De die natali apud veteres celebrato quaestiones selectae

발행: 1905년

분량: 47페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

0usem ad usum verba spectant Hesychii qui se eiusdem grammatici glossa, qua is qui leX. Seguerianum V B0kh. necd. 231, 7 composuit utebatur s. v. γενεθλια docet, haec SSO

Quin etisti servorum postea fuisse videtur, infantes modo natos munerari in serenti enim Phormione v 46 sqq. servum moleste ferentem aspicimus, quod Servi ex eis quae uniciatim de demenso suo comparserint saepissime dominum eiuSque O- gnatos muneribus donare debeant quarum Occasionum praeter

alias affert has quoque ubi era peperit, porro autem alio, ubi erit puero natalis dies illud puctat ad diem ortus ipsius. hoc ad anniVerSarium. Dubitari non potust quin hase in Apollodori Epidicagomeno iam infuerint. Neque convivio dies carebat, id quod quarto certe saeculo ineunti vindicare nobis licet: lato enim conv. p. 203 C ex usu sui temporis in dubio, deos eo die quo

cel0braretur. Quibus temporibus talia primum facta Sint proceri affirmari non potest. Regulae quas secuti et carmina illa et orationes conficiebant, nobis servatae Sunt sub nomine Dionysii Halicarnass0nsis qui amon auctor libelli secundo p. h. n. Saeculo inserendi non est et Menandri rhet. r. d.

Chr. Wal vol. IX 27 sqq. vol. III 412 sqq. Spengel). Neque

tamen dubitari potest, quin iam antea eadem consuetudo fuerit, praesertim cum Vergilius cum eclogam IV componeret, leges easdem ante Oculos habuerit, ut r. arx Neu Jahrbb. f. d. klass. it. I l898 p. 108 sqq. nos docuit. Quae carmina et Orationes Originem ultimam traXisse videntur ex hymnis in deos compositis, ut Homeri Theocriti, et X Orationibus in deos thoroas habitis, ut si atridis in Herculsem laudatio cf. Diod. bibl. IV, 8-l6); quibus similes in natalibus diadochorum dicta0

iterum Occurrunt, quem morem privati nobiles Suum in usum converterunt. Cuius generis rationes die quo infante nascebantur habitas, quamquam servatae nobi non sunt, fuisse

22쪽

Quamquam me non effugit, mihi, Si nunc de di anniversario celebrato disputabo, haud pauca eorum qua modo dixi fortasse repetenda esse, haec tamen de die natali primo uiuncta proferre volui, quo evidentius his moribus in dio colubrando iterum Occurrentibus demonstraretur, Graecos huius diei, non amphidromiorum celebrationem repetivisse. Dio anniversarii caerimonias adeuntes miramur quod

uno tantummodo loco ut videtur traditur dis sacriscatum esse qui locus quamquam in Porphyrii demum vita Plotini inusinitur, vix tamen dubitari potest, quin idem temporibus omnibus factum sit. Supplicabantque dis, ut vitam beatiorem praeberent quam peracta laurit et senectutem plenam felicitatis. Ps. - Dionys. art. rhet. III p. 6 Sener. Ut cognoScamus, quosnam deos imploraverint, non tam neceSSe est recordari, haud paucis hominibus fuisse deum eum cui is die quo lucem aspexerunt sacer erat cf. ibid. et cap. II supra), quam verSus in memoriam reducere Menandri D. 8 vol. IV 238 0in.)')

qui uis tua ἀγαθος morte appropinquanto hominem relinquit ta alios transit, ut Plutarchus de genio Socr. p. 586 A dicit:

usus fuerat genio adnotat Reish tom. VIII 16). Hunc igitur

deum, quem ut genium nominemus pellicimur, invocabant et eo qui γενεθλιοι appellantur, qua in re Optime docemur ab Asilio Aristide in oratione natalicia quam discipulo XIV annorum habuit vol. I p. li Dind.): su ζ εν δὴ θεοῖς γενεθλιoiς ε καὶ

Quod amici et cognati ei cuius natalis erat gratulabantur, huius usus testimonia habemus epigrammata quae quamquam Augusti aetate composita sunt, veri tamen est Simillimum, rem

in cf. ind. l. XIII 10 et schol ad δαίμων γενεθλιος ὁ θεος οδιοικων τον βίον ἀπὸ γενεσεως. Amm. Maro XXI 14 4). cf. Roscher . Genethlios . . treller-Robert. l. c. p. 41, 2.

23쪽

ipsam eis antiquiorem esse. Hunc in locum orationes illauquibus iam supra Occurrimu iterum vocandae Sunt quae gratulationis loco fuerint. Cuius rationum generis exempla Graeca invonisis in Aelii Aristidis operibus, quam rationem modo citavimus, et Xemplum medio fere quarto saeculo compositum

apud iniurium sophistam or. VIII p. 42 ernsdors qua

declamatione profecturus in patriam diem discipuli nobilis natalem celebrat. )Ad rem portinere videtur, de oratione huius generi componenda quae vetere docuerint paucissimis verbis comprehendere es Volhmann Rhetori l. d. r. v. R. p. 56). Incipiendum St tempore, i. e. a die, si singulare quid habet: si Kal0ndis quis natu est, dicendum Kalendas sesse principium menSiS, principium autem Semper esse Optimum. Si sexto vel septimo vel non die natus est quae dierum series amplificari potest), dedis dicendum quibus hi ius sacri sint, natum autem ad OS referendum Sse. Deinde tempus anni respiciendum est. Tum de loco partus de genere maioribusque nati eiusque de natura verba facienda sunt, ex qua herois et viris magnae virtuti aut Sapientiae comparandus videatur praeterea autem de educatione,

do vitae ratione d factis in infantibus tamen laudandis quirebu geSti carent d temporibus futuris praesagiendum est et

praedicendum, eo summas virtutes et maximos honore adepturo esse. Hoc vel illud ut patet, e re ipsa semper mutan dum erat Sed e sero modo, quo praeceperunt PS.-DionySiUS et Menander orationes quas citavi composita eSSe, Cum inspexeris intellegeS. Epigrammata illa portustrantes simul comperimUS, VeterumlaiSSe morem, ut di quoquo anniversari dona darent cuiuS

modi poemata a Crinagora Mytil0na o A. P. VI 227 26 l. 345), Antipatro Thessaloniconsi ib. IX. 93), Leonida Alexandrino ib. VI 2 l. 25. 29. IX. 349. 353. 355 facta nobis tradita Sunt in quibus unera distingui possunt tria ea quibus poeta amico gratulatur VI 21. IX. 349), a qua doni loco mittuntur VI 2b 329), a quibus donum ornatur quasi comitantibuS VI 227 26 l. 345. IX 93. 353. 355).

Similes orati nos, cum de imperatorum Datalibus di8seremus, commemorandae erunt, ut Dionis λογ. ioco. IV natali rajani dictus ci. v. Arnim, Di V. rusa p. 40 sq. quem ad locum R. uensc me admisit), Zenobii oratio quaedam natali Hadriatii habita Suid. s. v. Ζηνοβιος talesque.

24쪽

R0s ipsas breviter conspiciamus quas dar solebant cuius rei Xempla et X Plauti fabulis quaseram) in Curculion v. 653)anulus commemoratur, in Epidico v. 40 auro lunula')et anellus aureolus munera qua lon in Pseudolo it 7 229)imperat digna non sunt qua huc afferantur. Dona splendida in epigrammatibus reperimus Crinagoras A. P. VI 227 puero cuidam calamum mittit argento uni idem V 26l lag00-

num aeneam Indicam argente parem, quam cui dedicavserit quamquam ignoramus, veri tamen simile est, illum iuveni, cum in palaestra olpa adhibita sint, instrumentum hoc donasse. Pulcherrimi sunt iusdsem versus VI 345 quibus rosa virginem alloquentes fingit, quas muneri daturu erat. Cuius generis munera fuerint, in universum docemur a

D altero more ut dicamus Antipatri pigrammate A. P. IX 93 movemur, qui Pisoni si h IDoν βίβλον comparavit. Alia huius Sus Xempla asserr possumus haec ) Dionysius Hali-

Minucio Rufo iuvoni dudicat orbis usus hisce in princ. p.)

Item Phrynichus Commodi otat Aristocli cuidam librum die natali dudicat. Photius cod. 158). Praeterea auctor librum, quem mχκ00 βι , i Scriptum Luciani peribus insertum invenimus, Quintillo natali di misit quo in titulo ille iam posuit, quae verbis in principio lib0lli clare pronuntiat. Cum ius natalis sit dies laetitiae, mirari non OSSUIDUS, quod Graeci cognatos et amicos ad convivia invitarunt, cuiuS rei Xempla sunt plurimu certa praecepta de is qui invitandi sint apud Plutarchum qu conv. V 5 X. inveni. Quibus temporibus lic mos natus sit nescimus certa testimonia Xstanthh cf. itituri p. ad Tortuli de cultu fem. II, 10. Ἀτάλικες colles esse videntur: cf. Jacobs ad i. Ol. I p. i. 'h cf. trafenhain, Bud. de more libros iudicandi apud scriptores Graecos et Romanos Marpurg 1892 p. 6.

25쪽

quarti saeculi. nam Platonis Xemplum conv. p. 203 C itorum huc vocare nobis licet: nam si dies natalis primus epulo Ornatur, certe etiam anniversarii. Notandum est, quod Aristophanes qui cena nuptiale se. g. aves 32 et amphidromiorum sacrificia aV. 22. cf. 493. Schol. Lys. 57 commemorat, convivii die natali acti mentionsem non fecit. Tertio saeculo id convivium inserendum est quod Halcyonei Antigoni qui Gonata vocatur

filii, natali cel0bratum Diogenes Lasertius IV 6, 7 tradit,

quem in diem splendide agendum pecuniam Satis multam patermittobat. Plura huius generis cenarum Xempla in Scriptorum P. Chr. n. libris inveniuntur, praecipue apud Lucianum et apud Alciphronom illo in gallo cap. 9 sic auditur: cti pars , τηstε90ι

epulantes utuntur. Altero convivio, de quo in Luciani Hermotimo cap. I legimus, Eucrates natalicia filia colobrat quain cena de eis certatur, quibus stoici et peripatetici inter se disrarant. Eis quae Lucianus describit optime comparantur, quae in epistola scribit Alciphron ): camonidos ut natalicia filiae ageret amico convocare Constituit, et divites et nobiles, simul philosophos omnium fere scholarum, quos Singulos Satis iocose fingit. Convivium simplicius in iusdem epistolis III l p. 73M.; cf. Bergi in Selluri dit. p. 327 invenimus ubi Eustachys Pithacionem invitat ad filii natalem celebrandum, quem e Voto

y lib. III 55 p. 86 Hercitur cf. Luc. piscat. 34 et Ath. VII p. 229 B. cf. Sellor ad Alc.' Ad alium exemplum e papyri sumptum, in quo de conviviodi natali filiae ut videtur comparando agitur, animum meum Η. Hesdingvertit v. Comptes renit de acad. de inscr. 29 1901 p. 94; troesellet Hunt, Fayum towns p. 276 n. 119.

26쪽

Caput .

Ea qua adhuc protulimus ad diem natalem cum OnSanguineis intimisque celebratum omnia pertinuerunt: Sed interdum actum est, ut dies natalis ius qui aut de urbo aut de terra aliquo modo meritus rati publico agendus inStitueretur. L0gimus nim Timoleonta Corinthium, cum tyrannide Syracusis deleta rem publicam Siculorum popularem in modum Constituisset eo modo honoratum esse, ut diem eius natalem

festum hab0ro univ0rsa Sicilia. Ν0p. Tim . . f. Diod XVI 0. Plut Tim. 9.). - is qua d Timol0ont audiuntur haud dissimilia sunt a quae titulo sergameno Frank0 l. c. I n. 247col. II leges sacr. p. 37 sqq. bona fortuna nobis servavit decernitur enim, ut di duodevicesimo uniuscuiusque menSis ἐπινανδι JOVi colatur, qui ruo rufo P in pugna Se praebuerat

cum autem Pyrrhus qui prytanis illo anno rat od0m die

Phratri mensis natus esset, Xistimaverunt, Ono genio eiuS magnam victoriae partem attribuendam esse, qua de cauSa eius βιου κέχυνηγε/ιόν/α eo modo Venerari constituebant, ut natalis

Pyrrhi publice quotanni ageretur. Huc aliud quoquo secrotum IG Tl T. cippus Thebanus Aegypti, circa annos 4, 37 a Chr. n. referendum videtur, Sacerdotum Diospoleos magna datum in honorem Callimachi qui supremis muneribus tangsebatur Bouckh.); docernitur ut

G 0Tη rῆ Π0λεως nominetur, Statuae ei dedicentur, natalis ius

agatur taliaque.')Simit quid ex Romanorum usu huc vocare liceat, quod in lucerna aut vas fictilis aspicitur Morcelli, p. epigr. IVn. 42 p. 329): natali custodum urbis laetitia p. R. qua ex inScriptione apparere videtur, natalem custodum urbis cf. de eis Pauly-Wiss. R. E. IV 1903 ubi loci omnis0niani citantur), qui do urbo optime meriti essent, celebratum SSB. Propius ad celebrationes diei familiares accedunt ei honores, quos in philosophorum invenimus scholis et in thiasis Grae- Corum et Romanorum in collogiis vel sodaliciis. Hi de philosophis qua hic proferri possunt aptius capiti proximo

immittemUS.

' Eodem modo intellegendum esse videtur, quod sacerdoti cuidam singulis mensibus dio uescioquo sacrificium praebere constituitur Frankel., l. c. I u. 56, 1 p. 192.

27쪽

Graecorum igitur thiasis incipientes miramur, quantulUS inscriptionum numerus si Romanorum titulorum multitudinem conferimus ad hanc rem spectet de collegiis enim in tribus quantum video inscriptionibus agitur. φ)Patini in insula Diti. n. 68l collegium t 0ν λαμ7rudisr υν cf. 00ckii Siaatsh. d. th. I p. 48 d Hegemandrum quendam honorare constituit propterea quod deos et affines maxima pietat coluit qua de causa Similibusque honores ei decernuntur, in quibus et S. Ut iro νυμο αυζου si εἴ agatur i. e. nataliS, quod ex aliis Xemplis etron ne Becuei des inscr. r. et lat.

affirmavit.

In altero titulo L Bas-Wadd. II 352 p. 54l. Explic. p. 216)Iulia Eudia enusca a collegio esculapii sit Hygia di natali

celebrando colitur, ita ut impensa a collegi ipso solvantur sacrificatur autem eo diu dis coll0gii tutelaribus pro salute Eudia eiusque mariti. Do sertia inscription aliter iudicandum est: nam cum collegia adhuc nominata diem celebrandum Sua ponte SUSCepissent in hoc titulo rauco et in omnibus inscriptionibus Latinis res ita se hab0t, ut is qui diem natalem agi vult Summam pecuniae leget, cuius ex usuris hoc sat et quomodo hac in re Senserint, optime OgnOSCimus X eo, quod perSaepe additur: Si condicio s. s. mutata vel omissa fuerit sive quodsi facere n0gloxerint cf. IG 3028 Π0ιλησουσι κτλ.), Pecunia pertinebit ad ... e. g. ad rem publicam CII XIV 325.

cf. X 5654. XI 43 l), ad fiscum maximi principis ClL XII 4393), ad alterum collegium ib. X 618), ad cives et municipia IX l60. XIV 367. 43l. 2793 2795), ad libertos IX 618), ad 0rsidos VI 0 29 T). Alio loco X 07 hoc tantum sancitur,

ne pecunia alios in usu Convertatur.

Inscriptione Graeca, qua huc spectat, ' certiores mus Cratonem collegio Attalistarum adscriptum decem milia et quingentas drachmas legasse. udi sacrifici conventiones taliaque

y Αliam inscriptionem, cum dubitari possit annon huc referenda sit Datalis in collegio των περι τον ιονυοον τεχνιτων celebratus γ), attulisse sufficiat L Bas-Wadd. l. c. III 0. CIG 3069. si in oppido circa Ibi a Chr. n. De eodem Cratone cf. 3068 Foucari, de collegiis scaenicorum artificum Paris.

28쪽

cortis diebus sodales facerent; qua benevolentia ut dignos se

Quartam aevi posterioris inscriptionem hoc loco subiungere licet, in qua tamen de magistratu publico, non do collegio

ειοῦ ν με orru γεισι , P κε V αλαι o ν legat, cuius magnitudo lapido deleto non constat id autem sanxisse videtur, ut X usuris Areopagitae partem quandam accipiant qua fortasse ut opularontur uti iussi sunt et aliis diebus et fri εο Alii ημερα. In Romanorum sodaliciis aliquanto aliter res se habet, et praesertim cum numerus titulorum, quibus dies natalis vivorum celebrandus collegiis imperatur, satis parvus sit CIL VI 872. IX 469l. X 5657 6465. XI 4391 4404. XIV 367 fortasse 43l , do is cum ceteris titulis Latinis capite proximo disputabitur.

Caput VI.

Quibus capitibus absolutis cognovimus, diem anniversarium agi viventium; neque vero homine morte Superati vivere desierunt, pergunt potius vel ipsi et animae eorum; quae cum voterum iam fuerit Sententia, non miramur natales ut viventium ita mortuorum non neglegi. cf. PeterSen. l. c. p. 30 l. E. Bolide, Psyche I p. 235 adn. l. II p. 344 5. 35l 4. Cum Romani hanc quoque celebrationem natalicia vocent, Graeci tamen distinguunt, illam M/εθλια nominantes, hanc γενεσια neque de alia re γενεσια vocem intellegi posse, . . non de die quo qui mortuus sit vel e etymologia apparere, omnes fere putant. cf. Petersen,

Rohd0 l. li Baumeister, de Atye et Adrasto p. 12. Schomann- Lipsius, Griech. it. II 497 605). Alio tamen modo do hac re iudicandum esse videtur iam . Momm Senus i. c. p. 73)ab orum sententia dissensit et post eum Hirgelius Eid p. I 6 sq.)qui putat, satis mirum hoc nomen esse neque adhuc perSpectum et dilucidum Ipse γε νεοι publica, tuis dies Boedromionis

29쪽

agantur quinto, qui dies quintia Singulorum mensium ut supra vidimus natalis est Horci, quem ab Orco seiungendum negat, disem natalem esse dei mortis putat eademque festum eorum qui Orci sint euphemismum quendam inesse Xistimat γενέσια voci, qua hic die ornatus in universum natalis significetur. Ssed vir doctus et ipso in eo cum omnibus consentit, quod

ενε siti diem liquem natalem SSe censet. Sed fortasse, ut rem obscuram aliter definientes Xplanemus nobis Continget. Incipiamus 'erbi etymologia puto enim, γενεσια Verbum alio modo quo adhuc factum sit referendum esse: nam alias voces similes considerante ut κλμ0stoc, κεσιυς talesque inveni-mUS RS ad γ stor λ κε rλης Spectare . . ad Omina in rhc

Syllabam cadentia ergo ενε stoc ad γενεικὶ pertinet, ita ut γενίσι id festum Significent, quod parenti vel omnino maioribus praebetur, quod a Romanis parent alia appellatur censeo igitur γενεσι huic Romanorum usui reSpondere qua in Opinioneri itionibus confirmor praecipue hisce Inveniuntur apud exico- graphos loci ad hanc rem pertinentes, qui ni fallor ex duabus grammaticorum glossis Originem traxerunt quarum X altera

Phrynichus p. 103 Lobeck frg. 83 Rutherford . et Ammonius πεοιοι v. heείων p. 36 alch. cf. achmanni an0cd. II p. 377, )y),e altera commentator Platonis ad Alcib. r. p. 2LC), Suidas S. V. ει εσι e), etymologicum magnum p. 25, 29 hauserunt. Ut ab his incipiamus, apud scholiastam Platonis legimus

verba non alio modo comprehendi posse mihi videntur nisi hoc ut dies natalis vivorum celebratu vocatur γενεθλια, ita mortuorum γε Dbstra Eadem verbis Suidae et . . significari, Optime X e apparet quod Oee ιι 11 3 et 09rn Sibi OPPO-

si n. Neri mihi simile videtur haec ad idem festum pertinere.' . opp. de Ammonii, rariti, aliorum distinctionibus synonymicis earumque communi fonte Regimotit. 1883 D. p. 3 sqq. ostendit praecipue Bachm. necd. II 375, 26-381 16 glossas tam bene congruere ut compilator ille Ammonium perlegens eodem quem hic secutus est ordine quaedam in farraginem suam transscripsisse putandus sit. Errat Leop.

Cohn. Flecheis. Jahrbb. Suppl. XIII 1884 p. 24, b qui clioliastam Platonis ad Alc. r. p. 121 C ex glossis exici Bachm haurire contendat.

30쪽

Dissor Suidas a scholiasta Platonis eo tantum modo quo verbis utitur hic bis Osrx verbo utitur quo si, ut inter viventem et mortuum Secernat ille bis εχθε Pro vocem adhibet, qua de

nobis videtur vel eius similis, e quo Ammonii grammaticus ea quae praebuit hauserit testimonium dico gravissimum Herodoti IV 26 qui docsit, morsem fuiss0 Issedonibus, ut patri mortuo quotanni Sacrificaretur, et rerum conteXtu apparet, hoc fieri eo di quo pater mortuus sit tum pergit: tii δε

loco optim firmatur quod contenderamus. Pra0terea intellegi non poteSt, γενεσι a primordiis do celebratione disii natalis inuSi fuisse, praesertim cum sciamus scf. 0kh. necd. 86, 19.23l 20), γενέσια feralia publica fuisse. In eo quoque γενεσια parentalibus Romanorum comparari possunt, quod et publice et privatim aguntur disserunt tamen inter se, quod Graecorum festum per plures dies publico celebrabatur quam Romanorum. cf. WiSSOWa, p. R. V. Mulier. , andb. V 4 p. 187.)Vetamur igitur putare, antiquis temporibus diem natalem γενίσι Voce nominatum SSe Sophocles quoque Electra 28 l)Clytaemestram eo die quo maritu mortu VS Stos μην ἱερα facientem fingit. Praeterea testimonium haud contemnendum testamento Epicuri praebetur, quo sancitur Epicurea d. Usener p. 166), ut τα ἐναγέ is ura Iliars καὶ x μγητρὶ καὶ τοῖς αδελφοῖς fiant. Tum ver additur: συντελείτωσαν δε καὶ γην τωνα δελφιον it ξραν Ου Asitim νος i. e. natalicia' fratrum Posideono mense, ita ut inter parentalia haec enim sunt iliarissiaria illa, itaque γενεσια et natalicia fratrum mortuorum plane distin-0 in ramerianecdotis Paris. r. vol. IV p. 124 304. V. γενεθλιαλογία legimus η ὁ ἐνιαυτου πιφοιτωσα του θανόντος ὀνήμη, quae Vi ab usitata vocis significatione satis abhorret. Hesych. ὴμέρα τα γεν θλια. Saepius invenitur sic natalicia mortuorum complurium die agi eodem.

SEARCH

MENU NAVIGATION