M.T. Ciceronis Epistolae familiares. Dictae quibus, praeter scholia Paulli Manutij, adiecimus scholia, & annotationes Dionysij Lambini. Et ea, quae sequens pagina ostendet

발행: 1579년

분량: 943페이지

출처: archive.org

분류: 로마

211쪽

. .... 82 Μ. T. C. EPIST. LIB. II.

hus. drachma xms CCCIDDD: nihil est, quod in iso gen deitatiost,mi ro cμiquam3 possim commodare: omnis enim pe no ; denarius cunia ita tractatur, ut praeda a praefectis; quae au.onii ne IE IEilcm mihi attributa est,a quaestore curetur. Quod tio . quaeris, quid existimem de legionibus, quae decre S; taesunt in Syriam; antea dubitabam inentur re u

σπι esse 'detur te es ent; nunc mihi non eri dubium, quin. si anteae sallustii. Bi- auditum erιt, oiIum esse in Syria, ventura noubulo. n. ciuili sint Marium quidem b successiorem tarde uideo successitnemo. ese uentusum; propterea quod senatus ita decre I Oi, tu,'bi. Mis,lit cum legionibus iret. Vni epistolae respon

dat, primu ex- di: venio ad alteram. Petis a me, ut bibulo te

δε hi: up . qμam diligenti ime commendem. in quo mihi

se gestu subiu- uoluntas no deest: ς sed locus uidetur esse tecumqrtes ,- οῦ hum exposluladi. solus enim tu ex omnibus, qui cum i F

uentu.ep. io. valde Bibuli uoluntas a me sine caussa abhorre gradς ep. L 3 reto permulti enim ad me detulerunt; cum maciae praeli, non gnus Antiochias metus esset, ct magna spes int. My si me,atqμe ἶn exercitu meo , slιtum dicere, quid - Pi de Scaeuora. Dis se perpeti malle, quam uideri eguisse auxilio

r:' ' , i. meo. quod ego officio g quaestorio te adductum re

pericutam. licere deli pratore tuo no mole Referebam: qu. ti,i . ut iii Λ puam,qu admodum tractarere, audiebam. illa erat Cicero. autem, cum ad Thermum de Parthico bello seri R Ffilio, oeeidetat beret,ad me/ litteram numqvam msit, ad quennequites Alex4- intelligebat eius belli κ periculum pertinere. taueit. Misericor- tum dei auguratu sit sui scripsit ad me. in quod in Comotu etro miseruordia in commotus, ct quod sempere. 4. Caesar l. 3. amic4smus Bibulo fur, dedι operam, ut ea quam

: i humani me ' scriberem. ille, si omnibus est ma-

212쪽

Ieuolus, quod numquam existimaui: minus ostrardor in mesn a me est alienior: nihil tibi litterae meae proderunt. Nam, ad senatum' quas Bibulus litteras misit, in tu i quod mihi cum illo erat communesbisoli attribuit,se ait cura se, ut cum quaestu populi pecunia permutaretur quod autem meum erat proprium, ut ς alarijs traul adanis uti negarem, id etiam populo se remisisse scribit. quod uero illius erat solius, id mecum co-IO municat. Equitibus auxiliarijs,inquit, cum amisplius frumenti postularemus. Illud uero pusilli animi, ipsa malevolentia ieiuni, atque inanis, quodς Ariobar 'nem,s quem senatus per me regem appellauit, mihiq. commendauit, ille in lit-I S teris non regem: sed regis Ariobar anis filium appellat. hoc animo qui sunt, deteriores fiunt rogat D.sed tibi morem gessi: litteris ad eum scripsi: quas cum acceperii, acies quod uoles. Vale.

c equitibus auxiliarii, qui ta-

quam alae VID Inq; in acie collocantur. a L. uti negare.

e regem Carpadociae. f L. quia eum sa

I CANt Nio Sallustio in moneo lectorem , in omnibus antiquis libris quos quidem aut habeam nunc, autum qua habuerim , Caninio, RI; quod si mendo uacat, legendum Drtasse, Caninio Sallustiano, idest e Sallus ijs in Caninios adoptato certe, Caninio Sallustio, iunctis duarum familiarum nominibus , emendatum esse non potest. Alediceus liber, Caninio Sallustio in eiusdem tamen libri indice. 23 Sallustium, omissio Caninii nomine. Sunt, qui ex ingenio legant, C. Sallustio. a Procos. Secutus sum meos ueteres libros. quibus in omnibus est Proeos. non Proquaes . etsi nouum omnino uidetur, eum Proconsul adhuc in prouincia sit, alterum eodenomine appellari. Nondum enim Bibulus de prouincia desesserat. fieri tamen potest, ut Caninius hic a Bibulo, breui discessuro, prouinciae praeponeretur, potestate in eum transitata. & fortasse cognomen ei fuit Veientoni. nam Bibulus decedens prouinciae Veientonem Praeposuit.ep. 3. lib. 7. EO- lam modo Proconsul appellatur P. Sextius ep. 6. lib. s.qui

213쪽

tamen quaestor cum Antonio Proconsule in Macedoniam prosectus erat. Quo item in loco mendum eum irrepsisset an recentiores libros, de proquastori legeretur, nos e septem antiquis Proconsuli reposuimus.' 3 Apamea probo coiecturam eorum, qui Epiphanea, legunt; quae erat urbs periculo Parthici multo propinquior, quam Apamea. De Apamea strabo lib. x v I. 5cat teste conditam a Seleuco Nicatore, Apameam q. ab eius uxoris nomine nuncupatam. eandem 1 hrygiarum urbium maxima.& commune Graecorum, Italorumq hospitium suisse, conditam q. non a Seleuco, sed ab eius filio Antiocho, a se ipso diΓ sentiens ait lib. X I I. 4 Ceteros ) Malim, Certos, ut est in duobus antiquis libris; ne sit communis omnium, sed quorundam tantum opinio de praesidio non deducendo. Alioqui paucis uersibus pu IOgnantia loqueretur; cum subiungat. Omnia praesidia, commotus hominum non dubio sermone, dimisi. s Laodiceae) hanc urbem numero inter Asiaticas ites διοικησεις Ciceronis imperio attributas: cum in eorum imperio soleret esse, qui Asiae praeerant. uide ep. 67. lib. II. 6 Drachmis Drachmarum octo genera fuere, Attica, Euboica Babylonica, Corinthiaca, Aegyptia , Aegynetica , Hebraica, Syriaca. Sed Atticam duplicem inuenio, priorem, ι δusque ad Solonem obseruatam, posteriorem a Solone inductam, minore quidem pondere, sed eodem, ut arbitror, numero in mina. Solonis enim drachmae leuiores antiquis erant quatia parte ipsarum an riquarum ; ut nonaginta sex Solonis dractimae non plus ponderis haberent, quam septuaginta duae superioris. quod ex Plutarcho videmur posse coiicere. ait enim, centum drachmarum a Solone minam eme factam , cum antea septuaginta trium fuisset . quibus uerbis non id, opinor, significat, pauciores in mina drachmas ante Solonem fuisse: nam mihi non fit verisimile, uariatum ense in Attica mina drachmarum numerum: licet Fannius, de Iristianus, inter se quoque dissidentes, ille septuaginta quinque. hic octuaginta drachmarum minam constituant) sed illud, centum drachmas, a Solone percussas, nA plus habui si se ponderis, quam septuaginta quinque superiorum tempo arum . quod idem erat, si dixisset, e drachmarum septuaginta quinque podere veteru nouas centu a Solone facias. In quo illud operae pretium est animaduerti; cum dicimus in mina drachmas centum fuisse, drachmas quidem centum num ro significari, sed pondere tantum nonaginta sex; cum in eo Pondere centum ferirentur , quattuor centesimas Iucran in Olcin . ita septuaginta duae pondere, numero erunt septuaginta quinque;&quadraginta octo, quinquaginta; de uigin o ii quattuor, uiginti quinque : cum drachmam unam in uiginti quinque otii ina lucretur: quae sunt duae in quin qu

214쪽

ginta,& tres in septuaginta quinque,& quattuor in centum et quas modo centcsimas quattuor appellaui. De hoc posterio Ie drachmarum genere, a Solone industo, loquitur Liuius lib. xxx Iv. cum ait, in tetradrachmo denarios fere tres ines.se, ex quo fit, ut, cum in mina sint tetradrachma uiginti quinque numero, pondere aut e uiginti quattuor, id est drachmae

centum numero . pondere autem nonaginta sex , in eadem' γ mina sint denarij tet uiginti quinque numero, pondere au tem uiginti quattuor, idest septuaginta quinque numero; pondere septuaginta duo. Nec uero, quia Liuius addidit,

Fere, propterea quisquam dubitet . nam, cum monetae pondus paullulum nonnumquam & apud Graecos, Sc apud Romanos imminui non ignoraret, ideo ueritus, ne quando tetradrachmum . & denarii tres ossicinarum fraude minas I o aequarentur, de incerta re sibi plane assirmandum iure non tutauit. Cum igitur,& denarius, & antiqua drachma aeque superent Soloninam drachmam quarta utriusque parte, tertia uero Soloninae; patet, eiusdem esse ponderis denariu, de antiquam drachmam;&ex eo sequi, ut septem antiquae drachmar in uncia Romana seriantur, aeque ac denari j; ita uncia uero Attica denari j octo, aeque ac drachmae. Sed quo niam Solon cu drachmae pondus minuit, id maxime secutus 13 est, ut debitores onere leuaretur aeris alieni; propterea drachanae pondus in moneta dutaxat imminutu, in medicinis autem uidetur idem remansisse, ut a denari j pondere nihil dii- ferret. ideo scripsit Plinius lib. xx I. cap. ult. Drachma Attica denarii argentei habet pondus. fere enim Attica obseruacione medici utuntur Quod si ita est; mirari non satis possum, cur & Varro apud Plinium,& Festus,& Pollux de prio- re drachma, qtia si adhuc in moneta etiam, non in medici HRa tantum, obseruaretur, ita loquantur, tamquam Solonina obsolevisset. Aestimant enim talentum sex millibus denarium . qua aestimatione denarium drachmae respondere perspicuum est. quod refellit Liui j locus, supra recitatus. Haius explicandae quaestionis non equidem rationem ullam inuenio: neque me uel Budaei doctrina, uel Agricolae diligentia, uel omnino cuiusquam libri iuuant. non enim affirma- et e re ausim, quod interdum cogitaui, L. Sulla captis Athenis, leges,& instituta, simul q. drachmam a Solone inductam, iuvmutasse ; cum id neque Plutarchi, nec omnino cuiusquam antiqui scriptoris testi inonio comprobetur. quare scrupulum taltem, qui me angit, occultandum non putaui, ut haberent alii, quo ingenium in teuderent; cum ipse, quantum res postulat, praestare non possem. De mina uero, siue illa anti qua, siue posteriore, a Solone inducta aioc amplius dixerim. neutram librae Romana aequalem pondere fulsib. an ii qua enim grauior, posterior leuior, quam libra , fuit. probemusi utrum que. In Solopis mina denarios tantum futue leplua..

215쪽

ginta duos, cum de tetradrachmo ageremus , ostendimus .ae

in libra Romana denarios octuaginta quattuor Plinius, di Celsus ponunt. sunt igitur in libra Romana duodecim denarii plures, quam in mina Solonina. quod idem est . ac si dicas , libra su pera i pondere minam Soloninam septima sui parte, sexta Soloni nae. In drachma uero antiqua ii tantundem est ponderis, quantum in denario; quod iam proba e tum est; sequitur, ut, quemadmodum drachmae sunt in mi- γna nonaginta sex , item denarij totidem in libra sint. quod falsum est. fuere enim tantum octuaginta quattuor. ita fit, ut libra pondere superetur a mina antiqua teptima sui parte, octaua uero minae. Verisimile autem est, libram Romanam, quemadmodum ab Attica utraque mina differt, sic Euboicae respondere; quia maior Africanus, cum Antiocho regi tributi leges imponeret, talenta Euboica praescripsit; qua 1 cisi nihil, aut certe parum Euboica mina differret a libra Romana. Concludimus igitur sic. Octo drachmae antiquae Atti eae aequales pondere sunt octo denarijs; octo Soloninae, sex denarijs; octo Euboicae septem denari j s. Nunc, ut nihil omi

latur, quod ad drachmarum cognitionem pertineat, omnes omnium gentium aestimabimus. apposita moneta Romana, primum uetere, deinde recentiore.

Drachma Attica, ante Solonem, eiusdem fuit cum dena. I srio ponderis, & ualuit asses sedecim, id est denarium unum . loquor enim de denario posteriore, ad sedecim ames aucto, bello Punico secundo. asses uero sedecim , baiocci Romani sunt duodecim , & sex septimae alterius baiocci. de eo loquor baiocco, qui constat ex quinque quadrantibus. γ Drachma Solonis, asses duodecim: baiocci nouem,& fragmenta, eadem proportione. Euboica , Romanae unciae Octava pars, asses quattuorde

cim: baiocci undecim, & tragmenta. Babylonica, asses sedecim cum triente: baiocci tredecim.& fragmenta. Corinthiaca, asses sedecim cum besse: baiocci tredecim, de

fragmenta.

Aegyptia, asses dece, & octo, cu. besse: baiocci quindecim . Aeginetica, &i Hebraica ciuilis, asses viginti: baioeci sede a Scim, di fragmenta. Hebraica sacra, asses quadraginta : baiocci trietinta duo.& nagmenta. Syriaca, asses quadraginta octo: baiocci triginta octo . α

fragmenta.

7 cccaavo: centum millibus: quae fiant quadraginta millia sestertiorum: si modo drachmae Atticae sunt, noti Syriacae: quod interdum dubitaui: cuin hic Sallustius e sy- Soria scripserit, in qua Bibuli quaestor fuit. haec porro lumina duodecim scutatorum nullia nostratis pecunia conficiet. Harum

216쪽

Harum notarum,n umerum indicantium, quae fuerit olim origo, etsi ante multos annos exposui in commentario epistolarum ad Atticum : tamen hic me locus admonet, ne sis Ientio praetermittam . Numeroru notas primum quincto loco veteres variarui,

deinde decimo, mox quinquagesimo, tum centesimo, eodes in reliquis ordine conseruato, mutato numeri signo quoties numerus a quinario ad duplum,& a duplo rursus ad quin rium peruenisset. Prima nota fuit, I, unus, usque ad quattuor iterata. Secunda nota, V, quinque, in quinario primum nume-

Io variata.

Tertia, x. decem, in duplo quinario, ut iam dixi, mutationem recipiens. O Quarta, L, quinquaginta, aucto post tertiam notam,idest post, x, in quincuplum numero. Quincta .c, centum, duplicato quinquagenario. Sexta, I a, quingenta, & hic, quincupli ratione seruata. Septima, C I P, mille, habita dupli ratione, Octaua mutatio fuit, cu ad quinque millia peruenissent. nam, ne toties C I o iterarent, his notis usi sunt, I o. Nona mutatio, a quincuplo in duplum, recepit has notas a F e e I o o, decem millia. Decima, a duplo in quincuplum, I a a P, quinquagi ta millia. Vndecima,& vltima, a quincuplo in duplu, C C C I P,

centum millia. Nec ultra notarum mutatio progressa est. non enim vel res, ut ait Plinius, ultra centum millia numerabant. quod si - - ducenta, vel treceta, aut quadringet a millia significari oporteret; has notas, C C C I D, bis, ter, quater,&, si opus esisset, saepius iterabant. cuius exempla moris de in libris, & in antiquis lapidibus exstant. sunt igitur notae omnino unde cim variae, deinceps a nouis demonstratae, tamen HeIandae. I, unus:

V, quinque: X, decem: L, quinquaginta;

C, centum :1 γ, quingenta :C I P, mille: Ia P, quinque milliarc C I o P, decem millia: I P, quinquaginta millia: C C C I P, centum millia. Quam cognitionem legentibus non iniucundam fore, sum arbitratus. Hoc etiam adiunSam, a Prima nota, I, ceteras omnes sib

217쪽

a Asiam rege bat. epist. I 3. l. s. ad Att.

b PRAETOR . e captat beneuolentia a laude Thermi, &a studio suo erga illum. d in prouin

eia.

'xime. nam, V, due primae notae sunt, infima parte coniunctae . item, X, est quinarii numeri nota duplicata, cum duae, V, in acuto angulo coniungantur. at, L, quid est, nisi prima illa nota, I, recta,& altera prostrata , simul iunctae quod si addideris in summa parte aliam primam notam, item prostratam: fiet L, centum . non enim priscis temporibus, pro centum, scribebant, C, quod ad aetatem nostram permansit, .sed Γ: quae erant tres primae notae consociatae, una recta, duae bproitratae, cum recta coniunctae, una in superiore parte, alte ra in inferiore. Quingeta uero laceruti addita ad tres notas, quas proxime nolui naui, quarta recta, cu duabus prostratis coniuncta, hoc modo. I l. Qua figura duplicata. fecerunt mile, in hoc modo, i l ; unde postea librariorum arbitrio, uariae notae que mille significarent, faciet sunt, quarum non ullas ostendemus . nam ex imi l, seri Iocoeptum est , di C I v, dc C I , unoe Μ, derivatum squo pro mille hodie quoque utimur; cum olim nota, iue

rit, non littera.

x Nec tum erant consectae) omnes libri ueteres habent. 1ς nec tame erant consectae; atque ita edidit P. Ut totius. Porrb non celabo lectorem, principium huius epistolae mihi non uideri integrum . nam cum infra aliquot post uersibus, dieatae uni epistolae respodisse, uenire ad alteram, uidetur e sese legendum, Binas Litteras, seu, Litteras binas.

s v A D p Υ, ut decedens praeponat prouinciae quaestorem potius qua legatos .quod ipse quoq. postea secit. uide ep.rs.

M.Cicero imp. s. D. Q Γhermo h proprael. ISF F I C I V M ς meum erga Rh odonem, ce * teraq. meastudia, qua tibi, ac tuis praestiti, tibi, homini gratisimo, grata csse, uehementer gaudeo: mihiq. scito in dies maiori curae esse dignitatem tuam: quae quidem a te ipso integritate ct clementia tua jic t amplificata est, ut

nihil addipos uideatur.sed mihi magis, magiH.

quotidie

218쪽

quotidie de rationibus tuis cogitanti, placet tiatad meum consilium, quod initio insoni nostio, tit ad me uenit, ostendi P graues tesuscepturi

inimicitias, si adolescens potens, O nobilis, a te ignominia asse citus esset. hercle sine dubio erit

ignominia. habes enim neminem honoris gradu superiorem. ille autem, ut omittam nobilitatem, hoc ipso uincit uiros optimos, hominesq. Inno

centisiimos legatos tuos, quod sh quaestoreΗ,

λψ quaerior tuus. nocere tibi iratum neminem V tate anteit. vi

posse perliciossed tamen tres fratres, summo lo

co natos,promptos,non indisertos, te nolo habe- es, ρ .re iratos β praesertim ιurer quos uideo deinceps ς tribunos pl. per triennium fore. tempora autem e quorum

reip. qualia futura seint, quis scit s.mitii quissem eat imitaiε in turbulenta uidentur fore. cur ego te velim incideia tulit.

re in terrores tribunicios e praesertim cum sine cuiusqisam reprehesione legatis quastorem possessis anteferre: qui si dignum se maioribus suis prae*ψ buerit, ut stero , ct opto; tua laus ex aliqMa par ite fuerit :yiu quid olfenderit sibi totum, nihil tibi offenderit. Quae mihi ueniebant in mentem, quae ad te pertinere arbitrabar a quod in Ciliciam proficiscebar, existimaui me ad te L Oportere scri s sie ... e. a .' bere. tu quod egeris, id uelim dij approbent: se se me audies, uitabis inimicitias, oe posteritatis

otio confides. Vale .

ARGvMENΤvM P. MANVTII. 3ς os et sunt et optatiorem sbi quaestorem obtingere neminem potuisse;&hortatur, ut maturet in prouinciam ue. Mire, ante quam ipse decedat. M. T.

219쪽

y M. Tullius M. F.Cicero imp. S. D. C.

decederet, prae Coelio L. F. . N.Calao Quaest. 19

posuit. ep. Is .

a Μ . T. M. F. V Μ optatisimum nuncium accepissem, te

mihi qui sorem obtigisse; eo iucundiorem smibi eam fortem ierabam fore, quo diutius iu

uἡa. - p 'μφη - me βm freses. magni enim uidebaturba 'ζ pio uitia interse, ad eam necessitudinem, quam nobis ..uite Mibs' t ib*isset, consuetudinem quoque accedere. se ...ide phi - postea, cit mihi nihil neque a te ipso, neque ab uia 1 olip R. lo alio de aduentu tuo scriberetur; uerebar,ne id

e L.ur tequam ita caderet, quod etiam nunc uereor, Vne ante ,

'P quam tu in prouinciam uenisses, ego de proβλ-cia decederem. accepi amem a te missus litterod quae erat iu d Cilicia,cum essem in castris, ad x. Kal.Qinct.

ζι., '''' friptas humanissime ; quibus facile o vicium, a L. in Cilicia. o ingenium tuum perspici possit :sed neque unde, neque quo die datae essent, aut quo tempore te exoectarem, significabant: nec is, qui attulc-rat , a te ac ceperat: ut ex eo scirem,quo ex loco, a aut quo rempore essent datae. quae cum essent in certa, existimaui tamen ς esse facitindum, ut ade dicto, ait testatores meos, t o lictores cum litteris mit- seri virilisuti ις em q*as si sotis opportuno tempore accepisti,gatos ferunt, grat issimum mihi feceris,si ad me in Cilicia quamgistratuu, pla ueneras. Nam,quod ad me Ctiritis, consas delinquen sobrinus tuus, mihi, uisci maxime necessario: g de quo Alia Τηρα item C. SVιSἰlιus, propinquus tuus, mi

sἡῖόλι ἡ ψ' iturissimus noster, de te accuratisime scripsit; ι L.υi pluo. Valet id quidem apud me multum, sicuti debet 3 o hominum amicipimorum diligens commendatios

220쪽

A D. CVRIONEM. Er. KL 1 os sersed tuae litter de tua praesertim dignitate, de

tuit . quamobrem b quaeculioue a me Orcamen- eundem ii. xa

ue taς in te proficiscentur: d ut omnes intelligant, a me habitam esse rationem tuae, maiorumq. tuo- , , ε. arum dignitatis. sed id ς iam facilius consequar,s ad me in Ciliciam ueneris. quod ego ct mea,

t ORNAMENTA in te prosciscentur omnes libri ina e ivin, Mias alnuset. 8: Memm . & alij nostri habent, ad te proficiscentur. O.fer. v.c. nihil muto tamen. Nam sic locutus est epist. I. lib. 3. inteuligo, omnia, quae a me prosecta sunt in te, tibi accidisse gratissima. Praeterea nulli habent, elaborabo, nec ullum aliud I verbum in eius locum. unde suspicor legendum , quaeque, pro quaecunque. Nam sublato verbo, elaborabo, quaecumaque, ferri non potest.

SEARCH

MENU NAVIGATION