Praxis medica cum theoria. [Tomus primus]

발행: 1660년

분량: 828페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

251쪽

1lo Praxeos Meriis , Isb. III. quam partes vicinas, & a longo affectu debilitatas si . A

batur. -

, expite fit fluxio, vel , partibus interioribus Moculos defertur, per venas scilicet quae sub cranio etistunt; vel per partes externas,qu*d frequentim est;he venas scilicet & arterias, quae' pericinnio per fronteri& tempora ad coniunctivam deferuntur.

Diagnosis ophthalmiae Acillina est , qtiandoquid dici

sanguis in coniunctivam effusus oculis obiicitur. Et ἡrubor sine tumore appareat,atque in externa causa te nitus fuerit , ii conturbatio dicetur: Si dio praeter ruborem, tumor &calor cum lachrymis adlati risivera erit ophthalmia. Ae tandem,si adeo ingraueseat, ut nigrum oculi occupet , & palpebrae in antlar, erit appellanda. Signa causaram indete tenda erunt:bῆd sis thin thora dc sanguine promedino,non solium in adnatatu nica ed etiam in nota facie xubor apparebit, tum erila lvinarum latitudo senseum grauitas,& totius emporis,ac tumor erit insignis. Si a sanguine bitros, oriatur , asserit lac My anctaxprimori ut non selum oculorum anguli,sed etiam l. naeipis erodant idolax aderit pungatuus ocin leta

bilis;tumor paruus cum rubore ad cit uriem Urgem exercita nes immodis: ae,insolatusararu acrium us recesserunt ; temperamentum erit biliosam , oetas&iens & tempus aestivum. Si fiat a pituita,aderit dolor grauis,calor exiguus,non intensa rubedo, dolor paruus, lashrymae non acu se eum multa lippitudine & viscositate. lsi fiat melanch lia umor erit exiguus,nibor ad se leum Vergens,lachrymae paucae,pauca viscositanta dos a temperamentum me Gl Iieunt,& alia melanctu' l

indicantia. I

252쪽

cap. II I. ophthalmia. 1 11

si ab interioribus C piu6 partibus fluxio oriatur,ilolar capitis apparot siquo intomus,& ad radices oculosum peruenit. Si Vero per Vasa exteriora fluxio in oculos iuuat, desos CVitis magis qManus es , frontis. Venae distenduntuε, & pulsario in temporibus persena

Prognossis respicit ophthalmiam imminentem , vel

praesentem.

Imminens lippitudo cognoscitus,eX eo, quod pruri nis quidam aut pudourae in oculis cum calore percipiuntur : illiusque praesagium auget dispositio oculorum ad fluxiopes recipiendas; sic qui oculos prominei tes habent , huic aste i sint magis dispositi. Malo etiam huic generando maxime conducit constitutio temporum, quemadmodum docet Hip. iS; h - fueris sicca ct aquilonia , ver vero pluuiosum ct australe , astate sinit nes feri consseuerant, pracipue in mulieribus , ct tiris natura humidiori-

issa

Alui taxus ophthalmiae saperueniens,bonus,ex eodem Ilip. DLII. M.6. quia humorum abundantia euacua tui, & ad inseriora retrahitur. Dolor oculossim valdediuturnus malus est;causipenim contumaciam arguit, & periculum est, ne suppuratio aut exu ratio Accedat. ophthalmiain uno oculo incipiens , ad alterum Vt- plurimum trans e consaeuit. Ad ophthalmiae curationem cauis externae primum ubmouendae sant, tum antecedens euacua nda , reuellenda ac repellenda; coniuncta derivanda ac discurie & pars assecta roboranda. Quibus adimplendririnmm tionibus tria medica instrumenta de morte aptanda

istus iraque sic instigerans & humectans . ex

253쪽

mentis euchymis, elixis potius quam assis, sordibilib., potius quam solidis, quia mandendo oculi exagitantes Vitet acria, salia & piperata; tum eti m Vaporon, qui caput replent;tum quae in bilem facile conuertuntur, i llac,saccharum,mel & omnia dulcia.Vinum in principio non conuenit,cuius loco ptisana ex hordeo & liquiritii; laut alia refrigerans userpanda est. lSomnus valde utilis est, quia oculus quiescit a motu, qui dolorem & tationem irritat, tum somno dolor se datur,& materia morbifica concoquitur i aeger dormateleuato capite Se in latus magis sanum. Motus omnis corporis vitanduS quies imperan da; quae tantopere utilis est, ut Celsus primo die sic mone quoque astinere iubeat, ne motu illo materia ad

caput attrahatur.

Aluus fluida seruanda est,tippientem enim ait Hipp. alui proiluuio corripi,bonum. lVitentur animi pathemataac prae taeteris ira. lAer sit temperatus ac purus, expers fumi, pulueris&ventorum; obscurior etiam & tefiebricosior: lux enim fluxiones commouet , spiritus agitando. I inteolum nigrum, viride, aut caeruleum oculo obducatur, habemque xger non sellam oculum aegrum , sed etiam sanum lclausum, vel tectum quia sanus oculus, dum ad obi

cta uetur , aegrum etiam commouet, unde doloris incretantum: Et haec ratio est, cur uno oculo tantum infammato, maiores fiant dolores, quam utroque as

Victus ratione hoc mosso instituta , Taraxis curat primum exponenda est Et cum ea a causis externis plo rumque oriatur,illae statim subimouendae sunt, ne mox bum foueant , &in ophthalmiam conuertant. collyrium paretur, ex aqua robrum, plantaginis, albR

Mine oui Jc muliebri, idque instilletur in oculam

254쪽

iales in die, tum pannus lineus in eo malefactus apta Hicetur. Eodem Lempore aeger somno indulgeat quanta rem poterit 3 plurimum enim Valet sonitrus ad ma teriam morbificam concoquendam & discutiendam.

Si his non sedetur affectus , ad verae ophthalmiae remedia confugiendum est , quae hac serie viserpanda

' statim in initio morbi vena secanda est , praemissio

clystere ; eaque e directo partis affectae aperienda, saepe que iteranda phlebotomia , donec susti ciens euacua tio , &'revulsio facta fuerit : docetque Avicenna in vera ophthalmia sanguinem; mittendum esse vsque

ad sipothymiam. Galen. Vero de curatioue per . sanguis. mi s. cap. II. refert historiam cuiusdam oeco

nomi , qui a grauissima ophthalmia liberatus es , san guine detracto , primum ad id. iii. deinde vero post quatuor horas ad Z.j. 3c cap. 16. eu em libri , testatur ophthalmias Ope la psilebotomia intra unam horam fuisse curatas ; quod non potuit contingere , nufi magna sanguinis copia detracta fuerit, quemadmodum eo tempore passis fieri consueuerat. Moderanda tamen est ista sanguinis missio , iuxta temperamenti , aetatis, sexus, vitium , & speciei ophthalmiae ration*m. Maior enim quantitas sanguinis detrahenda est in ophthalmia , quae sit a sanguine , & in corpore ple thorico; minur vero in ophthalmia biliosa, melancholica , aut pituitosa, & aliis circunstantiis magnam sanguinis detractionem dehortantibus. Si sanghiis in toto Corpore redundet, primum basilica , vel mediana ape-xidnda est, psis ea vero cephalica. Si vero minori copia languis mittendus esse videatur , statim cephalica erit

aperienda.

In iis autem , quibus aliqua sanguis euacuatio coni suppressa est, per menses,aut haemorrh das, Venae

255쪽

2.24 Praxeos Medisae,Li4. II. inferiores aperiendae sunt, aut hirudines h northoi bus affigendae. Postquam vero sufficiens sanguinis copia per vehet sectionem detracta est , vlterius moliendg reuultis petcucurbitulas scapulis&dorso assisas, tym siccas , turiscarificatas. Ad eandem revulsionem non parum etiam cohse

rent tactiones & ligaturae in partibus ipset ipsibus ce

lebrarat,

Reuulsionibus praein s deria tiones quoire a ita. gendae sunt, quae fiunt per apςrtionem Venary from, A temporum , quibus addunt. nonnulli, aequiDρs venarum, quae sunt in Ugulo oculi. Alij hirudines tem poribus admouent 3 alij pond aures. omnia d auationum genera post sericientes eu cuapo s. 'tili i

teriis temporum celebratam , quando ophthalmi fictsapnguine valde calido & feruenti.Et quamuis, hoc remedii genus 1 stris temp0xibys fere obsoletum sit, praestantissinium tamen atque utilissimumsito; is per periculi. Sola enim ligatura impeditur sanguitris arte-ripsi emuxus in minoribus illis arteriis. Neque ne sta tum est emplastrum a Galeno prop0situm bolo armeno, thure, mastiche& pilis lep0ridis,cumbumine ovi compostum, Rigod tamen ad maiorem c/ut iam , qui hanc arteriam apertionem reformidant, inreuocare poterunt. Qos de hac arteriarqrn apelatione , nobis sint dicta, in doloris capitis curatione vi deri poterunr. Vesicatoria quoque in hooc assecla usilli in sunt posteriori parti ceruicis,lium pone aures admota Sanguine sussicienter Jerxacto , purgatio etiam celo

blanda est, ut biliosi hum sSip Rierum qui

feruorem

256쪽

p. VIII. De seph thalmia. χ is

seruoren a&impetum conciliant,evacuetur. Eam autem maxime conuenire docuit Hip. Aphor. i7.serit. 6 ubi asti finientem latui promo corripi, borium. Galenus 13. methop. I p. Exin intuli, qΠως oculi tentariphlegmonetiverant, is ullos flatione per aevum uno di natos Udimus. Debet autem fieri iurgatio ex medicamentis blandioribus , ac sanguinis feruorem cohibentibus vi tatis diagmydiatis quae in se luciatem aut consimile orta mulam reduci poterunt.. Thamari or. senae mUnd.5.iij. semin.anisi 3.f. hor.endiu. cichor. fumar. ana M. f. Coquantur ad J. iiij. In colatura infunde rhabar. electi & miroba lanor. citrin. oleo amygdalar. dulcium confricatarum

Maa 5. i. santali citrini Θ. 6. In expressione dissetve mannae syrupi rosiciana M. Fiat potio. Vel in forma boli. V. Cassiae recenter extractae 5. vj. cathol. dupl. 5.iij. rhabarb.puli aerati 3.j. Cum saccham fiat bolus. In ophthalmia pituitosa pitulae non raro praescri buntur,nen Mucis maiores, de agarico, & aliae huiuς mo si quae quidem,lices in statu morbi commodissimae sint, setius tamen est in principio ab iis abstinere, ne v

hementi medicamento humores commoti . magis in partem irruant. P Neque unica purgatio susscit, sed ea per interuastam petetnua, si morbus in longitudinem abeataeraemissisyr eparationibus conmenient iis per apoZemata, Vel -J1ςpyl l imori peccanti appropriatos. In primis Veiod . initio morbi humorum feruor te perandus est iu

ςpis refrigerantibus δι incrassantibus,vel emulsionibUS. ς nim quatuor frig. maior la inicae & papauer. albi in q02cto restigerante, addita aqua ros ce&tio missis. Vniuersalibus euacuationibus 8c reuulso- i ββ , ad topica veruendani est , quae quidem ab ini'

257쪽

Praxeos edios , Lib.II. xio repellentia esse debent. Monent tamen saniores Practici, ne primis statim diebus collyria repellentii

oculis admoueantur, quia plerumque humorem in oculos impetu irruentem in parte retinent, & dola rem atque inflammationem augent. Galenus enim comment. Aph. 3 Ι .fect 6. Ocularium quemdam repre

hendit, qui hisce remediis ab initio inflammationis uti proposuerat. Suspecti enim esse ait ab initio, quod ve

hementes fluxiones non reprimant, sed ne excernam tur prohibeant. Vnde,si acres humores eXtiterint, cor

neam exulcerari accidit ue si vero multi , distendi & it ritari volt ementer, & interdum disrumpi. Avicenna ve rissen. 3. lib. 3. tracit. I. cap. 9. sic loquitur; Et oportet . quantum possibila egi, ut retardetur in ophthalmia coll)riorum admis ratio. que ad tres dies. Et paulo post, Oportet, inquit, ut in principio non adhibeantur inspissan sita fortia 6 vehementer , 'ptica , quoniam in sano iunieas, ct prohibent resolutionem , ct augmi do

lam m. Non tamen ita exacte dierum numerus praefiniendus est, cum morborum tempora in quibusdam breuiora, in aliis longiora esse soleant. Vtiliter tamen astringentia fronti & temporibus statim a principio admoueri poterunt ; illis enim venae , per qua humores defluunt ad oculos, comprimuntur, humo que induens repellimr. Horum formula talis esse pin

Boli armenae,sanguin dr con. thuris,masthiches, ana 5.j rosar rubr. bai apstior.& farinae tendum naΘ.ij. Excipiantur albumine oui & aceto rosaceb. Fiat cartaplasina, fronti & temporibus applicandum. Ad fluxionem etiam cohibendam , plurimum vesος creditur cataplasina ex sacco urticae & farina irracii stoirti & temporibus applicatum; quandoquidem licae Bccus specifica vi omnem finguinis fluxum cin

258쪽

De ophthalmia. bet,& narium haemoxxhagiam iisdem partibus admo

tu, potenter sistit: tum Ore sumptuS eamdem haemo iliuiam , aliaque sunguinis Profluuia efficaciter eo hibet. Interim tamen, si dolor Valde Urgeat, qui fluxionem ad oculos magis ac magis promouere consueuit, ano .hna medicamenta ipsi oculo admouenda simi ; inter quae lac recens, praesertim mulieris benὸ sanae,primum lacum obtinet,idque ex ipse ubere in oculos emulgem dum & sepe mutandum;cito enim acescit , sicque oculo infensus est.In eius locum sussici poterit caseus ouillus recens, qui etiam sepe mutandus est, ne butyrescat, sic que oculum inflammet. oui albumen diu agitatum, & in aquam conuersum, maxime commendatur a Galeno, quia dolorem lenit, Miluxionem leniter cohibet. Pomum sub cineribus conum dolorem oculorum etiam valdi temperat i Mucilagines seminum pol iij, cydoniorum , foenu . extra, cum aqua rosar. dolorem valde leniunt. Illae tamen biduo quoque renovandae , quia diutius seruatae,

acozem contrahunt. E

Ex his variae formulaeta rem praesentem Concinnari

poterunt. V. g.

. Medullae pomi dulcis seb cineribus cocti L urit in. semin. psyllij & sydoniorum extractae in

3qR r'sar. ana 3. n. liquoris albuminis oui recentis,& lactis mulieris ana S. i. Fiat cataplasina oculo apph-ς ndum. Vel i r V PVlpae pomi coilhi J j micae panis albiss I.g.ouum I .sum lacte muliebri fiae cataplasina.

L minae carnis recentis, hoedinae, vitulinae, aut ver-JWςinae oculis frequenter admotae, dolorem potςας

uernulcent.

259쪽

118 praxeos Medicae, Lib. II. Simplicius cataplasina paraxi porost ex medulla pani,

in lacte nauliebri, & aqua rosarum macerata. 'Si dolor vehementissimus sit atque intolerabilis, ad narcotica confugiendum est; quibus tamen parce escum religione utendum , quia spes itus Visorios condem sant humores & tunicas incrassant, sicque visum hebe.

tant. Inter narcotica ocularia primas tenent trochisci

albi Rhasis cum opto, qui in hunc modum pr*scribi

possunt. Aquae rosar. J.ii. liquoris albuminis ossi fortiter agitati j j.trochiscor.esb.Rhasis cum opto Z.j. Fiat col lyrium in oculos instillandum. Sedato aliquantulum dolore, ad repellentia venien-ὰum est,quae tamen mitiora esse debent, & iis a dy a quaedam perpetud admiscenda;in hunc finem collyrium siquens praescribi solet. 'AcquirPlantag. rosar. vel ad magis repellendum peculi rosar.ana . liquioris, albuminis oui λq. troechisc.alb. Rhasis sine opto 3.j. Fiat collyrium,in oculos stequenter instillandum. 'Si dolor sit acerbior, possunt addi collyrici lac mulle, bre, & mucilasne praea,chae.' Remedium aequens inflammationem potentor sedat, di furionem colubet. Albumen oui unius. Agitetur cum frusto alumini satis magno in patina stannea, & tamdiu moueatur, O- nec unguenti consistentiam adeptum sit quod extenda mr supra linteum,& oculis tepide applicetur. Post dua aut tres horas auferendum est remedium, ne longiori mora & astringendi vi satis snsigni, quam ex alumino

habet, humores in oculo retineat. .

Aqua etiam aluminis destillata in Membico saprae ci' neres, &oculo cum linteis ea madidis admota, inflam'

mapionem essicaciter temperat.

260쪽

s,l Saturni in aqua rosarum vel oxycrato dissolutum, vel cum pomara permi tum,oculorum inflammationes

potenter extinguit.

In augmento morbi, digerentia cum repellentibuς miseenda sunt; atque ita collyriis praedictis addi pol

tunt aquae euphrasiae, foeniculi, cfielidoniae & muella gines seminum lini, althaeae, foenugraeci. Gal. Is .meth. decoctum foenugraeci praecipue commendat , quod diu gerit,concoquit S modice repellit. Debet autem foen oraecum antequam deCoquatur, vel ex eo mucilago exia trahatur, excuti per cribrum, Vc puluis quo abundat a feratur,post modum Vero aqua frequenter ablui. Colly-lij formula talis esse poterit. V. Mucilagin. semini foemi gr. & Cydoniorum extra ctae in aqua rosarum & euphras. ana j. g. trochiscor. albor. Rhasis sine opjo 5ij. tuthiae pisparatae Fiat collyrium. Hando morbus ad statuni magis vergit, sarcocolla etiam, collyriis additur , quae paulo putentius digeri . Sed cum siccitate sua & acrimonia quadam oculos laedere possit,prius lacte nuptienda est, macerando scilicet in lacte per dies aliquot , lacte frequenter mutato. Esparua illius quantitas una vice praeparanda est,esu enim asseruata acescit, & oculi insensa est. Illius usus talas

poterit.

V.Florum chamomith melil rosar. rubr. ana P. j. sie-vun.kenugr. optime mundati 3.j. Coquantur in aqua plantaginis. In colaturae iiii. dissolue sarcocollae n GiLae S. j. tuthiae praeparatae & trocliis rum albor. Rhasis sine opto, ana 3. g. Fiat collyrium. Aquae etiam nonnullae ab authoribus Cominendantuet

tanquam essicacissimae. 'mercetanus in Pharmacopoea laudat infusionem Noci metallorum. in aqua euolixasiae M scenicta ,

SEARCH

MENU NAVIGATION