장음표시 사용
101쪽
luntur hisi lubit illae peplo aut plagula ex Ciosi asteriusve animalis pelle,
quam nodus astringit,extremis fasciae taeniis in sinistrum seimur pendentibus, muliebria operiunt Ceterum plena rotundaque oris specie,nec sim neque chilones sunt truces vigentesque Oculi promis a caesaries, quam concinne circa caput colligunt ita innexis comis, quoties bella ineunt pharetrae illis vicem praebentibus quippe ibi sagittas condunt, quibus mu una est, quam procul, quamque certo ictu, destinata feriant.. Mi OD ad mores attinet, foedi &flaoitiosi sunt liberos suos, neque ulla dotam esumestica erudiunt di lciplina, ncc coercent nec rapere, nec proelia Vt quod ra
puer ipsis religio ulla est Attamen sua cui is uxor dc seuera illic matrimonia
sint Bella aduersus finit italas gentes, sed sermone distanas,ger ut tela illis praecipua, arcus lagittae. Domus fere rotundae ut columbaria nostratia robustis impositi; arboribus obpalmarum foliis conteistae, nec ventos, nec tempestates metuunt. infestis tame vexantur culicibus, quos ipsi Maris7ζones vocant. neque alia ope quam crebro igni, maxini subcubilibus accensb, ab eius cemodi pestibus se liberat. Acriter ea inscct a pungere referunt,&corporis parterii Orsiuab iis appetitam in epi speciem verti. Nihil fere preciosus aut elegantius ducunt, quam versicolore auium pennas pretiu etiam apud illos calculis, quos ex piscium ossibus faciunt, dc rubris quibusdam ac viridibus lapillis. iii eoru radices, fruetus, herbaea varii generis pisces pinguissimo pisce
utuntur quem Xentcratum fumo durant patria lingua Bauquaue nonam ait: cuius exemto adipe pro butyro aut alio liquamme tuntur. Frugu nostrarum seriae Unihil habent, sed Mili Quoddam genus summa copia, quod in septenum peta '' 'dum altitudinem cresces, culmo arundineo,granum pisi crassitudine, spicana seu paniculam pedali longitudine fundit, recentis cerae colore. Cuiusmodi omnes fere tum insularum, tum cotinentis indiae Occidentalis indigenae, tuntur, di vulgi, fati: vocant in Hispaniola Brasilienses veri, Ausati Q gum eo vesci libet primum tritum in farinam uoluunt, mox eo diluto mi itaq; 'an suum ut ipsi vocant informant id orygae hostrae speciem refert protinus corrumpitur. itaq; quam recentissimum edi oportet Siluestres labruscas magna, ὰφ copia ea tellus alit, quae ut multis Galli locis videre est, amplexu arborum in I. nixae uisum reptante sed culium stescere, vinumque reddere ab incolis non dotaeentur, neqi eius rei usum ipsi norunt Potum ex multiplici herbarum succo ipsi sibi moliuntur Casinet appellant Cervisiae ferme colorem refert, ac ne
mihi quidem ipsi bibenti admodum abhorrenti gustu visus est. AE L io mihi motasa ac silvosa visa est inde ingens ferarum copia, quarum Quitis ipsi indigenς, nisi acri custodia semet epiant, obnoxios si pessc esse memorant. Iam mira multa de animalibus qua ibi esse auditu tantium accepi, consulti, praetereo Ea exsequi fatis habeo quae mihi visu coperta, &quae nunc memoriae prodatur, satis digna iudico Croco datos in primis plures vasto hia ς'
102쪽
tu ex arenis praedam captantes vidimus in iis mortuum unum, cuius caro tenera caninda, mihi sociisque vescentibus vitulinae gustum referre visa est. Is tormetuli globo duas inter squamas adacto,caesius fuerat alioquin cute contra omnes ictus inuicta Ore vasto hic erat,maxillis horribilem in modum in- uersis,pectinatim stipante sedentium serie 'hiatu quidem adeo patenti, ut Q-lidam iuuencam vorare posse videretur.Ceterum, tu aut XL I. pedes longus, breuiora crura quam pro cetera corporis proportione habebat, unguibus is- uis armatus cauda longavi valida, in qua praecipua eius vis roburque consistit. Nullam in eius ore linguam animaduerti,nisi forte intra fauces lateret Ore enim ut dixi ita prodigiose distorto erativi superiorem maxillam inferioris loco positam haberet,foedum plane ac terribile visu spectaculum. V VAM quoque serpentem, a nostrorum uno interfectam, non procul nemore, vidi: alis,ut videbatur, eatenus instructam ut tolli a terra posse, &demisse volitare,videretur. Eius deiectum caput Barbari summa cura abstulerui: rationem scire no potui Nostrum aliquibus opinio erat,id stiperstitione quadam a Barbaris fieri:neque quantum animaduertere mihi licuit,plane religionis expertes sunt. Immo, quemadmodum signis &argumetis quibusdam de-
ρ-, .r prehendi, eos no tantum ad ciuilem aliquam morum honestatem, sed etiam: ad pietatem,si Dominus cocederet, assuefieri posse existimo. Quippe simulac
aere campano in castello signum ad preces datum audiuerant,extemplo in vicinum campum concurrentes, sublatis, ut nos in caelum manibus, attentionem aliquam ac reuerentiam praesserebant.
I amea classis ad Floridam appelli 'in an gasiorum castelum de impro
vise adorti stos virosse astypromiscue trucidant. rara NT E ME A praetor noster,iniusti muneris haud immemor propugnaculo muniendo intentus erat, ut incursionibus Barbarorum sistinendis par esset, si forte in nos impetum facerenx Verum unde minime metuebatur periculum atrox ingruit. Nam XIII. Septembris, repente classi nostrae quinque Hispanae nauesta, I superueniunt, Praetoria quadringentoru,ut videbatur scapha centia&quinquaginta doliorum capax tribus dromonibus comitatae Ea classis ad eam i- psam stationem appellit,ubi quatuor nostrae naues in ancoris stabant, circiter horam nonam vespertinam.Noctu nostri in colloquium Hispanos euocant, petuntque quo animo quidve quaerentes suis nauibus adeo propinqui steterint.Illi respodent se Gallis pro hostibus uti, mutuumque inter eos bellum sa-; π 'stis superque indictum esse Nostri Hispanorum infesto perspecto animo neq; vita his lassisii satis adr sistendum virium, sublatis confestim dolonibus alita capessunt Hispani
103쪽
Delphinorum fluminis ostium inuecti cxscensum ibi facere statuunt Mox cum Barbaris ut ex eventu apparuit con clatis de pernicie nostra consiliis Heli ii occultos militum globos,quantum satis ad rem patrandam sic visum est,in non de ab eo flumine emittunt. Sexcetos in armis fuisse expeditos,a Barbaris post ''M
PAvLopbst,quum tres naues nostrae e fuga colleetae ad stationem reuerta essent, nam praetoria, Trinitas ea vocabatur, paulo longius in altum prouecta a reliquis discesserat Ioannes Ribaldus Praetor, tribus illis Hispanis ultro occurrere easque aggredi statuit postquam utique ex Consili sententia instru-
istam in alto classem ostendere hosti, ut necessarium, decreuit, di sie toto Oceano defender nasi nauium iacturam facere vellemus. Nostris enim militibus in terram expositis, facillimum hosti erat, naues praesidio vacuas, nullo impediente occupare&iniecto unco abducere: quod sine graui nostro incommodo accidere non poterat. quippe supremo erepto auxiliovi sublata unica ope, qua regem Galliae de rerum nostrarum statu possemus certiorem facere. I AMIAE . Septembris, hora tertia pomeridiana, Praetor lustrat, recensito exercitu,lectisque non iis modo militibus quos ipse nuper adduxerat, sed eorum quoque praecipuis qui Castellum praesidio anteibimebant in iis nominatim, legato, signifero, d praesecto-ordinum Lauduneri tribunimii omnesque ad strenuam Regi operam nauandam cohortatus, simul na- uim conscendit is tribunus tum ubdiam diu nullum e Gallia nuncium acciperet,ium in summa commeatus angustia taedio victus paulo ante aduentum nostrum inde excedere reuerti cogitabat parum interim solicitus, nequid Barbaris iniuriae a suis inferretur, quo eorum animi a Gallis alienarentur ' φ'
Itaque illi tolerante plo,Vulgo indigena vexare,& vi captos in castellum tra here milium,ceterasque eorum fortunas agere ac ferre.denique omnia facere 'si 'μ' 'quae necessitas impatiens legum iubebat. Quibus ex rebus ingens breui Barbarorum odium in nostros conflatum est. Ergo ut coniicere ex euei est)stimulante partim insta humanis ingeniis ulciscendi cupidine,partim protegendi corporis appetitu omni animantium generi a natura tributo , perniciem nobis clam struere dc occulta cum Hispano consilia inire, incipiunt. 1 UNDECIM die Septemb. circiter octauam horam matutina, quum iam rem es nostra naues haud procul Hispanis abessent, vehemens repente turbo exori statur effuse imbre mistus,cum ingenti fragoreae limo nitribusquevi fulguribus M praestinguentibus aciem oculorum,ut pene ipsum caelum continuo incendio 'φ' ardere videretur Turbatae utrinque classes diuersae abiere tres nostrae naues demissis ah tennis procellae vim declinare, Hispana Praetoria scapha ventum sequi, coactae sunt ea tempestas, usque ad x xuii. Septembris diem M tenuit.
104쪽
otenuitJnterea Hispaniis terram egressi satis ocij ad nostra exploranda habue re, eaque comparanda, quibus nos per dolum opprimerent. Neque eos falle bat,nos praecipue classe pollere, eoque vires abductas cetdram multitudinem in castello relictam imbellem numerum, partim aegrotis , nondum ex iactatione maritima recreatis, partim opificibus, foeminis ac pueris constare Dracenta ferme& quadraginta capita ibi erant, Laudunerii tribu mit fidei ac tutelae commissa: militare robur in nauibus neque is , casus eius qui superuenit securus,vim ullam hostilem ab terra metuebat. At Hispanus incredibili celeritate, siluas, si agna, sumina transgressus, ducibus Barbaris, x. die Septembris improuisus aduenit, paulo ante solis exortum,pluuioso admodum tempore, Castellum nullo resiste te ingreditur. 'oo plerique vigilum solutis mane excubiis, ad rescienda quiete corpora foeda' totius noctis tempestate vexata, dilapsi erant. Hispani portula aperta irrum pente , sopitos vigiles in cubilibus suis obtruncant foeda inde trucidatio in castello fit. viri ac mulieres , aegrotivi valentes senes ac pueri promiscua caede iugulantur. Quis immania eius diei facinora, qui stragem huic parem aut animo assequi queat aut oratione complecti At nostri interea tamen in tantis angustiis no se deserere qui maxime impigri erant , e stratis inter tumultum elapsi celeri fuga se in nauigia ad fluminis ripam religata proripiunt, quorum Praetor Iacobo Ribaldo, nauis unius praefecto cui Peria nomen erat &Ludo uico Ballardo legato eius,custodiam commiserat alij repentino casii oppres si, vallum transiliunt: in iis Laudunerius tribunus mil. cum domestica ancilli illac erupit. IPs E, Vix e tugurio egressus, quum ad opus diurnum fabrile scalprum gerens proficiscerer, in hostes incido: acquum neque ulla nisi in fuga spes, neque ullum effugium nisi per vallum pateret,& iamia tergo meo duo Hispani cum hasta di farissa haererent: ibi repente, qua vi nescio, haud dubie quidem diuinitus geminatis in senili hoc meo Meffoeto corpore viribus,vallum nouem fere pedes altum, quod aegre alias per ocium reptando ascendere dc sensim tras gredi potuissem, expedito saltu supero di in siluam accelero Ab ea quum nolongius abesse viderer,quam quantum telo adigi potest,respiciens&in castellum oculos retorquens, paulisper etiarn in colle substiti, idque eo fidentius Ust ' Minia id nemo mihi fugienti instaret. Ab eo loco facili in totum Castellum in- μὲι ., ferius adeo hypaethrum prospeetu, saeuiuntes Hi sipanos, horribilem nostro- - rum lanienam video triaque iam hostium vexilla munimetis imposita Quamobrem omni de nostris spe amissa,collectis conicistisque in unum Domin una sensibus, meam salutem eius gratiae commendans, in siluam me proripio.Quippe nihilo immaniores feras experiri posse videbar, quam hostes, quoruplusquam beluinam saeuitiam in nostros exundantem consipexeram. CETERur, horribiles illae angusti , in quas coniectus nulla circa spem neq;
105쪽
viami talutis in terris cernebam nisi Dominus singulari quadam spe,&pretcr,rram
omnem Opimionem, me ex tam praeuent periculo criperet crum per m ut pl-1ia oc flebiles voces cogebant,atque iuscemodi clamores, erebro singultu ac 2'
gemita interruptos, ad Dominum edcre o D E VS patrum nos forum, Det S iis b=a, lini uericors,qui te ex ipsis inferorum faucibus&media mortis abysso inuocari ' b nobis ullisti, teque nobis laborantibus cerib adfuturum es pollici rus quaeso . . ut pro ea spe ac fiducia quam intereposui viam mihi aliqua motandas, qua .
exitum tot malis,atque huic infelici meae senectuti an profundos dolorugurgite demerse, finem tandem inueniam. Saltem hoc unum concedito, ne Hac . . ex ferarum rabiecillinc ex hostium tuorum nostrorumque saeuitia conceptus pavor, omnem ex animo meo fidem certa de promissis tuis persuasionem . . excutiat dii nos magis propter facrosanctum tuum nonae , quod inuocatum .esi super nos quam ullam alia ob rem oderunt Domine Fcropem mihi DO . . mine, fer opem . nam me tot undiq; circumuallant mala, Vt emergere nequca . . DuM haec mecum anxius agito, invium interea altum densisque inter pro ceras arbores virgultis ac spinis, veluti perpetua sepe obiecta, conicxtum penetransrvix emihorae sp acio processeram quum ecce repente e proximo stre
pitus honninum lugubri eiulatu plane tuque permixtus, ad aures mea perue nit. Ego, Dei auxilio fretus, progredior ac circumspectas, primum unum e nostris nobilem, cui Bion derio nomen erat,reperio: neque longo abeo interua Llo alium, quem D. Robertum vocabant, nobis omnibus facile notum, quod ei precum uacastello concipiendarum cura commissa esset. Mox etiam in Ullii nobilis viri pedis equum, D. Belli nepotem, Iacobum Tu eum,&multos ali Osvno agmine, iacidimus ibi collecti occommunem miseriam deflentes, quid facto opus esset ut saluti costuleremus, una deliberamus. Tum nostrum unus, quem vulgb omnes in Sacrarum litterarum lectione plurimum versatum ataque exercitatum iudicabant, hunc fere in modum disseruit:
EXTREMvM hoc miseriarum est, pratres: quocumque conuertimus oculos, ι nihil praeter immanem barbariem cernimus caelum, terra, mare,1iluae, homines, Omnia nobis aduersia atque infesta sunt iuuat tamen humanam misericor ιι
diam experiri. Ecquid scimus num forte Hispanus, si nos eius fidei ac clemen. tiae permittimus,deditis ac supplicibus parcat 3 interficiat nos breuis in imor se dolor, harum etiam calamitatum finem afferet. Homines sunt neque extra spem est, quin furore placato,bs in deditionem accipiat. Nam quς alias lutis via aut ratio nobis superesti Nopr stat subire manus hominum, quam aut hic lacerari feraruinguibus aut miserrima fame tabescere ille ita loquutus est des imaior pars,consiliu approbas,in eam sentetiam ibat me frustra dissuade te,dcciuetas adhuc ab recenti victoria hostiu manus subiiciet c. Neq; ver eos propter comunes regu ac populo rudiscordias, aut humana certamina, ta impo istis Vos
106쪽
hominus- deiqxa Dei prouidelia se eradere malui, trasis exitin.
ues O qui Euangelio nomen dederint. Non pudere nos in homines potius quana in Deum coniicere oculos qui suorum vitani vel in media morte incolumem praestat, iisque fere, quoties terrena subsidia deficiunt, S humanaeipei locus nullus est, salutarent nianum e caelis porrigit. Simul in eam sententiam petitae Scripturis exempla adferebam, losephi, Danielis,Eliae, Maliorum Prophetarum: Apostolorum etiam , in iis petriac pauli, qui extraordinariis, di humanae rationi incognitis modis, periculis erepti sunt An breuior aut imbecillior nunc,esti aiebam Dei manus quarn olim fuit Non meminimus exitus Israelitarum ex Aegypto, quum a Pharaone fugerent Quae spes erat populo, ut tam potentis tyranni manus effugeret ipse a tergo fugientium vestigiis haerens mare a fronte, utrumque latus praerupti montes claudebant. Itaque quitum mare diuidens,quibus nullae ad resistedum vires, ac ne effugiunt quidem patebat, hinc a fronte, hinc ab tergo, inclusis iis per medios fluctus nouum iter aperuit, non potest idem per invios ignotae huius terrae saltus nos in tu tum locum deducere3H A C talia quamuis dicerem, sex tame ex omni numero minime assen-s,deserunt nos ac sperantes se aliquid grati; apud hostes inuenturos, ad eos se conferunt.Verum mox tristi experientia didicere. quam parum prudenter sibi consulant, qui plus fidei in hominibus quam in Dei promissis ponunt. Vix enim silua egressi per clivum ad castellum descendebant quum ab circumfusis protinus Hispanis capti, ceterorum exemplo iugulati sunt, ad ripam flu minis tracti,ubi cumulatae corporum strues iacebant,eorum quos in Castello Hispanicus furor absilmserat.
missam Vallis qui in nauibis erant deditionis legesserunt Vasti deditionem
aspernantur.Hispani in mortuosuiunt. vo X. Is cs uitiae exemplum hoc loco non praetermittam. Iacobus Ribaldus Periae praefectus, nauigii id nomen erat na ueis in ancoris centum ferme a cruento illo spoliario passibus , habebat, mult6ine carnificina elapsos exceperat Hisba - ni egregia de inermibus victoria inflati, reliquum Gallo , t runa sanguinem haurire cupientes, Castelli tormenta in naues lenunculos prsti η ς dirigunt,sed tum pluuios tempore, tum no satis paratis machinis, effectum est, ut sine ullo nostrorum vulnere,omnes eorum conatus in irritum caderet. itaque tubicinem ad naueis mittunt, qui nostros ad deditionem compelleret. Vertim ubi his parum moueri Gallos intelligunt, legatum unum e suis emittunt, qui Dom-Petri de Maluendo, huius cohortis Praefecti autoritatem praeferens,cum illis de pace his oditionibus ageret: vi traditis amatoris forna
quos insidiis excipere non rutpestinantur.
107쪽
1 N p LP A nauibus, ipsi ciam suis rebus atque impedimentis, staphis &lenunculis ad c teram classem euaderet,quae in salo ad ostium fluminis stabat, castello quatuor millibus ast .distans. At hoc postulatum nostri respondent: Nullum sibi cum ipsis bellum esse,qubd pace aut deditione finiri opus sit. Se sextum ante mensem eam nauigationem Regio mandatu ingressos ac tantum abesse ut eam hostili in quemquam animo, aut praedandi consilio susceperint, ut diserte tum ab Rege suo, tum ab ipsitus Almirat seu Archithalasso, vetitum sit, ne in ulla Hispanorum litora ex censionem facerent inamb, quominus illis iustam offensionis causam praeberent,ne propius Hispanicae ditionis oras naueis appellerent. Nos vero inquiunt thoc Regis mandatum sanete atque inuiolate seruauimus ac ne id quidem vobis relietum est, ut caedem hanc nostrorum hominum quos contra omnia belli iura trucidastis, nostro ullo merito aut culpa accidisse cau- semini.Itaque nil mirum est si vos eius rei aliquado paeniteat. De cetero, quas petitis naues vita potius nostra quam iis vos potituros scitote: ac si vis adfer- tur,nos armavi corpora,&quidquid a Deo accepimus,opposituros. -LG Hi si , v s reuersus Gallos verbis nihil flecti renunciat, nam animos atque arma expedire ad certamen. Tum furiosa illa cohors omne n caeso rum corpora iram effundere, eaque procul nostris qui in nauibus erat, ostendere ut eorum pectora fauciarent,quorum corpora laniare,ut vellen timo po- terant Nam mortuorum ex culpentes oculos, jugionu mucronibus praefixos gestantes, amaro cum risiu atque xlulatu in Gallos, quo illis oculi dolerent,versus aquam torquebant. Galli aliquot ex Hi panoram manibus elapsi, re ad reperuἔniunt. ., In aliquos esciuincidunt.
cui glans compositis nem a stem
A, ut ad nos qui in silua manseramus redeam, quum porrbire ignotum transgredi iter pergeremus, ad mare, quantum ancipiti aestimatione augurabamur, tendentes tandem, Deo gressus nostros dirigente,in montis cuiusdam iugumenis, ma-α,-re inde prospicere coepimus. Sed multum adhuc viae,&dissicit lamae quidem supererat. Mons, qua descendendum erat,arduus,adeoque rae nMelucta ruptus& praeceps, ut stabilis gradus ullo loco insistendi minime spes esset: ita 'Ita, . sectis saxis,ut aegre nemo,nec nisi tentabundus manibusque retinens virgulta ac stirpescirca eminentes, demittere sese posset. Ergo modb saluti consulerς mus, manibus non parcimus, quamquam iam laceras stirpium surculis acipinis cruraque& totum corpus foedecruentatum haberemus. No si s tandem, gre e monte demissis, interiectum nemus, impossitum
108쪽
atque uligine informem, palustrique viva, casamis, S inusitato quodam caricum genere consitam, perueniendum erat quippe earum herbarum caulis duritie ligni, folia etiam praeacuta crura nobis S pedes ita incidebant, ut fana guinem elicerent. Nos interea in aqua pubetentis, continuis etiam imbribus adeo perfundebamur,ut hinc paludibus,illinc nimbis obruti, perpetuo quodam diluuio demersi videremur:&qud longius procederemus, eo altiores aquarum voragines occurrebant. I AO ' , quum extremum tempus Vitae nobis tum adesse crederemus, tam Vltimo compleXu inter no dato, collacrymantes suum qui queri sociorumniam , casum,multi cum suspiriis&lacrymis clamare ad Dominu coepimus,&cum zz serio peccatorum sensu iusta eius in nos iudicia poena que agnoscentes, maelisat stasetius cemodi voces supremos inter gemitus findere mc Domine, ec-ri quid in vilibus hisce vermiculis conterendis,dextera tuam fatigas 3animae ho- , strae ingenti dolorum aestu retorridae, toties experta clementia tua fretae, insi- , , num tuum siem et reiicitat O Pater misericors libera nos ab his angustiis mor, tis: aut sit ad suprema Tentum est, dc in hac sol tudine nos interire iubes, ne patiaris usqueadeo sensus nostros mortis horrore constringi,ut grati tuae obliti, cuius tot documenta propter Christum Filium tuum nobis dedisti, locum demus Satanae, dissidentiae ac desperationis spiritui. Nam seu moriamur, nos, tibi velle mori coram Maiestate tua hic testamur: seu vivamus, non ob aliud vieturos, nisi ut miracula tua in medio Ecclesiae coetu seruorum tuorum
Hi s precibus conceptis,aegre ad nemus contendimus. Sed prius traiiciendus erat ingens amnis, ea prata interfluens cuius alveus latitudine quidem mortica sed immensia altitudine,transiri posse vado spem ademerat prς sertim: z procliui ad mare campo, praerapida celeritate aquas euolueret. Hinc nobis rursus noua laborum facies nemo nostrum committere se praecipiti alueo&natatu periclitari audebat.In tanta rerum dissicultate haesitantibus, venit mihi in mentem relicta nobis ab tergo siluasitaque socios ad tollerantiariid bonam spem cohortatus chreuertor longum ramum fabrili illo sicalpso cum quo deprehensus fueram, amputo Mox ad nostros regressus qui me an-xij xjectabant, Agedum inquam fratrςs hexperiamur an huius longuri o- pe Deus ad perficiendum iter nos adiuuet Simul longurium iterra in a mnem porrigimus quumque non plures uno tranci possent, cui primo o tigit, signo insidens aquam ingreditur: nos tamdiu perticς alterum c put retinuimus,quoadfere ad medium alueum enassee tum ne secunda aqua deferretur, vi in alteram ripam impellimus ibi exstantium cannarum aliarumqueherbarum adminiculo in terram evadit. Ita primis ad eum modum expositis, alij deinde repetiti&singuli traiecti sunt: neque id tam
109쪽
ut prope semianimes in ulteriorem ripam euaderemus. -
TANDEM collectis animis progredimur,&ad vicinam illammati siluam a nobis notatam,quoad eius saeti poterat,vestigia dirigimus. Quumque aliud par, toti flumen obiectum esset,eiusdem perticς op haud minore quam ita
lud alterum negotio ac periculo,tandem tamen De bene iuuantea perauitamus.Sub vesperam siluam inimus: ibi quum nox Oppressasset,ingenti cum pauor applicati arborum truncis lantes, pernoci auimus. Neque nobis, quamquam summa continuati laboris fatigatione affectis, somni ulla cupido. nam quae animis inter tam ancipites metus,& omnia circa horroris plena, quies esse poterat' Itaque ea nox perpetuis vigiliis nobis extrahitur ac primo etiam ferme diluculo feram quamdam, quinquaginta circiter passuum a nobis interuallo praetereuntem, cerui magnitudine consipicimus cui enorme
caput, cintillantes&stantes oculi, aures promissae erant, posterioribus partibus,velut tubere quodam eminentibus Eam velut prodigium quoddam ex ri ηὸ horruimus, maxime ob radiantes N enormiter grande oculos quamquam rabia ad nocendum propius non accesserit.
O Ru A luce egressi e silua mare rursum prospicimus, qu secundum Dei opem,velut ad unicum vitae subsidium contendebamus. Sed nouae de integro interueniunt molestiae.Quippe rursuis in limum S paludes demersi, can-1 is dbvlua constratas neque prioribus illis absimiles, quum non aliud comodius ostenderetur iter,sessa illac membra trahimus. Isis in hae haud procul via qua transituti eramus, repente hominum
agmen apparuit,quo quum, imb hostes esse suspicaremur, qui ad intercludendam nobis fugam ex transiuerso incurrerent postquam ex pro psnquo trepidos ac nudos pati ac nos habitu cospicati sumus, facile e nostroru reliquiis aliquos esse cognouimus. liverberant Laudune ius tibvia mil ministra eius domestica, lacobus Morguesius Diepensis Franciscus Vallius Rothomagensis, Hospitis coronae ferreae Rothom ag filius Nicasius Crotiensis,Nicolaus Minutatius, Ludunerii tributi. tubicen, tibi praeterea aliquot, viginti sex omnino homines.
ViX praefletu surpata consalutationci&deliberantibus quid facto opus esset, duo e nostris in praealtam arborem connisi unum e minoribus na uigiis nostris aspiciunt, cui Mallardus praefectus praeerat: Eique mox signo e sublimi edito, nos ipsius auxilio egere admonent. Is minorem scapham ad nos mittit sed prius luam ad litus perueniremus, carecta rursum&duo fluuisiis pares quos ea ipsa die dc superiore traieceramus, nobis superandi erant. Ad eam rem plurimum longurius ille quem nuper exscideram, duae praeterea perticae Lauduneri comitibus prouisae,Vsui fuere.
Sim quum iam prope ad stapham curissemus, inediad labore resbluti, si posteaquam
110쪽
Gallo is humanitate praestiterunt,auxilium ferre properassent,eo loco exanimati essemus Illi nos exceptos ordine in stapha portarunt,atque inde ad navim,ubi humanissime accepti stimus Moxquum panem' aquam nobis appositissent,sianito cibo vires animos lue paulatim reparare coepimus: perspicuo erga nos diuinae bonitatis,&acceptiab eo salutis,argumento,qui nos tot pr sentibus periculis dbmorti b.pr te spem libςrasset,st ei immortales gratias ageremus. Ergo miraculis Dei enarrandis &mutius inuicem consi lationibus perpetem
ri Valgica classe dua naue miliam repetunt. Hi panicam navim in
fugam vertunt.-Rupestaportum appetiant. I. Tirimum lux reddita est, Iacobus Ribaldus, Peria nauis pro sedi us proxime nos adnavigans, quid factu optimum esset, quaeve ratio iniri posset ad reliquias nostrorum hominum nauesque seruandas, nobiscum deliberat. Ibi tum quantis commeatuum angustiis laboraremus, quam debilitatae vires essent, arma dc tela nostra ab hostibus capta insuper de Praetoris nostri statu incertitudo, in medium adferuntur, quem virum naue alicubi vadis illisa periisset, an tempestate procul abreptus erraret, incertum esse. Itaque nihil potius esse decernimus quam primo quoque tempore in Galliam vela facere. Atque' cquidem fuit primorum sententia, ut qui elaniena euasserant, bipertito diuisi, pars in nautacui Periae nomen erat,manerent:alij sub imperium Mallardi pri
steti concederent. -- IT A v renoniam ultra cunctationem recipiente, xxv die Septem-
, - bris, vento Septemtrione vehementi ab ea ora profecti, celeriter conspectu '' terrae ablati sumus, moxque in alto alij ab aliis disiecti, ut numquam inde postea nostrae naues in eo cursu mutuum in conspectum venerint. Quingentas inde laucas satis prospero cursu emensi tandem mane quodam sub ortum solis Hispanam navim,quae repente ex alto in nos inuect ierat, ita strenue repu- Σάθ. limus,ac tormentoruni fulminibus obruimus,ut manante sanguine alueum M Um percolumbaria perque latera nauis cerneremus. Iamq nobis ab hoste de victoria propalam concessum erat vehementius tamen concitato mari propius congredi,&naui in Hispanam ferrea manu iniecta, abstrahere non potuimus hoc unum ad plenam victoriam nobis defuit Quum enim ex eo concursu nauium magnum :qui incommodum necesse esset, ac periculum, ne
