Tractatus de republica RomanoGermanica. Auctore Jacobo Lampadio IC. ...

21쪽

18 . RESPUBLICA sapientiores divinae mentis rellia quias libidinum ac cupiditatum lenociniis prorsus extinctum ui iudicarent, initi extrinseca aliqua virtus: effrenatam: lascivientis ianimi cupiditatem restae rationis moderamine domaret , ac potestatis vigore . communem omnium salutem tutaretur: c xaret animos virtute imbui: contra vero a turpitudine vitiorum pinnis , . praemiisque abduceret; inceret denique ne indomita mortalium improbitas cominu nem generis humani incolumi

tatem conculcaret. ' i s.', unde cognoscitur communeri humani generis in hac civili vita beatitudine, esse ultimum rerumpublicarum finem, qui resipublicas uastruat Sc metiatur,ponatque limites, quibus

definita sit imperii politici pote

stas , nec possit imperando pro-

Qngius , quam hic finis

23쪽

rum conditio permisit. Ac sic e ' iusque civitatis felicitas civium salute describitur , perinde ut liniis communis & summus

omnium incolumitatem complexus est.

8. Cum vero homines civili beatitudine fruituri colverint, eatenus rempublicam constit uni, quatenus ad civilem societatem apti sunt.

Sed cum ea vis ac ratio rei publicae propterea inoleverit,ut indomitae ac inquinatae mentis affectus, tam a natura tracta ratione , quam propriis scitis tem pelaxet , non solum recta justa- . que juberet, sed etiam cogeret invitos imperata facere, plecto retque, si qui delinquerent, ideo praeditos esse o- portet, qui ad clavum constituti, restere debent rempublicam .

IO. Atqui i quia ex lententia

activa

24쪽

activa potentia est principium agendi in alitid , quatenus est aliud, facile intellectu est, passivam quoque potentiam reqdiri, quae actionem recipiat. II. Utraque autem potentia subiectum desiderat,in quo consistat, quocirca cum activam gerendae reipublicae potentiana aliis: aliis conir passivam ac obedientialem inesse oporteRr,

in proelixi est, hos passive se habere , & obsequii gloria fruisci quamdiu constiterit reipublicae

compages,

I2. Praeterea passionis conditio est, perficere acitonem non intercludere, unde subditos naturam concutere,patet, si impro bo ausi contra magistratum ive

rint.

is, Nec dissolvitur haec impe- randi & parendi relatio, nisi re publica , cuius compagini inni- . litur,.sunditus labefactetur, si e

25쪽

destructa bello , sive tyrannide. suppressa vel excisa divinitus.

I . Atteruntur saepenumero, imperia vi hostili, crebro etiam imperantium malitia , sed tum integritas afficitux , essentia adhuc incolumi, perinde ac aliqua parrcorporis detruncatur vel lς-ditur. Ex qtio intelligi volumus subditos obsequii necessitate non liberari, quamdiu reipublicae essentia non intercisa est, nec interest quicquam inter magistratus sub ordinatos & subditos Caeteros , aeque enim hi & illi ratione maiestatis passive se ha- ben Et quicquid obtinent pἡ- testatis seu jurisdictionis magistratus id per participationem a maiestate , in qua inest primo &formaliter , accipiunt, ipsi nihil proprii habentes. Etenim omnis magistratuuin tam creatio quam

iurisdictio a supremo quem M testatem dicimus, dependet,

26쪽

R o M A N o- G E R M. 23M idcirco eius intuitu passi'a II. Sed cum communis illa reipublicae salus atque felicitas, sine' justitias nec obtineri nec consistere possit: justitia autem vel circa res divinas , quatenus quidem civili societati deserviunt vel humanas versetur,ac de-

sique politica potestas constituta sit, ut ad propositum finem justitiam moderetur ac administret ; idcirco & imperandi potentiam tam in culiu numinis constituendo consistere necesse utilitatem publicam digeren

Et quidem in cultu numinis moderando certos maiestati terminos praefigere, maioris aliquanto negotii est: nec enim infula mitraque amici veris princi pes,u i distinet magistratuum ac sacerdotui' munia pariter susti-

27쪽

neant. Sane Deus in Isiar geostendit, quana minime sacerdotis officia regem decerent. Quo veto vel laudatos pietatis nomine reges rQprehen s accep mus , quod non omnino excisis gentilium Deorum lucis telnplisque cultum veri numinis re' purgassent. Sed demus operaui, ut sua constet mnestati, & certa sit in religionem potestas. 17. Consistunt igitur res di-

'inae vel in ipsis fidei praeceptis,

iisque vel instituendis vel conservandis , vel in constitutione externi cultus & ordinatione

ministerii, vel in ipse verbi mini

sterio obeundo.

λῖ- .Fidei praecepta tradere non esse politici imperii Vel inde patet, quod fides non sit asseetio politica, videlicet fides non con .venit homini quatenus ad politicam societatem appositus est, uatenus est coelestis reipu

blicae

28쪽

RO MA N o-G ε R M. an blicae civis , quae vero politica non sunt, ea nec politicae potestati subsunt. - - . I'. sed quoniam vera religio eivilis felicitatis nomen consummat, & nihil aeque ac incontaminata pietas rempublicam stabilit; divinarum legum cOI servatio majestati incumbit: ut fere perinde ac legum a natura produetarum, religionis divinitus traestae custodia, ad magistratus officium spectet. Atenim religionempoliticam esse affectionem negavimus ; qui igitur politica potestate servabitur Z sane quicquam majestatem posse a plius , quam externum cultum tueri, non dixero:atqui hanc cu- istodiam reipublicae inprimis utilem ac politicam affectionem serere non dubito.Et hinc Deut.

I7. magiitratui len0 injungitur, ne patiatur , fictilium . cultum

inolescere sed sub duos ad culti

29쪽

tum divinitus institutum coni

formet. - . -

,2 O. Nec conservatio modo

sed & institutio cultus exterioris ad majestatem praecipue pertinet,id quod Daxidis sanctissimi regis exemplo comprobatur,qui fere omnia ad cultum spectantia ordinavit. Et omnino quicquid per se ad civilem beatitudinem

vel contra corrumpendam rempublicam spectat,id politicae potestati subjicitur, ut ex fine reipu blicae liquet: quid vero pernitiosius reipublicae acciderit, quam pro vero cultu saperstitionem irrepere , subditorum animos .ministrorum extra orbitas & sui

muneris pomeria innata ambitione procurrentium, praestigiis ac opinionibus imbui turbulenus:ae denique dub obtuta religionis saepius contra rempublica consilia iniri ac conjirationeS. Florentissimum quondam Fran'

30쪽

ia' ii

eorum regnum tempore Valesiorum statrum praetextu reli-

gionis propemodum subvertis. tent legistae, nisi invicta Henrici Bostonii virtus serpentis contagii radices , quas jam nimias egerat, funditus admirabili felicitate exstidisset. xii. Imperium vero Romanο- Germanicum ciuid tantopere attrivit, quam

ficum manus resignita religiornam simul atque d iris pontificum machinationibus circumventi principes religionis curamnop politicς potestatis sed ecclesiastici muneris propriam credere coeperunt, ruere imperium ac imminui, contra pontificum autoritas in tantum ut tandem sibi increamIn HL

imperii jura asserere non dubitarint: quoties,me Christe,sub, ditos religionis praete fices in legitimum