장음표시 사용
301쪽
ne inori animo,venientibus non occurrerent Per turmas ergo& cohones suas Ogresti, committunt se,sess mutuo maxima vi caedunt,s uciant,capiunt, fiaganti Tum .ectaculum horribile sequi,sugere,occidi, capi, equi at victas dicti,ac multi vulneris hus acceptis nem sugere poli meip quietem pati,niti modo ac statim concidere. Postremo omnia constrata telis,aonis,cadaueribus,&insecta sanguine tellus. Ex parte oppidanorum iterum male pugnatum est ipse' dux, cuius ibi probitas mirifice probata est haud dubie in 'oheos intra moenia fugauit,ta a solita in poster ra eruptione Ompescuit.Inter alios qui de Mediolanensibus eo praelio ceciderunt,occisus est quia dam de nobilissimis illorum nomine Statius,que ut tunc fama fuerat, egulum Q- per se creare cogitauerant:audiola morte eius,tota ciuitas luctum assumpsit, corpus rue mortui cum vivis, quos de noriis habebant, copiosa pecunia coniurantes, N. emerunt, diregalibus exequijs honorando sepelier ti
Llud etiano ab te inmemorare, quὀd quid1 ex oppidanis vir in oculis suis sibi pla
Icitus, progressus verius ostia imperatoris, vestri imperitiam equitandi nostris ex a probrans, quaedam superba prolocutus est,&quemlibet sortissimum, ac equitandi peritissimum ad singulare certamen prouocaucit: cepit m vertibilem equo modo imis petu vehementi dimittere, modo strictis habenis in gyrum,ut huic negocio mos es reuocaresnox varios perplexosj per amsiactus dii curreret At qui coira steterunt, multi quidem is dunabamur.Erat autem inter eos, ut assolet, cui qui timeret. Quos dam vero non inconsulta mouebat ratio cum mortis cupido non debere confligere, ec cum his in discrimen venire quos ne p vincere magnum sit, & vinci cum dehone stamento periculosum, nonsortitudinis,sed insipientiae videre Cum autem diu nemo Proeederet, multa ille nostroru timiditati illuderet, nobilis comes Albertus de Tybres,ad omnem virtutis c5mendationem idoneus,inermis S palestido seden'sbio clypeo accepto 5chasta, praefato Liguri obviam veluLeum tripudatem, re vana iactutem deiecit, eadentem dedivitatur occidere, contentus ad laudem,quia visis est po titiise ita nostros citus comes Albertus, nihil glorians, ad suos reuertitur, vir minimae iactantiae,& qui semper manu quam lingua promptior inueniri volebat. Ita inter no-
mos principes eorra Ligures varia pro virtute ec gloria certamen indies habebat uti
, c APUT πππVIII. Nterhaec princeps ipse impiger omnia qui ad cladem Scevertatiori ciuitatis era ' prouidere, muros modὁ cum paucis,modo cum multis 5 lectis militibus circuire, 'ubi muros aggredoetur explorare, omni modo tentare, si posses inclusos ad coim urinionem re pugnam prouocare. His circuisionibus alteram partem ciuitatis,' 'aenecdum obsidione adeo fuerat subacta re artata, quin pecora eorum extra pasco entur, ciuibusque intrandi*exeundi pateret aditus, ita compescui t& cohibuit etiam demum ceruicem dimiterent, ecquale esses obsidione claudi experimento ad. discerent. Euiuem in gyro imperatorem arbitrantes ad assultum ficiendum venire in ' civi tate tumultus exoritur, ingens trepidatio, tympanorum crepitus,tubara sonitus, series ad arma mulieres di inualidi senes ad lamenta.Nemo tamen extra progredi ausus, ad defensionem tantum ciuitatis armata iuuentus, Rimperterrita ad motam c ronae consistebat, sed nec ad portam, imilitia principis obsidionem celebrabat,ea,
cursiones facere,dubium an metu,an rorerentia Imperatoris cohiberentur. Erat non
lange a vallo id est, quantum arcus iacere potest, quasi turris quaedam sortistima, ex quadiis lapidibus solido opere copa 'αὶ Hirabilis autem sit illapida magnitudo. Nec im ex vulgaribus sucis,aut qua homines sine posse oederet se autem manibua
302쪽
artificinii istinata, ut quatuor columnis sustentata, ad similitudinem Romani operis vix aut nunquam in ea iunctura compaginis appareret: unde oc Arcus Romanus adipellatus est,uue ab antiquo aliquo Romanorum imperatore, ob decorem & mem riam in fornicem triumphalem eredia, sive,ut in gestis Longobardorum reperitur, ad expugnationem di cladem ciuitatis ab uno rege nostrorum fuerit labricat Ari in ea viroru receptacula ecccenacula ille istorum velamplius capacia collectis ibi tam in armis quam invictualibus: quaeratio necessitudinis ad obsidionis tempus defclara. hat.Ibi Ligures sua praesidia locauerant duplici ratione Hoc hostibus usui non esseu cum exinde quicqm in ciuitate ageretur,velut e seecula facile videri, item quid in castris fieret,quid exescitus struere ipsis cotinuo denunciari posseta ridericus veram in contrarium rati onibus,hanc expugnare statuitiv um cum nec instrumet tisis .ue machinis,aut aliquo tormentorum genere pro firmitudine sua pulem a videretur: triplici ordine iaculatorum diis ti*i xum eam vana tam * illorum erat de magnitudo,& in seriendo peritia, quὀd no dubie mortem appeterea quisquis in propugna ossis appareret.Summa ergo ne cessitate coacthdextras petunt, re ut sibi parceretur, rogabannaccepta fide publica,munitionem tradunt,& recedunt. Exinde nostris
smo in hae obsidione maiori studio, maiori atrocitate, quam Cremonessimis agitati
sis, vel dura captiuitate amictis territoriis praeda 8c incedio vastatis, cum se in Medio lano quod propriis viribus 8c auxiliariis civitatibus praeualebat, ad plenum vindica. re non potuissent,opportunum tempus adepti iiiiurias suas ultum iri decernunt Ita inon Ut cognatus populus,non ut domesticus inimicus,sed velut in externos hostes in alienigenas, tanta in sese inuicem sui gentiles crudelitate saeuiimi quanta nec in his haros deceret.Vineta, ficet oliveta Mediolanξsium pars radicitias evellunt, pars eracidunt,alii corticibus abrasis ignibus idoneam praeparare materiam.Quando Cassiis inter se res ageretur,&mutuo casu vel hac, vel illac quispiam infelix caperetur hi extra in conbectu hostium,aut mucronem iugulo condere, aut spiculo cosne C qui vero intus, ne crudelitate inferioresinuenirentur,cap tum per membra diuidcte; tio ras p sitis miserabile spectaculum proiicere. Et tale quidem conlatinorum inter si
commercium fuit. Quomodo Mediolati Ure virijs modi attritisudore Guttamcomite, tractauerint depace. Ure, oratio exhortitoria eius aritare.
c A P v τ π L. t Ain plurimis malis attriti Mediolanenses crescebat autem in ciuitate cum Bine Idesberatio, & in dies singulos utruml malum amplius accendebatur. Erat nes pea collectum ex toto territorio infinitum vulgus diuelsas' erat victus,cum potetis res quidem amplius haberent, infirmiores autem penuriam deplorarent. Quippe s mes super omnes clades habetur. Nam,ut ait quidam, od reuerentia dignum es infame negligitur. Hue accessit vitio diuinae animaduersionis, tota pene ciuitatem morbus aut pestilenti vexabat. Vrgentibus ital pariter fame,ferro, peste, popsus ad deditionem commotus est iani , illorum multitudo profugere cogitabat. ii vero acriores ingenii,&seditionibi spera daban dicentes pro libertate patriae &hq
nore ciuitatis vitam se morte velle commutare: his inter se dissidentibus, quidam ex illis quibus simior mens erat,qui pacem malebant quam bellum,decreu ae, ut conclane habit populum ad considerationem commimis utilitatis prouocarent,&magni
turie periculoru a rebellione deterreret. Huius auctor negocij dicitur fuisse Guido
303쪽
18scomes Blanderatensis vir prudens, dicendi peritus,& ad per deridum idoneus. Is cum csset naturalis in Mediolano ciuis hac tempestate tali se prudentia ec moderamine pessierat, ut simul quod in tali re difficillinitimi uir, & Curiae charus, di ciuibus luenon esset suspiciosiis. Aptus ergo qui ad transigendum fidus mediator haberetur: αpro concione huiuscemodi usus sermone commemoratur.
Si vem, reipub.ha fienus fidem seruaui, si statum di honorem Mediolani stare in
columem ac inconcussum optaui, et quod debui. Tanta mihi gratia ab ineunte ait te tanta mihi vestra b leuoletia exhibita sunt beneficia, quod ad gratiarum actiones imparem di insufficientem me cognosco, nisi sorte bonae conscientiae, bonae volunt iis obsequium aliquod mihi apud vos meritum pepereriti Harum tetu vestrassetus probitate, fiducialiter vos testes exhibeo.Vnde non vereor in tali rem artic ulla a quoquam bono notari, etiam sit praeter libitum suum,ac secus quam suo raptiui desideri' quippiam a nobis audierit. Beatum enim me aestimo ab his quibus vacuos elle decet, qui de rebus dubiis consultant. Haec sunt ut ait quidam odium amicitia, ira atq; misericordia: ubi illa officiunt haud facile animus verum prouidet. Vestia dignitas, tamaaim ibi tuna, hucus* non in obscuro,sed in excelso fui vestra fucta cuncti mortales ruruere Sed decebat in maxima sortuna minimam esse licentiam. Nouimus quos,oc quot reges Mediolanum sua constituerit auictoritat ouimus quos, di quot adepto remo propulerit. Sed profecto in omni re sortuna dominatur. Ea ut dicitur cunctas res pro libitu magis quam pro ero celebrat, obscurat, Paululu hsc fortuna immutata est. Mobilis enim est,eius se costantia volubile esse, ac minime permanent Tend mus cum rota, sorsitan qui modo infimus axe teritur,eleuatus rursus ad astra seretur. Sensit mecum qui dixit, Heus,omnium rerum vicissiitudo est. Scio qui dicant, Libe tas res inaestimabilis est:Pulchrum pro libertate pugnare. Fateor, attamen id in principio dicere fieri, mel autem subditum,di qui multo tempore paruisset imperio, tu cum excutere mess mortis cupidium,non libertatis amatorem videri. Validissima lex
eli tam seris bestiis quam hominibus praefinita,potentioribus cedere, qui armis viis stent his obedire victoria.Diuinae quo* ordinationi resisti qui potestati rcsistit. Timendum ergo non solum vos Imperatori sed etiam deo resistere. Graue quidem confiteor. post longum ocium, post longam libertatis consuetudinem, iugum, fienum' portare. Sed consoletur ignominiam subie stionis,dignitas Imperii ac nobilitas imperantis.Meliores nobis suerunt patres nostri Sc maior Ad robitate, csteris p bonis senue vel amplius nobis gloriam honorem, libertatem p assectarunt. im perio tament Misalpino resistere non potuerunt. Subeant nobis pro exemplo Carolus magnus, ec Otto primus ex Teutonicis imperator. Eapropter tametsi varia helli discrimina rain parte sitis expert optimum tamen est ante intolerabilem calamitatem mutare sententiam dii in licet,salutare sequi consilium. In clementia principis magna spes no his sita est,qui non in finem irascetur,si non ad finem vis insoletes ipsi fueritis. HEuiautem quamuis armis perrumpi claustra murorum non possint, fames atq; pestiletiarito illi Gumabit.Versentiar obsecro in conspectu cuius Q,Mq, coniuges 5c parentes, ciuos paulo pὀst, nisi mutata sentetia aut bellum,aut fames absumet Non ignaui sed - consideratione periculorum me quisquam haec suadere crediderit. Ipse ego pro pulo meo pro ciuitate m ea mori paratus sum, impendatris libenter in caedem pro ra is
m L Hostquam dicendi finem sedit, alius voce, alius nuti Laenassentire; aut c5tradicere. IJ Vicit tamen impriidentiam consiliu saniorum amnes iram laeti per consules. 1 5c primos ciuitatis, primo regem Boemiae, ducemque Austriae conueniunt: deo hinc mediantibus illis alios principes, eosque ad Imperatorem de pace supplicatu a io, dirigunti nceps pro regali mansuetudine,pro humanitate naturali,ciues ciuita ti, ciuitate ciuibus seruare cupiens, gratu habebat cognito popula de pace sentire,c
304쪽
Pio' habito cum rideret omnium animos imma alacritate id appetet side pacis bacto 5c conditione pertractit. Quod tale fuisse, scriptura exinde iacti declaratinuius
In nomine domini nostri Iesi Christi. Haec est conuinti per quam Mediolantio
in oratiam Imperatoris redituri sint,&perinans LCinnas ec Laudam ciuitates ad honorem Imperii releuari non prohibebunt, ec modo non impugnabunt nee destiuent, eca sodro &riatico, ec ab omnimodaetione se ibidem per omnem eorum ditionem continebunt, di vitro se non intromit tent in sint liberae illae ciuitates sicut Mediolanenses ab ipsis sunt liberi, cepto respeetii iuris ecclesiasti ci,quod habent ad archiepiscopum,& ecclesiam Mediolanentaruomnes Mediolan es comuniteri minoribus 'so ad maiores, ab annis xiiij resupra,vis ad annos lxx. fidelitatem domino Imperatori iurabunt, & sine malo ingenio,
Palatium imperiale ad honorem domini Imperatoris albi tu bonoa elevabum,oc cum debito honore bona fide obseruabunt. Pecuniam pro emendatione iniuriarum domino Imperatori, vel dominae Imper trici, siue Curiae promissam,stitutis temporibus persetuent, hoc est, tertiam parte imina xxx dies, ex quo haec pareo confirmata fuerit:aliam vero tertiam partem infra o- etauam beati Martini tertiam autem residuam parte infra octauas Epmhaniae. Hi sic perselutis nullis priuatis teneatur promissionibus. Pecimiae promisiae samma hoesi Noue milia marcarii argenti siue auri, vel monetae eiusdem aestimationis ec precii, Pro his tantum praetaxatis capitulis, na fide complessis oc conservandis ccc o sides dabui capitaneos,vavasseres, populares,quales approbati fuerint a domino a chiepiscopo Mediolanensi,& comite Ulandiatensi,& nlarchione Guilhelino Momtisserrati, oc tribus consulibus,si haec domino Imperatori placuerint,iuramento astrictis ad hanc ele 'ionem fideliter facienda.Obsides vero in partibus Italiae omnes sem
uentur,prs obvel pauciores per interuentum regis Boemorum Labrales, dein Principum citra montes,si domino Imperatoris iacuerit,deserendos. Quibus a commissi fuerint obsides in Itali iurent in praestatia Mediolanensium ad Me prastinatorum, quod praefixo tempore transulto insa odio dies ex quo requisiti ruerint
a Mediolanensibus,eos eis libere reddant, ut illi secure eos habeant,si praetaxata caputula ab eis obseruata fuerint res vero principes Alemaniae dextras dabsit,quὁd -- fides illi qui vim montes deserentur,ssi qui erunt, eodem pacto fideliter reddentur. Consules vero,qui nunc sunt Mavictoritate oc cocessione domini Imperatoris, in ad Kalend. Februarii proxime venturas perseuerent, re pro consulatu sto domino Imperatori iurent.Venturi vero consules a populo eligantur, ec ab ipsb Imperatore confirmentur,quorum medietas ad ipsum veniat, dum in Logobardia Heriualibiam
tem eo existente, duo ad eum ex consulibus veniant,&iuramento ficto, ossicium c
siilatus siti a domino Imperatore recipiant,pro se oc se iis suis facturis ide iuramenta domino Imperatori coram comuni suae ciuitatis.Si autem legatus a domino Imperatore destinatus fuerit in Italiam, eadem coram ipsb 5c per ipsum sint. Legati vero domini Imperatoris in Italiam directi, si ciuitate adierint, inpalatio sedeant, ec placita ad eos delata ad honorem Imperii diffiniant. Antequa castia ab obscione moueantur,captiui omnes reddantur in potestatem regis Boe qui oc securitatem per se echonestos principes eis faciat, quod captiuos illos domino imperatori reddat,sidis dominus Imperator pacem secerit G Cremo ne Papiensib. Nouarien Cumanis,Laudens ib.Vercellensib. non solum autem Modiolanensb.verumetiam conlaederatis eorum redonensib.Cremensibus eclassit nis,saluo honore domini Imperatoris, di illitiatis amicitiis Mediolanensium, &insito statu permanentib. Si vero pax es O pradictis ciuitati di facta non laetit,captiui veteres eis reddantur, nec ob id gratia domini Imperatoris ipsi di amici eorum priuentiar. Resalia, veluti moneta, telonisi, pedaticu, portus,comitatus,ec alia similia, si quam comune Mediolanesia dimitte ocul traseno intromittet,&si quis pci violentia
305쪽
haec ob ere voliterit,& iusticia inde cora dito Imperatore, vul nuncio esus sacere noi rerit, Messiolaneses viridicia de eo sua potabilitate sumo in psona & possessione, ec regalia dito Imperatori restituent i me fraude di malo ingenio moc paeto 5c ordinα
dominus imperator Mediolanen. Cremenses cum o .marcarum emedauoney gratiam suam recipiet,&eos, amicos eorum in plena Curia publice a Baiano absoluesidi captiuos eorum omne veteres renovosFisiaddet,statim postquam obsides Imperatori dederint, di captiuos tam veteres qiram nouos in manum regis Bomorum reddiderist. Datis autem obsidibus oc captiuis altera die ves tertia,exercitus ab obsi .ssionerecedet di dominus Imperator Muciolanenses, ta eorum res elementer tradi
bit. Commune Mediolani praesitas conditiones seruabit plenari bona fide, sine mi u ,ec malo ingenio quant non permanserit per iusti: in impedimentim,di per parabolam Friderici Romani 1 nperatoris vel timen eius aut eius successoris. Collecta praediistae pecuniae liceat modo facere Mediolanensibus ab his, quos in sua societare habere consueuerant, praeter Cumanos, Laudenses, oc eos qui de comitatu Sclienufidelitatem domino Imperatori nuper iurauerum.
1 Alibus pacis conditionibus utrino receptis, Hediolanum in gratiam reditura, hoc orato Qtalij specie fide publica accepta,cum suis ad Curia venit. In primis clerus omnis 5c qui fuerant ecclesiastici ordinis minimi, coarchis iscopo suo, 'latis cruciniis nudis pedibus hi nili habitu:deinde Consules, di maiores ciuitatis
item abiecta veste, pedibus nudi melios super ceruices gladios seretes. Erat autem
, omnis dees*militia, loca itantum stare possent praeli enerant, Imperatori & principibus ratus ad spectaculum locus sufficeret ec venientibus vix concesso necessario nonis Diuus ergo Augustias placido eos vultu intuens, ait laetum se esse, cum tam clara
hoc si eis a principio placuis , mali nis
boniam autem diuinae placuerit ordinahil perpellas plurima vero accepisse bona. sons, uni gratiam imperii eos experiri, ibi dedum illis esse, quo sacilius errata stiperent poenitudinem eos tacti habere,vinci se posse citius obsequio quam bello praelia hibere qiremuis etiam ignauum posse,caeterita finem penes victores esse. Ad hae essit summi ita vultu, simplici voce pauca pro delicto suo verba faciunt se non hostili a nimo, nec ad oppugnandum imperium arma cepisse,sed terminos pamim sit orsi iure helli omnino suos factos, vastari a suis gemitibus pati nequiuisse. De caetero si morasmipscatur, velle eniti ut malorum metu liber propensius erga se beneuolentia imisperialis re gratia conseruetur.
citatis mox cpis in scriptum redactae fuerant condition siri pacis, cum assensis
ac fauor omnium accessisset, pacem dextras' accipium,signumet imperialis vexilli ne irate receptiam pro indicio victori e erigitur. Immensa laeticia contonuo in ostiis, gaudium in ciuitate, gratulatio circa captiuos, quos ad pedes Impera toris magno ac longo ordine venientes, noti ecpmpinw prae gaudio multis lac, .mis obortis excipiunt miserates in eis vultus pallidos, sordidu habitum, foeda maci lentiam,eos quos imberbes di iuuenes nouerat, modὀ sortio, canicie, ec carcerali squaiyre ignotos. manta laetio quantusu conmisus,du pato situ, πε ter, generas cer assistis cognata diu perdita inuenit, inuentu gratulabunda voce sidutat, amplo satur alius Gai eius appellans, iliari seca alloquio confissicianir. Qiod si de reca
306쪽
antiquorum sinu quicquam in nransueto ac pio finita principe huius diei laetici sinter solennitates resiquas semper celebre apud Italos constituit seinctus estiac uimplius Hadus Septemb. omis post a triumphum Impermutari expctu sin iampria redirepo
PRinceps Romanus a Mediolano ostia mouens, apud Modoicimi sedem rem latalici eoronatur. Quam ecclesiam iamdudum a Mediolanensibus subadia ac se rὸ destiueiam pristinat libertati reddidi edemi proprijs expensis magnificere
Parar Fraecepit.Cuni v in subactione tantae ciuitatis ex maxima parte motus Italorii repressos speraret,magnam partem exercitus cum suis optimat us ad propria redi
re permitti LInter quos primus erat rex Bomorum, dux quom Austriae cum copiis garoru Amoldus pilesta Moguntinus, duxBertolius Burgundiae, comites ecmarchiones agna* pars nobilium. His cum summa alacritate dimissis, ipse ad ordinanda caetera It Miae negocia animum intenditi Qua de causa Frid ciu-bsti LG-ricer de ino in il .mmis D
CliAm vero tantus pavor totam terram oecupauerat,atq; formido, ut palim quidem nemo rebellare occulte autem concepta corde malicia pleri F illorii non carerem inridam enim de Veronensibus dum castrum legale Garda vocatum, Turisiindua ciuis eorum cum suis fautoratius occupasset, id Imperatori reddere iussi,cum omni modis detre 'arent hostes iudicati sunt suae' temeritatis nonnullos ciuium Veronesium socios & consentaneos habuere. ocirca Imperator eo versus descenderis,u sia Veronam fluvium Athesim inopinato transvadauit, eorum* temtorium, quo longo tempore inuiolatum, nullum hostem metuerat peruagatus,aliquantisper ria ita tem agros vastare, castella diripere at pii ammare permisit. Recte quidem, quo hostibus rebellandi metum incuteret, ac eorum qui in hac parte immunes essent, sis ei consuleret Denuo reuertens, sicut di antea Athesim vado trafui nullo pontis vel nauim egens admini culo.Tanta siquidem ccesi clementia, tanta erat terne sertilitas, tanta maximorum fluviorum aridita & contraeia violentia, ut elementa ipsa sonitu dini diui Imperatoris famula Reiust lauere votis dicerentur. Vnde se stum est, ut ijs dem diebus cum de ciuitatibus uniuersis obsides exhiberentur,ac Otto Palatinus comes de Baiisaria,Ferrariam ad id negocium promouendum destinatus suisset, alveaquo se Padus ad munimentum ciuitatis partitur,abis nauibus transmeans,improut sus ac inqpinatus superuerit hordinatis* ad votum omnibus rebus xl. vadibus accopiis redi jLEa res sinitimos plurimos exterrens, incredibilis vita est, eo quo Ferrarii Pado ibidem instagnante,&paludes impermeabiles siciente, munimento loeoru- fidens, omnem vicimam suam intrepida ac superba rideret atq; despicereti Dehine eum Eridani fluenta ad disponenda regalia praedia domus Methil dis transmearet, tu ham calonum eretricum dilixarum, quae se exercitui pluriina inimiscuerat militumque animos essheminare poterat,anti uolum imperatorum exemplo propinendam ac deterrendam decentiti
inter haee cum tota Italia Bb silentio age et & bellorum inquietudinem paci, tiam
quillitate eommutasse videretur, dericus deperisse sibi ratus tempus, in quo alia. uod magnifice monimentum praestitisset, nouam ciuitatem Laudensibus rubrica re adorsus est: ubi si sorte Mediolanenses pristinas inimicitias rinicando cladesseas inciderent, ab eorum incultu securiores existerent. Maxima ergo prouidentia, moti mo pietatis obsequi iuxta finitum Abduani locum elegit, ex omniparte fluminis ambitu '
307쪽
LIBER P Μvs. assambitum tum, uno tantum aditu mhro θc vallo sepiendo. In cuius ciuitatis labri o ingentes sumptus expendens, liberalitatis suae singulare prs buttar menta.Deinde generalem Curiam omnibus Italis ciuitatibus,& primoribus apud Noncalias insesio beati Martini celebrandam indicit ubi &leges pacis promulgaret,& de iusticia iegni, quae multo iam tempore apud illos obumbrata in desuetudinem abierat,peo necinaria sapientum collatione dissereresidiu* obsoletam elucubrareti
Iro idem tempus, Manuele Constantinopolitano Imperatore circa partes Ctiochiae contra Turcos cum exercitu morante, uius de sesuis palatii Caniclinus videlicet,quem nos Cancellarium dicere possumus,principi suo fraudem moltitus est. Tres siquidem audacissimae temeritatis iuuenes, infinita commios pecunia, ad occidendum Imperatorem pellexerat. ipse si itura die quando id sacinus patrari debuerat,ad occupandum apud Urbem simul cum imperiali palatio imperis magnis instiuctus copiis praestolabatur.Tantum regis periculum cum imperatrici per occitum indicem reuelatum fusilet, illa magnitudine sceleris perterrita quam velocissime marito proditionem significat. Sicl detecto dolo, comprehensis sicariis, praeruento criminis auctore,& capto,de omnibus condigna sumimtur seppliciae Caniclinus evenim primo effossis oculis, lingua perforato gutturi transiuis sine mi sesatione miserabili morte vitam finiuit.
LIBER QUARTUS, QUI SECUNDUS EST A
PENDicis RADE VI ci, A cvRIA RON c ALIAE, terminans in concilio Papiensi. QOmodo Fructuinia relabrandam tarum in campemus Roncata rastrametatvi M
Ain dies placiti affuit,quae Romanum principem ad capestria non
caliae sicut suerat condidium inuitabat.Veniens ergo cum multo comitatu, super littusEridani tentoria ponti,Mediolanensibus,Brixi eri sibus, ec compluribus aliis in altera parte fluminis e regione castra
i metantibus Confluunt ex omni regnes partibus cum mare sirect reii - tia Archiepiscopi,Episcopi, multim alii ecclesiastim viri Duces Maro: one, Cόmiws,5 proceres,Consules,& ciuitatum iudices. in quibus quanta filotit diuersitas octinguarum,&nationum, varietas tabernaculorum demostrauit o. ium duidem dispositionem quia non casus, sed ordo rationis,& ratio ordinis omni lia tempore designare consueuerit, hoc tamen loco negligenter transeundam non
Empe antiquam Romanae militiae cosuetudinem Romani miles imperii a uev . c- - in hostilem terram intrauerint, casti
: iniquo loco erigunt, ne p tim
emina quale selii fuerit, quo-
addit potest complanatur. imensio a item frpissime vel in orbem, vel in quatuoranstulos designatur Nam di fabrorum di opificum multitudo,& mercatoriam copia, uuae quantum usus poscit, sequitur exerciti im,cu suis papilionibus, ac ergastariis, aut Liburbiorum, si in quadro aut si in ramo ambitus eorum extrinsecus muri faciem praeserti Intus autem castra vicis apte distinctis dirimunt, 'lateasin re polos assimilan itiun iumentis aditu siciles, qua ipsis si quis vigeat,intro currentibus sit uicienter latas;
308쪽
n Riv. E B. G n s τ I s r R I v. I. IN P. ut quas repentina quaecrim cluim sectistat Medio autem ducis vel principii taberia culini templo similliinum,circaψ rei torsi di primatium,ut quemq; decet siro ordine: armis septi milites per contubernia cum decore di laeticia in tentorius agunt,&m,llitiae disciplina. pacis ocio,velut in procin ' u positi exercentur. His ita dispositis, cui stra Ligurum ei eorum italorum,qui aliud litus Padi insederant, pons medius inseahiduum iussu principis confedius, cinn castiis nostiorum continuauit.
po qui principes 5 optimates eidem Curiae intersuisse a nobis vis sunt,utino
minimus isti fuerunt. Ibe cismontanis, Fridericus Archiepiscopus ColoniensiqEbehardus Baberibersensis Episcopus, Coniadus Et stetensis, Daniel Pragess. acteliardus Herbipotentis,Hemiaturus Fridensis. De ultramontanis, Guido Cromensis.Cardinalis diaconus sedis apostolics legatus Pelegrinus Aquileiensis Parmarcha di Mediolanensis archiepiscopus. Episcopi Taurinensis, Albanensis,Epore nensis , Ristensis, Nouariensis, Vercellensis , Terdonensis, Papiensis, Cuma nus, Laudensis, Cremonensis. Placentinus ita ensem infirmitas morialis demit Nebat Regiensis Mutinensis,nononiesis Mattianus,Carsidonius Veronensis, Hebonensis,Brixiensis Pergamensis,Concordietas. Rauennas hexarchatus eo tem Pore, Anselmo nuper defundio metropolitano carebat. His omnibus cum frequetialaicorum principum, Ducum videlicet,Marchionum,Comitum,& uniuersarum in Fotalia ciuitatum consulibus aici iudicibus Prideri cum circumstatibus, selis Episcopis cum paucis admodum principibus consilii sui participibus iniungit, quatenus diuinitimoris consideratione de salubri consilio in italiae rebus ordinandis ita secum deliberent, ut ecclesiae dei pacis tranquillitate gaudeant a ius regale decus imperii debutoprovehatur honore.Totum triduum liaee consultatio absumpsit. Garta demum die serenissimus Imperator in concionem venit sedens in eminentiori unde ab omnibus videri pol crat di audiri,circunsedente eum corona venerandorum, quos Pr nominati imus heroum,per interpretem elocutus est
Cum placitum sit ordinationi diuinae ex qua omnis potestas in coelo in terra Romani nos imperii gubernacula tenere, non immerito quae ad statum eius dignit iis pertinere nos cuntur,quantum deo propitio valemus,prosequimur. Cum imporialis maiestatishoc esse non ignoremus ollicium, ut stridio nostrae vigilantiae, ac P narum metu improbi ta inquieti coerceantur, boni si ibi euentur, atque in pacis tran quillitate foueant ita nouimus quid iuris, quid honoris tam divin iam , quam homanarum legum sititistio culmini regalis excinentiae accommodauerit. Nos tamen regium nomen habentes, desideramus potius leotimum tenere imperium procon seruanda cui sim libertate & iure,quam ut dicitur, omnia impune incere, hoc est re gem esse pei licentiam insolescere,& imperandi otiatum in siperbiam, dominatio nemi comi enere, deo fauente, mores non mutabimus cum sortuna: quibus initio partum est, his altibus retinere curabimus imperium. Sed nec per nostram desidiam
quenquam elus gloriam ec excellentiam imminuere patiemur. Quia ergo vel bello, vel pace clarum neri licet, nec refert utriam melius sit patriam armis riuare,seu legibus bernare, altero alterius aincilio indigente, bellorum motibus propitia diuinitate sedatis, i leges pacis negocia transferamus. Nostis autem quod iura ciuilia nostii, heneficiis in si mum proueela, firmata, ae moribus utentium approbata, sitis habri roboris: Regnorum vero leges, in quibus quod ante obtinebat, postea desuetudine inumbratum est, ab imperiali remedio,vestraque prouidentia necesse habent illumi nati Sive ergo ius nostrum, siue vestrum inscriptum redigatur, in eius constituti ne considerandum est, ut sit honestum, iustinia, postibile, necessarium, vise, loco temporique conueniens. Idebque tam nobis quainvolas, dum tua cond- ,
309쪽
1 in E R secvNDVc asissis praeuis. I mi est quia cum leges instituis fuerint,non erit liberrum iudicari de eis,stis oportebit iudicare secundum ipsas.
Is didus magnus satior omnium prosequitur admirantium ec stupentium, quod
qui literas non nosse qui pariam adhuc stipra adolescentem ageret aetatem, in oratione sua tantae prudenti tantae piacundiae gratiam accoisset. surgentesmunus post unum,sicut eius gentis mos est,seu ut principi sinim qui s. manis enaret an
i produxerunt. Porro una omnium sententia haec erat, a Mediolanensi archiepiscopo prolata. Haec in dies quam iacit dominus,exultemus Ac laetemur in ea. Vere dies baec dies grati dies est laeti ciae,qua in medio populi siti victor inclitus,triumphator ciscus, nonbelli minas intentans,non crudele aliquid vel tyrannicum intonas, sed hacis leges disquirens,in medio populi sui mitissimus residere dignatur. Felix ladem ualia poli multa secula inuenta,quae modo principem inuenire meruisti , qui nos homines imoproximos,aciratres recognoscat. Tu nimirum es, o clarissime princeps, singularis orbis Vrbis I perator, qui licentiam primo homini indultam, iam mdiu abrogatam, rursus in usum,ac in verae sententiae consuetudine reuocasti, ubi dicta est, Crescite,& multiplicamini, oc dominamini piscibus maris ec volatilib. coeli. astatos,o Italia palia es reges, imθ tWrannos, qui hoc tibi mandatum perco trapositionem interpret irentur,versa vice dominantes hominibus,in ὀ prementes quos in bonos sipientes, ratione utpoterationales,uti cupientes pisces maris, lubricos scilicet,ra . paces, ec como voluptatis deditos,& altum inane sapientes demulcerent,di iniqui iniquos in si iis impietatibus contra ius fasin confoverent. Nouimus qualia aliquados mus passi imperia, iniusti,superba, crudelip. Nouimus iniqua dominatione nihilominus insentes sicut sentes circumuentos. Meminimus sine extanti crimine saeias proscriptiones lochpletium, magis iratus, sacerdotia nesaria turpim conuentione coismutat MN alia multa quaelibido dominantium imperaret, nostiis sub oculis irreuerenter perpetrata. Gaudeamus ergo oc exultemus, ct demus gloriam deo post tam turbidi temporis tempestatem, serenum nobis pacis diem illuxisse. Dum tibi serenissimo
Inmerator pucibus maris re volatilibus coeli. Nam 5 diuinum iudiciu a super his resistit, humilibus autem dat gratiam De nobis fidelibus tuis,de populo tuo con sultare placuit tuae potentie super legibus 5c iusticia atin honore imperii. Scias itaque omne ius populi in condendis legibus tibi concellii Tua voluntas ius est, sicuti dicitur, od principi placuit, legis habet vigorem, cum populus ei, oc in eum omnesium imperium N potestatem concesso it. Queiod cun enim Imperi torper epistola constitueriquet cognoscens decreuerit vel edicto praeceperi legem ei te costat. Pro Dicto secundum naturam est, commoda cuius p rei eum sequi quem sequatur incommoda ut videlicet omnibus debeas imperare qui omnium nostrum sustines onera tutelae. His finitis ea die in vesperam protracta curia soluitur. Fuere etiam qui ibidem iri publico factia imperatoris carminibus fauorabilibus celebrarenti modo singulis re missivulos rutices praemeritat modo regalia vallis ira priis
Equentibus diebus plena atm solenni Curia iudicio Sc iusticiae a mane usip ad vesperam intentus, querimonias ct proclamationes tam diuitum, quam pauperum
diligenter audiebat .Habens quatuor iudices, videlicet Bulgarum,Martinuitu
310쪽
'- - Iacobum,Hul ne ros disertos, eligioses,&in lege do ctissimos,legumj in ciuita te Bononienti do 'ores, inustorus auditorum praeceptores: citin his,aliis te peritis,qiu diuersi diuersis ivitatibusad an audiebat discutiebat.&terivinabat
.. negocia.Videns auten nullitudinem coriam qui cruces baiularentiis en italonini, mos est,ut habentes querelas crucem matribus maeserant,miso tus illorum est, mitiu s
lorietur,iri iure . . se prudentiam Latinψrina qui cum pretecipue de scientia legum No minuenirentur Dan reuisses,quam sint tenaces iusticiae sectatores,in tot esuria
e tibus&sitioitibus iusticiam euideliter apparere. Diuino 1Eup usus conflici singillis
dioecesaviis singulo iudices praeposuit: non tame de sua ciuitate ted vel de Curia, ves de ciuitatibus, oceos comulans ratione,ne si ciuis ciuibus praeficeretur,auigra.
s autodio leuiter a vero possiet auerti. Sicu saetum est, ut de tanta querulorum inu, .litudine vix ullus superfuisse qui non aut plenam de lite viri Qtiam,sive iusticiam,aut
competentem cum aduersuto transactionem se gauderetreportare Deinde superiasticia regni,& de regalibus,quae longo iam tempore seu temeritate peruadetium,siusne eetii regum imperio deperierant, studiose disserens, in nullam possent inuenis redesensionem excusareonis, tam episcopi, quam primates ci ciuitates uno ore. o
assensu,in manum principis reselia reddidere, Primis resignantium Mediolanen
extitere.Requisitit de hoc ipso iure quid esset,adiudicauerunt ducatus,marchias,comitatus, consulatus, monetas, telonia, drum,uectigalia, portus pedatio, molendin piscarias,portus,omnemq. Vtilitatena ex decursu fluminum prouenietem: nec de
terra tantum,Verumetiam de suis Prop*s capitibus census annui redditionem.
omnibus in fiscum adnumeratis,tanta circa pristinos possessores vilis est Geralitate. 't quicunm donatione regum aliquid horum se possidere insitarinentis legitimis edo A cet e poterat,is etiam nunc imperiali beneficio, o regni nomine idipsum perpetuo possideretiEx his tamen qui nullo iure,sed sola praesumptione de regalibus se iure miserant rixanilia talentorum,plus, minusue reditibus publicta perfngulos annoa
1 Raeterea & hoc sibi ab omnibus adiudicatum aloe recognitiam est, in ingulis es
uitauibus potestates,consules, caeterosue magistrariis affensu populi per ipsum
creare debere,qui fidele simul oc prudentes oc principi honorem,& ciuius peto
triae' debitam iusticiam nollent conseruare. D e his autem omnibus fideliter, ec sine sciuae recipiendish senuandis,ab omnibus ciuitatibus,ec sacramenta pristio, ecvades pro libitu Imperatoris exhibiti sunt. Coesequenter pax in commini iuratur eo tenore,ut nec ciuitas ciuitatem,nec homo hominem impugnareqnisi hoca principes sibi foret imperatum. Delegi Mq- Imperatos mulgauerat iuri clisma expuemn Gundi A p v T VI i.
ultimumde iureis orio, quod apud Latinos sesipto nondon siissiciem A ter expressum fuerat,ec pene omnes eam benefici illusticiam in iniustitia coni uerterat,leges promulgauit quaru capitula praesenti annotatione sebiecimus.
dericus dei gratia Romanorum Imperator,& semper augustus. Imperialem celselertiam ita reipub.cura gerere,ec subiectorimi comoda inuestigare,ut regni vi litas incorrupta permaneat,&singulorum status iugiter feriretur illa s. rapropter
cum ex praedecelibrum more uniuersali curiae Roncaliae pro tribunali sederemus, a principibus Italicis,tam rectoribus ecclesiarum quam alijs fidelibus regni,non modis' cas accepimus querelas,quὀd beneficia eorum Cc seuda, quς vasalli ab eis tenebati si ne dominorum licentia pignori obligaueranhoc quadam collusione nόmine vel imel livendiderantiunde debita sentitia amitteban 5 bonoriam imperii nostrae felici se peditionis complementum muruebania