장음표시 사용
231쪽
PLANTA RUM. 2I Scorditcontactu cadavera conservantur. Giam. M. I ntidot. Cum enim in bello interemptorum revolverentur, minus putruisse inventi sunt supi a scordium Creticum collapsa;ea praesertim parte, qua tetigere. Certe in vino coMum contra se pentum ictus hisdnittu. coM Aefebr.ps.cap. 1δ. CAPUT XXXVIII.
bum, vesicaria, somniserum, Μ us & Tuberosum, aliquid miri inhabere videntur. rhiscin sis. , p. 6s. Hactea sum adeo aspidibus inimicum, ut admota radice ejus propius, alto enecentur sopore. Vesicarum soliis constat oblongis , floribus candidis, E quibus vesicae prodeunt virides subrotundae, serus secundum longitudinem diviniris, semine intus pullo, orobi magnitudine. In ejus latere humani veluti cordis ef-ngies, albo oblignata colore. Sic formavit Natura,ut ejus affectibus salutare observaremus. Somnistrum in soporem conjicit gustatum; Testavere id suo exemplo Dani. Cum enim Sueno Norve-gorum Rex Duncanum Regem Scottae in oppido Ilartha obsideret, evocato. nic Maccabaeo consO-hrino clanculum de deditione agere coepit, commeatu promissu; Hector Met. l. ra. Mot.ho. Rece perunt conditionem Dani, & una commeatum; 'uem cum degustassent, tam alto oepressi sunt sopore i Solano enim vinum & cerevilia insecta erant) ur a Μaccabaeo opprimerentur. Decem dona hostium suspecta hal ntes, sobrii fuere; qui
etiam Regem Suenonem veluti exanimem piscaria scapha ad Thai detulere ostia; inde domum. Solani majoris radix sicca, si in vino semidrachmae pondere septem maceretur diebus, ita illud inficit, ut, si quis p colatum biberit, nullo modo edere queat. Celsat affectus, acetum si propinaveris. Copiosius sumptum strangulat. . Secretum Primus
232쪽
stis AD MIRANDA primus Franciscus Calceolarius Veronensis &Invenit,& propalavit. Mathies.in isb. ,cap.cit. Tuberosi tuberola est radix , pugni aliquando magnitudine, palmum aliquando longa. Ad caulis exortum , radices fibrosae plures prodeunt, quae per terram sparguntur, his primo vere alii exu gunt caules , aliaeque tu rosae ad nascuntur radices. Tot vero se tuberibus propagat, ut ad unam plantam hyberno tempore erutam iijtra quadraginta tubera, notarit B4ulanus ad Ac.rit. Tioscor. CAPUT XXXIX.
Sisari Saccaro obductum , vel cum melle pro
bellariis appositum, experimentum tutum desectu ingenii ab humiditate statuitur. Horit.
La,desanitat. tuend. p r. Hoc condimento laxatus
urgulio cito contrahitur. Pythagoras proin in onore habuit, quod praeter valetudinis conser-Vationem, in altum quoque feratur, & in arcam
illam divinae rationis ac mentis stationem potenter conscendat. Hujus intinctum ex musto confectum,inquit Pansa theor.θa.de pror.vis.c. y I. Cun ctis literatis praesertim hyemis tempore commendo. Cum totum corpus calefaciat, venulas
Mesaraicas aperiat,& dedustionem Chyli in epar promoveat. Nihil ei1im capiti salilbrius , quam
ventrem laxum fibique propitium habere. Sa - rion herba ad rem veneream mirifice pollet, attacta tantum. Septuageno compressi efinivit in Indo,qui attulerat, duodecimo In aliis , N eophra.. m. Huic similis est Cynoseschis, cujus radix m jor statuosa turgens materia , Venerem excitat; minor reprimit. major ii'nonte Baldo nascitur, ex vivo dc durissimo prodiens lapide, re
antiquis urbium moeniis. Marhi . ad L cap. I s.
vadix in petris adeo pertinaciter concluditur, ut donnisi macronatis ferramentis evellatur. Vim habet
233쪽
habet expellendi calculos. Certe illius potu innumeri ex uno tantum ejecti sunt, fabae quidam magnitudine. C A P V X X L.
DE THEREBINTHO ET THURO. THerebinthorum alia mascula , alia foemella.
Theophra L s,e.as. Illa sterilis est : Reminarum alia fructum protinus rusum promit, lentis magnitudine, qui concoqui nequit; alia viridem editum, rufum post modum tingit, & cum uVa maturescentem nigrum novissime facit, fabae magnitudine.In Mem hi Terebinthum arborem, a constitutione mundi satam ad sua usque tempori superfuisse scribit Egesipdimi. te. 3,de excidio Hierosel. Gus gignitur in Arania privato quodam loco , in medio sere regionis post Aramitas pago Sabaeorum. Minaei primi invenere, & jus in illud trecentarum tantum familiarum esse perhibetur,lier successio2em commune. A propinquis popu-
is sacrae dicuntur. Nam cum vulnerant arborem quo liquor defluat,aut cum metunt, nec foemin Tum,nec funerum polluuntur congressu. Meti s lebat inciso arboris cortice, canis ortu,'uod tunc esset humoribus maxime praegnans; qui ex arbo re destillat, palmea excipiebatur tuete. Madigerexere. Is s. tam vili vaenire ibi scribit, ut eo oaves pro pice liquefacto, inducantur. Caeterum fit ex thure medicamentum,quo nil ad lippitudinem dc ruborem oculorum praestantius.Vna enim tantum nocte juvare affectos dicitur. Asarhio ad lib. I, p. 73, Diosc. Accenditur Thuris grumus,acuto stylo assixus, cerea candela , mox in aquae rosaceae unis Ciis quatuor restinguitur, repetuntur incensiones,
extinctionesque trigesies, & deinde percolata aqua linteolo mundo oculorum angulis cum Penna vesperi illinitur, dum cubitum affesti sese recipiunt. Si rubor lachrymaeque cum vehementi
dolore accrescunt, lac muliebre restinguit, si tantum addideris. C A P.
234쪽
DE TRITICO ET THYΜo. TRitim nihil est fertilius. Nam E medio, a
plum si sit solum . quale in Bizacio Africae campo,centeni 'uinsuageni modii redduntur. Misit ex eo loco, inquit Punius L 1 δ, e.7. DiVo Augusto procurator ejus ex uno grano vix credibile) quadringenta paucis minus, germina. Μisitre Neroni similiter trecentas & quadraginta sim Pulas ex uno grano ; cum centesimo quidem re Leontini Sicil1ae campi fundunt. In agro Senensi maritimis locis planta una visa est 24 spicas se
re , & unum modium centum interdum adlaue Concipe num. MathisLin lib. r. Disse. p. r. In Asia
ultra Bactra quodam in loco adeo grande tradiscribit Theophrastus , ut nucleis olivae a aequiparent magnitudane grana singula. Theoph.Lδμαρ. . In Pitaris autem adeo firmum nasci addit, ut dicrumpatur,qui plus comederit. Indisum calamum edit arundinaceum, alba faretum medulla, saccariferarum arundinum modo , in cujus summitate paniculas fundit divulsas & vacuas. Fraictus in quo grana vaginis soliaceis concluduntur, in ipso caule h lateribus prodeunt. Spica piceae arboris eXaequat conpm , nuda circa eam grana pili magnitudine,alba intus, in octo vel decem rectis lineis digesta versus. E vaginarum fastigio coma dependet, eo quo grana habentur, colore Malitae Indi vocanti biduo antequam seritur in aqua ma- Ceratur ; nec concreditur, priusquam pluviis maduerit. Mario demetitur mense r at quod in Eu-baea nascitur genus , quadraginta peraci diebus, Theophrastus L eis. retulit. Thymum circae solstitium incipit. Mel inde apibus & apiariis augurium. Theophract. ιε, c. a. Haud probe succedit mellatio, si aliter defloruerit, perit stos, fi imber deciderit. Manat ex eo oleum.aurei coloris, dum Per calentis aquae balneum herba destillatur re-
235쪽
PLANTARUM. 22 Icens. Citrium malum sapit. Mathium in lib. Diosc. eap. 37. CAPUT XLII.
DE TABACO.T baeuim alias Nicotiana, ab Inventore,Ηeriaba sancta; Reginae, sanctae crucis, & petum
vocatur. Nota optime iis, quibus Indicae merces notae, & qui Britannorum Belgarum , Gallorum re aliorum excepere sumtus. Seritur Cum Luna crescit, secatur cum minuitur. Est &Iatisolium masculus dictum dc augusti folium, longiore pediculo, foemina. Minutissimum ejus semen sponte decidens, saevissima etiam hyeme, illaesum latitat, dc sequenti aestate, in multis horti locis, ad quae vi ventorum fuit delatum, sua emiis
cat sponte. camerar. in horto. Neander in Tasaeolo .
ex masculi semine foeminam gigni ait, si illud 1n
terram, in qua petum antea crevit, deciderit: idque tanta luxurie , ut quotannis sponte renascatur. Ac frigoris esse impatiens; sed si bene servo tur, Citriorum more toto anno virere, & in qua tum liaesum Conservari. Monaia.dest Lmedream. scribit. vires quod attinet, sitiserum esse,acrimoniam sapere , mentem turbare, inducere scribit mander . Qui avidius hauriunt,ex animes concidere,& per diei spacium velut stupefactis jacere sensibus dicuntur. Bemaena. r, c. 26, hi'.novi orb. Hinc Serenissimi Iacobi Britannici, illustris Triemoriae. secvnos. Enervari enim subditorum existimabat corpora. At magna illius apud clarissimos viros Encomia. Venenis resistere Hispani testantiir. Vulnerati illi Cannibalum telis succo Curarunt vulnera, tritis appositis foliis. Manardus
Ioe. est. Rex Catholicus invictum cani venenatum, ut experiretur, vulnus, eodem ad cicatricem perduxit. Dolorem dentium & sedare penitus, Mtollere scripsit mu . cum ego ipse verba ejus
236쪽
α22 ADMIRANDA decoxi ex aqua .adjectis Chamamelisoribm,t i hujm
de δι cochlear ore tenebam , exspuebam, ac idem v bam, horis duab- dolor mitescebat: p tridie cum ex more meo hortulum in suburbiis aecessissem , istamiroque eapite quid graminu evellerem , liquor croci favedinem referent, copiose a naribu meu effluxit, Νε trana Odorem referens, ae omnis dentium dolor evanuit. Mihi toto vita curriculo, nec sangurs, nec quid praterserasam pituitam ,e narism suxu unquam at nihil ego vidi hoe effluxo liquore flaυedine altiore tinctu . Fisum restituere testis est Wibur ius ad Schnicetepi'. aop. Ρupilla cuidam puellae 1ta obscurata erat,ut non apis pareret. Hic,iucco Nicotianae majoris cum Butyro majali ad consistentiam unguenti cocto, & oculo exterius clausis oculis illito , ut non appar ret,nisi adstantibus,effecit. Ex succo cum conchis contusis pitulas facere barbaros , his famem ad triduum lenire,clusim testatur. Nec intrum : Cum . enim pituitam resolvat ; haec delapsa in orificium ventriculi, appetitum obtundit. Caeterum vires ejus describit castor aetirantes in Epigrammate, . quod appono; u
Nomine qua sancta erucis herba voeatur, ocellis
Subvenit o sanat plagis, o vulnera jungit, Dis usit o struma ,eancrum, eancrosaque sanatricera, ct ambustis prodest, scabiemque repellit,
Distulit di morbum,cui cessit ab impete nomen, calfacit,ρο siccat, *ringit,mundatque resemitque D dentum-υentris mulcet eapitisque dolores. Subvenit antiquatusii,stqmachoque ragori Renibus 9 spleni confert, uteroque venena Dira sagittarum domat, imbus omnabus arris Hae e dem prodest,gingivis proficit, rque conciliat somnum, nuda ossaque carne rebestis. Thoram vitiis prodest,pulmonti itemque,
tua duo se prastat, non ulla potentror herba. CAP.
237쪽
TRfilium futurae tempestatis est praenuncia.
Adveniente enim arrigiturcontra. Observatum copioses herbae flores, Crebras anni pluvias, & aquarum portendere inundationes: Paucos siccitatem. Fuehi in herb. Panis cuculi dicitur,vel quod eo vestatur, vel quod ad cantum eia rumpat. Odoratum septies in die fragrantiam acquirit, amittit septies. Decerptum retinet perpetuo; tantumque Instante tempestate promit,ut totas compleat aedes. Teucrisn alias Hermion , nec foret, nec semen gignit. Medetur lienibus, constatque sic inventam PM.t. a F,c.s. Cum exta super
eam projecta essent, fertur adhaesisse Lieni, eumque exinanisse. Narrant, sues, qui radicem ejus comederint, sine selene inveniri. Thelyphonum radicem Scorpioni iamdem habet; eosdem, admotum,occidit; reviviscere,candido, si linantur elle-horo,traditur; haud credendum. Theophraa.lib.s, c. r ρ. Taxus baccaSfert rubentes,vinosas; quas qui comederint, in febres incidunt & dyssenteriam:
Iumenta etiam mori, fi folia comederint, evadere ruminantia, traditum 1 Theophractib. 3,e. 1 o. 1 Plia pristib. I 6, c. ro, refutatum. In Arcadia enim tam prςsentis est venent,ut qui sub ea obdormiverint, antereant. et suma. 7δ. In India OS,oculosque dormientium reddit tumidos. nania in terra nascitur Attica , in qua pecudes Incolae eam non tangunt,depastunt peregrinae;pastum aut alvi solutio excipit,aut mors. Theophran.l.st,c. aa. Accepit Claritatem 1 Nerone. me enim nasu grassarionibus converberaram faciem istinens sebi cum Thapsia. rhure ct rara , sequora die contra famam , cutem sinceram circumferebar. Μirum enim in modum sugillata dolet. Psin. l. 13, p.aa. ThauUrgent radix est in Occiis
238쪽
224 ADMIRAND/AΟccidentali Mauritania , tam boni odoris,ut ampensa laquearibus haud magna quantitas, magn summenti vicem suppleat. Scaligaexerc. I ,s σώCAPUT XLIV.
DE UITE. VIxium ingens interdum magnitudo est. In
campania enim qua populis jung utur, per ramos earum troeaeibus brachii genteiaaso cursu scanis
dente , cacumina aquant, Di υιndemiaror auroratus rogum aut tumulum exciprat .Plin.L ,eap. r. Non facile
corrumpi addit Phesin. Iovis enim simulachraim in Populonia urbe in multis incorruptum sevis visum est. &tectum Ephesiae Dianae scalis scandebatur ex vite una Cypria. Τer quotannis fructum edunt nonnullae. Vidit Dalecnampius,mul tis in locis, in horto Guilet. caulis, Lugduni praecipue. Insanae dicuntur. Talechamp. ad cap. a I, l. I ff. miniis. Sub finem veris,minutos & stellatos proferunt flosculos, ramentis orbiculatis obsitos, colore subjiceo. His in asterisci formam deciduis,
confestim racemorum exhibetur specimen. Le-nrus in herb. bibite. e. a. odor illarum venenatas abigit bestias ; Aqua vitium dum amputatur, sanat scabiem. Vitrea a quibusdam excipitur lenticula, post integro anno insolatur , loco subdiali re impluvio. Melligo tandem concrescit, quae balsamo viribus aequalis. Purgat enim, carne implet, glutinat, papularum delet vestigia. E tenellis vitis foliis mense destillata Majo gravidis malaxiza
tibus commendatur. Nullo tanguntur incommodo,quamvis Caruerint. Sennert. l. o. a,c. a. Ex uvis vinum torcularibus exprimitur, quo in potu utimur. Mira ejus sunt vatia, quae ipsbrum vinorum variat diversitas. Lemn.de occati. .r,c. 36. Ex Picta
viensis potu morosi incolae dc calcitrosi emctuntur mordaces enim infert cerebro fumosi blandiores Rhenani. In Goritiensi comitatu laudatis simum est, proximum Pucinum 3c vipacum. -- thuim
239쪽
PLANTARUM. 22sthiis cum diu ventriculo laboraret, robur hujus adeptus est usu. Livia Augusta octoginta duos viis ix annos, Pucino retulit acceptos. Plis. Rustici Iapidiae incolae quia Pucino cognatis utuntur, raro aegrotant. Nunquam senescere optimum scripsit Gadenm de Theriaea: ducentis aliqua durare annis reliquit Corruptum facessit in acetum,naturali soluto calore. Hoc insignis est naturae. Nam tempestatem & navigantium sedat excidium, vitiosum dissipat aerem, humores putrescere prohibet. Plin. l. a,c.4δ. Μargaritas & uniones eo in pulverem verti,Cleopatrae exemplo. Antonio una coena se setam centies sestertium absumpturam objecit; & unum Vnionem,cui parem oriens non vidit, aure detractum,oxybapho
aceti immersit, liquefactum abserpsit. HM.ti p,
e.3s. Componitur etiam ex eo Aqua vitae, quae alias Helixis , Aqua auri, Coelum Philo phorum, quinta essentia,anima vini, Aqua divina,& clavis
Philosephorum dicitur. canonher. de .Admirand.υ nit. I, e. s. Miranda de ea scribunt Μedici, imperitis impossibilia. Tenuis est in auras tam celeriter in optima parte, ut mireris evanestit. Calor enim intus servatus , aeris motu coadjuvante subtilem substantiam in vaporem resolvit. Carran. ae aethere. Quae illi immerguntur, viginti quatuor horarum spacio suis exuuntur viribuS. mum. l. r. Prax. medis. Antidotum est ad omnia Mathistoriniso.L6.3c non solum hausta,sed in faciem ex alterius projecta ore,epilepticos, mulieres hysteri-Cas revocat.loquelamque amissam restituit. Certe Antonius della Scarparia,octuagesimum dum duaceret annum,dictitabat. O aqua vita er te jam mihi vita annis viginti duobus prorogata fuit. Sava rota de arte conficiendi aquam vita simplum o compseram. Delectabatur quoque ea Franciscus primus Dux Nantuae. Frigidi enim cum esset stomachi, ventositate vexabatur. Vox ejus: Cum mustiplisis ordinu medicamenta tentasset in talium remedia, niatam tam salutiferum ut aquam vita invenisse. canonher.loc.
240쪽
M6 ADΜIRANDArit. Modum vini probandi inusitatum recenset
uetan. in Diarerica his verbis: Omnia Casconra via
comportantur: illuc couυecta in eellas publieas immense longitudinis ac latitudinu , ut forum vinarium vere diei
possint, in hunesnem em tructas, o ab urbe paulisper 'subducta6, reponuntur; atque ita compressu ordinibus seeriatim componuntur , ut inter ordines desit spatium ad perserandum dolium, e quo vinum hauriatur. fit, ut mercatores vina empturientes, o in hae re versatissimi,
non ex gustu vini nolent,qua probant, vini dolia; sed δε- perfngulorum ordines vasorum gradientes , in singulis vastigrestium prementes, facile dignos ant, qua spiritu forassum leumra,sigilla suu adnotent. Levim enim ac agitim super meliora i edunt vina, quam super eras ora ac terrestriora , qua graviorem tardiorem gressum ris ηt. Prodigia ejus apud Plinium lib. cap. r P. In Arcadia sterilitatem foeminis importat,rabiem viris. Theophrast. tib. ,c. 1s. In Achaja partum abi-pit; uvas si canes gustaverint, catuli eliduntur. Hictor.lib. 7,e. a 3. TraeZenium qui bibunt negantur generare. Apud Thasias uno genere somnus conciliatur , fugatur altero. Uva norum dulcis est in
XA χ' A arbor est Hispaniolae. Fructus ei papaveris specie , inde pellucida aqua albicans manat,qua quicquid aspergitur, nigrescit,adeo ut nulla lotione mundetur.Die vigesima sponte de cute decedit. Overansu .e.77. Zuccari uae species; Altera a Cannis, altera ex herba. Est& aliud ex arbore Indica, quae vocatur Haeoscer. Malig. exerc. I si . Sed hoc vix saccarum,sed laetis tenuior parS,Calore concreta: quae ex oculis sedibusque foliorum exiens ξumm condensatur modo. Fructum Munt simillimum testiculis Canielorum. Ex arboris quacunque parte incisa, stillae lac