장음표시 사용
171쪽
teneatur ante iactum alicuius rei facere consultam cum omnibus ossicialibus nauigii,de mercatoribus in eo existentibus: S: si duae tertiae partes praedictorum concurrerint in faciendo iactu pro di cha saluatione,eligantur eo casu tres consules,quorum duo sint ex dictis officialibus,de unus ex dictis mercatoribus, & non existentibus mercatoribus,duo sint ex officialibus prorae , dc unus ex officialibus puppis: qui tres consules auctoritatem habeant proij-ciendi in mare quid eis necessarium videbitur pro residui salua
Quicquid per consultam de qua supra deliberatum fuerit; & qui quid de ordine dictorum consulum iactum fuerit,scribi, & annotari debeat per scribam nauigi j in suo libro, in praesentia dictoruconsulum cum eorum subscriptionibus si scribere scirent. Cmnia iacta seruatis solenni taxibus praedictis in seu eorundem iactorum valor cedat damno,diuidit debeat fecundum aes, dc libram inter nauigium,naula,merces, dc omnes alias res existentes in ducto nauigio tempore iactus,compraehensis pecunijs,auro, argento,iocalious,seruis maribus,de foeminis, equis, bc alijs animalibus existentibus in nauigio de transitu.
bccuto iactu,non liceat patrono, seu prςfecto nauigi j,neq; alicui pro eo onerare in dicto viagio aliquid in quovis loco seu scalal nisi ta-tummodo victualia pro usu,& necessitate nauigi j, merces subtiles,&capsias passageriorum,nisi quando iactus factus fuisset an
tequam nauigiu recellisset ab oneratorio,seu a portu,in quo oneis rasset,quo calu liceat nauigium in totum onerare; seu nisi naui num siue eundo, siue redeundo deberet exonerare aliquas merces in aliquo loco; quia tunc liceat in loco exonerationis onerare
tantum,quantum ruerit exoneratu:non ta inen possit onerari loco iactus facti, & si patronus oneraret, vel onerari faceret aliquid loco iactus,teneatur ad satisfaciendu omne damnum in casu n ut iactus, & naula oneratorum ut supra spectent pro tertia parte assecuratoribus, & pro residuo conseruatoribus maris. Nullus patronus siue praefectus secuto iactu pollit in itinere exone
rare aliquid, nisi in locis,ad quae merces seu alia onerata fuissent destinata,cum appodisi js carricata; de in dictis locis non postine exonerare,rusi de die. nisi portatis mercibus, dc alius cxoneratia
172쪽
induganam,seu loca publica deputata secundum qualitates re rum; a quibus duganis seu daceriis portare debeant fidem authenticam de rebus exoneratis cum declaratione cui spectent :& p tronus , seu praefectus , qui haec non obscruauerit,non possit neri facere aliquem calculum pro damno, imo damnum iactus spectet ipsi patrono,seu praefecto. Pollit etiam idem patronus, seu praefectus exonerare in quocunqu
loco ad requisitionem supracarici,seu mercatoris,aut alterius, cui res spectarent,dummodo exoneret de die cum interuentu consillum clectorum tempore iactus,& cum interuentu consulis nati ris Genuensis existentis in dicto loco,& eo non existente,cum interuentu magi liratus dicti loci a quo consule, seu magistratu portare debeat fidem ut supra,sub poena pr dicta,sine praeiudicio i
Si patronus, seu praefectus in aliquo ex dictis duobus casibus ex nerasset aliquid plusquam contineretur in fide, cadat in eandem
Pro rebus vero sicut supra aliquo modo permisso exoneratis, teneatur patronus, seu praesectus ante exonerationem, & consignati nem lecautelare derata iactus,& damnorum obueniente dictis rebus exonerandis:& non possit contra alios dominos rerum, nec contra alia bona,seu res,quae in nauigio remansistent aliquid pi tendere ratione dicti iactus,& damnorum; imo si quid esset contribuendum pro dictis rebus ut supra exoneratis,teneatur ipse patronus,seu prςfectus,& nauigium cum cius inuentario erga alios,
di quemlibet eorum pro his, quibus facta fuisset consignatio ad
refectionem ,& contributionem iuxta calculum flendum cum damnis &interesse. Facto iactu patronus, seu praesectus cum appulerit in aliquem po tum,seu alium locum commodum, teneatur diligenter inquir
re quid iactum fuerit, scii proiectum in mare in praesentia dicto rum consulum,describae nauigij, a quo de praedictis fieri debeat diligens scriptura:& praedicta iusti hcari,& probari debeant per
testimonium ossicialium,& mercatorum seu existentium de trati situ in nauigio,non existentibus mercatoribus,& ipsis etiam noth utentibus per testimonium ossicialium aliter iactus factus cois
173쪽
usque cedat damno patroni, seu praefecti, & dictae iustificati nes fieri debeant coram consule nationis Genuensis,& eo non existente, coram magistratu loci ,& patronus, seu praefectus t neatur portare secum copiam praedictorum authenticam, & sigillatam. Nauigia, quae iactum secerint, appulsa ad locum destinatum ex nerentur primo ,& ante alia, etiam si alia prius appulissent,si ne pretiudicio solitorum allegiorum,si eo in loco adcrit ordo ex
nerandi. Patronus,seu praefectus, qui iactum fecerit,reuersus cum nauigio ad locum destinatum,antequam manum apponat exonerationi alicuius rei,teneatur notificare cum iuramento magistratui deputato ad praedicta in dicto loco, si aderit, aliter iudici ordinario lotaci,mensem,diem,& horam iactus facti,& quantitates rerum, seu res iactas circum circa iudicio suo ; dc teneatur Incontinenti mit- . tere scribam, qui producat librum, in quo sit notata deliberatio iactus faciendi, & nota rerum iactarum qui scriba dare debcat copiam praedictorum notario dicti magistratus,qui eam conseruare debeat ad hoc,ut seruiat in faciendo calculo,& in alijs,quae o
Ossiciales,& nautae exonerantes sua, vel aliena bona,etiam pro e rum portatis,vel dantes auxilium contra formam prςsentis capiatuli,amittant exonerata,& priuati remaneant ossicijs. Si bona fuerint reperta exonerata contra formam praesentis staturi sint effecta patrum com munis, & conseruatorum maris ciuitatis Genuae aequaliter,nisi si interfui ist accusator, seu qui contras ctionem denuntiasset,& in claris posuisset, quia tali casii tertia pars sit ipsius,& teneatur secretus. vltra poenas pr dictas qui contrafecerint,subiaceant alius poenis quς viderentur Senatui. Quod supradictum fuit de patronis nauis, sit,&intelligatur dictum de capitaneo, leu quocunque alio nomine vocetur pretiactus ma-
siste seu praepositus nauigij.
174쪽
De securitatibus. Cap. XVII. Non possint fieri assecurationes in appodisi is, quae non habeat
clarum,& expressum nomen illius,qui se assecurari faciet, de hoc antequam aliquis assecurator in ea se subscribat, nec pocsit dimitti spatium album pro ponendo nomine, alias appodisia
non valeat,& assecuratio non teneat.
Securitates non possint fieri pro se, neq; pro alijs, nisi extet risicum. vel in mercibus, vel in nauigi)s, vel rebus, quibus uis assecuratis mediate,vel immediate, principaliter vel indirecte,& nisi pro quaritate,seu valore risici,sive valoris,& aestimationis tantum, excluso con theo securitatum, quod non intelligatur in ipsa securitate compraehensum nisi expressum fuisset. i inter partes non fuerit appositum pretium mercibus, vel alijs ac securatis, intelligatur pretium, si casus aduenerit ante medietato itineris confecti,consteum ipsarum cum expensis usi ad earum onerationem:si vero ultra medietateni itineris confecti, casus occurrerit,intelligatur pretium illud,quo valerent in loco, d quem fuissent destinatae.
i factae fuerint securitates importantes plusquam sit risicum, vel quia factae fuissent in diuersis prouinci)s, seu locis,vel quavis aliae
de causa,priores in tempore intelligantur cucurrisse,& currere riscum, pro reliquis vero consteum restituatur, & inter pares tem- .pore quilibet teneatur pro rata sumime assecuratae.
C sus inittet non intelligatur nisi nauigium assecuratum , siue super quo merces, aut alia fuerint assecurata, redactum fuerit casu sortuito in eum statum,qui prouidentia humana reparari no ponsit. intra tempus declarandum per consulam nationis, si aderit in eo loco,ubi erit nauigium,& consule non exiliente, per magistratum loci,dummodo dictu in tempus no excedat mensem Vnum, aliqua ratione,seu accidenti,vel nisi nauigium iussu superioris loci,ubi fuςrit,essct interceptum,aut faxitum,vel ut dicitur de eo iacturri imbarcum ita & taliter,quod sit coactum capere aliud vi
Ainςuratus in quocunq; casu sinistro, possit securitates in totum exi
175쪽
gere si voluerit, & res assecuratas, seu ut vulgo dicitur, implicitam relinquere assecuratoribus,quibus tali casu spectent,vel possit,si voluerit, calculum fieri facere se per damno iuxta formam
capitulorum& ubi damnum foret exclaratum ascedere ad quin quaginta pro centanario, liceat assecuratoribus integram semiamam assecuratam soluere,& habere pro se res a siecuratas, vel da num declaratum soluere,& rem assecuratam assecurato dimittere in electione ipserum assecuratorum, quam electionein habeat etiam in quocunque casu, in quo fieret calculus Pro emendatione damni,quod praetenderetur ratione legitimi casus secuti,re assecurata exiliente in esse in totum,Vel in parte.
Assecuratores,si cum assecurato super infrascriptis nullum licitum pactum fecissent,teneantur de iactu secundum formam statutorum facto,& probato, & etiam teneantur de auaria , quae est omne damnum, quod casu fortuito sequitur, seu contingit in naui gio cum inuentario, & seu rebus assecuratis vltra expensas, quae contingere possunt,etiam si non sequatur,taliter quod possit dici casum sinistrum super toto secutum esse, & haec pro rata siue iactus,siue auariae spectantis rei assecuratae. Securitates factae post casum sinistrum secutum tuli tempore, quod de eo habita prius fuerit notitia saltem per formam legitime probatam vel tali tempore,quod notitia verosimiliter haberi potu rit, non Valeant,nec teneant, de consteum restitui debeat, & intelligatur habitam verosi militer fuisse notitiam,quando fuerit transactum spatium tanti temporis,quo a loco ubi secutus fuerit c sus sinister, calculatis milliaribus duobus pro qualibet hora ad docum,in quo facta esset securitas,haberi potuisset:& si casus secutus esset in mare longinquo deo quod notitia deferenda esset per mare:ankequam peruenire posset in terram firmam, calculetur tempus ad rationem prςdictam a loco,in quo primo venerit dicta
Assecuratores non teneantur de barataria patroni nauigij,nisi aliter factum fuisset. Sine licentia Senatus, non possint fieri securitates, vadimonia, seu partita super vita pontificis, neque super vita Imperatoris, neque super vita regum, nec Cardinalium, neque Ducum, Pri O α cipum,
176쪽
cipum, Episcoporum,neq; aliorum Dominorum , aut personam Ecclesiasticarum seu secularium in dignitate constitutarum. Non post in tetiam fieri super acquisitione, amissione, seu muta
tione Dominorum,statuum, regnorum, Prouinciarum, Ducatuu, civitatum, terrarum seu locorum.
Non possint similiter fieri super felici,seu infelici successu exercituu.
Hassium, seu expeditionum;neq; eorum aduentu, neque recessu: net super expugnatione,aut defensione aliqua. Non possint pariter fieri super matrimoni js contrahendis, vel noucontrahcndis,super uxorabus ducendis,aut non neq. super partu mulierum uaeq; nauium,aut aliorum appulsu,aut recessu.
Non possint fieri super futura,vel non futura peste aut bello, neque super electione Ducis,aut magistratuum Reipublicae:&demum i u per alijs quibusvis habutibus speciem,seu formam vadimonii, securitatis, seu partiti: sed omnia intelligantur,& sint prohibita. Contrafacientes alicui de praedictis cadant in poenam tantundem summae,pro quanta fuerit facta assecuratio,vadimonium,seu partitum pro qualibet vice.&Censari j,qui in praedictis se immiscuerint tanquam contrafacientes cadant in eandem poenam.
De prςdictis sic ut supra prohibitis, no possit ab aliquo reddi iusineq; aliquis audiri sine licentia. & si casu aliquo quicquam fuerit solutum, si seni per ius saluum reeetendi;& nullus possit de eis instrumenta,seu scripturas coscere sub poena scutorum viginti quinq; pro quolibet,& qualibet vice. Non possint fieri toti sine licentia Senatus sub poena scutorum centuin,&am missione raubarum,seu rerum positarum ad lotunt:&in eandem poenam cadant illi,in quorum domo erunt, etiam si sit corporis alicuius,& pro mulieribus teneantur mariti.
De filiorum emancipationibus. Op XVIII.
Vllus magistratus interponat auctoritatem in aliqua emancipatione,nisi prius tam pater emancipans,quam filius eman cipandus per se,vel per procuratorem fricialem iurentemancipationem non fieri in damnum, aut praeiudicium Reipublicae,
177쪽
neque alterius cuiusuis,& nisi emancipandus promittat,& sdeiubeat de subeundis oneribus Reipublicae, & de non exercendo piraticam, nisi de licentia Senatus. Salua tamen auctoritate eiusdem Senatus, in concedenda licentia emancipationum faciendarum, quando vel pater, vel filius, vel ambo sint absentes pro ut de iure. De venia aetatis minoribus concedenda. Cap. XIX. CVilibet aetatis annorum decem octo completo ii petenti aet tis veniam Magistratus eam concedere possit,habita prius i formatione de aetate,moribus,& prudelia dicti minoris a duobus proximioribus agnatis si extiterint,& eis no extatibus,a duobus proximioribus cognatis,& in eorum defectu a duobus proximioribus vicinis eiusdem minoris, vel mixtim, qui omnes respective eorum iuramento attestentur de dicta aetate,moribus,& prudentia,&Nocatis curatoribus dicti minoris. si eos habuerit ad alle' gandum quicquid voluerint circa dictam aetatis veniam,& eis auditis si comparuerint. Eratis venia usicut supra concessa fuerit per magistratus valeat,&habeatur, perinde ac si concessa fuisset a principe. Non tamen valeat obligatio contractus, seu distractus qui feret per eundem minorem cum aliquo ex illis,qui consensissent dictae v niae ςtatis vel qui auctoritatem in ea interposuissent, & hoc intra annum unum a die ςtatis veniae consecutae, neq; etiam valeat obligatio contractus,vel distractus cum aliquo alio intra dies triginta post gratis veniam consecutam,& haec ad praeiudicium ipsius v niam ct tis consecuti.
De contractibus minorum, mulierum. Op. XX. MInores annis viginti quinq; habentes patrem, vel avum p
ternum in cuius potestate sint,possint facere, & inire quemcunq; cotractum,seu quasi ac distractum,&obligatione cu quacunq; persona,& personis,& etiam possint in iudicio coparere,dummodo tamen interueniat iuramentu ipsorum, S auctoritas,atq; consensus patris,uel aui,in cuius potaltate fuerint.
178쪽
Declarato quod hoc non intelligatunneq; procedat ad fauorem, seu beneficium ipsius patris, vel aui: quia tunc interuenire debeat auctoritas magistratus cause,cognitio,& cofensus duorum ex proximioribus propinquis habilibus dicti minoris ex parte patris, &totidem ex parte matris, & in corum defectu supleatur de proximioribus vicinis eiusdem,quae obseruari etiam debeant quo ad fauorem seu beneficium patris,uel aui etiam si minor esset ab eis
Si minor esset foemina, Se haberet maritum , non possit praedicta facere nisi cum conssensu, &auctoritate mariti, qua accedente, &seruatis praedictis possit contractus,& quasi contractus, & distractus,&obligationes facere,& etiam in iudicio comparere. - Minores vere praedicti nota hab*-patrem, nec auum paternum, nec inaritu possint pretdicta facere, dummodo tamen interueniat iuramentum iesorum,&Praesentia,ac consensus tutorum,& pro tempore curatorum suorum, exclusa semper venditione bon rum immobilium.
5aluo non obstantibus supradictis,quod non possint m pres obligationem,uel contractum,aut dii tractum facere cum retoe, vel curatore durante tutela,vel cura,& factus non valeat,etiam quod minores iurauerint,& aliς solenitates praedictae interuenerint,nisi minores consecuti fuissent aetatis veniam, quo asti bligatio, de C9ntractus etiam cum tutore,& curatore valea uasolennitatibus tamen antedictis,& magistratus auctoritate. Maiores autem masculi anno tam decem se etem,& sceminae ann umquindecim, minores tamen annorum viginti quinque non habentes patrem,auum Palprnum nec maritum pollini antequaeis sit datus tutor,vel curator praedicta faccre,dummodo interv niat iuramentum ipsorum,auctoritas magistratus ,& consensus
duorum ex proximioribus propinquis habilibus , qui iurent sese credere ea fieri potius ad benescium minoris, quam ad aliquam eius laesionem. Masculi maiores viginti quinq; annis existentes in patris,uel aui pa terni potestate,non possint te obligare,contrahere, nec in iudicio comparere,nisi de consensu patris,uel aui,in cuius potestate se rint,siluo si negotiarentur palam,vel publice, patre, Vel avo patiente
179쪽
tiente,vel non contradicen te, quo casu obligatio, & contractus valeat perinde ac si factus esset cum auctoritate patris, vel aui, dii tamen pater,uelauus ex dicto contractu non obligetur. Mulieres etiam maiores annis viginti quinque non pos Imi obliga- ttionem vel contractum,neque distractum aliquem facere, nis cuauctoritate,& consensu mariti si habuerint, ut consensus in absentia mariti possi per eum praestari per instrumentum, qui ex pressam eius voluntatem contineat, S nisi cum auctoritate patris, vel aui paterni,si eum habuerint, & fuerit in dominio,si vero rfuerit absens cum consilio loco dicti patris, vel aui paterni,duorum ex suis propinquis habilibus proximioribus in gradu omnibus alijs,& si patrem non habuerint,nec auum, nisi cum costio,
& consensu duorum propinquorum ut supra,& in eorum des ctu duorum ex inplioribus vicinis,vel mixtim,cum quibus solennitatibus possint dictae mulieres om nia facere interuetuente tur mento omnium ut supra. Plon possint tamen durante matrimonio obligare se marito, nec contractum aliquem cum ipso marito facere, nec liberationem alicui, aut pro dicto marito ipsis teneretur, neq, etiam possint cuviro suo se obligare,neq; se principales, neque fideiussores pro eo
Possint nihilominus renuntiare iuri hypothecarum, S alijs iuribus quἡ haberent in bonis maritorum super quibus renuntient, sed quod remaneant salua iura in alijs bonis si extant, vel extabunt, ita ut renuntiatio non possit extendi,nisi ad illa certa,& specific ta bona, super quibus renuntiant, de valeat renuntiatio siue alia
Absentibus autem maritis a Dominio, & non existente eius procu- Iratore,cum mandato ad infra scripta, postini mulieres haereditates adire,in iudicio com parere, &se,&sua obligare cum con si-ho,d consensu duorum propinquorum mariti habilium ex proximioribus, & eis deficientibus , duorum ex melioιibus vicinis eiusdem mariti, vel mixtim,&cum auctoritate magistratus,
seruatis in reliquis omnibus solennitatibus, de quibus suir dummodo tamen dicti propinqui, seu vicini mariti iurent se credere Idictum maritum luisse, vel nauigassead partes adco longinctu h
180쪽
ut credant ipsem non esse reuersurum infra menses sex tunc sectituros,&dummodo per praedicta non fiat aliquid in damnum i rium Proprionim, vel substantiae propriae mariti. Et non obstantibus praedictis mulieres maiores annis viginti quinq; reuendi trices raubarum,& vestimentorum,seu habentes aliquoa exercitium,in quo soleant operas,& indultriam suam locare ponsint se obligare,& contractus facere in dictis eorum negotijs etli non seruatis supra scriptis. Propinqui intelligantur adesse,&reperiri posse,si fiterint intra du decim nulliaria,si vero fuerint remoti ultra milliaria duodecim,
habeantur pro absentibus,& sic assumi possint alij propinqui, doeis non existentibus,vicini. Declarato tame, quod huiusmodi solennitates non possint eludi per mulieres, seu minores si dedita opera proficisceretur extra locum eorum solitae habitationis, quia tali casu requirantur propinqui, pro Vt requirerentur,si contractus,seuc bligatio,vel distractus eLssit factus in dicto loco eorum solitae habitationis. Sed si aliquis propinquus,aut vicinus requisitus noluerit consentire, & facto praecepto de mandato magistratus,non comparuerit,uel comparens non allegauerit iustam,& rationabilem causam qua re consensum praestare non velit,arbitrio magistratus, possit ipse magiitratus dare licentiam quod mulier,sue minor positi facere contractum, seu illud de quo tunc agetur cum con ullo aliorum propinquorum si aderunt,uel vicinorum, vel mixtim , & tali casu valeat,ac si propinqui,seu vicini,qui consentire noluerunt consensissent,a quibus pronuntiationibus appellari,& reclamari non possit. In casu dotium exigendarum in bonis, seu ab haeredibus mariti, si auus,vel pater mulieris noluerint consentire, citentur etiam ut sapra,&magistratus possit concedere licentiam mulieribus agen-din exigendi absq; eis,dum modo tamen pecuniae exigendς p
Omnes propinqui,& vicini qui interuenerint ut supra,habeantur habiles, nisi contrari unes probetur. . Et omnia in praesenti statuto contenta obseruari omnino debeant,ti locum semper habeandi nec cis renuntiari possit quibusvis Vesebi a