso ipsi ab initicem a fugerunt. Et ideo posito, quod ipsa Elizabeth esset unica, in hoc ipsi credendum foret,iunctis pretedictis consensibus, contractibus, praesumptionibus vehememtissimis, alii si supra relatis: & eo plus, quod valde verisimilia deponit, oc talia
quidem, quae ex propria Rei confestione clare eliciuntur. Nam ad quid annulum virgini Ac trici,in signum quod no velit recedere,transmisisset quid recessiis suus ad virginem spectauet,nisi matrimonium antea fuisset inter ipsos contractum Et ob id Reus timuit,ne in sua abitione legitimis modis a virgine impediretur. nubium enim aliud virgini Actrici, Quam ratione matrimoni j,negociu cum ipso Mofuit: propter quod ipsa certior a Reo esse voluit, an eam ut uxorem deserere vellet.Eiusmodi nan* mens expressa,& desuper commissio Elizahethae per virginem facta fuit,vimo referret, . ipsa Reum adhortaretur matrimonialis vinculi ecco tractus: ec quθd ipsa non crederet illum abiturum,fc ipsam ut uxorem legitimam relicturam. Id quod etiam Reo per Elizabetham relatum suit. de quo testes supers 3 .s . 96.& s T. articulis deponunt. Cum ita 3 Reus annulum ex digito detraxit re virgini in signum quὀd non velit recedere transmisit, quis aliter dicere vellet, etiam verbis praedictorum sq. s s.&ι oo. articulorum non probatis, quam quod Reus huiusmodi mentis 5c animi fuisset & non solum talia,vel similia verba pro. tulisset,verum etiam in animo habuisset ecundum materiam,& Ut responsio com gruat interrogationi.per ea,quae late supra circa idem propositum allentiunt. Nam probatio,quando est dubia,vel non integra,suppletur per consessionem Rei,& huiusmodi consessio,praesertim quando tendit ad declarationem actus amtea gesti, c ut in casu nostro, validat illam dubiam probationem,etiam in case,inruo consessio Rei sola non prodesset. Ita dixit Domi. de S. Gemi. post glo.in caluob. supra pileg. de rescriptis.Et tenet pro costanti d. Barba. in d consil.4o.in i a. col. ec d.consit. a 6. .col.in 4.vol.Confessio enim interpretanda ec extendenda est contra consitentem, praesertim in casu fauorabili, ec pro matrimonio, cuius fauor
animam concernit,dis ipsius diuortium gehennam sdificat. Et multo sortius in casu nostro,tot plenis probationibus,& vehementissimis presumptionibus concurremtibus. per tex.oc not.in d.c.cum dilecti,de accusa. Et noLB arba. in consit. supra ableg. & consit. 4. in 3 .vol. in princip. Praeterea dato,q, essent lupradictae probationes imperfectae, prout tame per sectissimae sunt: tamen corroborarentur per publicam famam: De quo pleni diis Antonius F. ct Georgius Κ. Caspar T. diis Ioannes R. Andreas M. 5 Magister Georgius superis spater Rei super i απ.&dicta Vrsula soror Rei perclare super i o 3 .articulis deponunt,famam esse subortam,& publica, quod Reus ec virgo Actrix legitimum contraxerint matrimonium. Id quod etiam, hoc est,huiusnodi famam 9 1emet Reus in responsione sua super 8 .articulum fatetur,rumorem scit, cet, id est, famam csecundum intellectum vulgarium: qui in hoc attenditur. pernot.l Labeo.sside suppeti. leg. de mutuo eorum contractu subortam. Et licet in criminalibus fama clim uno teste non probet crimen: si tamen cum illa fama concurrunt adminicula alia, tunc per illa Persicitur probatio famae. Bal. ini. si quis.
182쪽
q. Tin 4. notiin col. v. de edend. ubi decidit, Quod in criminalibus duo testes s
mam plene probant. Et sic si concurrunt duo testes de fama,& unus de veritate do ras. ponentes,illud ad plenam probationem sussicit. Sequitur Franci L. Areta in c. v niens. in γ. col. 8c Felin .in s.col.versi. sed limita. i .de testib.ubi limitando insert: Quando crimen probatum est plus quam semiplene, puta per unum restem de UOritate,& aliud indicium, qu5d tunc fama perficiat probationem. 5 sic famam, iunctis alijs adminiculis, plene probare crimen alleg. ibi pulchre. & subdit Aret. in d. consit. a 3 .in 4.col. vers. sed casus noster.ubi in fortioribus terminis consuluit contra secundum matrimonium pro primo, famam, iunctis adminiculis, testem, de Veritate deponentem, plene probare: ec subdit,si huiusmodi adminicula essent vehementissima, quod ad plenam probationem,etiam absim fama sussicerent, prout haec omnia optime in causa matrimoniali deciduntur , re indiuiduo ad casum nostrum consuluit idem Aret. in consit. 8c vers. altera iuncto vers. in criminalibus autem. 8c Phil. Deci. d.consit. a 63. in stivers. Secundo respondetur. 6c Barba. ind. consit. 4o. in i 3. col. vers. Et sic apparet.in 3. Uol. Vbi plene adam. in contrarium respondet. Et multo fortius nostro in casu operatur fama, a tam honestis pese senis orta, ut sunt testes super huiusmodi deponentes. De quo per eundem Feli.in . t a i
d.c.Veniens .in s.col.Uersi. Et aduerte in hac conclusione.
Facit etiam multum ad hoc,quod Reus tacite praedictos omnes consensus co firmauit sc approbauit. Prim6,quod clanculum Vltra datam fidem abiit. per quoaveritatis vehementissima oritur praesumptio: Ut not. Docto.in simili, in I. a. C. de raptavirgi. 8c Bar. in I. lege Cornelia. ff. ad Silla. Secundo, quod relationi Elizaa Bethae, animum virginis reserentis,non contradixit. Prout etiam literis,quas vir go Actrix Reo Venetias scripsit,& in quibus eum ad consummationem matrimonii contracti adhortata est, non contradixit: quinimo eas expresse confirmauit: *ut Andreas testis super i oo. r a r. Ac si a. articulis deponit, scilicet, quod ipse ut nuncius praesentauit Reo literas Actricis, ec ipse huiusmodi receptis factus suit rubicundus, quod signum est nocentis ec Rei. vultus enim talis erit'est, qualia in mente gerit. Ut dixit pulchre Specu.de aduo.9. hic dicendum. Uersi. Item non ria dcat.Et in simili in teste vultus inspiciendus: ut not. in l. iij. g. tu magis.sside testib. iuxta illud: Heu quam difficile est crimen non prodere vultu: idi ex naturali ratione, ut tradunt Philosophi ec medici, quorum authoritati circa hoc standum erit: Perijtq; nuncius Andreas responsionem. Et tunc Reus ipsi literas responsales ad. Virginem dedit,verbis vulgaribus ad eum dixit: Ego spero causam bonam fore, α insuper expensas, sumptust exsoluit. Non obstat istum testem esse unicum resingularem: nam concurrentibus confessione Rei,ec literis per ipsum scriptis,ui. x Iidatur ipsius testimonium periura, supra circa validationem probationis per com. fessionem Rei alleg. Similiter re in litetis, quas Reus desuper Actrici, cuti Iudiacialiter eas recognouit, scripsit,non negauit matrimonium contractum,pdictos consensus: sed potius eosdem expresse consessus est ,his verbis videlicet rescribens: Se querelam ec gratiamina virginis Actricis, de quibus ex intimo corde doleret,
percepisse. Sed quia illa vice huiusmodi avertere non possit, Ud quod doleret, ex
Pluribus causis,quae ad longum reserendae essens, oportere virginem cum ipso pa cientiam habere: nam illa vice ipsum aliam consolationem eidem dare non possetriam ipsum post discessum suum ab Augusta plane conuersum,& in animo statuisse, aliquantillum se visurum ubinam casus exire vellet. oc subdit, Quod virgo. multasquerelas,ec alias res scribat,ad qus ut respondeat se non habore ocium,&c. Ex quibus quidem, & alijs literarum verbis, &mente eorundem c si recte ad litoxas virginis Actricis, Reo Venelns scriptas perpenduntur ec conseruntur nil aliud collisi poterit, quam Reum antea animum habuisse matrimonium conatrahendi, Oc cum virgine etiam contraxisse: sed illa vice id ob metum re conarierfationem, scilicet matris, re sororum suarum c per quas abire coactus fuit non consumare , nec aliam consolationem virgini dare potuisse. ideom subditi
Virginem patientiam habere oportere: Quis enim sciret, quo pacto DE US
183쪽
omnem ilIam rem disponat r hoc est,se libenter petitioni Actricis satisfacere id est,
matrimonium consumare velle, si illa vice & illo tempore prae metu suorum aude.ret vel id sibi liceret. Cum tempore autem sine dubio te matrimonium contractum cum ipsa consumaturum: ideocneam in bona spe esse debere, Prout etiam taliter summo studio conatur cosolari.ec propterea subdi e sperare quod virgo nil aliud
incipiat quam quod naturalis amoris sit,hoc est, Ut cum ambo naturaliter per vi culum matrimonn coniuncti sint,nihil attentare,sed aliquantulum temporis expectare debere. Id quod etia dictis verbis, in dictis literis contentis exprimit, ici et se velle aliquantulum expectare, quorsum casus, seu casus mundi exibunt, α ita diebus suis iuuenilibus, & sua libera voluntate frui, hoc est,cum matrimonium reconiugium tollat liberam voluntatem, cum sint duo in carne Un re fecitndum d. ano ostii. Vir alligatus est uxori: de quibus pulchre tractat Guliel.Henedici.in tua olo. vlt. per totam c. Raynutius,de testamen. velit Reus paulisper expectare,postea contractum matrimonium cum virgine consumare.Et quod huiuimodi literae, earundenam verba per Reum scripta nullum alium intellectu habere possint,com firmatur per not. Bal.in Rubri. C.de fide Instrv. in i o.col.versi. Ruid deliteris. vhi dicit, Quod ille qui acceptat literas sibi transirissas,8c expresse non contradicit videtur fateri ea vera esse, quae in ipsis literis continemur. Secus,si non acce-otat re expresse contradicit. per t. si filius.ss. ad Maced. Per receptionem enim ibterarum ab scp expressa contradictione constare dicitur de approbatione narrat
tum ec contentorum in dictis literis. Bar.in d.l.si filius.ec in l. filiusfamilias.f.imuitus. ff. ad Maced. Et Bart. in l. quo eum. in princ. T. rem rat. his. re in I. cum tabernam. 9. a . in se. per illum tex. ff. de pigno. Et Bal.in I. absensis .in a. col.C. seer. pet. re in l. li. C. ad Maced. Bar. clarius in I. Titius Seio. de constiti pecu. Ias. in o. l. admonendi. in repeti col. 6. Vers. Et not. quod ille qui simpliciter ac ceptam epistolam.T.de iureiur. fac. appel. ad Dominum,inreg. Qui tacetide reseCum ergo virgo in literis suis petierit expresse,ut matrimonium,inter ipsam& Reum contractum,Reus consumare vellet, ec ipse expresse huiusinodi non comtradixit,sed respondit, se illa vice hoc facere non posse, sed aliquantisper expectare velle: Quis aliter dicere posset,quam per huiusinodi verba liquido matrimonium inter ipsos contractum ecconfessatum esser . . Secundo confirmatur ex hoc, quod voluntas persecta, re iam per obligati,nem & mutuum consensum matrimonium contractum mutari non potuit: ut sinpra dictum est per d. c. Iudaice. x s.s . rel. sicut. ff. de act. re oblig. Talis igitur voluntatis praesumitur tempore dictarum literarum Reum fuisse, qualis sitit tempore matrimonii contracti, & mutui consensus. per t. Fidecommissa. re ibi Bati se deleo. iti. Et per hoc incumberet probatio ipsi Reo, si contrarium dicere vellet, quὀΙscilicet alterius voluntatis suisset,& quod dictae literae alium intellectum haherent: &sic, quod ipsius virginis Actricis literis seu epistolae expresse contradixisset. per not. Bar. ini. siue possidetis.C. de proba. &Bal.in l. i. C.decolla. in l. Lucius. & ibi Bari T. de leg. s.l. eum qui. ff. de proba. Vbi in simili dicunt,uoluntatem, quae prius re antea suit, nunc esse mutatam per asserentem probandum esse, ut legatarium, seu haeredem. Sic in casu nostro debuisset Reus probare, stexpresse contradixisse.
Et quod supradicta vera sint confirmatur etiam ex testium dictis super isti articulo: ubi Georgius K. Magister Caspar, re mater Actricis deponunt, Reum
saepius dixisse,rem apud eum expeditam sore: si solum mater sua non esset. Ex quo quiuis intelligere potest, eundem voluntarium esse ad contractum matrimonium cum virgine Actrice consumand um,si prae metu matris auderet. De quo metu mulerno,quem mater non solum Reo, verum etiam marito suo seniori, oc alijs in hac
causa varie incussit,testes optime,videlicet dominus Antonius F. super Oo. f. s. P. 33O. ass. dictus Ioannes T. super a a. 3 5. dictus Ioannes R. super ri 6. s. pater ipsius Rei super Visuladi.
184쪽
siper 3 3 6. Lucas M. super i 3 o. Caspar T. super i . re is s. dictus Virichus E. Ioannes L. Georgius Κ.Georgius B. per is s. articulis attestantur, & huiusmodi metum probant. Non obstant aliqui testes deponentes, matrem contractum matrimonium non impedivisse,nec praedictum metum filio Reo intulisse: sed ipsemet libere nil fateri voluisset. Nam plus testibus duobus, de metu, cpraesertim talis 'mulieris etiam proprio marito non parcentis quam centum in contrarium depinnentibus credendu est. super hoc.Vbi Inno. octo.derenuncia.& plus secun- ι dum vulg.regulam duobus testibus affirmantibus,quamcentum negantibus cro 3 3 3 dendum sit. Abb. in c. in nostra. inst. de resti. Felin. Imo. post Inno.in d. c. super eo. Bal.in Rubri.C. si quis aliquem testa.prohib. est in consit. schismat. Felin. in c. tersio loco,de proba. vers. vltimo.col. iij. ideol non mirum si Reus prae metu materno quae tam furibunde contra maritum, alios* egregios viros se gessit veritatem in praesenti causa, omnibusq; articulis, extra re in Iudicio factis, fateri,oc matrimonium consumare ausus non fuit: per supra alleg. praesertim And. Barba. in consit. 4. Qui quidem metus adhuc durat,cum purgatus non probetur. Per Alex. , consit. is 6 An s .VOl. Ex his omnibus finaliter concluditur, matrimonia inter virginem Actricenare Reum fuisse re esse legitime contractu dq; plenissime &clarisse.probatu Pro- .Pterea dominos Iudicantes taliter necessario, ec non aliter pronunciare nec dch re,nec posse non obstantibus quibuscunq; in contrarium alleg. Et posito,quod in dubio essemus, prout tamen in casu dilrobatione liquidissimis sumus: tamen nihilominus in dubio pro matrimonioellet iudicandum, secundum Hostien. prout eum refert Ahb.in c.fi. de re iud. in c.ij. de cogn.spiritua.vhi dicit, Quod ubicum 3, i. Docto. per suas regulas matrimonium separant,vel contra matrimonium sunt,nec dant casum exprcuum in iure, si unus Doctor sustinet matrimonium esse contractum, tunc illius 8c Unius opinio est caeteris praeserenda: & sic opinio unius praefertur communi. De quo dicto facit festum ut utar vectis Barba. Abb.in c. si. de re iud. 5c in d.c. i. Ita quos tenet Felin. in Rubri.de sponsa.in 6.col.vers. Ono in causa matrimoniali Uarba. 8c Decius in c. a. de constit. Et Felin. ihi in col. fi. versi. Quinto limita.&inc.fi.dere iud. Iason in I. a . col. 4.&iii. ff.solu.mat mmo. Franc.de Curte consit. s s. in s a. col.in a. addit. Et d. Barba. d. consit. O .in 6. col. 3. UOl. ec d. consit. 6. in α .col. in s. vol. ubi in terminis multa 8c notabilia alleg. In dubio enim pro causa fauorabili re matrimoniali iudicandum est contra i 3 1. Reum : licet alias dicitur, quod in dubio pro Reo. Not. Iason in I. de die.ad fin. Principq .ff. qui satisda. cog. Decius in Rubr. de proba.col.s 3 . vers. Sexto limita. ec consit. io'. col. sin. In dubio enim Iudex debet amplecti benigniorem viam. vulg. l. benignius. ff. deleg. 8c d.c.si.de re iud. Et dicitur via benignior illa, quae fauet matrimonio, doti,testamento,ct libertati: secundum Iac notab. loquentem in Linter pares.sside te iudi.in s .not.& per quam viam euitatur peccatum,& quae fauet animae. c. iuuenis, de spons.c. auditis, de homicid. quia plus fauendum est animae,quam cunctis rebus.c.percepimus. t a. q. a. c. cum infirmitas,de poenit. 5 remisse.&I. sancimus.C.de sacrosi Eccles. Modo damnum abstinendi a matrimonio respicit corpus re animam,re maxime animam. vi pulchre declarat Io. de Ne-Miza,in sylva nupt. col. 4s.&est charta 34. versi Non obstat. Et iudicando pro matrimonio reportatur gratia diuina, quae consertur in matrimonio. Abb. c. mgnificante qui matri. accusa.non poss.c.cum in Ecclesia,de simo.utpote iri sacramento maximo. c. veniens. dc c. debitum, de bigamis, 5c a Deo opt. max. in ipsoaetitiarum hortu,paradiso scilicet,instituto. c. i. de voto. li. 6. Quia avri matriamonium non solum immortalitatem humano generi. in Auten. de nupt. in princ. vcrum etiam insinita commoda, ec publice θc priuatim: de quibus ad longum disiscrit Guliel. Benedict. in repet. c.Raynutius,inuit. o.Et Neuieta .in sylva nup. fol.&col.supra alleg. Et Lu.de pen.in l. mulieris. C. de incolis. lib. ro. Et matriamoniis nil est utilius hominibus, tanquam solis facere homines valentibus. Tex. an Auten. de restit. Et ea quae 9. rursus. 6c ideo quos Deus coniunxit separandi
185쪽
n sunt & Iudex separando,vel contra misimonium pronunclando,hi in cotis
scientia non esset tutus: ut not.Archidia.in c.Quos Deus. 3 3. q. .ec a 6.distinct.ci deinde. Et not per Docto.in d.c.q.de coma. spiritua. Multo itaque sortius pro matrimonio domini Iudices in casu nostro iudicare,
re officii Iudicum de quo pulcherrime ec late traelat Ioan. Neuieta. Ubi supra,col. s c.vertia Decimo limita, per octo col. memores esse debent. De quo aliqua per Bal in princ.sui consit schismat.posi. intit. Si quis aliquem test.prohib.& in cau- in qua matrimonium non dubie, sed plenistime di mrisiime probatum est: αoro quo quasi in terminis consuluerunt And. Barb. coluit . in a. voL re aliqua consu. in a .Uol.*plene consit. 4o .per tota in 3.Vol. reconsit. 6. in .vol. Et
aliquid in consit. a s 6.in 1 .vol.Phil Decius optimo consit. 3 6 3 .m a.lib.Et Maria.
cimis consit. επ. in ν .vol. vel etiamsi alij aliquibus in dub is supra relatis coritu rium consuluissent. Nam ad huiusmodi consilia paucis respondetur. Quod Alex. in quibusdam contra expressiim casum Canonum conssilui idelicesimulieres in cacia matrimoniali testes esse n6 poste re rogatum restrum esse in eadem caula ni rrimoniali ad contractum necessarium,oc in quibxisidam consistini prostando co- sumato contra primum: prout etiam Socinus ind.consit. ν recit,&Phil.De is in consit. a 3 6. non solum contra tex. expressum, super eo. ec C. vide , qui matri. accusa. non poss. verum idem etiam conir rium T nia in consit. posteriori tempore, videlicet 36 3. Ita di Alex. ἐκ Soci. fecere. Cui quidem,utpote ultimae opinioni, standum est: quia posteriora scribens praesum, tur maturius 8c verius rem ponderasse. Lud. Ro. consit. 3a incip. Istae sunt rationes. cI. q. Barta consit. 43. in a.ves. l. s. Sic in simili ultima Oreo relata
Der plo.aut Docto. censetur ab ipsis approbata. Lsi idem. cum eodem s. fi lii IaLTd: iurisdict. om. Iudi. Ioan . Lupus in reper. c. per Vestras, in a. nota versi. Sesest pulchra. de dona. inter vi.&vxo. Praeterea inconsulendo , ubi unus est sibi contrarius,statur consilio illo,in quo punctum melius examinat,& verius: repti sertim standum est consilio,pro causa fauorabili dato. Ira renet Praepos. In d. caude cogn. spirit. Barba. consit. 64. col. s. in a . Vol. & Francis. Curi. comi. 5 s. l.
4.& 4s.col. ec s 4. Accedit ad hoc,quod potius Doctoribus msuis lecturis quam
consilns credendum sit: cum plerunt,ubi contra casum Canonum dantur,venalia sunt. Ut not. Barb. c. s. col. 3 4. de constit. Quia plerump Doctores spe lucri comsulunt 8c allegant plura non admodum concludentia, licet persuasiua: quibus I
dex credere non debet. Abb.in c. per tuas. in ii. qui filii sint legit. ec praesertim ubi Docto. in lecturis decidunt solummodo legis varietate inspecta. Sic in casu nostro habemus clarissimorum Docto.in lectutis reconsilias decisiuis supra in fau rem matrimonii allegatis,decisiones,per quas casus noster optime decisis eu. LDoὁ non est curandum de his, quod aliqualiter per supradictos Docto. in conti kium consultum fuit: ec eo maxime,quod in omnibus supradictis consiliis,que matrimonio obstare videntur, a consulentibus semper in fauorem ditiorum, qui panem ut utar verbis Iasonisa optime exsoluerunt,re ita per sordes,ac quasi comtra Canonum statuta consultum fuit. Et ideo eorum consilia sunt parui facienda: cuin etiam nulla: ut de sententia dicitur, L VenaleS.C. quando prouo.non est nocesse. c.cum ab omni,de vii. ec honest.Cleri.Et per hec satis responsum est ad dictaeonsilia.ideom causa breuitatis ad singula non est respondendiim,praesertim quod etia in discursu huius cosultationis plura specialia resposa ad dicta cosilia data sunt. Ex his constat communem opinionem esse P matrimonio casus nostri. Et posito.quod aliqui in contrarium quibusdam frigidis argumentis per quae tamen vonerabiles Iudices, veritatis amatores re induli in nullo modo nec moueri possimi nec debent tenuissent,& consuluissent:tamen in casu nostro opinionem veram,α doctrinam,consiliam eorum amplectenda esse, qui pro mammonio oc veritate,dccasu fauorabili concluserunt. . Vlt,
186쪽
yltimo non obstat si diceretur,quθd Reo deserendum esset iuramentum pii ratorium. iuxta rex. 8 Docto. in c.si. de iureiuri eo quod videretur Actricem non Plene probasse, ecc. Nam nos non sumus in casu, in quo non suisicienter probarum sit: imo in casu nostro ex parte virginis clarissime probatum est. Et posito, non conccita, quod non esset sufficienter probatum: vel sortius, quod essemus in case,in quo dubium esset cui iuramentum,utrum virgini Actrici in supplemetum, an Reo in purgationem deserendum esset: nihilominus tamen Reo nullo modo deferri posset,rationibus sequentibus. Primo per noti glo.Barba. Lud. Rom. Iac re Curiij in repet. l. admonendi. ibit Docto. ff. de iureiur. 8c per not. Salice. in I.in bonae fidei. C. eo. tit. Ubi dicunt, Quod ei, qui verisimiliter ereditur esse deieraturus, non est deferendum i ramentum. Ita quom tenent Abb. 8c Philip. Franc.in c. quaestioni de appel. Et est rex. ubi Docto. in c.Clericos,de cohabita Cieri. 5 mul.Bal. in l. h. C.de indict. vidui. tollen. 5c in l. eum qui,de Procura. Quando enim est persona suspecta quod veritatem non diceret,& sic deieraret, non est tali personae in perniciem animae d ierendum iuramentum. Bal. ind.l.eum qui. C. de Procura. Et per Floria. in l. inlig. Aquili. g. si deletum. T.ad i. Aquit. Non enim danda est periurijs occasio,nec
Periuriis via aperiri debet. Specu.de otii. om.Iudi. 9. postremo. versi. Sexto quaerendum est. α Docto. in c. dilectus, quod met.catis. Experiurio enim contriti tur Deus. Bal. in auct. cui relictum. 4. col. versi.not. quod Deus. C. deindict.Vidui. tollen. cum ipsum maius sit homicidio re adulterio. Cardi. Cle. s. s. u. 3 Quaest.de iureiur praesertim cum Iudex, c qui vir honus dicitur.l. sed si unus.*. ait Praetoriubi Bar. Is de iniuriae l. vir bonus. F. iud. sol. Fac. glo. in c.statutum, de costit.in 6. non debet esse autor,sed ultor piutit,poena scilicet extraordinaria:cum alias perrimum solum Deum ultorem habeat. glo. Bal. Salice. i 3 l. q. C. de reta cred. Ac glo. 6.q. 3.c.quisquam.Et ideo Cardi. ubi supra in t x.5ca 4.q. dicit, uod praestans causam periuriis, re sic deserens ei iuramentum, qui verisimiliter deieraturus est,homicidae comparatur. Fac. nota Archid. c. si quis. Ubi tex. α,. q. s. Ddeoq; cum in casu nostro verisimile Ac verum sit, si Reo deserretur iuramentum purgationis ipsum sere deieraturum: domini iudices omnino illud praeuenire dobent: praescrtim cum supra,& ex actis satis ic superflue probatum ec deductum sit,
Reum prae metu materno,&eidem adhaerentibus, in re extra Iudicituri veritatem confiteri non ausum, nem ipsam veritatem consessum fuisse. Ids pluribus ostenditur recapitulando breuiter ea,quae ad rem pertinent. Et in primis confessus est Reus causam apud eum expeditam,Si mater non esset. Item, quod ipse ob virginem, licet inuitus, Venetias abire coactus suit probatur per testes sex supra n minatos, maximes lide dignos, super articulis 34.ss. 8γ. oo.ec ros. Item quod mater Rei dixit, Quando illius meus Reias redibit, no volo permittere ut exeat, sed ipsum domi occludam, aut ad castrum nostrum extra moenia relegabo: prout atteitantur praedicti testes ec alii in actis nominati super i 3 6. articulo. licet ipsa mater,circa hunc ai ticulum testis producta, ipsum negauerit. Per ouod valde suspicio ex sua,& duorum praedictorum testium super i 45. articulo cepositionibus ciare apparet, ubi mater deponit,ipsam verba articulata non dixisse. Et contraria deponunt praedicti duo testes omnino integri,5c tantae auctoritatis viti. Similiter super i 6s. articulo ipsa mater negauit se articulata dixisse. Et tamen dominus I annes L.Regius quaestor,& Rei soror contrarium, re articulum verum esse deponit. Quare non est mirum, ipsam matrem, quae eontra conscientim θc iuramem tum, de Veritate dicenda praestitum, veritatem non dixit, verum multa etiam alia
dira dc illicita,& maiora molitam csse,quo Reum minis ec metu a veritate intenda auertere,ec deterrere posset.Id quod egregius dias1oannes T. Regius Consiliarius super i r .articulo clare confirmat: ubi deponit, se habuisse suspicionem, v Reus. Prae metu parentum aliter loqui ausus non fuit. Et mater virginis ex relatione M. ipsius Rei ex serore nepotis,ec cum ipso summa familiaritate conitincti super ago. Ec i s a. articulis deponit Reum ducisse.se prae timore matris nil in hac causa faterio a ausum:
187쪽
nam si aliauld eontra ipsam consiteretur,vitae siue tutumnon esse. Idem si ora εὼ .ec is 3 .articulis deponit,Reum praedicto suo noeoti M. respondisse,quod Ipse multa facere cogeretur in hac causa,quae non libere faceret :& ipsum oportererem ec matrimonium contractum negare,oc in negatione Persistere, postquam c tra matrem nil auderet facere, re ad negandum ipsium peruenem re perdurauerit. Et licet opponi possiet,praedictos testes non plene PrQbare eo,quod quida de-- ponunt indiui alieno,N quinam singulares sint: Tamen trullum ein dubium oncurrentibus consessionibus, realijs probationibus, praesumptionibus, republicatama de quibus multi testes super 3 e s. articulo deponunt, praeductos testes vela mentissimam facere suspicionem ,eo quod ad Unum sinem rendunt: imo etiam susime arist dubio rarobare. Quod Reus prae metu Veritatem consessus non sit, nec
vlt.col.&Barba.d.consit. Et ideo cum huiuisodi metus adhuc non sit purgatus.vrnor. Al .ind.consit. si an F. Pl.NA .inc. .de Praesump.nil certius est uuam ipsum Reum adhuc veritatem non consessum Used deieraninim fore uilli aeferre ur iuramentum: ec eo maxim quia assiemonibus sui S medio iuramen- to licet minus vere factis,non contra Venirer,sed potius in his persisteret,ae ita cesto deieraret:non solum ob vulgi famam vertim etiam infamiam,quae inde Ω qtiero 6 eur,euitandam. Argu.c. quic Φ.8c c. si quis conuictus. 3 q. s. Cum enim semel eiusdem animi tui .praesumitur nunc alterius non esse. Per Specu. de resti. 9. 1 .
Item quod suit criminoius. Et Bar.in l. Cassius. st. de benator.&Docto. in c.insta' i nuatum,de simonia. Mens enim iuturas non bona praesumitur exactiKexterii, ribus ecanterioribus. Cle. exivi. 9. huic est. ibi Cardi. de verb. signifec Feli. post Abb. in c. 3.de praesump.cum simit. Et ingetur liuiusmodi praua mens Rei quos isse fertur ect sthismaticus,ec Lumeranae sectae imisator, re per consequens haereticus. ac heneficio iurandi indignus. Vnde probabile,imo quasi notorium est m
deo ad iuramenti beneficium admittendus non effer, mamsi essemus in casu ubi alias illi iuramentum deserendum foret.tales enim Omnino intestabiles,ci teminoiann reddendi inhabiles,re ad iuramentum nullum in commodum eorum admittere d sunt ut notiBar.Bal.& Docto.in l. .in a. col. C.desum a trinitate ereid.catho. Et in audi. Gazaros. C. de haereticis. Hostien. N Summistae eo. tir. 9. qua poena. Secundo non posset deferri Reo purgationis iuramentu,per not. Lud. Ro. ec Docto. in d .l.admonendi.postr princ. de iureiur.Et Alex.ini. q. 9.-diximus.11.sens caut.et Ias. Bal. Salice.in Luqs maior.C.de trafactetc.paruuli.ibite xa.q.vli
assitata di Bal.in d.c.cum causam.in Vlt.col.de testi.Vhi dicito, Iuramentu ei non ehe deferendu qui alias periurus iiiit,seu edtraria medio iuramento in causa respodit vel testibus, aut alias ibationibus conuictus fuit de sua contrarietate 5 memdacio In uno. n. non verax seu mendaX, praesumi ur & in alio esse talis sinumamisi contrariu probet. per i .cum de indebito.sside proba.Et ita notab. determinat Bal in I si C.de fideiuss. Et in auct.Eiqui. C.debo. auct. Iud.post. Et Spetu. in titide tuasti edict.6.instrumentum. versi. Quid si aliquas. ubi dicit,Periurum in uno,non here fidem in altis capitulis: ec ideo huiusmodi Varianti, eccontraria medio iura mento respondenti, non debet credi. Bal.in d. Auten .cui relictum.C.de indict.via dui. tollen.& Abb. exemplificans de teste,in c. o parte, de testi. α c. i. de excess. praela. Facit ad hoc not.Banin l.Lucius,ff.de infam.l.qui cum vno.ff. de re militioc Bal.in Auten. Si dicatur.C.de testi: Et ideo ille dicitur iuramentum no obseruare,qui talia iuramento firmat: cum periurium sit mendaciu iuramento firmatum, siue in susuru, siue in praesens,aut p-
teritum fiterit.c. tua nos.eI. . de iureiur. S. Thomas in Secunda secundae,q. s s.oc Bal. in I.si.C.derct. cred. Nam quandoc in Veritas iuramenti dicenda occulta- ηεν, mr,vel reticetur,aut aliter dicitur,periurium est. Nam circa iuramentu assertorium
de veritate dicenda tripliciter periuriu cdmuriti primo,cum as dicit salsa sine in
188쪽
lentione fallendi,cum se credit versi dicere: Iecsido,cum intentione,ga ipsiam salsum esse putat: terti6,quadoetia loquitur verucu intentione saliedi, quia credit esse salsum.Ita declarat Archidia.inc.hoies. xt. q. a.di c. A sacrameto. Fac.c.ss*. 33.q. 3. Quod autem Reus contra nunc dicta ec multa contraria re salsa c citra tamen iniuriam praedicta omnia, sed defensiue loquendo in praesenti causa dixerit, sundamentis estenditur sequentibus. Primo super .virginis Actricis post a medio proposito iuramento respodit, se annulu ultimu,de quo indicta posta,& articulo i oo.mentio fit, virgini in signffl non Velit recedere misisse: Zc ita virgini φ misit, ecfidem annulo dedit se novelle recedere. Annulus. n.signum est mutuae dilectionis,&sidei coniugalis. 3 o. q. s.c. Dominae.ec est signum p cipuae sidet, unde maior fides annuli datione exprimitur,
quam verbis.Hosti.in Cleri.devit.&honest. Cler.cum ex corde fidelitas annulo demonstretur. Hosti. in Summa, g. qualiteriversi. illud. ec ideo annulo fides quam niaxima datur,cum sit quasi sigillum fidei.Ita declarat Inno. in c. a . de fid.instrv. aenot.in l. ad testium.C.de testa. Fac. rex .in c.cum tempore,in verb. misisti. de arbi. Ultra illam data fidem sponte ut ipsemet super 3 4.articulo latetur,se patre rogas se, Vt eum abire permitteret:& sic se iuuare non potest,q, ad abeundum sit coactus
discessit. Ergo fidem fefellit θc fregit: re per consequens fideifragus est,re periuriis,
quo ad hoc,ut sibi non credatur,incurrit. Per not.Felin. in c.I.Praeterea,de iureiuriis
..col.Vers. In glo. t .vhi ponit regula, od a pari Ocedunt praestatio fidei re tur mentum,c. ad aures,quod met.caus.& c.peruenit.ibi glo.de fideiuss. Et ideo dicit, Quod non obseruans laudum,vel aliam rem,quam media fidei interpositione seu Praesentatione obseruare promisit,periurus,& per cosequens infamis est. Ita sequi- rur&tenet Iacind. l. si quis maior. C. detrassici.& Specu. de arbi. g.sequitur.versi. sed pone compromissi cloan. And. 8c Anto.de Butr. in c. cum tempore,de arbi. ubi rex, clarus in verbo promisisti.Et ideo Archidi.quem refert Alin.ubi supra i seri in c.in summa. z.q. a. 5c Inno. in c.et si Christus. ubi Abb. in σ.col. de iureiuru
re Antocin c.tuis,de testi.Qiiὀd ita est periuriis qui sidem fregit,sicut qui iuramentum violat. 5c ideo fractori fidei in eadem causa omnino non est credendum:lilicet in
alia poena periurii secus sit,de quo per Felin. latius ubi supra. Ad haec faciunt ea, quae testes clare de fide data super sy. 9 8.& ioo .articulis deponunt: circa quorum dicta,quia consessio Rei clara est,non est insistendum. Secundo Reus in perium incidit,ad hoc ut ei no credatur,per resposiones suas varias,s.ct a s .mesis Decebris datas. Nam cum s. Decemb. inprimis c5sessiis nur, sponte literas virgini Actrici x Februa. scriptas, sibim remissas, ab ipso esse lac xatas. ec deinde medio iuramento pstito item huiusmoui cofessionem negasset, lata interlocutoria r a. Decemb. Iterum a s .eiusde mensis medio iuramento resp5dit,se dictas literas in continenti in psentia internunciae lacerasse. Post haec Pductis articulis adminiculaturis super dicta consessione de laceratione dictara literara,s.D cemb.facta,respodit sua eisdem,& specialiter super secudo,se dictas literas habuis se,quas dudu amisit. Idem ad quartum,' annulus Rubini sit sibi cum dictis liter samatoriis remissus,quas dudu amisit.Et luper sexto articulo:* dictae literae sint sibi ὀ virgine Actrice remissae,quas lacerauit.Ecce,quantacotrarieras. ccontraria.Π.et diuersa plane sunt amittere oc lacerare:cum primu casu fortuito fiat. Per not.d.I.mcut illiquum.alterum Uero ex Pposito,ec malitiose.ut sentit Bar. Bal. ec Docto. in o. i. si de possest. 8cibi Alex.in additiad Bariec in d.l.sicut iniquum.quae quam di Mersa sunt nemo n5 intelligit. Et ecce,quam varie re ficte Reus respondit,u inpiminis lacerationem consessus: deinde iterum negans: eostmodum iteN lacerationem colassus:deinde varians de amissione diciti postremo iterum de laceratione,adeo o, Protheo c ut est in fabulis varior sit. Nec excusari Reus a contrarietate poteris,si subtilis quispia opponeret, Reum de amissione dolosa sensisse, quae idem est qd laceratio,per lupra alleg.ut sic no sibi contrarius sit. Nam si hoc verum esset, perinde est ac si turripuisset literas: cum amittens dolose,&subtrahes,seu surripiens adue
sario suas probationes indistincte cui per Bar.in d.l.si de posses. omnino aequip
189쪽
entur Et sic in utranss partem Reus non praeuadit,inperiurium suis sigmentis in-
moniis iamprobasset,lim in Caula uaem eue a m Ocnia amdira d ductum est saepius medio iuramento aut ex malo proposiω,aut ex metu oc II matione Darentu quod in minime facere debuioc traria respondit& diacit. Nec potest dici quod huiusmodi responsiones Dossim cocordatimam resiposio 'attis cotiaria contra ipsiam interpretatur. l. veteribus.&ibi Docto. n. de pact. dc uuicquid astringendo,de verb oblig.Et non concordatur,maxime ubi commenti patibilitate ,nisi incontinenti reuocaretur. tui casu nostro Iaceratio,&no lacer tio incompatibilia, imo cdtraria sunr.di ideo licet alias modiscetur,ur videatur nulla contrarietas eme in responsione: tamen hic,re in casu nostro secus est. Itarim hil inibi in i col. C. de furt.Nini. ii in Prim. C.dereb. ed Bar.in I. inter ἴipes amem .i .ff. de verb. oblig. N Salice. in i .cum Precitum. C.declibera. caussire Paul.de Castlint . in princ. ff. ne quis eum. Et praecipue hoc procedit,quando hi iusmodi contrariae responsiones eiant a parte a Tra G ad acta scriptae. .est notab in verbo retierrisur. c. apud misericordem Iudicem. 3 . q. . alleg. olim,decinsi. Et sequitar B Lind.l. Caec sutivers Et nota quod interdum. ' Tertio deprehenditur Resperiarium perre 'onsionem ad e articulum: ubi dixit se non propter virginem Actricem Veneu sessemissum 2 sed sponte patrem. ut eum discedere permitterer,rogasse. At contrarium, quod coactus ae non sponte abierit licuidd per testes omni exceptione maiore , quibuS,Vtpote de metu deponentibus omnino credendum erit, per supra allego super e .es.sγ. O .re 1 ib. articulis probatum est. Et sic Reus c5uictus est testibus se falsa isper dictis,aIn, permultis articulis,quos alii testes omnino integri expresse probant, respondisse. Et insuder eos uticulos, quos antea in suis reisonsiQnibus, Praecipue ετ s. quos stilet .ir in diuitῆς &dote sibi aequalis sit οἱ habeatur, medio iuramento veriaratis consevus fuisset,postea in suis Duplicis di conclusionibus calumimose impi
sinas se. Haec omnia acta indicant. . . . y Quarto Reus it ita. articulos,videlicet QReus Actrica ex Venetiis roscripserit,omnino medio iuramento negauit. at per lituusinodi eiusam Rei millitiam responsalem per ipsum iudicialiter recognitam, d litera B. signaram,liquido probatum est,uide licet ipsium manu sua rescripsisse: at is ob id ram impudens secremendacium, ne animus suus contra eius voluntatem ex ore suo manifestus fiereta Erner consequens patet,Reum scienter Veritatem non respondisse: cum nemo id
Ouinto periurium Rei deprehenditur aperte ex literis A. signatis, re iudicia- liter oductis i Reo recognitis,quibus nomine Dei opti. max. 80ureiurando firmauit,neminem matrimoni j couactum scire Chordaseu Corona ipsi per .ir
ginem uansmissam,vidissie,liis scilicet verbis vulgaribus: Un ste solles evin reis kn Pimben baben: Mi in beν Soti bem inerari eo nienti tib gebeben harion uenditiinoi bc aib haben Piribent hoc est,de matrimonio contracto,
re Coronae missione. Virgo n.Reo scripserax, in eor indem contractum matrim nisi Reus suis sodalibus vel alijs propalamer,dc Coronam ostendisset, per quod e tum actus publicati essenia Quare Reu , modo relatum est. iuramento se pii gauit nemine eorum cotractum matrimonii scire,& Corona vidisse. At contraria, in Reus huiusmodi non solum socijs, Verum etiam sororibus eiusde ostendit, comssat no modo ex testia dictis sup xo.articulo,ubi Hieronymus V. verum etia ex r-
amicosessione ad is irginis postam:vbi resipondisim suis sororibus ostendit
190쪽
Zonam,eisdem confitendo,hanc sibi Actricem donasse. Et similiter colligitur Rei aliud periurium ex respolisione sua super i 4 . articulo,super quo ipse mcdio iuramento respondit se simpliciter dixisse, quod nunc in vita sua voluntatem ad virginem Actricem habuit. Pondera itam verba,nunt in vita sua,id est,nullo tempore, casu,& loco ad virgine voluntate habuisse: hoc.n.importat dictio nunqira. l. prouidendi T. C.de postu. c. t .vbi Archidia.de Clcri.conivg.lib. s.& Llocum. U. dc Ui- fruct. Fac.c. Iudice .ec c.nun j t . q. t .Sed cotrario, imo sepius volutate ct matria moniacotrahendi aiunt habuit et cotraxit,perRei cosessiones et Ripradicta late deducta est. Et optime .pbat id testes supradicti sex sust articulis 3 T. As. 3 3 3.&3sq. Ex his collisitur, Reo posito quod Reus in casu, ubi non filisset ex parte vi ginis picne:vtest plenissime probatus iuramentum purgationis,Vtpote periuro; re qui vere deieraret,non solum non esse deseredum, verum etiam in nullo alio penitusJsse credendum: sed p matrimonio,ec non aliter divinitive iudicandum:nani eatis psentis causis dissinitio Reo onerosa no est,cum ingenue sit confestus,se omniano in nulIa re in virgine Actrice, re eius parentibus,& sanguine coitinctis habere desectum. Id Rcus lisper a r. articulo fatetur, re asserunt testes, mater Rci, soror sua,& Ioannes L. Similiter & parentes Rei saepius dixere,se in virgine Actrice Ironestissima nullum habere desectum, ne* in persona,aut honestate, aut alias,id est, alio modo, vel alijs rebus. Ut not.in l. denicu. ubi tex. 9.virum.T de pecul l. iillud.fisside aqua quot. 5 aesti.vel alio casu. l. qui testamento. 9.mulier.T de testa.ec Per Bariin l. 1 .sside condi.& demon. in is.cob vers Quaero,uti testes Rei,videlicet pater re mater,dictus L.&caeteri super aτ6.articulo deponunt. Iudex vero in dubio id sequi debet,in quo Reus desectum non habet: ct sic sibi onerosum non est, per quod ipsi re animae sus consulitur.ut pulchre dicit re vere Alex. in I. 3 .in 3 .col. vercvltimo not. dic ibi Pau.de Cast.ec Iasin a. col.in s. notari si quis cautio. Qua-ro magis in re clara, casu nostro claro pro matrimonio venerabiles Diii Iudices ira,re non aliter necessario pronunciare,α Reum condemnare debent:prout supra Per me conclusum,ec ex parte virginis petitum est. Possent tamen ipsi Domini I dices, csi superflue asere vellent, pro superfluo quod tamen, si ego Iudex essem, ex supradictis,eo quod ex parte virginis clarissime probatum est,nequaquam facerem ad stiperabundantem cautelam iuramentum Actrici suppletorium deferre. Omnia ad laudem omnipotentis,& opt.max.Dei.
Gn resurparentu in matrimonio praecedere debetis An verba requirantur ad contrahend. matrimo. in valentibus laqui' a. s. locausa mitrimonD an comparetur edusa eriminali. 3. 3 . F. 37 testes in contractibus, qui in προ- partis comtaron telebrantur lenam esse rogati. q. 39.Adscripturam priuatam probandam prae requirantur. - εPropter causa fauorem nemini debet iniuria inferri. 6. IMatrimonium etiam ter nuntium aut signa contrahitur. 7. 8 Iura ciuilia, quatenus loquuntur de substantialibus mirimoni', seunt abrogata per Caranra. 9, Facta non praesumunturnisiprobentur. ιVes tatis mutatio nanpraesumitur. 32 Pr umptis transfert onus probalai in aduersari in v 3 . Duo Jecialia tina idem non concurrunt. ιε criminalia et poenalia omnia sunt odioba. ιη causa in diIstrahendo matrimonio criminali ea α
iparari potest. is Dictapost.. Dost uultu dabunt se dum iura allegata. 'Parentes in tonsanguinei admittuntur non solum inprobanda parentes sed etiam in ipso matrimo
Super eontracto matrimonio non potes Histensari. quia quos Deus con est, . 23 Non rumis assectissed suum immoderata facit re pelli parentes a testimonio. 2 Assectis non est ex quibusGUs occurrentibus statim iudicanda. 2I. 28 Eadem duobus nupta esse non potest. 26 Anima minis rebus praeferenda. 2 rNempraesumitur iactarefluum. et SMuter etiam minus honesta testificatur pro filia --dὸ formosa, eo. 3 Iudex in matrimonialibus no potest officium impam rari visa petita inprobata. 33 Testes rogati deformalium πerbis debent per eade verba Dpmere. 3 3. 3 φEade causa no potest simia esse ora' et interit' rei. 3 3Domestires admitti in his quae sunt difficilis probationis. 3 S. 3 6 Factum Ῥntus alteri non nocet. 3 russupplet desectum in teste. 3 S