장음표시 사용
251쪽
A. 16 Io tum duximus. Reliquum est . ut Serenitati Vestrae bonam a DEO valetudinem, & prosperitatem exoptemus. &C.
AD CARDINALm SANCTA CRUCIUM.GRavissimae calamitates Regni nostri & impendentis Tureici
belli ineuitabile periculum adigit nos repraesentare statum rerum nostrarum suae Sanctitati, ejusque paterna deposcere ausxilia. Confecti enim, & exhausti per tot annorum bella retundem dis simul tot hostibus praesertim Turcicae potentiae, potentissimis eotiam Regibus, & validisimis gentibus formidandae pares esse lolino possumus. Adijei et notabile momentum Illustritaris Vestrae authoriatas, & in rem Polonam affectus. Cujus quo certiores sumus, eis magis & libenti iis apud Sanctitatem sitam desiderio nostro favere cupiumus, & amanter requirimus. Bonam interim a DEO valetudinem Illustritati vestrae exoptamus.
TRibus Epistolis Serenitatis Vestrae de data M. & Πma Septem
bris ad Nos datis, insimulque nobis ista octobris redditis uni hac noli 1 libenti officio respondemus. Probe novimus V, gore Pactorum Bidgostieri. obligatam fuisse Serenitatem V. ad no 1iram felicem Coronationem, Consiliarios, aut inficiales suos mittere, qui seudum de arcibus & oppidis Bitoae & Lemburg ad Regnum nostrum pertinens recognoscere, & literas recognitionis & renovationis seudi a Nobis accipere debebant. Ac licet Nobis non constet de causa legitima, cur id officium & debitum, in hac felici C Tonatione nostra non sit adimpletum, exinde tamen Pactorum religioni nullum detrimentum fieri pro observantia eorundem, & pro sngulari erga Serenitatem Vestram nostra propensione declaramus Altera epistola recte memorat Articulo vigesimo primo foederis Bid-gostien. dispositum esse, ut id ipsi in foedus perpetuum post electione nostram ab utraque parte renovetur, confirmeturque juramento deo Fuper praestito per Deputatos in animam Principalium jurantes. Equidem nihil Nos probius, sanctiusque ducimus observantit,& plenaria e ecutione foederum, uti cum omnibus Principibus vicinis, iti pariter cum Serenitate Vestra, quod omnibus officioru documentis ex parte nostra comprobaturi sumus. Est tamen quod.Nos &Resp: Polona ex parte Serenitatis Vestrae desideremus, prout id Pactis conventis cum 'Ordinibus, & Statibus Regni Poloniae sub tempus electionis nostrae per Nos juramento firmatis, atque cum scitu legatorum Serenitatis vestrae in Capitulatione nostra insertis, ac in publicam lucem em natis comprehensum est. Quod quidem punctum Capirulationis nostrae super praetensionibus Nos inter ac Serenitatem vestram ad imuicem per Commistirios dignoscendis &sopiendis, memorati Sereni-
252쪽
tatis Vestrae legati non tantum pro rato & grato acceperint, sed etia AECanoam, cum easdem non leves disserentias,&praetensiones jam aliis S renitati Vestrae per legationem sub Inte regno expositas, iterum ex parte poloniae proponi, & cum legatis Seremtatis Vestrae Vars aviae iiib tempus Electionis juxta responsum per legatum Rei p. Magnim cum Bogussaum Principem Radgiωill Μ. D. Lithvaniae stabuli Praefecctum a Serenitate Vestra datum agitari atque definiri optaremus, idque tam Nos ore proprio, quam per ministros Status nostri proposneremus. Iidem legati Articulum praedictae Capitulationis pro parte sua allegantes, & opponentes non posse jam eo tempore, & loco desuper tractari, sed rem in aliud tempus, atque ad Commissarios vigore ejusdem Articuli Capitulationis, nec non juxtaPacta nomina dos differri oportere, responderunt, penitusque intacto negotio discese serunt. Quod attinet tertiam Epistolam Serenitatis Vestrae, Articulum de Praefectura Drahi mensi continentem, agnoscimus centum viginti
millia talerorum pro sumptibus bellii & delectu militum Serenitati miliae ἱ Republica Polona deberi, atque in destini non solutionis Arcem & Oppidum Drahim cum omnibus pertinentiis S attinentiis vigore Inscriptionis & obligationis sibi servientis a Serenitate Vestra potuisse propria authoritate apprehendi. Minime tamen Serenitas V stra negaverit, decenter &sti vatis omnino gradibus id fieri debuisse, nam&requisitio summae in Comitiis apud totam Rempublicam juxta morem hic observari solitum praeeedere,&in quantum Rex & MD publica exsolutionem Summae detrectassent, denuntiationis alter gradus servari, atque deinceps Serenitatem Vestram vigore Iuris sui secturam apprehensuram, publice id prius intimari debebat, quod omnino non factum, aut non rite factum, ae sub tempus ipsum a dicationis Regiae consternata ac confusa Republici, minus convenio inter attentatum, est quod doleamus, prout in recenti ordines Resgni per alte memoratam legationem suam dolorem justum expres runt, & restitutionem dictae Arcis &Praefecturae Drahimensis in manus Reipublicae salvo deinceps gradu decenter juxta Paeta requirenodi & denuntiandi instanter, ac inistra postularunt. Quae res cum ita se habeant, opportunum maxime, &Pactis conveniens erat, mitti l Marenitate Vestra Consiliarios,& mitiales ad comitia Coronationis nos strat, prout eandem literarum officio amanter invitabamus. Nunci rempore tam angusto,& elabentibus proxime Comitiis aliud consilio iam non superest, nisi ut literarum recognitionis,& innovationis se est de arcibus & oppidis Bitoru&Lemburg extraditio, nec non iuras menti super renovatione de confirmatione foederis perpetui in animas prinCapalium praestatio ad alia comitia proximo mense inrtio cesebranda disseratur. Parati porro erimus Comissarios ex parte no-tra aes proponendas, ct excipiendas, determinandέsque ultro, & cNro est serentias, & praetensones deputare, quibus omnib9 juxta se
raiarum pactorum plene compositis, ac penitus dissicultatibus, ct pr. tensi,
253쪽
A. tDo tensionibus sublatis, ea, quaecunque ex pactis obligamur praestare libenti animo adimplebimus, prout etiam ex parte Serenitatis vel ' strae adimpletum iri plane confidimus. Hisce ad literas Sexenit: πιν . . strae responsis, & singulari nostri propensione, ac sincerae amicitiae erue foederis, & bonae vicinitatis studio declaratu, confirmatoque indem etiam astectus nostri testimonium, titulum in Lemburg & BLO. Serenitati vestrae adscribimus. Reliquum est, ut bonam valetudinem, & prosperos rerum successus Eidem Serenitati a Deo prescemur. Datum Cra viae.
CELLAMUM. II. Ianuari, in ΝΟn dubito te reducem seliciter Vatiaviam, ex aula Viennensi
literis inveniendum, quo Capitaneum Radomensem 'ἀ,--δε. st Rege ad me cum relatione conlummatae in illa aula negotiationis, missum, ex pernoctatione hodierna expedio. Gratulor animitus, te sanum redime, simulq; veniam peto, quod ad tuas die Io. DecembrViennll datas non responderim, faeta 1 te spe celerioris pro die praesentis, tui reditus, certificatus; reserens, quod in eo rerum aestu. mei memor fueris: Tam magnificae negotiationis successum Rex io pse gratulatus, tum enim plane fui Variaviae, cum tu conclusa es se pacta matrimonij hujus, cum Arhiducissa, literis nuntiares, quc a totum faetiam condigne pro decore injestatis, velut per magnunt ministrum. Ipse non nisi acceleratus aduentus sponsae, me commo uerat, qui praesentiebam, quod haec inexpectata nouitas contra as.' ',
securationem Regis, qui pluribus Senatoribus declarauerat, de praeo grfixerat actui huic solennissimo diem I9 Iunij, faustam felici ejus Majestatis electione isc sublimatione ad thronum Regium, magn1
in animis hominum excitatura erat apprehensionem, peti jq:, ut perlexpressum cutiorem, moram huic celeritati injiceret injestas Re .gia, expeditione ad te sine mora facta, sed acceptari non meruit sim q. cera & fidelis praeruautio: Et tamen si tam praecipitanter intempestiuae hae nuptiae fuerint celebratae, magna erit suspicionum occasio in equestri ordine, cum undiq; concurrant expostulationes, qui lbus mihi exprobrant majoris authoritatis uici, hanc in tanto nego- tio praecipitantiam, unde timendae in comitiolis, & deinde comitiis dissicultates. Excipient loco faustarum apprecationum novamis
sponsam acclamationes, Rexq; frustra se exponet suspicionibus; ein jus quis alius fructus erit, quis conflictus continui, in quibus jam taedet vivere. Nec tu modicae te expones inuidiae, vel ideo, qubd id tul asseris, famam esse industrii, in quo te fraterne praemoneo bam, dum mihi propositum tuae legationis aperires, detegeresue arcanum quod ad eam functionem esses destinatus ; dissuendi ta-
men concluri, tempus non erat opportunum, nec celandi eramus de ea declaratione, quae totum suspenderat negotium cirea matri
254쪽
Suppetiarum petisse. 22Imonium Regis, quod non in penetrali, verum iά praeset tia omni
um concludendum erat; alias Rex non ex Senatus consilio ut deo huerat juxta pacta, verum privato arbitrio, vel paucorum hoc tam ii momenti negotium expedivit: Cujus quales nam sint effectus, estiam tuas peruenis te ad aures non ambigo, cum etiam meae hisce
rumoribs plenae sint aures, quod scilicet id aegre ferat populus, no vaque comitiolis & deinceps Comitiis creetur dissicultas, quae si rupta fuerint, aliae nobis sedes quaerendae erunt, in hac enim Patria subsis stere non poterimus: Vnde, ὁ quibus haec Neo sponsa amaritudinibus replebituri Iam ei compatior, licet eum non spero favorem quem faventer praenuntiat Zeb2ydovius arbiter oc praeses arcano frum totius negotij. Obsecro per superos, Patriae miserere, aulae vi- ennensi essicaciter persuadendo, ne primordia regnandi Regis no stri tam praematura praecipitentia, subitaq; inductione Dominae . turbare velit. Non id utiq, elabetur, nemo thronum eripiet, Rex ' suam, assecuro, habebit sponsam, id tamen, in eo fiat, ut antiqua
priscorum jurium forma, usitata in matrimonij transactionibus, Omnia peragantur, tuaque negotiatio, honor, praemia proposita mas . neant in integro, res nostrae pacificentur, comitia Deo dante trans quille concludantur, succedatq; universalis pro reformatione conssensus. Quis enim Regem impediet, quominus ex hac domo conso tem ducat, ex qua tot rarae sanctitatis Dominas habuimus. Et inssuper res tua authoritate actae conciusionis nequeunt pati mutatios
nem: Ad quid ergo hac praecipitantia populo per se suspicanti dc m
tuenti, caedes causari, fomenta contra libertatem superaddi, civesque turbari debent, quod tamen certo certius subsequetur, nisi nuptialis actus differatur, quo, expedit ut exhilaretur populus, agnoscat-ue suam non in larua dominam, ut ei dedisti eloquia, inter natas Germanarum & Polonarum pulcherrimam. Proba, ite fide tua agere tantum utraq; in aula posse, ut & Regis attemperes erga sponsam amorem, & sponsae ardorem mitiges, quae tantis se frigoribus intendit exponere, non alio succensa igne quam amoris. Cedet id maximo tuo Patriaeq3 merito, cujus caput omnes hi insultus petenti
i Piget in his vivere turbinibus, quibus in dies addimus taedas. Μi- s ere n*tri & tui, tua Principem emollire velis confidentia, ne nos,' seque ipsum praecipitet.
AD REGEΜ. IL Ianuatij. Accepi per manus Capitanei Radomensis, ea qua par est reve-
retitit, scriptum Domini, simulque verbalem ejus relation quod Viminae a. m est, & conclusum; pro qua confidentia, submis sas referens grates, meum brevibus explico linsum: dc sicut mihi ea praecipitantia in tam grandi negotio, ex rationibus,quas ante novum
annum versaviae Vestrae Μη-ti expressi , displicuit, postularique,ut
255쪽
a α 67o per celerrimum cursbrem Vestra Majestas praemoneret Procati latium, quatenus cum Imperatrice dc Archi ducissa non properaret in Poloniam, contra expressam vestrae majestatis voluntatem, ut suis ui Ineris Majestas vestra deduxit, suo eum instimstu hanc fecisse probatis
accelerationem, quae tantas tractura post se praevidebatur consequen tias, ex adventu tantorum hospitum, contra datum a Vestra majesta, te verbum quibusdam Senatoribus ue citra consensium tantae partis se
natus, qui magnis rationibus id dissuadebat in illo consilio, cujin
conclusionem non audivimus; quiaΜajestasVestra auditis nostris selitentiis, quae bipartitae erant, alij enim judicabamus quibus meo scia-su anteivi)utinjestas vestra consideratis omnibus circumstantiis tent-poris, perpendendo vel maxime desiderium populi, & praesertim telo 'tii ordinis, qui hoc in praeterita electione promovebant,&ipsia pacta conventa, cum Vestra Majestate inita, hoc quoq; punctum contine
hant, ne thlei 3 Repub: universa, 'ad ineundum conjugalem statum ac- . cederet, licet id fors errore typi in pactis additum non fuerit, aliquot tamen palatinatus ejus memores erant, & fortiter Nuntii eorundem Palatinatuum promovissent repositionem ad suum locum inpacta conventa tantae importantiae paragraphi; si fatali Reipub: casu comma rupta non fuissent, alij magis confici, arcanorum Vestrat Majestatis, placendi studio privatis ducti respectibus, animo bene merendi deDomo Austriam, quae summopere hanc cum Vestra majestate curabat conjunctionem varia ad id adhibens instrumenta etiam ex eremo vocatis ad obeundum Ablegatorum munus; idem negotium soli citra reliquorum consensum in secreto penetrali concluserunt, & ad latri praecipitantem deduxerunt essectum, non concesso tantillo Vestrae Majestati temporis, quo illud senatus consultum more & consuetusne veteri, Concluderetue id enim non audivimus, nisi ubi suam Pr 'cancellistus, nemini speratam, Viennensem profectionem denunti-
asset: Quis enim sperasset signaturae Μinistrum, summi apud Μajeo 'statem respectus & intimae admissionis, citra antiqua Sc nova exem- pla c non enim spirituales verum saeculares, gnari status matrimoniis alis arcanorum ad condicenda sponsalitia adhibebantur hanc susic plurum functionem: in quo, ut verum serear, ijs ipsis super quaeΜa- rietas vestia ex formula suorum Antecessorum juravit, non satisfactum pactis conventis, expresse volentibus, ut Majestas Vestra negortium matrimpniale ex Senatus consilio determinet, quod tamem se- .eus hoc th puncto 'factum, non sine juris laesione: data enim hae propositione ad decidendum, auditilque nostris sententijs, suspendere in vestra Naiestas dignata est conclusionem , affiniendo eam ad deli- herationem,' ad quam postea formandam vocati non fuimus, nec ptius ejus expeditionem audivimus, quam vidissemus in re & effectu, dum Pro ea ellarius Legatus pro Archi cissa declararetur, quod ..
factum eontra stylum ordinarium hactenus in Senatus consilio con-
256쪽
De mare monio Regis. 227 proponitur Senatoribus, expedire solent & concludere, at hic factu
modo contrario, primum practicato mea memori1 exemplo, lusi in Parisiensi, Viennensi, & Anglicana aula; ubi Principes cum pluribus communicant consilia, concludunt cum uno & altero ministro.
rum, quos sibi privato eligunt arbitrio. Resert ergo Majestas Vestra hune eonclusi indebito & inusitato modo consilij, quod cui non dubito, undique delatum id esse intestati Vestrae rumoribus magna animi acerbitate tertius ordo hanc sui suscipiat postpositionem, quod
majestas Vestra imminentia comitia cum ista deliberatione non expectaverit; quomodo vero alia speranda erunt nobis comitia, c 1 qui bus 'tamen totius Patriae pendet securitas quos undiq: circumstant mala in nostram parata perniciem l cum Moschis nihil certum, nisi ruptis tractatibus bellum ab ea parte timendum est, cum manis stat rupturae det CZarus occasionem, non restituendo, contra suum juramentum Κyioviam. Ucraina penitus jam aliena, in qua, velut propria, Principis sui Imperatoris Turcarum, terra hospitantur.Tartari, portiones extorquent, quod nostro etiam militi non licebat. Quid aliud praeter fremitus ex comitiolist quid expectandum in coomitijs, nissi amaritudines non contentae, ex quibus quomodo consoromia & unita formabuntur consilia η Persisto itaque in eadem eb firmius sententia, cum qua praesens coram vestra Majestate constiti Var aviae, idemque meo, & tot Procerum in ordine Senatus, nomine
postulo; qui me non cessant compellare, ut id a vestra Maiestate petam, modestiore verbo, quam illi mihi committunt, utor quatenus Majestas Vestra his siuspicionibus & metu suuna dignetur liberare populum, non inducendo hospites hos ante comitia, & nisi h bito totius Reipub: in hoc suo proposito consensu. Fidat Majestas Veostra ejus erga se propensioni, cujus amoris tot manifesta accepit docu--nta; an non melius & laudabilius erit neo,sponta si eam faustae apprecationes, & universales plausus suscipient i breve hanc moram sustineat, decet tam excelsum statum ista verecundia & modestia Cum majore incomparabiliter tam ejus, quam nostro erit commodo & decore, si condigno apparatu siuscepta fuerit more marum A- viarum & Amitarum. Nemo eam utiq; Majestati Vestrae eripiet, nec Proscancellarius patietur suae diminutionem negotiationis, quam jam summa dexteritate perfecit & conclusit. Non recte consisunt,
fidat mihi Majestas Vestra qui securitatem ejus domini j in potemtia Domus Austriacae fundant. Trita potius tenenda via , qua tam nobili gressu summa rerum mortalium attigit Μaiestas Vestra, consfidentia scilicet & amore populi. Non avertant hi susurrones cor Majestatis Vestrat a fidelibus subditis, cum murua sit semper reciproscatio, ut ameris, ama. Id opto dc demisse postulo, quatenus celeri Nuntio Majestas vestra praemoneat Viennensem aulam, quod proopter grandes, plurimumque importantes rationes tantorum disses rat hospitum susceptionem. ia Vestrae Μ estati pro Bacchanalibus ua to
257쪽
a. i6 7 opto adventum Zamostiam & convocationem ad la Ducum exercio tuum, habendumque cum eis consilium, quomodo impedienda sit Turcis possessio Verainae, sicque spero imminentia comitia sere ad vo tum Maiestatis vestrae, in cujus osculo manta haereo.
Quemadmodum post DEUM ejusf gratiam soli amori e L
um debemua adscribi M Regiam fortunam nostram; ita nihil prias est nobis eura, quam ut eundem amo rem fidelis
tum Vestrarum non tantum conservemus, verum etiam continuo am
geamus, non immemores iisdem quitas acquiruntur, Regna primip is retineri. Non sine riseris ergo es injuria flensu delataου, nostras ad aures, traductiones pereipimus auibus nos disereditare in populo in mira es obstinata eontendis malevolentia,sismendo pro ansa effectuendarum suarum intentionum matrimonium nostrum eum Archiduo eissa majore natu μrore Imperatoris; de quo brevem genuinam jacismus informationem. primum liberis V Irarum Melitatum m tib s ad Regium thronum fuimus proclamati, varia nobis a mariis prosposita erant matrimonia. Ostendebatur via eoiligationis eum Gallia per connubium eum Madame desie du Orseans promittendo in vim dotis aci missiones. Erat in ore Neptis ex foro re defuncta Regina Ludovisa. Habuit suam is quibu/dam eommendationem es promoti nem meissa Neoburgiea. Ad quaι partisationes quominus nos inselinaremus, non tam privati renectus, quam publiea tranquillitatis studium motivo fuit. Non visum etiam nobis in privata domo in undum matrimonium eum non ignorassemus quanti motus in Repub.
sub Rege Sigi mundo Augusto hae de ea a exsurrexerint. Vicit imsuper flensius S eonsilium bene nobis es Reipub. faventium, quatenus
raras nostras es intentiones dirigeremus in domum Auseriarum, ex qua si per timentes DEum, elementes, omnibws ornatas virtutibus
Reginas Potoma prista saecula effreeens repraesentat memoria. Post νmpta ergo coronationis Comitia, quarto die in frequentissimo Senatu fecim a propositionem per Apremum Regni Caneeuarium de ineundo matrimonio, d ms eandide aperiremm inclinationem ad Imperat vis siororem, nemo inventus est, quicomis bis dem set; imo omnibus hane es non aliam preponento G de tempore non nisi variabant flens tentia; quanquam etiam in Me pondera rationum espluralitas sensuum pravaluis, ut nusid mora insi postibile esset, etiam ante Cο ι a matrimonium eontraheremus. sevd quia proprio motu eujusvis
factum; dicere possumus ita visum δiritui S. , provoeamus6 ad
fidem es restentiam Senators, quod nunquam de hoe privatas tam ferentias, nee eondictamen ullum aut praeticationes per nos, aut aliamin quempiam fecerimus. conclusio concilio senatus pratiarum actione pro unanimi bonos erga nos affectu determinavimus intentio
258쪽
De matrimonio Regis. 22ς nem ad Arehi Fam: solum non nisi templis in deliberationem ad beneplacitum nostrum accepimus eum hac declaratione, quοκ per id matrimonium commune mel maxime bonum etesimis rassicere. Iuhoe fundamento unanimis Consilij Senatorum re bene jundata processimus ad expeditionem Legati, evicimush ab Episcopo culmensi Procancellario Regni, ut hane justiperet functionem exemplo P Urembsj Procancellar0 Regni'Principis Rad iiij Cancellarij M. D. Lit. Di hujusmodi legationibus pro Regio matrimonio ad domε.Austriacam sunt perfuncti, non multo etiam ante tempore modernus Episcopus C coviensisprotunc Procancellarius Regni SSapisia Pro- eaneellarius M. D. L. extra Regnum legationes ob iterunt. Post i Elam S approbatam infrequenti senatu instructionem sine mora ac- tinctus itineri Proeantesiarius Regm eum magna siua gloria nostro totiusf grmis decore hanc peregit legationem. Pacta matrimonialia melioribus, quam quondam fuissent eum Constantia es Catilia, conditionibus eon stituit: Nusium extraordinarium onus in Rempub: r tione dotis Neons dolis contraxit; Insuper post conclusum S sub- Icriptum tractatum; non inscripto sed oretenus solius matris Imperatoris intentionibns, juHisse rationibus bono nostro SReipub: comm
dans, non necessariu occurrens sumptibus acceleratum tempus matria
monialis actus Acumh ins Ioctovia concessis: De quibus omnibus idem Procancellarius Regni in proxime imminentibus Comitiis plenam dabit informationem. Sie itas descripta re prout geIIa esse ' conclusa: optamuου obnixe quatenim contrariys manis S masi faventibus relationibus aurem non praebeatis. Speramus in D illasi os confusionem relaturos qui nobis eam more ingenu sui fors obnunquam contentanda sua desideria, E interesse eonantur deducere. Itainimi nobis hoc peremptorium liere, glorisbum tamen Er utile Reia pub: matre monium, eripiet tempus, quo tractentur negotia Reipubl: bellicae δε actiones obeantur; quas si opus fuerit semper in persona nostra obire parati sumus. Reformatio futura Dct dante confort- no-Lira quia circa jus S antiqua exempla dependet a consensu totiua Reipub: desideramuου per quam ardenter quatenus id negotij nuntiis vestas ad futura Comitia committatis: Nihil utis novi aut Reipubronerosi exigimus; omnes γ Jes ae res nomas Iamentibus assectibus fidelitatum vestrarum eoncredimus. Ωuibus inte rim bonam val
VOTA QUORUNDAM SENATORUM IN COMITIU
I BITA. Anno 16ZO. Episeopus poseaniensis post factam Regi apprecationem omnium sat
stitatum de aeviternae in seras aetates ineolumitatis, sub dexterae D vinae protectione , qua ad Regium thronum est provectus; revocavit proventus steipub. ut scilieet oeeonomias Rex ipse manuteneret, ab Admi Distratoribus serio rationem exigeret; Smvelensem oeconomiam, restituta
preti3 redimeret, evicta sibi a Republ. in eum finem concessione proveri -
259쪽
as. IDo tuum, suadebat quoq; , ut Lubienio reciperetur vacantia, di digniori eo . ferretur: similiter De natus Variavienus post Doni, ut conferretur Lip- scio, Regenti, pridem de curia bene merito, siquide Doni acceptis hinc ultra quam Ioo millibus proventuum in Italia residet .Quoad defensionem Patriae, promovit Consilium bellicum tractandum semotis Arbitris , simul confirmationem foederum cum externis principibus, di expeditionem legationum ad conciliandam amicitiam. Quoad stipendia solvenda exercitui, constit tionem hybernarum, di provisionem ulterioris militiae, aliaque puncta, in lpropositione Regia expressa, referebat se ad consensum totius Reipublieaea
limiliter rhtione determinationis valoris monetarij, dc pretii rerum . Quia vero necessitates Regiae requirunt a Repub. sublevationem, conveniens esse judicabat, ut in eum finem aliquae providerentur contributiones: COn elusit sermonem iterata Regi apprecatione caelestium in oecupato throno benedimonum. Episcopus Plocensis, praemissa Majestatis veneratione, de solenni apprecatione, compellando comitia illa, comitia corremonis, in qui hus tandem aliquando sub auspici js Regiae Majestatis, per generalem omni Um Palatinatuum concordiam, ab onere infortuniorum relevabitur Respu-hlica, animabat, ut, quicunque alliserunt ad diffidentiarum scopulos, eluctari niterentur ad promontorium bonae spei, supplicessique Regiam Majestatem deprecarentur. Ad Regiam se conformando instructionem, promovit deservitae mercedis restitutionem exercitui, in ejus tamen auctionem non consentiens, revocato magni olim Senatoris Opalin seij, Palatini Po-maniensis exemplo, qui firmissimam oppositionem in auctione exercitus fecit Uladisia o IV. in eamque non consensit. totum robur in nobilitate eo sistere demonstrans: in auctione enim exercitus timendum Gemplum qu Iij Caesaris, qui aucto exercitu, ab eo factus est Imperator. Hyberna Omni- ino statuenda esse suadebat, propter coercendam summam Oxercitus licen in 'tiam, in extorquendis portionibus; solutis enim a Republiea per Deputatos hybernis, obviabitur licentiae, lachrymaeque oppressionibus expressae, ab oculis pauperum abstergentur, di militem, hactenus ab eo elongata, divi na sequetur benedimo. Solutionem debiti Ducibus faciendam promovit; in alijs punctis generali se consensui Reipub. consormabat, eonstituendam monetam intimando, per adinventum modum ab hujus rei gnaris: sortificationem Cameneci summe esse probavit neeessariam; eum locus ille sicu- tum sit totius Poloniae, item renovationem Dederum cum aliis Principibus, praesepim cum CZaro Moschoviae; velut summe necessariam propter Othcimanicam potentiam, in his comitijs concludendam; providendosque sumptus Comissarijs ad tractatum de perpetua cum Molcho pace, judicavit, concludens sermonem consensu in reformationem, di coronationem Regiis nae, ac innovata Regi apprecatione. Episcopus Luceoriensis, si ulla laudatione Regis ordiendo sermonem, circa ortas diffidentias ardentisΙimh Zelabat, conquerendo, eas hactenus eradicari de Republica non potuisse, cujus medelam, ut Rex in his ebmitijs efficaciter provideat a clementia incipiendum esse judicabat, per eam, re stituendam esse unionem civium, di confidentiam affirmans. Quo ad alia puncta Regiae propositionis, eosdem, quos in praeteritis ruptis comiti ja, pr mebat sensus, scilicet defensionem internam di externam in praesentia Du- cum efficaeiter provideri posse, deservitam mercedem exemitui solvi debe- ire, cum moderatione tamen hybernorum, ut ea deputati solverent. non l' vero exercitus sibi acciperent, judicavit. Necessitatibus Regia esse suum rendum suadebat, eum feeonomiae sint vastatae. Debita Ducibus ut exsoruvantur, similiter Cedanensibus, vel, ut per legem approbentur. Item, ut lcorrespondentia renovetur cum externis Principibus, principaliter vero eum I
260쪽
. Garo, expedita ad eum legatione, habitis prae oculis periculis ottomanicis, deinde cum Sumis; qui ipsi nos ad id stimulant, necessarium esse cenis fuit. In materia monetaria, item in puncto reformationis di coronationis Reginae, alii 'que; idem sensit cum prioribus. Pro-Cancellarius regni, facta Regi appreeatione faustorum omnium, destendit ad exaggerationem securitatis internae de externae, addens; securitatis internae primaria esse arma, cum externis tranquillitate, quae ei te citas non perfidietur, quam si ita tractentur comitia, quomodo conclusa est Mareschalci Nuntiorum electio: ut ergo consilia in his comitijs eb facilius in ianum coalescerent, proponebat primo agendum esse de punctis propositionis Regiae, deindet de instrumonibus Palatinatuum, tum demum dein- Rantijs di desiderijs privatorum. Qui vero rumpere tentaverit comiti ut eum Majestas Regia proponat in universalibus Palatinatibus, ita puniendu, quemadmodum cordyla di Zabohreychi a Palatinatu Κῆoviensi, in quantum autem quispiam Nuntiorum in re justa protestatus fuerit; ut, etiam absente Principe, sueritne valida necne ejus protestatio, decidatur. EL quia Senatores juxta legem, de residentia, non resident ad latus Regium, quam ob rem cum aliquot Senatoribus Regia Majestas debet concludere; ideo augendum esse numerum Senatorum ad residentiam, proposuit; qui vero ob aegritudinem pro residentia venire non posset, ut in locum sui alium substituat Senatorem. Ut autem Reipubl. omnia paterent consilia Regia, optabat, per legem ex equestri ordine designandos binos de gentibus D putatos, qui in aula Regis residerent. Approbatio pactorum cum imperatore, quia Reipubl. est necessaria, ideo executioni mandand m esse insimu hat, uti di executionem per approbationem pactorum cum Electore Bra deburgieo, solutionem stipendio exercitui, reparationem monetae, di exorta Litantias. Quia vero defensio ab sexternis incursionibus eonsistit in viribus ordinarijs exercitus, ideo, in quantum hic exercitus a sua non destiterit pertinaciat ut Palatinatus eum numerum alterius e medio sui erigant, idem itali solvendo stipendium; Dueatus vero Ut vaniae 3tiam partem stipendiarij, vulo Κwarciane, exercitus sustentet. Uhraina, 6oo. pro mense Cosaeos sistat, communis motus ut pro triennio constituatur, qui semper cirea fe- Rum S. Joannis viritim in campo consistat, propter pacem internam de externam. Palatinatus Cracoviensis, quia ad defensionem publicam, sciopeis tarios milites, Rallaros vocant )apud se constituit, qui vel maxime vastare solent patriam, ut hastati militis in Ioeum eorum vexilla erigat, hyberna , quia intolerabilem ruinam causare solent Reipub. ut ab hinc per De- Putatos tam ex equestri, quam ex Senatorio Ordine, designatos, repetantur, ad quae, etiam spiritualia bona aliquantum contribuere possunt, prahae vice: sicqή di exercitus suam habebit sustentationem, di Ducibus sumptu, providebitur. Scilicet Supremo 6o oo. Campestri goocio. Notario campestri isooo. Quod attinet exercitum extero more militantem, huiuportiones datas, inter stipendia computandas esse judicabat, ut fit in Germania, ubi, datθ militi apparatu bellico, nihil plus impenditur, nisi pro vi ctu: Duees ut se juramento obstringant exceptis modernis possestaribus λsimiliter totus exercitus; qudo stilicet; fideliter pro Rege de Republica pugnabo, fugam non dabo, nee mortem detrectabo, juxta militares artieulos, qui ut singulis legantur trimestribus propter conservandam disciplina; Ductaque singularum campaniarum, seu expeditionum dent rationem in seriis' pto Reipublicae, ad faetendam meritorum inter milites discernentiam. Pro solvendis militum stipendi js, relinquendas esse contributiones, sed alio m d3 contribuendam esse quotam a subditis censebat. Ad reparationem mo
netae, necessarium esse dixit, metaoriale Imperatoris; addens e sensu suo ge