De vita Pauli quarti pont. max. collectanea historica opera et studio Antonij Caraccioli clerici regularis conquisita digesta atque edita. Item Caietani Thienaei, Bonifacii a Colle, Pauli Consiliarij, qui unâ cum Paulo 4. ... vitae, ab eodem auctore

231쪽

PΑ vhi IIII. 2M norum,qui natiuam serociam haeretica immanitate cumulauerant. Reliquae ex Hispanis Itali conflatς,Ecclesiastico auro, quod Tholosanum iis certe extitit) iamdudum sceleratissime inhiabant. Igitur in Urbem pari furore irrumpentes, impietatis & libidinis execrandam rabiem ex turare coeperunt. Emersisse ab inseris Arrianorum atrocitas vidcbatur,eius temporis stilicet cu ut Lirinensis est f temerara coniuges, depopulara vidua profanara virgines, o Maseria demolita, H urbati Γωici, verberati Levitae, oppleta Sancti, erganulaatscarceres. Eadem enim in stacta V be scelera strages atque funera passim edebantur.&Quod extremum impietatis est,neque ipsi pro

. nc l) Sacerdotum Principi,& Vicario Christi

pepercerunt. In tanta autem rerum acerbitate,

Nostri, qui iam ad duodecim creverant, postea- quam veluti ad publicum restinguendum incendium cum propriae etiam vitae periculo aCCurrctes,se parum proficere persti exerunt, in Pinciana

Domunculam se ea fini includui, ut assiiduis precibus lacrymisq; vel Romae irata placarent Numina, vel sibi tate ipsis Lutherianiim gladiu propediem expectatibus niartyrij Laurea obtinereti

232쪽

prouisa clade intercoepti,nullom comeatu instrvicti,aegerrime vitam ducebant: pressis videlicet infanda calamitate, aut sugatis Urbe amicis benem Cisq; omnibus. traduntq; contigisse non semet,ut unicum cibariu panem inter duodecim Sodales partiri oportuerit. Saepe quidem in eam domum tirruptum est a Parbatis: sed unica Patres armati pauperie, semper hostes praedonesq; impavide ropulerunt.Bis tantum in eos si a maritia non pol rant, aeuitiam exercucrrisemel Hispani;Germani iterum. De His nis posteadicemus. InterGermanosaute erat miles quidam, quem Caietanus, cum diues esset, hoc est, antequam proChristo se mundo atq; opibus abdicasset, inter gregariossa- .mulos diuhabuerat. Is verb,viedomo Thienaea,

atque Urbe Vicentia distessit, militiae se dedens, ad sitos Germanos Lutherianahaeresi infect re uersiis est: indeque Georgium Franispergiun impiissimum illud hominis monstriim feetatus,

in Italiam atque adeo Romam veniLDum Romet igitur esset,quam tum Vrbem, caede, direptione, vastitate Borbonicus exercitus magis magis tu

perditumibat, offecitne vi miles Caietanunia

233쪽

Thimaeum,herum quondam situm locupletet ad montem Pincium delitestere ; ratusq, haber eum secum nummos atque opes suas pristinas,spe praedae illectus, ed una cum aliquot impiis grastatoribus couolauiLNo si ut opus perfringere ianua aut domum diruere,indeq;protrahere abditossa tuit illico humili sea casa praedonibus, dc Nosti ivltro processcre,no diuite ornati infula, sed habia tu uti decebat pauperie ex voto professos. Obst

puerunt Tarbari Saxones primo adspectu: mox latibula opum suspicati,extorquere aurum vi tor-inctorum parant Caietanum igitur, cuius imaginarias opes ta animo deuorauerat, semotis, reuinctisq; Sodalibus ceteris,adoriuntur; ex eoque primum quaerunt,quo retruserit stata opes. Instabat

reliquis molestior is qui Caietano olim fuerat famulatus,& mori impaties,iniecta in mitissimum

senem impia manu, nisi revelet aurum, saeuas plicia comminatur. Is lcnissimis verbis extemplo quod verumerat prodidit;fuisse quondam

fetit vulgo dicunt, diuitem sed quartum iam annunta agi, quod mutato vita instituto, abiectuque fortunis omnibus , religiosam inopiam pro CHRISTO' invisimaluerit, qua incerto diuitiarumsulte nitia Ad

234쪽

ins DL Vir AAd haec illi frementes,surentem; ,& praedam sibi praereptana indignantes, diris & infandis illigatumodis Caietanum insentem varie torquent , co pressis scilicet artubus inter carum labra,totoque

corpore funibus in altum sublato. ici eiusmodi supplicio quid praeterea carnificinae adiecerint,nusquam ego legi;sed animo comprehendo Te,ex parte saltem,unusquisque poterit. Legia tem quod porro ad Caietani nostri laudem facit, B.Augustinum in hanc rem grauissime, ii docentem: iuuat ipsaeius g verba hic ponere in Q. ,.. Eosquiolim in irruptione Getfica, sub M arico Rege tiam non talentesquo proderent,dum habere credebantur torrisitiunt, pro emisterilia tormenta

paupertate mctamco tentes, Christumfuisse confessos. Hapropter se onmerueruntas hostibus cadi, non potuis tamensanctae paupertatis com fessores ecoelestimercedetorque an quem Augustini locum insignis ille Theologus Franciscus.. i. s 'l' MyroniuS scribens,bmirificclaudat eo qui pro ,. pauperes facti sanctim paupertate liberErili strenuc pro ea tormentassistinuerint, asseritque martyres dici posse,sipauperiemprofitendo, mortem subierint. Elmerito quidem has excruciata

235쪽

celebratos lego. Huic vero rei firmandae possem &alia adducere, nisi meminis non Disputationes me nunc texere, sed breue Historiam. I terim aute arbitror, nequaqua ambigi posse, istae adCaietanum nostrum utcunq; pertinere,qui novi innumera hominum mendicabula, extrema adactiis necessitate, sed promptissima voluntatta

inops fuit: ac proinde Melam paupertate inter Quaetiam tormentaprofessus est. ideo enim illuimpij praedo 'prabie adacti excruciarunt, quod stabona pro Christo prodegisset,stactammin piam libere at i uehilare fateretur. In iis Viril tormentis certe non obstinihilominus tamen in eum iam dicta verba Augustini probe quadrarta existimo, potuisse Paupertatis Confessere ne coelestimercedetorqueri His itaq;Caictotius noster perfunctus aerumnis seppliciisquet terrimis atritu ut S. Marcella quonda egisita legitur, i quodpaupere enon fecisset priuitassed si inuenisset,quod N voce ct opere loqueretur, podus . exiuide utero matris meae dus es reddam. Sed no Ψ

i hic

236쪽

168 Da Vir Ahic suit aerumnarsi finis. quippe post aliquot dies, etiam ab Hispanis illucvsq; irrumpetibus, Patres nostri capti,vexati, ludibrio habiti,uincti, abreditiq; in diuerses fuere carceres. Insignis autem extitit oris vultusq; habitus, atq; ad martyrium arparatio,qua Viri illi praedones teterrimos excep re. Ad sacram AEdiculam omnes una descendunt, eamq; pro teporis opumq; angustia diligenter e ornant: lampades omnes accendunt tanquam sostiuissimum diem celebraturi: ante Aram in Lmam ad ornandum praesens Numen figunthumi genua,& vultu ad pietate composito, atq; inflexa Ceruice ut victimas crederes pr Onum impetu praestolantur. Mirum dictui Vidisses eos interporicula extremi exiiij,clamoresque ac gemitus,qui ex immani caede undiq; personabant,corpore in motos , animo impavidos una spirates sperantes mcoelom beata sedem,humana haec interim,bona

mala; quasi origini suae, id est, Deo proximos, dospicien tes. P orro spectaculii istud adeo praeclaru,

si non amorem aut reuerentia, Cei te admiratione

aliqua a nefariis illis militibus elicuit. quippe ubi

irrupere in assidicula, nemo ipsoru ausus est sacras eas victimas,tametsineci vixi Q expositas, neci d

237쪽

P Α vht IIII. 2 re. Sed posteaquam aliquantisper attoniti si1bstbterunt, ab uno ex eis praeciso fune quo lapades derependebant,lychni pensiles in subiectorum capita deciderunt: ab altero autem iacto in pronam Bo'nifacit ceruicem lato gladio quem ille ictum in trepidus excepit) per uiminum ludibrium diue-acati silere. Ast ubi viderunt impij Sacrorum deri sores nihil eos qui mori pro Christo cupiebant,

iusmodi terricula expauescere, coprehensos Vin . istosque & foedis couitiis oneratos in diuersas custodias rapiunt. Primum enim ad B acobi cui attiguas ides Hispanicam acierum Primores o Cupauerant, dein vero ad Vaticani P alath angusta quaeda cubicula, supra Horologiu sita, pertrahut, diutinodctetriore carcere macerandos.iis locis duhostiliter haberetur, mire eluxit veluti noctu steLiae excelsa nostroru virtus,&constantia. na dc B nifacij tolerantia,& Carasae magnanimitas, atq; incredibilis ratus, omniu simul no vi adue sitatibus pietas, inflexit tande immane milituriuseritatem ad mitiora consilia.Caietanus aute licet loge minore e Caran essetapud Hispanos aueho-ritate, no desistebat tamen in loco eos admonere,

arguere inque eoru animis religionis igniculos i laribus

238쪽

xto DE Vi τά leribus pene iam obrutos,excitare. At nihil aliud cosecuti sunt ipse,Carasa,ceteri, nisi ut quoslibere incrcpantes sustinere non poterant lateriorem custodia a se longius abegerint. Igitur c Iacobaris

AEdibus extractos, in Vaticanum carcem amandarunt iubitror, ut tandiu squalore,famem Vex rent, donec ab Episcopo,ceterisq; nummorus

quid exculperetili tamen nihil prorsus, nisi sacrarum precum Breuiarium habebadt. Sed faciente Deo,res bene, utcunq; vertiti Na quod diuitibus pecunia conrre solet, id pauperibus Clericis vitia cum quod iam dixi Breuiarium egregie contulit.

Res hoc modo gesta est. Inuitauerat liqua C turio ille,qui Nostros conclusos carcere tenebat,

Tribunum militum Hispanoru ut mutuo muliscabunt ad lautum conuiuiu, quod in Vaticano, supra Horologiu apparauerat. Accedit itaq; inubtatus,ad condicta diem atq; horam. Et dum mesa instruitur,ecce audire sibi videtur e proximo cobiculo id clausum,quia carcer, erat) susurru que-damutuo psallentium hominii, dc DitiinumN men exorantium.Tum ad hospite couersiis quaeritiquina hominum illi sient. Hospes,spernetis in modum:SuntCleri malis liquo parano rori.

Rogata

239쪽

'Rogat Tris,unus, ut secernere eos faciat. Ille mo- aena gessit: & resci ato carceris ostio , videt istα

matura aetate ac moribus viros adeo compositere grauiter preces Deo seluentes, ut sanctorum i coetum sibi aspicere videretur. Et reuera Paulum,opinor,atq; Sylam reserebant, itidem in custodia Philippensi, laudibus Deum celebrantes. Hoc adeo praeclaro spectaculo commotus Tribunus, indignatusque homines eximie probos in tanta mala proiectos, petiit enixe a Centurione ne eos diutius detineati videri sibi prorsiis in- . noxios, qui religiψses ritus , pietatemque diuini

cultus etiam in carcere tuerentur. Cum autem

Ccturio obstinatior rem in tepus aliud differret, multis vltro citroq; habitis super ea re verbis, Ego inquit Iribunus. Ailprofecto apudtecibisumam, . nis hos teplo liberos,quo volunt iliresinas. I an-dmi igitur Centurio, partim ne subrusticae asperitatis notaretur , partim quod nulla spe lucri, pauperes Christi seruos, vinctos ibi haberet, rei inatis foribus, educit atque dimittit. Patres, gratiis Centurioni, & Tribuno in primis actis, e Vaticano ad Tyberinam ripam recta abeundia H c omnia Bernardino nostro Schotto,qui post

240쪽

1α Dκ Vrra. Cardinalis Ait,palam narrante, comperta sivit; atque pauca istaec selummodo e multis quae is cum aliis in ea clade passis referre Elebat, nunc

posteri memorant; cetera, utpote nequaquasti bpto tradita, perierunt. Interim tamen ex his vel

paucissimis, quae sciuntur, idipstim de nostris his fortissimis Patribus dici posse, arbitror; quod de Sanistis Christi Consesibribus Vincentius Vim

εο ν. nensis scripsit. k Hosa defensione eierari aserum nulta vis depulis,non mina inon blandimenta,non πι- ta,non mors,nonpalatia, nonsitellites, non homines, non damone VIIIataon Kat Iunij ereptos extremo

periculo duogecim illos viros, per medias Vrbis sumas,mediosq; armatos hostes, DEus ipse,quasi nube tectos ad Ostia Tyberina perduxit incohlames.Inde, ductore Augustino Amulio, inclytae Venetiς amatissime suscepere,uti Magius in Nar- ratiucula de Vita Caras superius retulit; ea qui' ' pe hic longius repetere no est opus. Venetiis auteantequa firme Domiciliu Nostri figerent, primo in AEde S. Euphemiae, mox ad B. Gregorii pauli- sper substitEre. Hic verδ die Exaltat et Crucis eius dem anni M. D. XXVII. coactus grex paruus sibi P storem Caietanum elegit,dignum utiq;Theatini

Episcopi