장음표시 사용
161쪽
de s m Augustinum in libro de digerentia spiritus
M anime cor habet duos uentres Milicet dexterum κsinistrum. Dexter enim uenter plus habet de sanguiν ne qua de spiritu,qui spiri tus generatur ad uiuifican
ς'I Caueritur quare cor sit rotundum Κ habet figuraei fg re piragmidalem. ERespon.fm Aristo. p fgur rotunPyr g da non habet angulos M ideo cor est rotundsi ne ma teria corpori nociva ibide pos it retinere. CAliter respondetur fm Aristotelem quia figura rotunda ea motui aptaIV ideo figura rotianda fm Aristo.metha phorice agononia dicitur ab a quod est sineta gonos angulus quasi sine angulo.QQueritur quare in solo corde per excellentiam fit sanguis QRespon.quia sanguis est in eo tanquam in proprio loco uel tanquam efficiente quod alij dicunt
de epate. Unde cor a nullo mebro recipit sanguine , ted alia membra ab eo.
CQueritur quare aliqua animalia non habent cor Respondetur licet non habeant cor,tamen habet aliquid proportionabile cordi,vt patet de piscibus Manguillis qui spinas dor si habent pro corde. Cur spu/ WQueritur quare ut videmus ad sensum i brutis alatatis paly libus utinauib'dc pullisIcapite ipsis amputato cor 'ION capiti adhuc pulsat uiuit. Respondeturqa spiritus ui b cor ads talis 3c diutius manet in eo quam in alijs mebris,eo huc palpiν scor est primum uiuens M ultimum moriens,ut ditat. cit Aristo .de senectute iuuetute,ergo cor pulsat ecplus mouetur quam alia membra. Caueritur quare omne animal carens eorde uela
portionali ipsi cordi caret sanguine, ut patet in mus1cis. et Respodetur quia cor est principiti sanguinis, modo deficiente eausa deficit effectus. Queritur quare pulsus cordis certius Iudicatur in dextro latere qua sinistro CR fidetur quia calor cordis ibi facit maiorem habilitatem Sc calorem,& ergo Vnde acci ibi plus sentitur quam in sinistro latere. dit cordi CQuare calor aliquando sincopat,ut patet in caduo fincopis . cis x in epilepticis. CRespondetur m Constantinu
162쪽
Inlib.de stomacho,s hoc fit ex defectusui sus Ni pelicularum qbus cooperituriquibu, tunc infectis corsncopat M aliquando fit ex infestione membrorum Ucmorum. Unde quado ex orificio stomachi exit humor uenenosus ille Iedit cor ia membra sibi uicina, re tunc Illa inducsitfincopietatione cordis. eLNotan' dum Arist.dispositio cordis maxime cognosci Expulus tur per pulsum cordis,quia pulsus uelo3 magnus ta cognosci/frequens cognoscitur siue testatur super caliditatem turdisposicordis M super bonam complexionem, pulsus tar/ tio cordis. dus M debiIis testatur supertrigiditate cordis ta malitiam complexionis,unde mulieres inquantulunt lasne habent tardiorem M debiliorem pulsum a uiri.Et hoc etiam patet per alias causas ut infra patebit. CDe stomacho. Cauare stomachus est amplus. LRespodetur fm,11 lArist.in lib.de aialibus,quia in eo cib',ut in olla pristmo decoqvitur M digeritur, purum ab impuro seo Paratur. Et ergo per multitudine cibi natura ampliata Quare stomachus estroisid .ezRespodetur fm C stoma Constantinum in lib.de stomacho,quia si haberet an chus sit rogulos tunc in illis cibus pocius maneret,ia sic homo tundus. nunquam febribus carentiqtamenhumores eleuano tur sc consumuntur iano absconduntur propter eius Q Ouare caro stomaei sit multum neruosa &sensibilis. σRespondetur=m Aristo.& Constantinum, qa neruisunt dilatabiles M extensibiles, ta ergo somasinus tempore repletiois dilatatur 3c tempore famis restringitur, ergo natura sagax disponit neruosum
CQuare stomachus digerit. σRn propter calore
in eo existentem,quia calor prouenit a membris uiocinis Lab epate M cordetquia videmus infabrica ar/te oe calor ignis separat eruginia ruscoria a ferro,aurum a cupro argentum a stannolfie digestione per caIorem fit separatio puri ab impuro ,ec talis digestio est quadruplex fm medico .
163쪽
Quare stomachus adiugitur epati,ut patet ad sen 'sum. CRespodetur Fm Constantinuut supra/quia epar est ualde calidum squia dicitur a pir quod ignis ut ergo sua caliditate polsit iuuare ad digestionem. igitur circundat ipsum.
Cur si/ eQuare coiter patiamur plus frigus postprandiumbes studiu stante. TResp5detur,quia tue totus calor uadit ineotinatas stomech prodigestione facienda,&fic partes extepost sum riores inhigidantur calore priuato. Pt pras Cauare postprandiu immediate sit malum stude.dium. re. CRe Mondetur,quia cii calor debet laborare pro imaginatioe stadij,tunc non laboraret pro cibo digerendo,V sic cibus permaneret crudus,ideo fim medicos homo prius debet spaciari postprandium ad ceratum passus,uel fm aliquos ad mille. Cur mu ε ε Quare mulieres ae maxime impregnate primo aelieres im tertio mense habent appetitum inordinatum ad costpregnate medendu carbones cineres Me. CRespondetur Fm appetunt C6stantinu,vis rasquia quales stant humore, in stocomedere macho illaN maei hi talia nutrimenta appetitum. Et carbones. quia in mulieribus impregnatis suntputridi,M corrapti humores repletes stomachii ideo appetist fimistia,cum oe fi utile applaudat sibi simili. Couare stomachus carnes valde pingues tarde digerit. CRespodetur,quia tales carnes natant in stomacho,modo optima digestio fit in profundo stomachi
ubi carnes pingaes non prissant uenire, ergo tales
sunt multu somnolenti post esum pinguiu camium, quia in eis digestio retardatur Quare stomacho infirmo oia alia mebrahnt in se mateleo sano melius sunt singula mebra dispofita. QRndetur fim Constantinuin principio sui libri,qanomachus colligatia habet cfi cerebro,corde,& epa/te que sunt mebra principalia ergo ipso dolete ola dolent CAIiter indeturqa impedita prima digestione cur citius alie digestiones impediuntur na in prima digestione esuriatii principium est infirmitatis/scilicet in stomacho. enes qua CQuare iuuenes citius esuriunt qua senes. Et Mesenes. 1 fm Hypo. in prima particula aphorumoriae G α
164쪽
Primo Ppter incrementii. Secudo pst restauratione uite.Tertio ea c5seruatione uite. CAliter rhdeturi avenes sunt calidi ores senibus eo φ iuuenes sunt frigidi Vficci,ut patet=m Arist in libro de generatione animaliu, ergo calor in iuuenibus plus digerit,ae per coaequens plus appetunt. uare medici precipiunt m existente appetitu comedendi debet quis comedere . et Respondetur fm Avicenna Ttollerare fame est stomachum malis hamoribus x patridis adimplere quos attrahit ad se Ioco cibi,ut patet e experiet ia,cu ieiunamus de nocte habemas appetitsi comedendi ,sed sequenti die minime,ergo est fignsi,stomachus tunc est repletus mastis humoribus,maxime orificiu eius que repletio mest aera sed medax est propter hoc. sumpto modico cibo regreditur statim appetitus, di ergo dicunt uvis Lares pro coi prouerbio τ os est: rufator, quia licet fuerit corruptum malis humoribus sumpto tamen cibo reuertitur appetitus. CIQuare confiliu medicoru est et ho debet succe uec medere. detur Fm Avicena,quia stomachus nimiu repletur x tunc cibus supernatabit in eo et est ualde periculosum. Alia ea est ficut ligna multu frigida suffocit igne sic cibar1a suffocat calore naturale,x ergo optia medicina e uti modestia ut eperameto in
cibo ae pol est uersus .Esse cupis sanus sit tibi parcam an M. One gule metastetas ut sit tibi longa .eza uare alio di alio tepore anni appetuntur alia Natia cibaria,ut in hyeme carnes bouine M uaccine MPorcine. In estate appetuntur carnes subtiliores ut uituline agnine. CRespondetur ideo quia complexio uariatur fm tepus anni,ut patet per A tberta in libro sex principioN.WAliter respodetur,x meliust qaia hoc propter qualitate ipsoru temporu,quia frigus hyemis facit meliore digestione,quia uentres calidiores sunt in hyeme propter frigus circunstans,ut dicit Hyopocras in prima particula aphorismorum, ae Aristo. an primo metheororum. Cur adueniete coes
cisum eduesse cibu . Cur pausatim M suco
Cur diuerss laibus diuersa Petantur ci haria.
165쪽
CQuare cibus n5 debet esse nimis calidus, uis eretinetiber. CRespondetur quia cibus calidus adurit sanguinem Ndisponit ad Iepram,ficeconuerso cibus frigidus morti ficat Sc congelat sanguinem. Etiam ci/bus non debet esse nimis acetosusIquia ille cito inducit senectutem. Item cibus non debet esse nimis conditus, quia ille adurit interiora M postilium cibum oportet potare multum ut post alea cruda. Item 'cishus non debet nimis esse dulcis,quia dulcedo maxime constipat uenas.
Cur co= Cauare sit bona cosuetudo caseu comedere ponmendetur prandium, pira post oia fercula immediate. CReν erus ccei spondetur quia caseus ratione terrestreitatis ae Nolpost pram iidiei tendit adfiindustomachi,Mfic deprimit carnes dium. Mille cibus digerit omnes aliosseipsum diri gerent
potest. Sic etiam dicitur de piris. CNotadum de ca/ seo caseus recens ceteris laudabilior,sed caseus uetus 3c siccusita falsus est pessimus cito faciens dolore capitis,ia epatis facit constipationemiae quanto laesrit ueterioritato x deterior,unde uersu5. Caseus ea nequam nam dirigit omnia sequam. Cur 'post Cauare post piscessit bonsi comedere nuces, dipisces de' cit metrista. post pisces nucesaeost carnes caseus assit. heant co3 espondetur,quia pisces aliqua do sunt uenenos, medi. nus quia sunt dissicilis digestionis, ta faciliter putrescunt ces. 8c corrumpunturiae nuce, iuuant φ digestione,quia sunt mediocriter calide. Alia ratio,quia qnando sunt uenenosi,ut dictum est,moxnux est remedium conν tra uenenum ergo pisces temperantur per nuces Msesanum est sumere nuces postpisces,sed tamen nost 'E tanda est regula de piscibus,quia pisces dicut esse de' aqua clara, petrosa,&nonfrigida,ia lutosa nec qui eta unde uersus.Currant per aquam msdam clara petrosam . Sint eocti uino pisces cum petiosilinolia tales pisces minus nocent. Cur nou' CQuare nouus cibus multsi nocet stomacho ut in cib'st noν festo pasce mestileduntur ex nouo cibo. CRespon/ciuus stoνε detur, quia talis cibus nimis avide comeditur ergo
macho, replet stomachum,ta sic stomachus dissiculter potest digerere
166쪽
ne multi moriuntur,quia estJegula Gal. 8c Hyp g ga. ia interficit pluresst gladius,ideo summopere ualet moderatio cibi x Potus , C auare si malu pensare inmensa M paulatim di νuersa cibaria comedere. I Respondetur,quia quin do ultimu presentatur,tunc primu incipit digeri , Scscpartes indigerendo non equantur, Sc cibus deco'ctus corrumpitur &hoc bene perpendunt gallica, sia ad maius duo uatria fercula comedunt. Est tamemotanda regula de ordine cibario iv quia si plura ha hetur fercula,quo: quedam sunt subtilia indigestin Ne sicut caro pallogi hedorum uitulo*oua mollia 3 1 orbilia Se huiusmodi,tunc illa subtilia debent precedere. Sed grossa tu caro cerupθporco uacca0 alias tur Oporcina uel uaccina, oua dura in patella hicta debent post comedi .Ratio est,q si Preponerent lucipsis cito digestis ipedirent digestione alio0, M tunc subtilia iam digesta uiolenter retinerentur,x in sto νmacho corrumperentur. Lx quo sequitur eructatio nausea fastidium 8c dolor capitis,dolor uentris 8 magna sitis. Et per consequens est ualde nocivum in eadem mensa comedere Iac 3c bibere uinum i quia diis sponunt ad lepram.
gQueritur quid melius est stomacho cibus uel post IuS.CRespondetur lς potus citius digeritur et cib' quia cibus est magis materialis si potus, ergo cibus difficilius digeritur.
C Quare bonii est potare ad prandium. CRespodetur ut potus temperet cibum Sc reddat eum aptu die gestioni,quia olla repleta carnibus aut piscibus si nohabent humiditatem, tunc sequitur illius pulmenti Scolle destructio. E somachus habet se ut olla descoquens cibum, ergo a medicis est consultum inter prandia potare. αQuare bonum sit cenam dimittere serotinam. CRespondetur si deo,quia post cenam non sequia pur motus,sic cibus no intrat profundum stomachi,
sed remanet indigestus,oc sic inducit nocumenta, Mordo sero uandus nsumptice cibi.
adhibetur prandio. Cur bre/ν uis aut nul
167쪽
ergo bonum est cenam esse breue m ridieam,titiae' dersus Cena leuis cenam breuis tibi fit, quia magna
cena nocet medicina docer,res est manifesta. Et ma
gna cena stomacho fit maxima pena Ut sis nocte te. uls sit tibi cena breuis.
Qui se stomacho ieiuno uimini bibere sit ualde ire sanum. Respondetur Avice. et talis sobria po
latio uini dat magnu periculum in cerebro, 3 qua . . do inducit morbam caducum uel a poplexiam. 'κQuare aquam frigida multu bibere est piculosuriri et Ria detur, ρ unum contrario' expellit u impedit 1eliquut it patet p Arist arimo de gnatione, sed qἡ μ- aqua est summe frigida,ergo uenies ad stomachii ii et pedit digestione V calore digeretem. e iis Llhὸρ CQuare bibere de nouo musto fi tualde piculosum infinis si ipsi stomacho, e Respondetur quia est 1 de stibile; i . ergo multum inflat uetrent sic aliqualiter prouocae tu differetiam .i fluxum uetris sanguine. de uersus
Impedit urinam mustam soluit cito uetrem. Sed de uino bono bibere est conuenies. Unde uersus. Vina sit clarum uetus subtile matulv. Ac bene limphat isoluens moderamine sumptum. Cataare statim postprandium laborare sit prohibit ma medicis iuxta hanc uersum. Postmesem pauca nee eas nec stes sine causa Respondetur et, huiuGmodi triplex e stratio .prima est qa motas postprari' dium tedit uirtute digestiua. Et sic cibus idigestus deo . . pellitur. Secunda est quia motus postprandium facit ut me bra crudum attrahant cibum quod statim ea causa egritudinis Vertia est quia motus facit cibum descedere antea digeritur L si homo inciperet ambalare postprandium tunc motus paulatim incipiet. Sed post cenam motus est boniis,quia post ceriam cito sequitur somnus,ergo parum est spectandum,ut phoc cibus intret profundum stomachi. couare de mane ante prandium fit bonum spacia ri. CResp edetur Q talis motus dat mebra commirada 8c congrua ipsi facienti quia calorem naturas.lem sortificat L facitdescederesuperfluitates stonui
168쪽
ni. Et ergo dicit Auie.st dimittetes exercitis, tanto tam incurrui ethica N ille motus patet in his uensbas. Ante cibum perge mbtus primus moderatus/Dost cenam stibis aut passus mille meabis. Eouirefm doctrinam xvie'. x Hypo uomere si Cur uomiuiliasanum CR podetur m eos qui purgusto tus a me Hacham ab omni humore nocivo. na ibi expellitun dicis commateria palsuas glauca uel uiridisque fi in stomas me dein .cho maneret febrilia pericula induceret etias m Aut Een na uomitus purgat oculos,purgat caput N mun
ait calor naturalis ad intra digestione confortando nd calor in uigilia manet circa locumsensuum, M in toto corpore dispersus. ω orbc Quare homo patitur ifirmitates ut cibus N potus tibii . . a stomacho receptus in ea de qualitate M quantitate .m inferiora expellantur. 7Res detur φ hoe est propter debilitate uti tutis naturalis Lappetitiue uelatν tractive digestiue reterive Mexpulsive que infirmitatis lienteria uocatur. VNota differeti minter lien, Curciditeri mayanam x dissenteriam. Unde uersus. Cruda a i acnolien fimplex duen sed sanguine dissen. : receptus Ler De sanguine. test rer0itare oe aiathsis sanguine necesse esthere epar. ipeli tur yHRii fm Ari. et saguis prio ma lepate eo separ e .infeIior Te de S sanguis fm aliquos medicos v attrahi a stoma . Eho p quasdI uenas pricipales a quo g5astalis saguis. . ,e auare sanguis si trabeus et Riir quia assimilaturm ebro in quo gnatur s epari quod est rubet coloris. filia sanguis e dulcim,qa e bs digestus x coctus x paude terrestre itate sanguini admixtum causat salse dine iri out patetpphilosophia in libro metheororu ecca uare mulieres habet spissiore sanguinequiri. Q u' p CRndetur,l propter frigiditate inspissante.Frigidi cto saguistas ex sua natura condensar coadiuuat costringit iisl ptotu cor congelat,ut patet in lib.metheorogi. pus disper ouare sanguis uenit ad totum corpus ab epate git t.
169쪽
us,ut per epatica cephalica mediana M per uenas capitales de quibus p tet in lib aphorismodi. CDe urina.CQueritur quo urina uenit ad uesicam cu tunc uesica sit clausa. inliqui dicunt g sudando Muidetur eeuem dum urina non sit mortificatiua ut patet a figidium ergo aliter respodetur sis semipellicula que estinuesica aperitur N per eam intrat urina , di quia illa pellicula est duplata ideo e conuerso clauditur .Et discit theophilas urina est nunciusta fallax quia testatur supra sanitate 8c egritudine aialis ut dicit Hypo. in libro aphorismoN s homines habent de mane urinam albam L ante prandium rubeam M postprandioum candidam M similiter post cena.Et multi colores urine de quibus nihil ad presens. Cinare hydropisis uenit ab epate.CRespondetur fm Constantinil,suirtus digestiua in epare non potmateria grossam conuertere in quattuor humores, scd conuertitur solsi in aquam que tumescit rc inflat
CDefelleas Quare animalia habent seL CRespondetur m ibi
recipitur humor colericus qui suo acumine multa uuat uiscera ad expellendum superflua.Etiam lauav. ipsum stomachum indigerendo. cauarescieritia uenit aselle. CRespodetur,quia humor fellis est glaucus Sc croceu, igitur cu pori Distis obstruuntur tunc ille humor non potintrare sacoculum fellissed miscetur cum sanguine vadem p to tum corpus inficiendo cutem. . Quare equusImuli asinus M coruus no habet DLCRespondetur fm Arist.in lib. de animalibus quasuis illa animalia se dicta non habent fel in sacculo hahent tamen&Idispersum per paruas uenas. CDesplene. - σα uare splen e caro nigra ut patetsensum CR Fm Arist.inloco preallegatos splen causatur ex materia terrestri.i. materia nigra modo affectus asin
170쪽
movet iram. Splen ridere facit cogat amaziecur sum. Responderurualde naturaliter quia splenaHI: ad se melancholia eo φ est yprius locus eiusquTelancholia est causa tristitie M illa ibi consumitu
deficiente causa descit N effectu ,s ii, est causa tristitie patetper Arist m εἶ ' iis
N ergo illa cosumpta seqtur oppositu trisuto gw. i. i dium. Et eade de causa fel facit irasca,quia iat i
iracundi quia multu habent de humo ς Ritu vfiri, is nota pro lacido intellectu is inito rant in hosunt in homine .s sanguis,c 'ς δ,8 ῖ Ak- minetia quoru quilibet habet speciale resex ςWiv Finiu6ρ huis
speciale in quo reseruatur N seruatur. Unde ex parte materie sicce Nealide generatur colara que vadit ad fel ubi habet locu in quoda sacculo. Sedet x parte materie frigide M sicee seneratur melancholia q uas dit ad splene tanu ad suu receptaculum fm medicos. Sed ex parte materie frigide,& humide gnatur Reg. ma.quod uadit ad pulmonetanu ad suu recept aculsi uel m medicos ad splenelsed sanguis qui est nobilis.1imus humor dicitur generari in epate 8c ibi uidetur suus proprius locus. QCSequitur de editu. Queritur quare coeunt animalia emn fm Aule. j.de anima super illa litera,naturalissimu quide ope;um in uiuentib' est generare sbi smile in specie qaut propter conseruatione specieilquia fi coitus non esset omnes specie, dudum perissent.