장음표시 사용
71쪽
eoplam moxin altum prouecte circiter centurn quinquaginta millia a
versus occasium nauigant, flexo videlicet in eam partem cursu, propter rapiados aquarum aestus, qui torrentis instar perpetuo lapsu in ortum decurrunt. Inde correcto cursu recta in Perusium tendunt. tempore primum Panam eo nauigaui, nauis qtia vehebar te in se Iunio soluit. itaque quod ea hiberna tempestas illic esset, omnes fere vectores morbis impliciti sunt, quia naues quae amaria nauigant constratae ac tectae non sint, ut quae in Septentrionali vehuntur Oceano id est eo qui aduersiam continentis indicae partem alluit itaque in illis sub dio morantes perpetuo verberari imbribus necesse est Ad hunc modum nauigantes tandem ad ora quq gonam insulam appulimus Nauis- magister Patronum vulgo vocat ubi se in
eam deferri videt, Haec, inquit,terra daemonum est quippe nulla toto eo itine .
re peior nauib. nec statio nec nauigatio occurrit. Tradidere nonnulli assidudin ea insula pluere: sed in eo falluntur. Oecto quidem certe continuos anni menses, inter tonitruum fragores, corusca fulgurum, adeo effusus ibi ruaere imbres verum est, ut elementa ipsa inter se certare ac misceri videantur Quum nos eam insulam attigimus iam veris initium erat, quod ibi sub fi
nem Mai incipit itaque quod tempus in Pana mihi emis est initium,id in ita
altera regione ineuntis aestatis principium est.
PORRO vicini continentis orae accolae auro abundant,&cacuminibus arborum mapalia sua, velut nidos suspendunt Eam oram,quia palustris&inia
equitabilis est, Hispani sibigere nondum potuerunt. CasiparAndagoia quuim ad Baiam,id est sinum an matthaei esset, cum centum: quinquagi ita militibus aestate populabundus eam prouinciam percurrebat, tabulas spe ad protegendum militem aduersum incidentia circumferens. Quippe in dystrenue faxa, tragulas, ollas feruida aqua plenas in quidquid sors invia anus dede rat, subeuntibus ingerebant Hispani vero securibus arbores tandi caedere, quoad Stipuae superstructae domus ingenti fragore prociderent interea a Damis mens penon inulti Barbari, nec nisi mutilatis aliquot Hisipanis interdum et iam elisis atq; obrutis,cadere. Tandem quod asperior ea esset regio, neque iri tam informi omnis humani cultus solitudine alimet exercitui expediri pos sent, An lagoia cum fatis magna auri copia inde decessit neque ea loca vilis Hispanis hodie habitantur. Α quia hi tractus maxima anni parte importunis quibusdam ventis ab occasiu vel Meridie perflantur, tum etiam propter rapidos maris aestus&torrentes aquas,velut praecipiti alveo perpetuo decurrentes necesse est quo tidie vesperi actis in salo ancoris ad ea littora consistere mox luce orta flanatem a terra ventum sequi atque inde moliri. In quo iapenumero siuenit,
ut dum naues prouehi cogitant, in contrarium repulis peractum iter relege
72쪽
vnum haerere, sicuti nobis contigit. Quum enim caput S. Francisci in conaspecitu haberemus, centum triginta millibus pasi a Capite Passao distans
quod quidem caput in Portus-veteris finibus est rati eum locum Indis ha bitari, ut quondam solebat, quotquot vectores in ea naui eramus, vidi us penuri, iam enim tertius mensis abierat ex quoianam a solueramus &facile mercatores qui eadem naui vehebantur, nos miserrima fame contabescere potius passuros, quam vel bucceam panis largituros,apparebat consumtis igitur prope alimentis terrestre iter capessere decretiimus. Ecco viginti quatuor eiusdem fortuna, cisin terram exponimur,ac snguli cum quatuor Maizijscutellis ignotum iter quo casus&error ferebant ingredimur. Pervenimus ad flumina, quibus duisimiae nomen est quatuor sunt haud magno inter se spatio discreta ea nos sammis laborib. ac periculis, praegrandibus arborum ramis quae in ripa sorte rimantibus ψccurrebant, simul iunctis colligatis insidentes, tandem superauimus.Ceterum quum aqua salsa esset, aestu videlicet confundente dispares undas quippe stata vice, X stuans mare non tantum his fluminibus sed&aliisquς in eum Ocearrum defluunt, mixtum subit,dc xv amplius ilium spatio alueos inuehitur ergo ut biberemus puteos sodere necesse erat. TAM DAE M ad Caput Passaum peruenimus ibi Indos crematis tuguriis, nitus se in bluas abdidisse, comperimus, in alterii promontortilatus transgressa , ad sinum Caraquam procedimus. Is sinus Aequinoctiali lineae subi ictus est. Ibi quo iremiis incsrti, quum neque in aduersiam sinus partem traiicere 'ssemus, nec alimenta suppeterent, cancris iereis quibusdam prunusis vescebam utiquis cum parum carnis inesset, lignum seuos interius simul comedebamus in aquam certe salubrem ex lacu exiguo, quem haud procul mari in siluis reperimus, bibebamus ibi xxii dies morati quoad nauis portum intraret,quum pro certo omnes haberent nos vel fame exstinctos vel ab Indis mactatos esse ubi a Nauarcho conspecti sumus,missa confestim scapha excepti, ea nocte in naui requievimus. m. f. . . POSTER A die egressu Portum-veterem petij. Id oppidum habitatum
Hispanis viginti duas ferme domus ex arundine contextasin palea tectas. ' ' piat triet. Ea prouincia propemodum in vastitatem dolitudinem re laeta est:indigenae maragdorum copia olim abundabat,&earum gemmarum s races fodinas penes se occultas habent neque hactenus tamen ullis tormentis adduci potuere, quamquam multis quilia torquentium exstinctis, ut locum Hispanis indicarent i lilii tamen aliquando retulit Ioanis Dolmos trib. mil. dispensitor quidam Indicam mulierem ipsius concubinam locum illum ei edidisse:nec eum id postea uulgare voluisse,veritum neRex ea sibi fodinas attribueret Multa quoque aurea argentea vasa in sipellectili quondam habebant sed ea Hispani omnia convasarunt itaque hodie nihil Patronis suis, seu
73쪽
u Senioribus pendunt,nisi ex iis fructibus quos e sua terra percipiunt unde sit ut pauci Hispani coloni eam oram inhabitent. TRADIDERE nonnulli, eius prouinciae indigenas scedos suos mores Q Σφtas religionis errores paulatim abiicere:neque ultra falsioru suorum numinuta , responsis fidem addere, ex quo facerdotum domon actiorum opera sancti Dangeli vocem audierint. Ego vero, quamquam ita esse optauerim, Deumque
orem ut id propitius faxit, vere tamen testari possum,nullos adhuc neque fa cerdotes neque monachos ad concionandum aut fidem nostram edocen
dum eos populos peragrasse Quin ipsi quoque eam derident,palamque ac 22- publice dicunt, se nolle Christianos esse, sceleribus videlicet, nequitia nota traiia
stra deterritos Ac quantumuis Praeses a caedixisset, uti supra memoratii i mus ut in singulis earum gentium pagis facerdotes monachi manerent&erudiendis Indorum potissimum filiis operam darent Hispani tamen huius coloniae municipes, de aliarum praeterea aliquot vehementer reclama runt Quippe sacerdotem unum quadringentos ducatos inst pendium annuum petere: id vero pretium esse maiusquam quantum omnes simul Indi Patronis suis tributi penderent. A quia eo fere temporc Perusio excessi, quorsum res postea euaserit, nestio:sed dum in ea prouincia morarer, saepe fallendi temporis gratia Indicos illos pagos tum maritimos tum mediterraneos perambulans, in eiu cemodi
quiddam incidi. Ingressus forte aliquando viculum quemdam ignobilem Chiarapotum appellant indigenas in fano solitii facrificiis faciendis occupatos comperi Quumque inter strepentium tympanorum sonitum patria quaedam carmina canentes audiuissem propius visendi cupidus, desubrum in eo. Sed vix pedem intuleram, quum sacerdotes, toto vultu iracundiam testante, propemodum mihi in faciem despuentes, festinanter me foras elici
unt ibi vidi dolum e creta tigridis effigie ac duos pavones alias que aues, quas suorum deorum factificiis dicatas habebant. Ibi praeter haec forte adolescens aliquis mactandus aderatiquomodo apud eos humanis vi stimissi tare fas ac sollemne est mihi tamen tunc videre non licuit. ALi quadam die suuenit mihi ut Picalancemam profectus,Indos eius pagi incolas conapotantes deprehenderem:quumque propius accedens,per otium spectare vellem quomod se largius potu invitarent:quatuor repente ex illis minaci gradu ad me tendunt, dc OA Christiane inquiuntinebulo impure, perfide facesse propere e finibus nostris. Ergo quum praeterhas minas, simul illos inmetiimen em manum iniicere velle animaduertierem, proripioi me in fugam dc apud me constituo Indis nudaquam deinceps interuenire, dias
qua die Qllemnia sua agitarent. PRAE V R eos quos commemoraui, plures quoque perlustraui pagos, quales sunt Caua,Camuhoua, Camuxioua,&alia earum gentium loca,quorum incola Indi aliqui filios suos enecanti ne Hispanis serviant. Pro certore-- fertur,
74쪽
mat. ψ fertur, Mantae regulos pulcherrimunia nobilissimum smaragdum habere, ε, oti gallinae magnitudine , quena inter praecipua numina colunt Mantaporro oppidum ad mare situm,unae praecipuis eius orae urbibus quondam erat & priusquam Hispani eam prouinciam inirent, amplius duobus Indorum millibus habitabatur quum ex tauto numero vix hodie forte quinquaginta p. . .et supersint. Nec dispar solitudo in aliis eiusdem prouinciae municipiis facta est. i μ f hyiniiviri aliquando Lupus Aiala ab huius ciuitatis Regulo petere an Christi, δερ- esse vellet respondit ille, Se nescire, &, Faceretipse vivisium esset.Ita Lu- pus Indum baptizari iubet, Didacum,uincupat:sed ne ita quidem cicura tum Hispani cuiusquam contra os intuentem umquam animaduerti. Eius subditi foedis morib bruti,spurci,masculae veneri deditivi vitiis omnibus ina
quinati sunt. Pii omnem eius orae longitudinem, Indi omnes eius maris accolae a quam salubrem bibunt, quam e puteis manu factis hauriunt:&peregre ituri omnes cucurbitam ea aqua plenam efferunt nisi qui forte Mania in Portum-Dεὴj, veterem iter faciunt. Quippe illi aquam putealem ferre negligunt,veriti ne in ρο 'q*- liriuem forte Hispanum incidant, qui eam eripiat&bibat: sed duo millia
tu passuum in mediterranea progresti aquam quadam e rupe manantem, ni-
aer gram, spurcam foetidam, excipiunt: hauddubij nimirum talem Christia
nos non bibere. E L regio calidio humidi temperamonti est:itaque serenum ac purum caelum vix umquam ibi conspicias Ceruis,porcis, gallinisque ex earum genere quae ab Hispania ad stirpem propagandam transuectae sunt, abundat: neque
ior vlla in Indice parte melior ex Maietio panis fit quam illic quamquam iis ta-osi s.c p. men non assentior qui panem illum triticeo anteponunt Mellis praeterea, sed acerbi,ac cerae,sed ignobilis, neque admodum bonae,satis ferax peculiare
quoddam fructuum genus habet indigenae Papale vocant ficuum specie, modicorum magnorumque quale nusquam in india, praeterquam in eo regno, vidi arbor quae illud pomum gignit, procera&gracilis fructus sapore dulci est.lbi etiam aliud ficuum genus exiguorum visitur Tunne nominant)sed Milli aliis prouinciis , ut Nicarague, Gualtimale toti nouae Hispaniae
regno,communes sint. CETERUM Omnes in uniuersum Portus-veteris prouinciae Indisere pustulis quibusdam obnoxij sunt, seu verrucis:quae e facie aliisque corporis par-r tibus erumpentes, quum maximae sunt nucis iuglandis crassitudinem se-o quant morbi genus ipse expertus sum: nullo doloris cruciatu assiciunt, foede sanguineae, ac ne aliud quidem remedium desiderant quam ut maturi tate exspectata,tenui filo constrictae abscindantur Indigenae eius gentis ora coloribus fucant: nares,labra, aures&genas perforant, ac festis suis diebus aurea monilia, uniones,lis foraminibus velut emblemata includunt. Quod
75쪽
ad cultum attinet, maxima pars subuculi non manicatis vestiuntur; ceteri nudi,&ispe totum corpus nigroiucantes, Isi uniuersae illius maritionae orae accolae pistatui in primis student Lin tres quibus tum ad piscandum tum ad nauigandum tuntur, instar ratium, qe tribus quinque septem,interdum etiam nouem aut undecim tignis leuissi-sema. mis iunctis, expassae manus Egie, contexunt, ita ut medium tignum ceterisiongius promineat eo modo longiores, modo breuiores fabricantur, ac pro longitudinis &latitudinis modo vela expandunt. porro bipertranquillum eiuscemodi rates diu remigio subegere, pane, fruectus,aliaque eiusmodi in
mare, velut sacrificium, proiiciunt orantes ut prosperum ventum immittat. -
quippe se defessos esse, neque ad remigandum vires vltra sussicere suancam&hia regionis incolarum more, cultus Gai cara transitus
timae primus pagus, Colonchi appellatur, S. Helenae prominenti proximus. Eius pagi ac populi Principem saepe vidi , an--norum ferme sexaginta hominem. Digna certe principe ei facies, corpus vegetum robustumque prospera valetudine erat Subucula non manicata,&rubro tincta, amictus torquem ex auro purissimo,sextuplicato circa collum circulo, quasi maiores corallii surculi, aut baccae, crassitu dine gestabat, annulumque in digitis illi quoque ex auribus perforatis baccae&aureas alagmia pendebant.Sinisterioris brachi carpum pellucida gemma instar speculi,tuendae oculorum aciei, exornabat.
Qui tempore Hispani primum eas terras ingressi sunt principatum obtinebat in ea prouincia Regulus Baltacho ei nomen erat qui apud uos venerabilis non magis imperio quam autoritate ea loca regebat iste nemini adeuntium aut visentium assurgebat, praeterquam Colonchio illi principi, de quo ante dixi. Attamen iste Cacicus nulla unquam adduci persuasitone potuit, ut Legem Dei vellet audire Eum aliquando Patronus suus me praesente, ita alloquutus est Colonchie,inquit, volo ut Christianus fias: at ille abnuens chist.=ὸ
Domine, inquit,iam mihi prope acta est aetas, neque idonea, ut Christianus et sam a filios meos potius, ut voles,cape,& eos quidquid visum fuerit edoce: equippe illi munia ministeriaque moris tui facillime obire assuescent me Ve-c ro id aetatis maiorum meorum legemo instituta relinquere noniuuat ci Eius prouinciae homines e superiore maxilla quinque aut se dentes e cutere solent ac si causam quaesiveris,id elegantiae se causa facere respondent Subucula non manicata, ut Portus-veteris indigenae amiciuntur Puden
76쪽
6s NO Ri Is da fasci bombycinavelant, cuius extremae vittae ad talos usqued 'starequinae caudae ab tergo dependent Feminae praecinctorio uicastilla o di reuincta&ad naudium crus demissa, integuntur. Eius pro poni Hispanis in urbe Guaiaquil habitantibus seruiunt. Π coloniam principio Hispani in planicie Chioni suminis ripa iiij usuerant uadraginta millibus pass. procul mari. In illis autem restioni
immensequaedam pandunturpianicies,velutinfinita camporum patentium
n .. . crocod rum. Adhaec Octo anni mensibus tanta vis culicum eas terras inseps I, ut mire ullos incolas ibi posse vivere itaq; Hispanos eo loco manentes ubi nox aduenerat,v quiescere possent, velari conopaea circumpandere ne cesse erat, quod ipsi quoque nil adhuc seciunt. Quamquam etiam illi cu hiliasublime quatuorscapis arudineis firmissimis leui tabulato, huspens imponunt:&m hunc modum quiescunt,minus videlicet ita infestis culicibus ANNO vero M.D.YLvi. continuis imbribus auctus fluuius ille non ingentem modo stragem dedit, sed totos circa campos&maximam reui on
inque adeo ipsam urbem,inundauit&obruit. Quare Hispani viri I
disti, timiliap ssuum propius mare novae urbi sedem deligunt, eamque adtinari α--..elusdem fluminas colli imponunt. is locus Transitus-Gainacali appellatur
tali de causia Gainacaua ducem quendam suum cum valido exercitu adsub gendam earn prouinciam quondam misierat. Dux quum traducere exerci tum decreuisset, indigenas transiuer sis ignis trabibusque iniectis, quomodos hediae&rates compingi solent,fluminis transitum pote iungere iubet Per fecto opere quum iam exercitus cum impedimentis transiret, hostes funibus abs 1ssis pontem soluunt multi in flumen se praecipitantes Ouin tibus hau riuntur ceteri interclusi a suis ab circumfiaso hostium exercitu prope ad in ternecionem caesi sunt Ai' RA' A biiuorum cladem accepit, magno contracto exerciti iuuito moueti&exillis montibus in plana degressiis, eam gentem ingenti caede perdomat Post eam victoriam, iungendi aggere fluminis cupido eum incessit vipedestri transitu in ulteriorem eius ripam tuto, quum visum esset trans urreret tamque aggestis faxis terra ingens moles iaci in alueum coeta erat, aggeris longitudo iam vigintivi amplius passi, impleuerat, quunt. alnacaua propterlatitudinem , altitudinem&rapiditatem fluminis quid quid ingerebatur absorbentis incepto destitit. Hanc ob causam eum locum Hispani Gainacauae-transitum nuncuparunt urbemque ibi a se conditam San-iacobum, quae aedasciorum cincolarum frequentia a portus veteris
'M. colonia nihil differt. Eos fluminis ostio Puna insilla obieeta est,&ca quidem inditione Re si Laus indigenae, quomodo luminum accolavi aliae earum prouinciarum
77쪽
gentes, quoad suppeditarunt vires , continua aduersum Aispanos geret ite M. Di bella multos interfecere In iis, ouuna RVincentius de Valle viridi, cum, Lit. Σ ' Hispanis Didaci Almagri furorem fugiens, quo tempore ille Franciscunt pi 'ρὸDrum garrum archionem interfecit in eam insulam se abdidisset, nocte quadam zzzbindi fustibus dcclauis omnes ad unum trucidarunt. Hic erat monachus ille, t 'p' mi
qui cum Atta babba Cassam alcae colloquutus erat, quum is a Francisco iugarro captus est ut superius dictum est. Eum Caesar Episcopum peruanae
Is Puna S finibus Guai aquiloc Portus - veteris,herba quaedam ramosa reperitur foliis, roboris, 1 aret aristiam vocant quae Veneres contagioni Mahis morbis medetur. Ea nempe duobus silicibus trita expressus&ιὰ sisti percolatus succus, admisto aqua calidae modico, aegrotis bibendus porrigi - ' ;
tur ij mox hausta eius potionis, quantam natura patitur, mensura loco ca neream tualido compositi, quoad tolerare possunt exsudant. Eo medicamento tres aut quatuor dies, ut visum est, utuntur: biscocto tantum interea pane&pulligatilinacei assi paululo vesicentes. Alis eius herbae ramusculos duntaxat aqua in coquentes, ius eliciunt quod interdiu bibant deseo sorbitionis genere non . nulli duos tresve continuos mens es Vtuntur.
In prouincia Guai aquil& aliis versis in Orientern regionibus latem en se Nouembri incipiens usque ad finem Aprilis durat Maio veris initium est, Oetobri exitus. In ora eius maritima, inde a Tum , eg Austrum versus, adeo rari imbres siunt , ut vix triennii quadrienniive spatio paucis misere expressis pluuiae guttis planicies illae aspergantur itaque ibi partim ob nocturno rores qui copiose cadunt, partim diurnis accolarum irrigationibus humentias ara adolescunt Arenosae quoque ibi planities iacent, in quas nunquam impluit in montibus contra octo mensibus anni pluit nonnulli etiam obsiti niuibus ierpetuo rigentes gelu conspiciuntur. Aestate venti quidam assidue a Meridie incolis noxi infestique admodum spirant. in vi e Guas aquil uit iter facerem, Chimbon montem, in altitudinem, L. illium pali editu me omni prorsus humano cultu vacuum tras chim e greuus sum quo in i tuae re, nisi Indus quidam pauxillulo aquae oblato mila I viis. subuenisset, siti plane extinctus essem Postquam tandem in verticem perueni,paulisper consistens, nouas illas&mirabiles terras subiectas oculis e sub limitanta cum admiratione despexi, ut inusitata quaedam, velut insomnis,
visi species oculis meis oblata videretur. Ithaci ingenti prouincia Qui tensi, ut&in aliis nonnullis Peruani regni regionibus, quum plerique populi peculiare idio ma habeant , vulgo tamen Custensis lingua in usu est. Quum enim Inguae id est Peruani Reges eas prouincias ditioni suae adiecissent, edixere ut omnes Cuscensem linguam edisterent, eamque patres filios suos edocerent. Ex eo igitur illud dioma per P a ni-
78쪽
vniuersas eas prouincias quae eorum imperio subiectae erant, promiscuo usu obtinuit. Exu herbam v primum viderunt Hispani tum in noua Hispania , tum in prouincia Hondurensi Zarabaessarin nomen elindiderunt,ob cognationem quam cum Smilaceaspera habet, quam Hispani Zarabassarisiam vocant. Ceterum de mariu huiω exhibenda Settendae rastombin, copiose agit P. Monardinia lib. desimplis dia Occi Medicamentis. Temanorum religio fritin, Culim. Pecora Ebrietati udium opificia. Vini apudPeruensessumma caritas.
crin D- - AEgentes etsi cum daemonibus colloquia misceant Solem tamen pro numine praecipuo habent. Ab eo beneficium aliquod petitur tum Principes, tum sacerdotes, mane, Oriente eo suggestum quoddam editum lapideum conscendu ut ibi--- que demisso capite stantes, complosis ac confricatis inuicem manibus, mox in caelum sublatis passisque ut si Solem ipsum amplecti vellent, certas quasdam preces concipiunt,petentes ab eo quibus indigent. Nunc vero etiam quum ab Hispanis vexantur, eos uti Solem adorant,precantes visericordia in se viantur, neue ipsis noceant. Is in s i ibi delubra numinum,praesertim Solis,&immens, opulentiae erant: incrustati intus auro desargento parietes multae quoque sacris di catae virgines amacona appellabantur nulli operi praeterquam nendis
texendisque tantum ornamentis deorum vacabant. Humanis victimis litant, viros ac pueros mactantes, quorum tamen carnes non mandunt. Pecudes
quoque,aues, d alia animalia immolant: hostiarum fuse sanguine dolorum ora templorum portas inungunt. Quum daemonis colloquium expetunt, aut seminare,aut aliud quid aggredi in animo habent,sacerdotes aliquot dies ieiunium sibi in dicunt is LM regulos magnificiso ingentibus sepulchris inferunt, ac cum cia multum aurum argentumque elaboratum, formosissimas uxores&quas viventes ipsi maxime dilexerunt famulos, vestes, fruges, Vinum di quaeque alia carissima, simul defodiunt: ne videlicet eis cibus ac potus desit quoad inalterum mundum peruenerint duae sepeliendi ratio inplerisque indiae regio nibus usurpatur. 2 Atque istis imortalitate animae credunt. Eiuscemodi multa sepulchraditissima Hispani reperere: pauca tamen illa prae iis quae adhuc silersunt Multos dies defunctos lugent. Ut Ri subucula ex lana aut bombyce non manicata vestiuntur,ct penden te nodo ex humero altero penula nobiles caput fascia inuoluunt, focum elana gestant, qui in sinistram aurem propendet. Ex herba quadam candida cannabis
79쪽
usque promissa indutae,&fascia quatuor digitos lata praecinctae Chiumbi papellantiad pectus acus aureas largenteas aflixas praeferunt, quas opimo minant ac superimpositum aliud breue amiculum gestant, quod Liquida appellatur capillis quoque promissis libere fluentibus conspicuae Atque lar vestium mos forma apud Cuscenses in usu est. EI E 'in profecturi rubro quodam bitumine faciem oblinunt, aduerusus ventos,herbamque ore clausam Cocam ipsi appellant Velut panchrestumebia , quoddam pharmacum circumferunt. Quippeeius praesidio freti inteorum diem,nullius nec cibi nec potus egentes, iter faciunt. Atque hoc quidem her bae genus earum rerum, quibus mercaturam exercent, praecipuum est. Est
apud eos radicis genus Tape vocant tuberum specie, sic lexigui saporis Abia undare olim pecoris copii id asini amplitudine, a specie prope cameli est
sed,ut ipsi referunt, non ita dudum tetra quaedam lues, leprae instar, armenta corripiens maximam partem extinxit Verum multo peior lepra Hispaniniuersum prope id pecudum genus absumsiere. Horum animalium caro ferinum quiddam capit eorum velleribus indigenae quondam vestiri abunde
consueuerant quae nunc in summa raritate carissima habent. CETERVM cae gentes,sicut omnes fere Noui illius orbis, summam voluptatem dc praeca puum vitae praemium in crapula collocat. Itaque postquam multomer incaluere feminam quisque,quae prima collibuerit,amplexusti bidinem explent, sublato prope omni matrum, filiarum aliarumque necessitatu dinum discrimine δε ipsi adeo Reguli ac proceres easdem sorores coniuges in matrimonio habent Panem nullum plane faciunt, excusso ora notantum cocto tost vescentes. Atque haec una lex est, quam inter alias Gainacaua tulit quum videlicet expeditione aliquam ingressurus, suos inpane faciendo occupatos esse nollet Ergo etiam nunc eum morem obseruant.'Ei s Regni primaria quondam ciuitas Cusco,era Inguarum imperiscaput: qu priscis teporibus longo abhinc aeuo ut indigene memorant a Mao o cappa condita est,primo eius lirpis rege Cuius mox successeres, amplificatis P ratiην-
imperii sui finibus: multis gentibus subactis, leges iis suas more sique tradita 'derint, multaque passim aedificia tum cultu deorum tum Regis usibus desti
nata exstruxerint. Eorum parietes, leuissimo lapide, pumice aedificati suns stranainibus&palcis intcguntur cuiusmodi ego aliis locis, maxyme in prouincia Qui tensii, in umebambae finibus non minus sumtuosa magn1hca quam in Cusic vidi. Acquamquam plurima ab Hispanis diruta iaceant multata tamen etiam nunc in militaribus viis visuntur quae indigenae T ambos appellant ex quorum semirutis macetiis. qualis fuerit ingentium eorum aedis,
ciorum fabrica facile colligi potes sto IN VER alia Gainaca e monumenta , nobilissimum opus via ina risis:
80쪽
complanatis ad aequum aliquot monticulis,adhuc spectatur. Quatensis istius prouinciae aer temperatus&salubris est. Cuscenses reges plerumq*e ibi morabantur: multisque partibus aurificinas instituerant Acauri fabri quidem intadi,nullo ferreo instrumento utentes, mirabilia opera , quamquam paulo rudius,non inscite tamen fabricabantur. PORRO in hunc modum operantur. Primum aurum vel argentum fusiuricatino longo aut rotundo iniiciunt eum ex panno terra incrustato, di car-ήWi qm bone contuso factum , moxque exsiccatum igni imponunt cum ea metal- - οῦ. . li copia quantam capere potest mox quinque aut sex sphunculis arundineis tandiu circumflando incendunt, quoad liquefactum metallum omni exco ista scoria nitescat. Inde catinis eductum aurifices humi sedentes, nigris qui busdam silicibus, apte ad id factis tam qua malleis opus pariter interse sortiti elaborant ex eo faciunt,aurebus, quidquid iubebatur puta diis dicatas statuas, vasa,monilia pecudum aetiam omniumque animalium quae videre poterant simulacra eslingentes. Quoi ad res ex Hispania eo traductas attineri frigida omnia ac tempe-o . hist rata loca tritico satis fida sunt, in iis abunde prouenit. Ibi etiam vites ali i h in quae , sed parum feraces sunt. Dicunt nonnulli spem esse sibi fore ut breui vites in iis regionibus adolescant fiantque vina imo ut fructus prope omnes Hispaniae concessi, ibi quoque nascantur. Verum, etsi spem suam nemo illis μ' AE i tollit,irrita tamen erit,iaeque meo quidem iudicio,effectus quales illi sperant, umquam apparebunt: quippe aeris temperamento coeli positione nostrae planx contraria. Adhaec quando in Nova Hispania aliisque locis ubi melior mitiorqtie tellus est, quamquam consitis vitibus,vinum tamen non collegere quanto mi nus in Peruanis prouinciis Addo etiam Dei bonitatem brutis illis gentibus tam praestantem liquorem concedere noluisse sed attribuisse tantum pro eorum captu habituque te ad tuendam vitam utcumque necessarias. o His P An qui colonias ibi posuere,Raphanorumaactucarum,melonum, cucumerum brassicarum, copiam habent Limonum etiam inurantio runt,quaniqua hi fructus non nisi loco calido nascuntur. Ficuum mediocriter. Pecoris propemodum inopia est,idque ob continua bella &quum ibi essem, Limae vacca una centu ducatis aestimabatur ovis quinquaginta&sexaginta. Ei v Α, regni fertilissima prouincia vito est ea frumenti admodum ferax, magnam etiam vim porcorum gallinarum, Hispanicae sobolis, alit: 1nsuper cuniculorum iucundissimi aporis ingenti copia semper abundans se is Asyes vini summa ibi caritas nam in ipsa Qui tensi urbe,ut quum vilissime ven- νηπι ρα ditur, vini seria una duodecim circiter agenarum capax lagena seu boca- V um it vocant, xxv ni. uncias capit quatuordecim aut quindecim ducatis au eis valet Limae alliis maritimis locis duodecim sed Polosiae meditera