De ortu ac progressu haeresum Io. Witclefi in Anglia presbyteri narratio historica authore fr. Petro Maria Grassi Vicentino augustiniano

11쪽

Dello Studio di Padoa.

HAvendo vedulo per la Fede di revisone. & adi probatione det P. Fr. Lodovico Fracastorio Inquisitor di Vicema nel Libro intitolato: De ortu, sprogressu Haresum Ioannis Miris Presburi Anglicam Atietore P. Petro Assaria Grassi Vicem

tino Augurimiano r non . effer cos' alcum contro laSanta Fede Cattolica , & parimente per Attestato dei Segretario Nostro 3 niente contro Prencipi, & buoni costumi, concedemo Licenza a Tomaso LaueZari Stam- pator in Vicenha che possi effer stampato. inervando gl' ordini in materia di Stampe, & presentando te solite cinpie alle Publiche Librarie di Venetia, & di Padoa. Dat rc. Agosto ITO6.

asino Gadaldini Secret.

12쪽

HISTORICA

De ortu ac Progressu Haeresum

IO UIT CLE FI

M Cap. I. Ut lesus Haeresum noctri temporis Protoparens. Eius rim patria, ingenium, ac studia. Oxonij lauream Iuscipit, At Sacerdos, inde publicus Pro et ori parochus , ac Collegis Cantuariensis Praefectus. Ob denegatum Episco, patum fit Hareticus . Falis densis a Raudin j -- po Iura vindia

catur .

ovarum Haeresum colluvies . quae tot Septemtrionalis Europae Regiones, foedando, orbi Cain tholico eripuit, ab Anglia una earum nobilissima inlausta traxit Natalia. Parentem habuit Ioannem Mitclesum Presbyterum Apostatam non vulgaris eruditionis hominem qui nimium sibi assumens, contemptis orthodoxae fidei placitis, impia proprij cere bri commenta in Ecclesiam intrudere pertentavid. Hinc in absurdissimos errores lapsus , antiquarum Haeresum Monstra Orco tandiu conlepulta intimi calamo, quasi A magica

13쪽

, NARRATIONIS HIST. HAER.

magica virga excitare ausus, immane bellum, diuque duraturum. Catholicae Ecclesiae indixit. Natus est in Pr vincia Leycestrensi Lincolniensis Episcopatus Disces: De patria nil certi, nisi cum Ecclesiae de Lutter orth Rector fuerit, talem quoque patriam habuisse dicamus . Positum est hoc Emporiolum prope Viam militarem Romanorum Wallinis eat nunc appellatam, quae a S L

sto Fluviolo ab Avona originato interrupta, Ponte cinniungitur, qui de Lutter orth nuncupatur, quia vero imtercissus, in causa est, cur via tam celebris minus hodie frequentetur. Humili sane loco obscurisque Parentibus, at ingenio peracuto aeque ac servido natura donatus, In primis literis domi teneros consumpsit annos, Adinlescens Oxonium tanquam ad scientiarum mercaturam

prosectus, in Collegio inrthonensi ob rei familiaris angustiam adscriptus suit, quod Gualtherus Menon Episcopus Rossensis in agro Surriensi olim fundaverat, mox

Oxonium anno Ia7q. transtulerat, ac ex ipsus nomine Merionense appellaverat. Hic omnes artes, quas liberales vocant, tanta ingenij talicitate perdidicit, ut caeteros longo post se intervallo reliquerit . Emenso studiorum curriculo, ac Doctoratus laurea omnium plausu suscepta presbyteratus charactere suit insignitus. Factus Sacerdos inter Academiae Proseffores Magistri artium munere decoratus ita se gerebat, ut quoties publicas disputationes haberet, omnes suis acuminibus in admirationem traduceret . Hac ingenij talicitate in tantam animi elationem incidit, ut quosque etiam doctissimos despiceret, eorum que emta, ut se solum sapere videretur, tanquam

inscitiae nugamenta in Scholis, in Circulis, ubique Veblicaret; qua dicendi mordacitate scholastica Iuventus , uti asolet, attracta, ad ipsum prae caeteris audiendum maxime confluebat, summisque plausibus. quos impem se aflectabat, e Cathedra descendentem prosequebatur.

14쪽

Non multos post annos Paraeciam Ecclesis de Luttervvorthastequius, Praetecturam quoque collegia Cantuariensis sis hi obsequentium iniquo potius favore, quam iure obtinuit . Hoc Collegium Simon Islepus Cantuariensis A chiepiscopus Oxonio instituerat, ac prsscripto firmaverat, . ne ulli unquam nisi ex Regularium Ordinibus talis Praefectura committeretur , at Uvitclesus pingui huic proventui inhians, malis artibus potitus, Archiepiscopi pN- scriptum, hactenus inuiolatum, instegit. Hinc exortis contentionibus, causam post longas disceptationes Romae dirimendam detulerunt, ubi examinatis hinc inde rati nibus, Regularibus victoria cessit, statimque Pontificis decreto a Prssectura deturbarunt. Quare indignatus VVit-clesus, sibique bolum e faucibus tam cito ereptum aegre serens immane odium in summum Pontificem concepit, quod tamen callide aliquandiu occuluit, spera ob sibi ablatam Prffecturam, Vulgomiensem Episcopatum facile impetraturum; Verum hac sua spe ob repulsam frustratus, intestinum odium effundens, Roma ΠεEcclesiae authoritatem, quaedam fidei dogmata in dubium paulatim reuocando, perstringere coepit, qu mpostea contumeliosissimὸ proscindendo, palamque toto impetu etiam ex . cathedra oppugnando, pervicacissimum haereticum se prodidit.

Istam porro impio huic homini potiorem sitisse causam

apostatandi testatur illorum temporum scriptor Τh - mas Uvaldensis Anglus Carmelitici ordinis decus, fideique orthodoxae contra Vultclefistas strenuus Propugnator tom. i. doctrin. fid. lib. a. an. 3. cap. ω. ita cre

ditur 'viteles fecisse, quia ut dixit Robertus S risuriensis Episcopus in magna Synodo Cantuariem, sis cleri Uvigorniensem 'δcopatum non assequi

fuerat, quem optauit: & lib. 4. an. 3. cap. I. s

15쪽

NARRATIONIS HIST. HAEMeles, quod scilicet dolore amisi Episcopatus in Umigreniensi Ecclesia ad quem suspiravit incaute, har sim suam is citauit contra dotationem cleri, es'

omn/m Ecclesia dignitatem. Nec mitum Uvitclesum eo quod Episcopatu indignus iudicatus suerit . factum

haereticum , cum sere omnium veterum Haereticorum

mos extiterit, ob aliquam dignitatem merito deneg tam , ab Ecclesia recedere, ut de Nestorio, & AEtio tradit S. Epiphanius haeresi et q. De Thebule Hegesippus relatus ab Eusebio lib. q. his . cap. aa. De Te tulliano quem Cantaginensis Episcopatus accepta I pulsa , ab Ecclesia descivisse scribit Pamelius in eius vita ; seu , ut vult Baronius ad an. aor. indigne fortasse tulit illum. nempe Victorem Papam conterra

neum suum, sebi honore 'alatum, πιι quod ab ipso non adeo , ut sibi praesumpserat haberetur vel coleretur offici, . De Meletio ut resere Socrates lib. I. his . cap. 3. alijsque quamplurimis quos recensere nimis longum esset . Quapropter Augustinus Parens sanctissimus haereticum pingere volens sic ait lib. de Vtilit. credendi cap. r. Hareticus es, qui alicuius

temporalis commodi, s maxime gloria principatu3que Ius gratia . fabas, ac novas opiniones gerit mel sequitur.

Hism antequam ulterius progrediamur hic parumper immorari enimur, quo laudatum Uvaldensem, quem doctorem, & ductorem in hac nostra narratione sequumur, ab ignominiosa quadam macula ipsi turpiter inusta vindicemus. Iulius Baudinus mei instituti Theol gus ac iuris Canonici Prosesses in sua dissertatione Historico Canonica pro identitate reliquiarum S. Patris Augustini s s. pag. o denarrato miraculo de obtenista sanitate cuiusdam pueri fili j Annae Francias uxoris Pauli salae Pellicari, per aspersionem aquae sacri putei

'. existe

16쪽

Jo: UvΙΤCLEFI Cap. t. sex stentis in scurolo Ecclesiae S. Petri in Coelo aureo Papiae, haec subiungit: Solum addo. me non putare , quod aliquis eam aspersionem supersitionis arguere possit. Nobis enim res es cum Catholicis . non cum Thoim Vvaldensi, quι tit testatur Beliarminus lib. 3. de cultu Sanctorium cap. 7. asserebat benedictionem aqua esse veram practicam necromantia , inqvcm errarem etiam lusi fuerunt olim Bohemi te-

se is ea Sylvis, qui fuit ponea Pius II. lib. de

origine Sohemorum cap. 31. Uno eodenque ignominiae ictu duos celeberrimos fidei defensores impetit , V valdensem scilicet , quod asseruerit benedictionem aquae esse veram practicam necromantiae, & Bellarminum , quod id a Uvaldense assertum testetur ; sed quam falso utrunque dictum sit, ex ipsiusmet Bellarmini dictis euidentissina convincitur. Do ipsissima eiusdem verba initio citati capitis: Primi, qui eiusmodo benedιctiones irridere caperunt, Uvaldenses Iunt. - tet ex ragmento operis Ronerii, quod extat

in fine liari Claudiis Co sord contra Uvaldenses

G similium , esse veram practicam necromantia ἰidem de hismeticis in Ghemia grassantibus scribit Eneas S,'us lib. de Migine P emorum Cap. 3 s. Quibus verbis docet Bellarminus, Haereticos Uvaldensesitas benedictiones primos irrisisse, & post eos, easdem

veram esse practicam necromantiae Vultclefistas aut masse: ad quod comprobandum, testem adhibet uvati densem, qui tom. s. suorum operum tit. Σq. toto ca pite IG8. hanc haeresim contra VultcIesum 3e eius asisiectas validissime consutat, ita inter alia scribens: De

aqua item benedicta non est apud Umiutorias - plex

17쪽

ε NARRATIONIS HIST. HER. plex blasphemia dicentibus eis in libello oblato Parin lamento Regis Richardi quasione quinta , quod exorcismi se benedictiones facta super vinum . p

nem , es' aquam sc. funt vera fractica necromantia potius quam sacra Theologia. Et infra num. q. quis ergo fidelium vel minimus dubitat, qui Euangelium semel audiuit . quin divinς benedictiones Vpia preces creaturarum naturas exaltant es efficia uni potentiores quis Chrinianus hoc ignorat Damones hoc credunt es contremiscunt. Unde certior factus omni fide contesor, quod ars Damonis callida est, qua per Lotardos . idest Uvitclesistas res

nai ιnter gentes contra sanctificationes s benedia ditiones Ecclesiacticas in res Iacras. Non enim rem ciat Damones aqua nis Lancta, non sal, nec te se , uon domus . vel arma. non homo, non cremtura alia . nisi sacra , nisi adiuratione purgata ,s crucis ignatione defensa. Tunc torquetur. tunc fugit. s ligatus non fuerit, ubi diuina s summa virtus fuerit inuocata . tunc Chrιnianis nocere non potes , ubi signa sacra persenserit, hareticos excitat, qui Iacras res ut viles despiciant , ut ablato propugnaculo sanctitatis in rebus , Diabolost pateνι introitus . Paganus si hoc diceret inter meus, Diaboli flatim censeretur amicus et sed hac per falsos Christianos probatius operatur e Sancti

autem Patres antiqua Ecclesia contra eum hanc aquam benedictam commune remedium prouiderunt. Quis novus hareticus contra eos en audiendus

1impliciter pHoc ne est asserere aquae benedictonem veram esse practicam necromantiae, an potius oppugnareὸ Non astruithoe vvaldensis , sed ab haereticis uvaldensibus , &Vvitai fissis impie dictum uiget ac destruit 3 & hoc

18쪽

est quod verissime testatur Bellarminus cuius verba parum observalla Baudinum puto, ne dicam, illa ex scribendo, dormitasse ; equidem nominum similitudine deceptus, lini densem cum Inldensibus confundens , insignem fidei propugnatorem Haereticorum Sectar ascripserit . Audiat interim qua laude, quove encomio maldensem honoret Cardinalis Bona morum fanctita te ac doctrina Eminentissimus in Notitia Authorum

pag. 8. Thomas Waldensis Carmelita magno sto lens ingenij acumine, ut ex Doctrinali Mei colli

gitur quo Harmes extirpantur . Et de divina Plaum ia cap. q. g 3. Contra quem, nempe uratcle- sum , setit murus aneus s columna ferrea pro

domo Dei Thomas Waldensis fidei Catholica exi

mius propugnator. Interea Mitcleius nil aliud mente revolvebat, quam Emesesiasticam Hyerarchiam destruere ac Religionem Cais tholicam evertere, quippequi de sibi ablata Praesectura ac denegato Episcopatu iniurias ulturus. Sciens Ver nullam prorsus Haeresim absque Principis praesidio haud longius progressam, Aulam frequentare caepit, Omnemque artem adhibuit , ut Regem ipsum Eduardum

huius nominis tertium sua peste contaminaret , quod ex eo facile obtinuit; nam cum Clemens UI. Romanus Ponti sex tunc temporis per Bullam decrevisset, ut duo millia marcarum a Cantuariensi & Eboracensi Dioecesibus annuatim solverentur in cuiusdam Cardinautis subgidium, qui redituum angustia ijs carebat qua sui gradus necessitas postulabat. Rex Summo Pontifici Sese opposuerat, rescissaque Bulla, iussam pecuniamne solverent Cantuatiensi ac Eboracensi Archiepiscopis graviter inhibuerat; huius inter Regem & Pontificem dissidi j occasionem nactus Witclesus primum praeci puis Aulicorum, inde ipsi Regi insinuare caepit, sum

19쪽

mum ius in rebus Ecclesiasticis ad Regiam Maiesta. tem spectare dumtaxat , nec aliam Ecclesiae Potestatem , excepto uno Iesu Christo , in proprijs Dominijs agnoscendam e quod putidum semen postea in licem illum Primatum in Ecclesia Anglicana sub Henrico VIII. produxit . Pessimi huius hominis dictis maxime adherens Eduardus alia quaedam in Romanae Curiae detrimentum prohibuit, quae refert Henricus Knygii ton illius temporis Scriptot de Eventibus Anglis ad

annum i 3 8. Super quo Rex mist in singulos Comititus Regni, ne quis ab eo tempore is deinceps admitteretur per Tullam ad aliquod beneficium nec reciperetur sine licentia speciali Regis . Insuper Magnates s Proceres Regni Anglia obloquii sunt, sminari, quod se Papa conferret beneficia Ecclesia tilibus provisionibus serve indigenis stis alienigenis ,

qua quidem beneficia Antecessores fui contulerant

Viris Religiosis N Ecclesianticis in Eleemosinam , ut pro ipsis π animabus fuis orarent ; ipse ea beneficia in manus proprias repeterent, sicut Antecessores habuerant, o de eis ad placitum disponerent .

Ex ijs a Rege tam acerbe imperatis , Procerumque in Pontificem minis animatus Imrelasis , incaeptam telam es ori licentia pertexere satagens, praVis opinionibus , quas erudita hypocrisi vari, Evangeli j ve bis insarciebat , pronis ad sua commenta Aulicorum animis facile corruptis, totam pene Aulam pemici sis erroribus impleverat. Quod cum ad aures Archiepiscopi Cantuariensis pervenisset statim, qua potuit solicitudine, Mitclefi conatus reprimere curavit, facilique negotio perfecisset, nisi Regis Procerumque quorumdam patrocinium obstitisset ; ne tamen optimi Past ris officio ac muneri deesset, quam cito Opusculum

congessit quod appellavit. apeculum Guardi Terxij,

cuius Disiligod by Corale

20쪽

eulus initium erat: O Domine mi Rex utinam δε- peres , in quo vultclesi fraudes detexit , eiusque simpum solum esse suis versutijs Ecclesiam diuidere ac

religionem abolere monstravit, propterea suum esse , uti Regem Catholicum decebat , haereses obruere nascentes, nouorumque dogmatistarum fauces regia ain. thoritate susicare . Sed Eduardus χelantissimi Praesulis monita nihili faciens nullum periclitanti Religioni remedium atulit, nec adhiberi permisit; quare Uvit-clesus gratia Regis securior factus Oxonium reuersus publicὰ in Academia contra Ecclesiasticos omnes deis bacchari caepit. Eorum Collegia, gradus, & magist ria, ipsas quoque Universitates esse ethnicorum inuenta dicebat, a Christo suis Sacerdotibus prohibita, quod postea exaravit in Tractatu super caput ar Matth.

cap. s chrisus hic prohibuit specialiter Aporiolis O fuis a acerdotibus gentile magisterium siue scholasticum , licet toleravit quod persona aliqua non Sacerdotes latiter magirarentur: ipsi tamen in hoc peccant graviter quod contra Christi petoeptum sduplicem statum persectum inaniter sunt Iuperbι.

Et infra : Preuiter omnis secta, status . vel opera

tio quam Christus non approbat in suo Euangelio, Ut rationabiliter dimittenda r ideo quoniam chriasus non a robat, Ied reprobat gentile Magio rium supradictum, patet, quod scut quatuor δε- Vs, quas L e memini , en de Ecclesia dimittemdum . Item in Speculo militantis Ecclesar cap. 2α

scribit: Quia enim Christus non ordinavit istas Universitates, seve Collegia, mani sum videre , quod ista ficut graduationes in illis sunt vana Gentilitas introducta, in cuius signum tam cor grair , quam Ad graduati quarunt qua sua sunt Oaritatis regulas deferentes 1 ex quo pustulant in