Amoenitates literariae, quibus variae observationes, scripta item quaedam anecdota et rariora opuscula exhibentur

발행: 1729년

분량: 355페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

91쪽

Est praeterea operae aliquid rei familiari atque domesticae dandum: id est, elaborandum , enitendumque mihi , ut me, ut ' uxorem, ut liberos honeste alam: nec

alam tantum, sed & subsidii aliquid meae senectuti, uxoris uiduitati, liberorum solio tudini comparem: quod quam sit his tam, dissicilibus temporibus laboriosum, res loquitur ipsa, di ego experiundo quotidie

sentio. Quanquam enim mercedem an

nuam Magistratus Augustanus mihi persolisuit eam, pro qua ei multum debeam: ta' men tanta illa certe non est, ut etiamsi parcissimus, frugalissimusque sim, ac plane genium defraudem meum, consequi iaquod dixi modo, quodque ego uiro pruindente, marito fideli, patrefamilias diligenis te esse dignum iudico, queam. Neque hic quisquam me iubebit, abiecta rei fasi miliaris cura , in Clementia Dei , omnes nos, atque adeo uolucres ipsas coeli benigne pascentis, acquiescerer acquiesco enim si quisquam, & in ea alendi me meosque repositam spem prorsus habeo omnem: Sed ita aequiesco, ut cum ei me uitamque eommisi, ipse quoque meis commodis dicam enim, nihil ueritus Stoicorum qu

rundam censuram, quod sentio libete non

92쪽

desini, sed eum Minerua , vel potius alenteae ditote nos Deo ipse , manum operi adis moueam 2 nec quicquid est a negociis caeteris mihi reliquum temporis, lectioni, meis ditationi, scriptioni uni statim tribuami sed bonam eius partem subleuandae in administrandare domestica uxori, & educandis, instituendis , atque ad omne ossicii munus instruendis liberis impendam Quam meam diligentiam ac curam adeo culpari non posse puto , ut reprehensione iusta eos non carere existimem, quod quasi ab humanitatis studiis alienum turpeque sit, eos quos Deus atque natura commendauit nobis, amare ac fouere, ossicio in ea re suo desunt. Quis enim is est censendus

esse maritus, qui uxoris rationem non m

iorem ducit, quam famulae qui ei quamasciuit sibi laboris sociam, laborem imponit uni omnem qui quasi unus hospes quidam in aedibus, ipsis suis quid fiat non

curat quanti ueneat uinum, quanti frumentum , quanti caetera, quae sunt ad uis ctum & ualetudinem necessaria ξ non quaearit: Aut quis pater is putandus est esse, qui quos procreavit liberos, non magis curatac respicit, quam si nati ex se non essent di qui in longitudinem non consulit ξ inopiae

93쪽

illorum cum possit, non occurrit ξ &, quod foedissimum est, libros pluris, quam liberos faetit Ad summam: qui de uxore liberisque mortuo se quid dico mortuo imo uiuo) quid fiat non laborat, egregie se m nus administrasse suum & praesidium ill rum egestati firmum comparasse ratus, a famam praxiaram illis & nomen celebre. magna cum ualetudinis, tum rei familiaἀris iactura partum, sed ad famem propulsandam non magnopere utile, relinquat, una cum bibliotheca adamata. magno illa quidem sortassis empta, sed quam uix te tia eius, quo constitit, precii parte diuendant: Hoc miseriores, quod matre in rem domesticam , patre uero ad propagandam eruditione nominis famam , intento, in magna licentia, aut negligenter saltem eduis cati , bonisque artibus ac disciplinis nullis in puericia instituti, homines euaserunt pessime morati, improbi, & saepe scelerati. Quam enim esse dicemus causam aliam, cur pauci adeo doctissimorum uirorum filii.

parentum eruditionem atque uirtutem a

quent, nisi quod in consideratione cognitioneque rerum magnarum defixi: tota mente uiri docti, non quantum debebant

ad informandos ad pietatem erudiendos

Disiti so

94쪽

que liberos, temporis, laboris & diligentiae conferunt Qua discendi cupiditate tam incredibili qui ardent, seque ab illa φιλο-ςοργία. liceat enim hoc loco ponere ueria hum Graecum, quando Latinum in mentem non uenit auocari sentiunt; nae illi &suis studiis & rebus humanis consulerent melius, si tuo, Vuolfi, exemplo, a coniugio ab. stinerent, uitam nemini molestam, multis utilem, sibi iucundam acturi: cum, si fiat secus, contraria omnia accidant. Sed adducti squae nostra est in omni uirtutis ac doctrinae genere hodie persectio) in eam opinionem iam pridem sumus, eastumst a re se neminem posse, nec eo cognoscendi, non dico bonas artes & earum procreatrucem philosophiam, sed ne res coelestes quidem , &, qua uitae aeternae doctrina conti- .netur, scripturam sacram, ardere studio quenquam, ut, prae ea, quam inde percipit uoluptate, coniugii suavitatem aspernetur, aut non magnopere requirate quod N turae autor Deus de Adamo dixit, Non b

num esse, esse eum filum , ad omnes pro

sus homines, non pueros, & ad tempora quaevis, magno rerum humanarum incommodo ita accommodantesi ut qui uxorem hodie non ducar, non satis obtemperare - . E , ZZη s manέ

95쪽

Io 6 Alato. Sobene ii

mandato Diuino uideatur. Verum haec disputanda eruditis relinquamus: nos ad rem redeamus, quam ut complectar breviter uniuersam , Impeditus ego in studiorum ratione uarie: fortuna partim, quae me, ut dixi, tenere eum quem institueram curis sum passa non est: partim uitae genere, quosum implicatus, adolescens prope , ut ostendi, laboriosissimo, progredi eo, quo' tu iam dudum magna cum laude perueni- . si .Vuolfi, non potui, ut hominum expe ctatione, & scholae nostrae fama dignum aliquid elaborarem. Seribere autem quae nemo legere dignaretur: ne uolui quidem, ut si conferendum exemplum & explicandar res similitudine sit, uidear vere dicturus,

eandem in hoc genere rationem esse meam, quae esse quorundam dicitur, ad contra. hendum matrimonium tardius aggredie

tium. Quemadmodum enim illi se ali num a coniugio habere animqm negant, cunctari autem eo se aiunt, quod quarum, puellarum probentur mores sibi, expetant que nuptias, earum potiri non possint: ab iis autem, quae nubere sibi fortasse non recusarent, ducendis abhorreant: Sic ego, inquam, uere dixerim, a scribendo me &' iusto metu absterreri. di iudicio certo a ', . . ' ta stinere,

96쪽

sinere, qui id quod cupiam, tuque expe-I ctas, praestare me non posse, intelligam , iis autem scribendis quae possem, quaequel nihil neque uoluptatis neque utilitatis lectori esse allatura uideantur, oleum operamque perdere nolim. Hic tu iam dudum, audio, inquiest Verum ad me quid illa scriptorum ineptorum insectatio, & rerum tuarum tam prolixa commemoratio e V . Ceus itaque pro amphora nobis exit. Muliatum uero tum ad te tum ad Demosthenem haec Vuolfi humanissime pertinent. Quia enim me hortatus cipe es, ut meas ipse quoqde cogitationes scripsis memoriaeque mandem: docere uolui te, non tam in

eo mihi esse facile obsequi tibi, quam tibi est praecipere facile. Neque enim id esse opis nostrae, ut poeta inquit: nec si esset, ita delectari me uel meis, uel mei simili.

um scriptis, ut obtrudere ea cuiquam ii. heat e Quod cum feci, eiusque rationem hanc uerissimam reddidi, extarescripta ueterum , omni liberali doctrina excultorum uirorum, quae abunde nobis suppeditent, quae ad eruditionem perfectam comparanodam faeient omnia: Inde quicquid ingeniosum eruditumque in nostrorum libris est, esse depromptum: ad eos, ceu fomm

97쪽

esse nobis, si resinguere distendi sitim uelimus,

accurrendum , pro eritis nosirorum riuulis

uel lacunis potius turbidis. Hoc inquam cum dixi, & quidem non sine offensione

1brtasse multorum: nonne Demosthenem, Seriptorem inprimis uetustum, oratorem disertissimum, ut maxime potui, literarum studiosis hominibus commendauit Quod si tu eo aliquid requiris amplius, uino uenadibili haedera non esse opus susipensa dicam, nee esse uerbis opus, cum rerum testim nia adsunt. Quod si ne eo quidem conintentus, argumenta etiam flagitas: accipes quo ego maxime argumento ductus, tri-huendum illi plurimum, & quae maxima apud eruditos laus est) habendum eum summum oratorem putem: PLACET, si quisquam, CICERONI. Quemadmodum autem acute Quintilianus & uere dixit, professe eum multum, cui Cicero placeat: ita ego autorem praestantissimum esse oportere statui eum, qui placeat Ciceroni, iudicii acerrimi, ingenii excellentissimi, eruditionis plane admirabilis, uiro. Placere uero Ciceroni Demosthenem, & ita pia

Cere, primas ut ei inter omnes, quorum' extant monumenta, oratores deseratiunum

que ex omnibus esse persectum, & cui ni,

98쪽

hil desit, dicere non dubitet et ex iis quibus plena sunt ipsius scripta elogiis, satis appare, quae ego hoc loco colligerem, nisi tu eo me labore iam pridem levasses. Demostheianem autem cum legendum, ediscendum, admirandum disputo: an non ego tuum in

emendando illo studium laudo industriam in conuertendo praedico diligentiam inexplicando extollo e Non denique quam illi tribuo laudem, eam tecum, qui aditum. nobis ad eum intelligendum fecisti facilem, quasique e morte excitatum, in tuiscem ac uitam edendo toties, protulisti, omnem communico Perstrinxi ego sane quidem paulo ante hominum nostrorum in scribendo uel inscitiam, uel arrogantiam , uel temeritatem: uerum illud quid ad te in cuius lucubrationibus, ea quae in istis desidero, omnia sunt summa. Hoc enim ni ita esset, non ego, qui me ab asisentatione alienissimum esse, semper uolui, eas ita probassem, autor ut tibi fuissem diuulgandi eas, quas premere tu decreueras. Quare perge , quae in tanto multo. Tum annorum octo, tanta librorum optimorum copia, diligentia incredibili, imdustria summa, memoria prope diuina cognouisti, literarum monumentis manis

. . . dare,

99쪽

1o8o De Seri . amoebaeis contromesam

dare, & pro liberis seorporis atque oris si mulachro libros nobis sanimi atque ingenii imaginem homo αγαμος relinquere. ne si minus id facias, eodem, quo tu me, in-' ertiae crimine te condemnem. Vale. Augustae I 8. Ianuarii, anno redempti generis humani Is II.

III.

ORUM, CONTROVERSIAM DE

MONARCHIA SICILLE PAPAM INTERET SICILIAE REGES NOSTRO HOC SAECULO AGITATAM CON

CERNENTIUM.

Neminem facile fugiet, quantis ania

morum motibus ab Ann. MDCCXL cum diro anathemate Episcopus - Liparensis Nicolaus Maria Tedeschi noninnullos civitatis & insulae Liparensis ossiciales temere perculisset, in Regno Siciliae de iuribus regiis disceptatum sit , ipso etiam Summo Pontifice Clemente XI. in Philip

100쪽

de Monarct. Sicilia concernentibus. i 8I

pum V. eo tempore Siciliae Regem ejusque successorem Victorem Amadaeum hodieru, num Sardiniae Regem gravi ira succenso. . Cognitum est, quantae inde enatae sint tur bae, quanta exorta non inter Epist pos tantum & Ecclesiarum Praesules, verum etiam integrum Clerum & populum dissidia, quot Ecclesiae interdicto, uti vocant, vel anathemate oneratae, quotquei omnium ordinum homines exilio muti 'ctati. Novimus etiam, lites istas tandem, cum Sicilia A. MDCCXIX. in Augustissimi nostri Imperatoris Caroli R. quem Deus servet ac perpetuo sospiteti potestatem venisset, feliciter sopitas, juraque fi gularia regni vel sic dicti Tribunalis regiae Monarchiae contra Pontificia attentata denuo stabilita esse, in pristinum statum cunctis a Papa restitutis. Quum autem virquitam, non minus eruditione & prudentia quam dignitate ae meritis maxime conis spicuus, occasionem nactus esset Anno

MDCCXVII. XVIII. XIX. & XX. in Sicilia

commorandi, ibique non plenam modo omnium rerum ab initio ad finem usque illius dissensionis gestarum notitiam adipiascendi, sed & cum iis , quorum calamis controversia illa agitata suit, versandi; ea

SEARCH

MENU NAVIGATION