장음표시 사용
321쪽
322 REsPvBLICA morbis, nonnulla extrinseco impetu perculsa , pleraque caduca senectute fatiscere,infallibili naturae documento animadvertimus, sic communem naturae sortem respublicae una subiverunt.
plerasque hostili impulsu cecidi me videas, alias discordia civili ac suo pondere subversas, quasdam momento excisas divinitus, paucas vetustate ac suo senio tabescere. Imperia scilicet tot sunt obnoxia casibus. Σ. Sed destruuntur respublicae penitus aut transfiguran
3. Transfigurantur, quando manente essentia in aliam speciem convertuntur , puta Monarchia in Aristo cratiam &c. neque his commutatis formis, intercidere rempublicam pute-mul, cum neutra sit essentialis, ut supra ostendimus.
322쪽
ROMANO G1RM. y23 mutatio tam a civibus quam peregrinis. s. Peregrini non nunquam hostili impetu occupatam, nonnunquam misericordia & ossicio. ducti , fessam regiminis vitiis :rempublicam, transformant, sed tum resti rui rempublicam pro prio Imperio oportet, secus enim non conversa sed subversa foret. 6 Cives aliquando mutuo imperantium & parentium consensu prioris formae pertaesi ; Caepius vi convertunt.
7. De priori ius expeditum: est , si consensus sit liquidus; at nonnunquam insensili transitu, sepius etiam arte adhibita, pedetentim alia figura irrepit , quod
in nostro Imperio & patrum a cidisse memoria, & nostra aetate adhuc sensim contingere , mi rum est reprehendere, vel, quod sciam deprehendere neminem,
323쪽
8. Si vi res agitur , sublimis atque exacti iudicii est decernere, iurene an ini uria subditi con . tra dominos armati consistant. Etenim vis Imperii & parendi necessitas totius reipublic compagi innexa est, ut Imperia subditi pati cogantur , quamdiu ex confirmatione reipublicet orta &parendi & regendi relatio consistit. Constit autem, quamdiu
moderatores reipublicae interitum non machinantur .Eousque
igitur subditi passive se habent,
quia fundamentum relationis in1ubditis est potentia passiva, ut
parte I. demonstratum est. Hinc
igitur, si Dominis subditi restiterint, quantum in ipsis est , naturam pervellunt, quippe , quod passivae potentiae sit recipere actionem , non repellere : pati, non agere. unde & passio actionis
324쪽
nis perfectio , a Philosophis di
cta est. . y. Hinc vel Taicae Imperium ferre oporteret, si legitime imperandi potestatem quaesiisset. nam religio Imperiorum essentiam non ingreditur. ut patet
stolorum. Io. Non tamen hoc eo per-.tinet, quod omnia etiam iniuste .ac impie imperata facienda sint: naturae enim de Deo debita civilibus praeceptis non succumbunt. Sed quod resistere ac clavum reipublicae excutere non liceat etiam nequiter viventibus:& inique praecipientibus , nisi summam reipublicae flagellent. Iuste quidem nequitiam luerent huiusmodi Tiberii, sed subditi non possunt poenas exigere propter defectum jurisdictionis , ac hinc adeo est, quod dicitur maie-X L statem
325쪽
6 REs PUBLICA statem non habere supeliorem nisi Deum; qui gravissimus principum ultor est . ut ait Salom. in Prov. & hoc quidem minus impeditum , si simplex est reipublicae forma. 1 r. Sed cum inter plerasque nostra quoque respublica mixta sit , magnopere exquirenda est miscendae reipublicae ratio , ut
sciri possit, quis hic & illic Imperio polleat, scilicet ubi solius
Caesaris est Imperium, dicto audientes omnes esse oportet: ubi
statuum simul & Caesaris 4 ibi communis iurisdictio suspicienda est ue nec quicquam ibi Caesiarsolus pr*cipiat : etenim ut illic nec imperandi potestas soli Caesari competit , nec proinde ulla obligatio patandi incumbit subditis , sic talia Caesaris Imperia ultra potestatem seu iurisdustionem ius dicentis impune , Imo iure, reiicimus. Eadem est sta
326쪽
tuum ratio, illic quicquam prae - cipientium ubi solius Caesaris est iurisdictio. Qtiar vero solius Caesaris sit maiestas seu suprema jurisdictio, & in quibus Caesaris &statuum communis potestas Aristo cratici Imperii genus emi mei, id per totam diuertationem tentavimus, distinctis ubique re- rum partibus , extremo licet diu gito depingere. ΙΣ. Ex superioribus cognoscitur quam absurda fuerit & ridicula Philippi Hispaniarum regis Commissio, qui Alvari Albano pro gubernatore in Belgium eunti , plenissimam rerum omnium , quam ipse non habebat, potestatem demandavit, vel obtritis & convulsis quibuslibet privilegiis & juribus. Sed Alba- nus huius impotentis mandati vestigia ita pressit, ut rebellarint ne Belgae, an propriam in gerenda republica potestatem propu-X ue gnarint,
327쪽
gnarint, non adeo abditi sit intellectiis. Sane mireris Belgas, hanc suam Imperii communionem ubique privilegia appellasse, cum jure proprio, non privilegiis , quae alieno beneficio accepto feruntur indeque dependent , de regimine participarint. non siccus sere , ac si quis proceres Imperii non maiestatica porcstate sed precario privilegii iure, comitiorum participes putaret. videat Lector Metters. I lib. 3. IN uan. 3 9 . Hor.
13. Iuste inquam Imperii proceres pro modo huius potestatis
certis rerum in toto Imperio gerendaru partibus & propriis regionibus definitae, belligerantur, dc commistam Caesaris ac suam potestatem a cuiusvis insultu tutam praestant unde Mauritii Sa onis suscepti contra Caro
tum V. belli non culpa,sed fortitudo depraedicanda est, qui Caroli
328쪽
ROMANΟ-GER M. 32'roli C fatis dedomitaGermania iam triumphantis ac converso reipublicae statu omnia ad perfectam scilicet Hispanorum obedientiam redacturi, conatus, ingenti animo rςpressit. Sed identidem inculco, non omnium rerum intuitu principibus belli potestatem competere, sed tantum illic, ubi communis procerum & Caesaris jurisdictio est. I . Abs his fuerit , nihil est
tanti, ut subditijusta arma contra supremum Magistratum cieant, vel fraude & dolis legitimam potestatem declinent, quo- . quo etiam praetextu ac fuco in bedientiam obleverint. nec laicos quicquam,& clericos, ut loquuntur , interest, pariter enim
politicae potestatis indigi consimili parendi jure censendi sunt. nec opus est multis, aequabilem parendi sortem tota scriptura identidem ingeminat, etiam si a
329쪽
33o RESPVBLICA principiis politicis discederemus. Et obsecro, quid ipsius Salvatoris nostri & Apostolorum exemplis potest esse illustrius 3IS. Quo sceleratior est Ponti-
si cum Rontanorum tyrannis, qui ab imperatoribus primum constitui soliti. Thuan. 2. Hist. Scomnino subiecti Imperio non solum nefandis artibus jugum Imperii excusserunt, sed horribuli divinae scripturae ab usu, ac diabolicis prorsus praestigiis cum
omnia Christianorum regna, tum praecipue Imperium Roma-uo-Germanicum incredibili rabie & audacia attriverunt, neqUedum consistere patiuntur. Ecquae
tandem Romani Imperii est maiestas , si ut Romanae aulae peniculi supparasitantur,& pontificii status propemodu agnoscere Vi dentur, pontisiciae potestati sub iuncta est. nulla, nulla prorsus est
Caesaris & statuum maiestas , si
330쪽
ROMAN O-G E R M. 33IImperium a Pontifice dependet, quia manifestam implicat contradictionem, maiestatem aliunde dependere. In dependens esse dependens. Si peregrinus est Pontifex in nostra republicam onsolum non liberam , sed nullam rempublicam habemus , peregrini scilicet Principis Imperio obnoxiam. Si civis, neque dum est ulla Caesaris ac statuum maiestas sed Pontifex est reipublicς Dominus: cςteri, Caesar scilicet &Principes sunt subservientsts magistratus. Si vero vacuus potestate est subditus Imperii chir Caesar& Principes Imperii maiestaterritam probrosia tyrannide conculcari patiuntur Θ Cur Caesares ac Electores solio pontificia autoritate depulsi suntὶ aut unde obsecro est tam enormis , quam Pontifex sibi vindicat, potestas 3
aut denique cur non ex communi jure subditorum in ordinem X 3 cogi -