장음표시 사용
281쪽
meus clementissimus, mense praeteriti anni novembri Basileam appulit, ut propter periculosum aiffectum se curae meae concre deret. Ex mandato Principis ad consultationem vocatus fuit Medicus excellentisi simus, Dn. Johannes Jacobus Me rem, qui posteaquam de Celsitudinis suae ameitu mecum candide & amich contulisset,aniamum nostrum induximus, historiam moris hi consilio medico includere,quod a nobis humiliter oblatum vultu sereno accepit Princeps toga & iugo supra aetatem com mendatissimus,
Stirpis grande decus columen prael re Badensis, Delicia insicti Casaris, Orbis
282쪽
pue conqueritur, est dyspnoea quaedam cum molestissima tulit, quae tum in primis evenit,quando corpus aliquot passibus ambulando & acclivia scandendo movetur. Causa hujus mali proxima, seu morbus a quo pendet, tum nomen affectui impertiet, tum omnem curam & sollicitudinem M dicorum ad se trahet. Quoniam habitus corporis apud Serenissimum Principem consumitur, pulsus frequentior & celerior est, nec non manifeste purulenta tussi ejiciuntur, supervacuum erit inquirere, num tubercula cruda vel lapilli in pulmonibus' anne vero catarrhi ad bron ia ruentes hujus mali Autores forent r quamvis serte negari non possit, tubercula cruda hanc calamitatem praecessisse,&nunc catarrhos purulentae per tussim ejectioni acicedere, saepe enim pauxillum puris, multo sputo pituitose pellucido involutum, conspicitur, imbhis diebus vidimus uvulam elongatam, & fauces
rubicundas a sero acri, haec Ioca alluente & exasperante. Potius operae pretium erit indagare, unde pus hoc proveniat, an ab empyematet num a v
mica pulmonum peculiari solliculo vestita 8 an vero a substantia eorundem primum indurata & tamdem suppurata 8 Empyematis latentis suspici nem movere posset pleuritis Serenissimum Prine,pem mense Augusto Anni C i o I o C L X XIII. aDfligens, quae nec sputi ejectione,nec sudore, nec ali- , ter judicabatur, nam ab illo tempore tussis & dyspnoea inceperunt, magis magisque increverunt &hucusque perdurarunt. verum licet haee indicia
283쪽
Οns ERUATIO MEs MEDICAE. Esssuspicionem empyematis probabilem reddam, neutiquam tamen illud evincunt; nam Serenissimus Princeps a mense Augusto praedicti anni usque ad principium Aprilis annic Io IcC LXXV. obambulavit, equitavit, castra sequutus est & praeliis interfuit, imo utcunque dyspnoea cum tussi post motum molestaret, illa tamen protinus cessavit, quando humi decubuit: adde qudd in pectore nullus unquam tumor apparuerit, & utrique lateri situ etiam pumili incumbere valuerit, quae tum praestare tanto temporis intervallo impossibile fulcsit,quam primum enim pus in cavitatem pectoris ex abscessu rupto stillare incipit, indies augetur, &saepe brevi ad insignem copiam cumulatur, nisi exitus alicubi pateat,nam a congesta puris colluvie pulmonum distensio impeditur & diaphragma deprimitur, unde summa respirandi dissicultas vel orthopncea subsequitur, & siaepe in puctore, ubi
empyema est, tumor excitatur. vomicam apud
Serenissimum Principem intra pulmones potius latuisse, multa sunt, quae fidem indubiam faciunt, nam a Septembri praedicti anni usque ad Aprilem anni clo ioc LXXV. semper dissiculter post
motum respiravit,& quamvis multum ac vehementer tussiret, ne guttulam quidem puris ejecit, quod signum erat tum obstaculi cujusdem in pulmonibus, ob quod usu respirationis amotu aucto non lassiciens aer pulmones subire potuit, tum at i- cujus irritaminis ad tussim inanem impellentis, hoc autem omnino vomicam fuisse inde manifestum evasit, posteaquam Serenissimus Princeps
τherma Aq-granenses praedicto mense Aprili bibi
284쪽
re incepit, nam vomica hac per aquam calidam, atomis sulphureis imbutam, copiosius haustam, emollita , atq; post in itinere rupta, pus tam copiosem affatim exspuit, ut uno atque altero quasi ri-Vulo propulso protinus novum puris effluvium e pulmonum bronchiis fauces impleret, illudque sine magna tussi vel leviculo impulsu aut simplici screatu ejiceret. Insuper Serentissimus Princeps vomica hac maximam partem depleta nondum finita cura facili me respiravit, adeo ut scalam concitato cursu scandere valuerit, quod ad hunc usque diem nondum licuit, unde firmirer credit, si post potum aquarum quieti vacasset, aut aliter valetudini sese consuluisset, quin integram sanitatem recuperasset. Vomicae exordium praecipue adscribi potest potui frigidet,aestuante corpore,cui Sereniss-mus Princeps nimium indulsit: nam a potu frigidae superfluo sanguis sebito coagulatur, unde portiuncula sanguinis grumosi intra vesiculas pulm num subsistit: adde, qubd natura sanguinem coagulatum & grumosum praesertim in partibus principibus peculiari folliculo quasi circumvallare soleat, ne gravius damnum inferat, interim cum iste sanguis non moveatur , ille in pus convertitur, quod sensim augetur; cum autem solliculi vasis p culiaribus dolentur, ex illis perpetim aliquid stillat, ut ex indole omnium tumorum cum solliculis constat, qui saepe a minutissimis exordiis ad i ns. gnem magnitudinem excrescunt. An verb a men.
e Aprilis anni cla Ioc LXX v. usque ad diem quintum Novembris substantia pulmonum indurata & cavernosa seu sinuosa evaserit ρ vel ut uno. Verbo
285쪽
OBSERvATIONES MEDIGAE. 26 Iverbo dicamus, num pulmones cum labiis duris exulcerati sint ρ indagationem seriam postulat, at que in hujus notitia rei cardo verti videtur. Tale vitium pulmonibus inesse minantur dyspnoea post
absolutum thermarum potum rediens, tussis vehementissima, veri puris ejectio, febris lenta pulsu se
prodens, habitus macilentus,& lassitudo *ontanea universalis: confirmant idem compages comporis valde gracilis, scapulae alarum instar promunulae, proclivitas ad febres intermittentes, conturiuas & malignas, quarum omnium vehementiam non semel Serenissimus Princeps expertus est. Licet autem talis in pulmonibus labes adsit, illa tamen nondum magna observatur, nam Celsissimus
Princeps placide dormit citra ullum steriorem aut sibilum inter respirandum, pumili situ utrique I teri pro lubitu incumbit, expergefactus mane partim puris absque labore excernit, nec ad copiosiorem ejectionem post somnum stimulatur , quod
alias phthisicis solenne est,postquam scilicet somni
indultu aliquandiu a tussiendo quieverunt: ins per color faciei vividus est, bene appetit,non sitit, nec sudat, urina prorsus naturalis est cum Iaudabiali sedimento, habitus non valde emaciatus, cutis nondum squalida & scabra, nec capilli defluunt vel a pastu corpus aestuat. Quae cum ita sint, apud Serenissimum Principem ulcus detergendum ac consolidandum,& quoniam a pure inquinamenta
sanguini immiscentur , quae febrim consumentemessiciunt, ipsis occurrendum & tabes diligenter praecavenda erit. His indicationibus, DEO benedicenis , congruis auxiliorum remediis satisfieri
286쪽
posse spem faciunt aetas juvenilis, temperantiae amosiqui a primis unguiculis aquae potum persuasit, omnesque animi motus ita compositi, ut nunquam nimii sint, & labes pulmonum nondum ad supremum gradum deducta: quomodo autem si fulis satisfaciendum sit, sequens methodus doce it. Mane hora sexta detur remedium ulceri dein tergendo & consolidando conveniens, praestri planempe aqu* & electuarium antiphthisicum D Fo mula aquae antiphthisicae sequens est N. radat. trior
Alii remedia ex ligno guajaeo & sulphure parata
ex arte commendant, verum illa Sereni Ili mi Prin. . ripis
287쪽
cipis temperamento calido & sicco non convenient. Decocta antiphthisica, qualiacunque fuerint, mature ventriculus fastidiet. Opiatae ex con servis ignaviores sunt, quam ut possint praedictis indicationibus satisfacere. Quid de conserva r sarum rubrarum nonnullis decantata, vir expe- rien tissimus, Franciscus de te Boe Sylvius judicet, illum.
e . lib. IV. prax. med. tra I. IV audiamus. Caeterum
ad mundati ulceris conselidationem silent commendari rosae rubrae atque ex i psis parata conserva, cujus effectum magnum hactenus non vidi, quoniam ubi copia majore sumitur,quod ejus Laudatores praecipiunt, ventriculus & intestina multo phlegmate replentur, unde non saltem appetitus
prosternitur, sed & chylificatio laeditur, imo non semermolestum frigus in ventriculi regione oboritur,a quo vix aliquot mensium spacio aegri liberantur, uti hoc aliquoties observavi. omnibus istis
remediis praeserimus pulverem anti-hecticum Po-reri , qui legitime praeparatus & ulceri & febri egregie resistit, cujus grana undecim aut tredecim in aqua scabiosae concedantur. Sumpto hoc pulveret aqua antiphthissica usurpetur: hisce medicamentis iterum indormiscere potest Serenissimus Princeps. Mane hora octava tu vesperi hora quarta assumat duo vel tria cochlearia sequentis gelatinae. rasiur. C. C. non usti Inii. und. aq. font. Ib iiij. flent bene coopedita in digestione in loco calido horis viginti quatuor ,postea actis radic. tussit in. sis. or. bellid. minor. Mij. si recentes haberipossint, esscacius evaderet medicamentum) be .endiri
recenti alch mist. sanicul. a Pi. passular. majori exacinat. ἔπι. col. lento igne paulum ultra remanentiam medietatis,
288쪽
colatos fortiter exprese is adhuc colenti misie confect. a herm. 3iue indantur fictili ct ferventur in lato stigiis. Gela- tinae luperbibat justulum alteratum, aut quod ventriculo gratius seret, gelatinae cochlearia ali quot immisceantur jusculo alterato, quod ex he biendi viae&floribus bellidis minoris recentibus paretur. Interdiu subinde electuarium anistiphthisum & tuls urgente rotulas sequentes usur Pet. 6.θec. diatragas.stigid. 3θ.diatrios simplici 3, boli
men. ver. 3g. pulver. anu-hectici Poterj f. confeci. a herm. 3θ.s . opt. aq.scabios Alat. F. s.a. rotula pro beneplacito siumenti. Ne molesta tui sis somnum i terrumpat & pulmones nimium concutiat, interdum tempore decubitus emulsio praescribatur. amygdal. dul. recent. σίοπα. 3θ. papaver. as. 3iss.
ηq. scasios farfari a R. sacciar. νομα. tab. h. Remulsio. vel quandoque grana tria pitularum de eyn noglosso Benedicti Faventim aut Johannis divelferi concedantur. Purgantia in hoc morbo penitus proscribend4 sunt, hoc vel sola diarrhaea sponte nonnunquam superveniens & plerumque lethalis docet: Imo observavimus , nonnullos ab usu purgantium subito enecatos & alios in phthilinimmedicabilem praecipitatos fuisse. Chirurgicorum auxiliorum nullum hoc tempore adhibendum novimus praeter fonticulum , cujus ta-mcn excitationem noc brachia nec pedes macia Ienti facile admittent. Diaeta accuratissima, sine qua omnia medicamenta frustranea sunt , diu exacte observanda erit. Aer sit temperatus ad caliditatem magis vergens; nam frigidus & h nudus admodum nocet, cum iste omnibus ul-
289쪽
Ons ERVATIONES MEDICAE. 26seeribus, imprimis autem pulmonum damnosus sit. Serenissimus Princeps vescatur cibis boniseeei & facilis digestionis, nempe carnibus vit linis, agninis , vervecinis , ferinis junioribus, zllonum, aviculis montanis , piscibus carnem . iabilem habentibus, ovis sorbilibus, oryza cum laeta aut jusculo carnis cocta & hordei cremore, nec penitus denegandi fructus cocti scilicet prunorum , pruneolorum , pomorum , pyrorum,
passulae majores & minores , nisi diarrhaea adsit. Pro potu ordinario sequens decoctum bibat radic. china recent. 3ῆ. aq. font. 136 coq. par. in cillat. μιθr..riolar. purpur. giiij. papar. rhead. ἔθ. βir. --hur. H. misita. Parcior coena lautiori praestat. Somnus pomeridianus declinandus est. Conducit in hoe affectu alvum adstrictiorem quam fluidiorem esse , si diarrhaea invalescat, emulso amygdalina cum decocto C. C. usti paretur. Num opotus thermarum Aquigranensium tempore verno repetendus sit φ ambigimus; licet enim thermae istae potenter detergant & ulcera interna emunis dent , atque hoc nomine forsan phlegmaticis nain turis prosint, nihilominus illas ob temperamentum Serenissimi Principis calidum ae siccum &febrem lentam gliscentem suadere vix audemus. consultatum Basilea die V. Nopembris a. Sin Iu Lm
290쪽
66 BERM HARDr VERE ASCHAE Posteaquam Serenissimus Princeps per aliquot septimanas nominatis in praecedenti consilio remediis cum manifesto emolumento usus fuisset, mihi demandavit , ut de valetudinis suae statu & medicamentorum effectu Dn. D. Me erum certiorem reddam, quod sequenti epistolas me praestitum est.
Nanimi consensu inchoata eum Sereni limo Principe medendi methodus feliciter succedere videtur , nam febris lenta hecticae prodromus decrementum semit, tussis molesta imminuitur, materia per exscreationem ejecta rarb purulenta observatur, per duas noctes cum lavamine nihil exscreavit, blande dormit, bene appetit ac concoquit, & urina semper laudabilis conspicitur , imo in brachiis caranem generari nuper advertimus. Ob metum
diarrhaeae per aliquot dies ab usu diaphoretiei Iovialis sive pulveris antillectici Poterj nobis abstinendum erat, hodie verb illum rursus usuris pavit. Aqua & electuario anti-phthisico , g latina eervin1 & exacta diaeta aliisque in comsilio nostro praescriptis Serenissimus Princeps diligenter utitur. unde si felix iste remediorum