장음표시 사용
11쪽
Collationem huius codicis liberaliter Georgius as- quali Romanus milii paravit. 6 codex Romanus Heliasti: cf. p. 31 Sq. . II codex res densis 147 membranaceus 149 folior. in ' saec. XV exeunte, accuratius aetatis indicium nullum deprehenditur, eleganter scriptus littoris initialibus pictis librorumque inscriptionibus auro exaratis. Ad
marginem ascriptae Sunt Variae Scripturae manu OneVR.
Olim hunc codicem pertinuisse ad quendam ex gente Vis- conii docent insignia gentilicia in prima pagina picta. Contin0 autem hic codex1 Ovidii tristium libros V fol. a. 2 Eiusdem do Ponto libro IV fol. 2 a. 3 Eiusdem de nudo libellum fol. 136b. 4 Eiusdsem ad Liviam de morte Drusi fol. 141 a. Goelgius qui illum anno 174 Venetiis emit - ut docet nota in prima pagina scripta, settulit se se in libro qui inseribitur Morehwiirdigk0iten de Koniglichen Bibliotholi uiresden 1746 vol. III p. 369. Ipse hunc Odidom liboralitat bibliothoea Regia Dresdensis Gottingam transmissum denuo contuli. Κ odo Conibianus Heliasti: cf. p. 26 Sq. . Praeter hos libros manuferiptos in censum Veniunt oditione hae: editio princeps Romana anno 1741 in lucem emissa es de hac ditione Audiit resti catalogus historico- criticus Romanarum editionum sues XV, g. 77 et Graessium tr sor de irres rares es preoleu vol. V g. i).ui ditio Venota anni 1474 de qua vide Graessium l. c. Quod vero ad reliquas editiones attinet ex his fontibus non multum bonae frugis hauriri potest itaque summatim ubi scripturam commemoratu dignam exhibent, laudabo ne enucleatius enotabo nisi graviora. Praesto mihi erant hae quarum plurima in Gottingens bibliotheca extant:
1 editi Mediolanensis impressa anno 1477, eum hac subscriptione Anam domini MCCCCLXXVI idus ses-
tebris . . . Mediolani impressit Antonius Zarotus Parmesis
artife eximius. Consolatio ad Liviam extat in volumine fortio of Saxium hist liti Mediol. p. 149),2 oditio armensis anni 147 duetu et pensis Stephani Coralli Lugdunensis impressa. Volumen fortium contine Fastos Tristia De Ponto De pulico; oΡhilomela; De medicamine faciei De Nuce Consolationem ad Liviam, 3 oditio anno 148 Vicentiae impressa, cuius sine leguntur haec: Finis omnium librorum P. Didii qui aestant,
eo luam accuratiSSime emendatos a Barilaba Celsano te tino, pressit Hermannus Coloniensis ichtenstein Vieentiae
MCCCCLXXX. In fine voluminis alterius Xtat OBSO- latio Liviae,4 Aldinae prima a. 1502, secunda a. 1516 AEditiones, de quibus cf. . senouar annales de imprimerie de Aldes aris 1834, g. 39 sq. et F. Dido Alde Manuee Paris 1875, g. 224. Cum primae lectio non prodat recensionem novam editio Aldina secunda eo potissimum est notabilis quod in ea crisis Ovidiana prima sunt initia facta ab Andrea augerio uno ex doctis academiae Aldinae Huius notae criticae praemissa sunt volumini Metamorphoseon libros continenti annotationes in omnia Ovidii opera9, quod impressum os Venetiis in aedibus Aldi et Andreae Moeri mense Februario anni DXVI. 0-terum postea illae augurii annotationes oditae sunt una cum ceteris eius operibus sub titulo Andreae augerii patriei Veneti oratoris poetae clarissimi opera omnia quae quidem inagna adhibita diligentia colligi )otuerunt, curantibus Io. Antonio et Caietano Vulsiis, Patavit 6I8. Extant autem quae adnotavit ad consolationem Livia in huius
Horum igitur librorum collationes mihi in promptu sunt. Atque his copiis instructo iam ad principalem quaestionem licet accedere et inquirere qua ratione O- haereant libri et inter se sit cum editionibus vetustissimis. Qua dae res disputaturus hoc praemoneam me mittere
12쪽
Bahrensi opinionem ex editione Romana ceteros Omnes libros fluxisse autumantis, quod ineptum 8Se apparet. Sed vid0amus quo m0do res se habeat. Atque primum velim teneatur e eodem manasse archetypo omnes libros et scriptos et impressos, quod comprobatur corruptelis communibus hisce: loctio depravata:
v. 98 caecas A. emend.)v. 10 davnias v. 114 ictus v. 115 gemitum lectio coniectura quidem, sed recte restituta:
paret. Seil communem libris ex uno originem fuisse. Duos autem Versus etiam afferam quo scriptura aperte eorruptissima laborantes omnes libri 0nstanter tuentur, dico V. 43 quidque pudicisi tantum inviolatu bonorum et v. 103
te queritur casusque malos irrisaque tales de quibus versibus emendandis aptius postea agetur.
Cum igitur viderimus libros omnes e uno eodemque provenisse archetypo iam inquirendum est quaenam inter singulos intercedat ratio. rimum, ut summatim dicam
duas librorum quos enumeravi familias distingui posse dico, alteram quae constet codicibus B C A D E ditioneque m alteram cuius sint codexi et oditi l et odox Combianus Heinsti). Qua in re cum nihil dispiciatur nisi apposito librorum testimonio locos iam asseram qui recte
me iudicasse ostendunt conferas quaeso has scripturas varias: prior tam ali lam.
v. 131 quae ego non quae non egov. 172 primae patriae v. 177 consuluit consul init v. 240 pollice quae certo impia quae certo pensa severa trahunt pollice pensa trahunt
v. 371 ubique inique v. 372 sustulit sustinet v. 445 nebulosum littus nebulosi in littore.
Satis opinor elucet ex his locis, quibus infra, ubi agam de altero ordine, plures addam, in duas familias discedere libros. Jam igitur quaerendum est quali necessitato coniuncti sint libri prioris familiae. Neque enim fugit me, etiamsi aperta inter hos sex libros coniunctio sit, tamen inter eos etiam discrepantias quasdam extare. Atque primum codex B locum obtinet proprium; locos iam afferam qui ad iudicandum ansam praebent, deinde autem pervestigabo quidnam ex eis colligamus: v. 35 occurret occurrit v. nocuisse non iusso
13쪽
iam iamque iam tum nutantia natantia singultu medios singultum m. rear reor sua tua proluere pulvere amne anno cecinero cecidoro
principibus principus i. e. iis Bromanis romanus qui dolor et '
quique dolor I in Israeeunte pereunt Bheu hem thotidi oliotidi crinem crimen avidi vita
Ex locis quos exscripsi plane apparet eum qui hunc codicem exaravit, haud ita seritum fuisse linguae Latinae ut quae scriberet probe intellegeret, satis autem fideliter quem ante se habebat librum expressisse, ut docent et aliae scripturae et quae extat in v. 79 toti ba ceteri male tot verba). Nonnumquam errorum segetem librarius sibi propagavit compendiis, quae invenit in exemplari Suo, non recte Solutis, ut X. r. in v. 230 pluere, pro- tuere, pro quo inepte in B pulvere; in v. 408 confudit
peunt praeeunte cum eunte pereunte). atrem librorum Alii Em communem scriptum fuisse litteris minusculis concludi potest e versu 93 ubi B ieantia, ceteri nutantia sediti l sola recte natantia). Et quamquam universi librarii errores recensendi mihi non videntur, hoc quidem adnotem litteras e et i simillimam formam habuisse, ut facile commutari possent: cf. v. 16e ibi pro tibi v. 433 hetidi pro thetidi de qua mondi specie dixit eiusque exempla attulit G. Heraeus quae8tione criticae et pulueoyraphicae de vetustissimis codicibus Livianis pg. 101). Sed nonnullae inveniuntur commutationes quae quomodo e minusculis litteris explicari possint non satis perspicio. Nonne ad maiusculas spectare videtur quod codex L praebet in v. 26 effugit pro ettieit Certo hocaeeurate considerare operae pretium est; statim autem hoc loco dicam pauca quidem huius speciei extare exempla in libris consolationis, sed extare. In versu 395 accurate redditum est quod scriptum fuit in communi libro, cuius rei vestigia fiam deprehenduntur in eo quod exhibet codex C, in quo quiqite dolor . Omnino codicem Coptime exemplaris huius familiae communis similitudinem reddere iudico. Iam transeamus ad codicem C quem pertinere ad priorem ordinem supra ostendi. Nonnumquam tamen discedere a reliquis huius familias libris a porto dodon hi loci:
tempore pectore Om v. 22 et 23y Chaec nec matri mari Comen omnem aquas equor
I Quod hi versus etiam in codicem mittuntur, cave ne praepropere inde de communi codicum origine coniecturam facias. Scilicet quam facile versus illi omitti potuerint apparet, cum versus 2 eiSdem verbis et incipiat et finiatur quibus v. 122.
14쪽
Priusquam exponamus quid ex his scripturis sequi Videatur, locorum series perlustranda est in quibus libri
ADE, mire inter se congruunt dissidentibus o B Cotini. Eiusmodi locos deprehendi hos:
Recusat accusant ii mclymeneides clymeneidos A Di m
Quid igitur statuondum est Nonne probabile videtur descriptos esse hos quattuor libros de exemplari quod invicem ex illo omnium huius ordinis librorum communi apographo desumptum frater quasi codicum nominari possit quod vero singulis
Ioel non Omnes huius speciei libri dico Atinis in Scriptura mutata consentiunt, non obstat quominus omnes ad idem exemplar redire statuamus. Etenim sine dubi is qui hoc exemplar exaravit, munere suo ita functus est ut passim scriptura de suo illata aut quod genuinum fuerat superscriberet sive ascriberet aut invido ita ut librariis inde describentibus liberum esset eligendi iudicium. Cuius rei nonnulla exempla proferam. In versu 1 exhibent A et m Xem, ceteri omnes Xes. Apparet incommuni exemplar librorum ire in scilicet -- Praeter Xe Scriptum fuisse Xem, quod temere librarii librorum A et, arripuerunt. Optimo iuro die temere nullam enim causam esse cur in illa conte tura aequie8- eamus - quod fecit Baehrensius et Hauptius ipse , et
numerum pluralem XeS Surpaverunt sine discrimino pro
singulari et Thes. l. lat. Vol. II, g. 44 Ρ. Maas, Studien um Dei. Jurat ei de Romern in annal. Woelflianis, vol. XII 1902 pg. 515). Porro in versu 90oxtat in codicibus D set E illa pro ille vix illam scripturam librariorum neglegentiae tribuere licet mirum profecto esset si uterque in idem mendum incidisset. Immo librarius exemplaris ad quod redeunt A DAE . scripsit et quod invenit ille set quod conisecit ad Liviam ipsam
respiciens illa, quod quidem Sensu carere non est quod moneam. Sed haec hactenus. Ostendi igitur, ut disperse dictas res reminiscendi causa unum Sub Spectum
subiciam, primum libro B C AD E m ad unum idemque p0graphon redire, deinde codides ox illo apographo orto esse nullo exemplari intercedente, denique libros AD Em haustos esse ab exemplari, quod ipsum ex illo ap0grapho desumptum Sit. Restat ut de singulis libris pauca verba faciam de codice B iam supra egi Librarius codicis C satis ineptus homo fuisse videtur Menda enim quae hie codex nova habet, non interpolandi libidine, sed stultitia explicantur
eius qui librum exaravit: qui de sensu Securus Verba Latina pingere sat habuit cf. v. 89, 167, 21l, I 3, 3363.
Unus tamen locus extat, ubi nescio quo pacto eteri Omnibus libris dissidentibus rectam lectionem exhibet, videlicet in versu 21 1 aversantibus pro adversantibus, quod illi inepte. De scripturis quae huic codici correctoris manu ascriptae Sunt, aptius infra getur. Quod dixi do librario codicis C, idem cadere in eum qui scripsit codicem , manifestum fit, ubicumque eius manum certo deprehendimus consideres quaeso hos locos:
15쪽
18 V. 148U. 150V. 154 V. 169V. 180V. 194V. 220V. 294V. 12 V. 386V. 418 V. 454 V. 459 fuit riui referendum ad initium versus iamne fui an non Vocare vacare arsuris ausuris Uouenit noverat suscipiami suspiciam
Suevos suetos infecta infesta nolis molis meus metus lauro lauto . Ex tabula ipsa concludere licet non solum enim satis neglegentem in transscribendo fuisse librarium videmus, sed etiam lingua Latina satis imperitum. Pauca peculiaria praebet codex E accurate exaratus est exceptis nonnullis mendis facile corrigendis ut
Ceterum sermo redibit ad hunc libram. ubi de codicibus Heinsianis erit agendum. Qu0d ad editionem in attinet, haec quidem eum edition nullo modo comparari potest; ad lectionem Nero restituondam tam leve momentum facit, rus sine magno detrimento prorsus aere neglegi possit; abundat iovis mendis et erratis, quorum notavi haec:
v. AP nocuisso ulli novisse nulli rigantibus rigantitus Iliado illi aedes pumice punice ius vis
nunc hune mdalmata delinata . Quid deniquo iudicandum sit de codice A, videamuS. Loci in quibus solus illo contra ceteros stat, sunt hi:
- 19 et quisquam ecquisquam citra cura permissa proin in ras prom. l)enecas caesas Atuorque tueorque Venerabile misserabilo erat oras A
et merui merui et cuiquam oecuiquam A. Quamquam e hac serie locos quosdam fortasse neglegentia librarii tribuor li00 - ut in v. 50 v. 281 lueta haud dubie referendum ad xitum versus 279, ubi laetaque videbo; V. 84- , tamen n0nnumquam certa Vestigia correctoris occurrunt. Quid quod legitur in v. 202 adstitis, nonne eius manum certo deprehendimus 3 Cum enim notionem qua dicitur colleotivam nominis eques of Ov. ast IV, 293; 0r. p. II, 1, 18b non caperet, pro adsumus temere ad omni eque posuit formam numeri singularis adstitit. Similitor intellegendum est quod ρ- gitur in v. 30 mota ad in libro communi scriptum fuit motum cf. ii Em): in quo librarius codicis A suo iure haerens scripsit mota ad haud inepte quidem, sed tanton falso ut illustrant libri Hi, in quibus recte mota in Aperi deinde coniectura est quod legimus in v. 441 prisca q/ id haec repeto pro p. quid huc Sed mnes has 2
16쪽
scripturas tractare longum est cf. etiam . 137, 71, 193 294). Duo tantum locos afferam, ubi librarius ille manu emsendatrice feliciter usus lectionem genuinam restituisse videtur dico . 210. ubi extat in Mors pro illo ineptissimo ossa non melius Wora), atque v. l6, ubi
Ηa0 fore habuimus se priore familia in quae disputaremus. Iam transeamus ad alterum ordinem quem Comprehendere libros ad quos accedere Combianum Holnsii infra docebo, supra dixi. Quo facilius autem cognosci possit quae relatio statuenda sit intor H otreliquos libros subiungo Seripturarum Xempla quorum IOeorum quamquam Supra ubi de duabus familiis in universum dixi nonnullos attuli, non piget me omnes, de quibus quam certissimum iudieium faciendum erit 'revi conspectu collecto proponere:
v. 1l is est incoli est iusque om est' lin cassum in longum D magni magnum Hldubitatur dubitatus Iul de codico Reginae pauca in transcursu verba faciam. Apparet descriptum illum esse ex editione Ovidiana quae anno 1492- codicem Fixaratum esse anno 1493 supra commemoravi in Lagaro de Saviliano impressa est Venetiis Editionem illam re omisi, cum ad lectionem momentum faciat nullum proxime accedit ad apograph0n
illud ex quo fluxerunt libri A I E m, ut docent hae scripturae: v. mirabile misev. 10 L Zephyrus Di 9 v. SP capax VA I Vmb. Habet autem haec editio nova menda laudoiauca, quae fideliter librarius codicis Reginae reddidit; ad rem illustrandam satis habeo hos locos attulisse: v. 114 oculis oculit iv. 125 heu modo humido v. 155 iubet hic iubet hinc iv. 235 periit periitque periit per iique iv. 287 nec sua non sua vi.
referatur referetur H lprimae patria Η leonsuluit consul inihil pollice quae certo pensa severa trahunt impia quae certo pollice pensa trahunt Histrictaque structa tu Hivisa iussa Hi pro Verba per . Hi
consulet consul et Hl. Vides commvnsem librorum Hl originem manifestas lectionis cum ceterorum librorum discrepantias prae se ferre. Ut iam iudicium certum faciamus, Seripturae Variae accuratius tractandae sunt. Iurimae enim ita sunt comparatae, ut neque de librarii seglegentia neque doconiectura cogitare liceat. Animum velim attendas advorsus 7 0 76. In libris igitur ordinis quem vocavi priorem, hoc istielion sic legitur: cedis et in cassum tuu nomina, DruSe levantur ultima sit uti summa querella tui
cedis et in longum tua nomina, ruge, levantur tutinia sit fati summa querella tui. Si velim enumerare cuncta virorum doctorum ad X-pediendos hos versus temptamina dies ut dicunt deficiat; Omne autem istae explicationes secidunt ad nihilum. Nam quid illud eruntur sit nullo modo intellegi potest certe propter totum sententiarum OneXum leventur necessarium
17쪽
vid0tur. Tamen locus ne ii quidem sanus esset. Quid tandem si gnificant verba quae sequuntur ullisna sit fati summa querella tui Ab lio igitur versu proficiscamur. Verba sit f. . . tui nemo non perspiciet suurana selli et hoc loco novissima Si rnilae e non est quod moneam. Ergo post ultima st distinguondum atque totum distichon l0nissima coniectura rideriei eo sic legendum: cedis et in omnum tua nomina, rube, e Iantur ultima sit uti summi querella tui les antur scit in titulo sepulcrali ef. v. 45S). Vidus autem ex parvo initio satis gravem illam interpolationsem iii cuSSunt Ortam esse primum scilicet levi vitio scriptum erat et a intur hinc sciolus iste qui apographon libris prioris generis commune Xaravit eum nomina Drusi in bin-gum erui inepte legi putaret nvitavit cetera de sententiae quam restituit perversitate esturus. Quid ergo ΘNonne summa libris Q laudi tribuemus quod vestigia quidem lectionis genuinae servaverunt itaque nobis ansam ad verba ipsa poeta restitiisenda dederunt Altero exemplo rem illi istrabo. In v. 2404 gimus haec: pollice quae certo pensu serora triahunt DC AD Emimpia quae certo pollice pensia trahunt Hl. Nempe negari non potest quod legitur in prioris familiast libris satis apte iugi. Attamen vel potius ea ipsa de causa adducor, ut valde dubitem, num illa lectio sit genuina. Nam qui versum ita constituit interpolationem ni fallor fecit propter iu/1ua quod ex adiectivo quale invida vel aspera corruptum sit. Suo iure igitur, ut post eum Η0insius quoque, haerebat iii in/pia, temere autem mutavit totum locum. Quod vero Sehenhelius L . p. 61), qui lectionem pollice quae . . . defendere Studet, Contradidit confirmari illam eodem versuum Ovidianorum Xitu
gumentum est anceps in utramque partem. Immo apparet cum lecti pollice quae certo . . . quomodo quaque de RuSalaeta sit ex impia . . . . facile sit intellectu, Contrariuin minime explicari posse. Sed - ne iusto diutius versemur
eXemplum, Vide autem Simul, quanta cautione illa scriptura librorum B C A D Vm adhib0ndae sint. 0indo vorsus 7 et 8 libri Hi cum sic exhibeant:
iste potest implere dolor vel saecula tota et acynum luctus obtinuisse locum, ceteri libri in versu pentametro pro magnum praebent
mmuni, siu0d inepte dictum, cum de ipsa luctus magnitudin dubitari nequeat. Aperte hoc poeta voluit dolorem Drusi amissi per tota saecula male Baehrensius fercula)animos Oecupare et magnum uetus locum Obtinere posse, hietus scit qui omnino homines occupet Vel occupaturus it.
Ρronominis cyo transpositionem quae in v. 13 extat in libris otin eo nimirum ortam esse in propatulo est, quod omissum inter scribendum vel inter lineas vel in margine codicis archetypi suppletum erat suo loco libros H id xhiboro non est quod lectorem moneam. Quid plura Accedunt sane ad locos quos Reeuratius fractar debebam, illi unde per se apparet, quantum prae setoris minoant libri Hi his opinor locis res omnibus in professo est: v. 84, 41, 172, 177, 304 457. Atque iam credo te mihi oblocuturum non sesso ubi in libris HV K praestantia laudem quandam lectionis esse Ontendero.
Verum enimVer moneo, ne quis ex deterioribus libris nihil lucri captum iri opinsetur atque apertam quidem illam praestantiam librorum Hl ita intellegat, ut temere Omnique cautione spreta omnes horum scripturas cupide arripere nobis liceat. Nam n his quidem die Hl temere uti nobis licere docent cum quae uterque e eis exhibet propria suaque, de quibus infra fusius agam tum quod tuentur pariter X. gr. in v. 349, ubi cum libris prioris ordinis leg0ndum est alto cf. g. 49). Liceat mihi in transitu quasi hoc loco pauca inSerere de scripturis illis quae correctoris manu coneVa fere O-
18쪽
V V V Vadici C ascriptae sunt Spectare illius coniecturas ad alteram familiam intelleges cum hos locos inspexeris: v. I in cassum in longum qil 111 olim0noidos olimendides cimu
v. 457 consulet e0nsul et Caid. Haec res per se scilicet haud ita gravis est, digna
tamen quam adnotemus neque neglegamus e de RuSa, quia videmus exemplar familiae, quam Oeamu Rlteram, quondam non tam ignotum fuisse ut his temporibus videtur esse. Alium huius ordinis librum investigare et in lucem proferre mihi non contigit quamquam permult0S bibliothecarum catalogos perSerutatu Sum. Ad unum apographon rediret et i luce ipsa clarius est. Quali autem necessitat hi libri coniuncti sint accurate tum demum Xponere poterimus, cum codices Hein-sianos in disputationsem vocaverimus. Sed priusquam ad hane rem aecedamus, nonnulla breviter tractemus, quae sunt propria seditionis l. Quae stat contra ceteros Omnes
Saecula contia fati haec haec in inutantia micantia figit '
pennis pinnis gravidis gravibus
v. 122l24 confectae conspocta lv. 127 matris nostris v. 4b non sum v. 98 destituitque destituique v. 222 odio sit modio v. 251 explicat Oxplieit v. 293 caremus canemus v. 32I ferienda furibunda v. 356 quam si quin tu v. 366 et praeter ex lv. 10 numen lumen lv. 416 volet velit . Omnes has scripturas singillatim perpendere atque
aestimare Supersedebimus. Nempe plurimae haud magni sunt aestimandae. Ubique fere senuinam ieetionem mutatam esse mala correctoris coniectura apparet, ut in v. q5 conti inepte Scriptum est pro saecula, in V. 12 nostris Sine RuS pro matriS, quam vocem Livia cum emphasi quadam apte de se ipsa pronuntiat ut deinde in v. 1169ravibus pro gravidis, in v. 145 iamne ego sum eli proiamne ego non in v. 321 furibunda pro ferienda. Sola autem rectum exhibere videtur editio princeps his locis: v. 93 natantia, . 222 et medio, utrumque Scit emendatoris lectionem quae invenitur in versibus 122 et 12 conspeetae genuinam Sse infra exponam et ut potero confirmabo cf. g. 43). Sed haec hactenus. Vides quam neertum sit fundamonium ditionis Baehrensii, qui hac editione Romana sola nixus est sic quidem, ut reliquorum librorum Scripturas prorsus fere respuere atque in malam partem abiceret, qua in re tam longe processit, ut ubicumque ea ipsa exhibet mendum apertum aut interpolationem certam, huic mendo sive interpolationi nova coniectura Succurrere studens lectionem consolationis nimirum Obscuraret. Tempus si iam aliquid dicor de codicibus Heinsianis, qu0s pluribus de causis dignos esse qui diligentius iraetentur, videbimus. einsium usum esse quattuor codicibus iam Supra commemoravi: Hae quibus ipse dicit: suorum
19쪽
scit codicum unum ἰωuae apud amicum vulti secundum Florentiae in Medice bibliotheca Tertius et quartu 1ienes me aetatis, quorum altero heredes Combiani Venetiis me donarunt. Gltero vir semicissimus Lucas Larisse; mannus Neapoli advecto. Haec Heinsius in commentario suo ad armina
Ovidiana conscripto Vol. I. p. 393. Sequitur ut inquiramus quid de singulis illius libris dicere possimus. Hanc quidem quaestion0m difficiliorem Dei ipso eo quod non semper lectioni cuidam nomen codicis in quo illam invenit addidit, sed saupo satis habebat verbis incertissimis uti. Quid quaes faciamus quidve lueremur talibus notis quales sunt unus code vel vetere nonnulli vel f duo mss. alii totidem aliaque id genus plura 3 equo tamen usum illius aetatis Η0insio vitio dare licet. In consolatione Livia quidem, ut ad propositum
reVertar, Secundo casu laetum est, ut satis accurate
quid quisque liberinelnsianus exhibuerit, inquirere possimus Ordiamur a codice Mediceo hunc eundem esse quem nos Laurentianum appellare solemus, et e nota primo folio ascripta colligi potest quae in hoc odio continentur, contuli N. H. et loci docent ubi illo nominatim ab Heliasio affertur quod factum esse videmus in V. 98, 294. 39L 4l 466. Non autem ea quae nune desideratur in philologo diligentia, virum doctum usum esse in libris conferendis apparet etiam ex eo, quod adnotat ad . 445 Medioeus et Combianus cum prima editione nebulosi in littore Exhibet autem eo de Laurentianus Mediceus nebulosum littuS. Secundus codex qui Heinsio praesto fuit, est Combianus, quem littera K designabo. Hunc ad familiam quam diximus alteram pertinere facile intelleges,
cum animum adverteris ad has scripturas:
Summa vero adfinitate conexum esse Combianum eum
nostro rosdensi in codice sex his locis perspicitur: v. 103 casusque malos irrisaque tales casusque etiam deris malignos II Kv. 125 heu modo tantus ubi isy qui modi tantus eras HKv. 134 suus sinu HKv. 218 ast at HKv. 222 sustulit e medio sustulit et medio i v. 393 foetus functus HK A emend.
gradus note 4 Accedunt i loci, ubi quamquam Heinsius nomen ipsum quid0m e diei non affert, tamen e ratione quam intercedere inter Combianum et Dresdensem e locis modo allatis videmus, facile conicere possumus de nullo alio sermonem esse nisi de hoc Combiano. Quod X. r. ad V. 5 adnotat sumsit tamen hic unus fode apparet illum tinum esse Ombianum, quandoquidem resdensis qu0que et is solus ex nostris, exhibet sumpsit. Eadem ratione coneliadsere licet his locis Combianum dici: v. 149 referatur referetur v. 170 inter quaeque ruit inter quaeque ruens
I Similitudo horum codicum tanta est, ut ego ipse primum dubitaverim, an forte resdensis idem sit atque Combianus ille. Sed hanc opinionem minime esse veri similem mihi concedes, Si hoc tecum consideraveris codicem qui nunc asservatur in publica bibliotheca Dresdensi, Goelgium Venetiis emisse anno 1742 indicatur in primo solio codicem Combianum Venetiis ab heredibus Combianis se accepisse Heinsius testatur cf. supra). Ergo si resdensis esset idem atque Combianus, hic post Heinsit mortem, qui obiit anno 1682 denuo Venetias unde venerat delatus esset, quod quidem cogitari po-t i, veritatis tamen specie caret. Ceterum ex hac re elucet exemplar unde codices me E provenerint Venetianum fuisse. - Ubi nunc sit Combianus, investigare non potui fortasse alius quis utetur fortuna prosperiore.
20쪽
v. 396 acciperes accipere Su. 404 it immensi sanctaque divini. 'odidem Combianum ad familiamin pertinor iam
luce ipsa clarius est. Non minus Vero clarum Si nonnullo locos sextare in quibus ille discedit a libro o v. 103. 125, 34 218 222 403 170, 2l0); omnibus
contra his locis congruit cum codice resdsensi. Ergo qu0d supra de librorum Hl ratione exposui, nune etiam accuratius definiri potest. Ita scilicet ratio intellegonda est ut ab eodem apographo descendisse omnes tres HKl videantur, codices m autem ab exemplari quod ipsum ex apographo illo desumptum sit, ortos esse probabile sit. De communi fonte librorum II K quid sentiam, supra Ostendi. Nunc pauca proferam de exemplari illo ad quodH et K redeunt. Commune illud codicum H et K exemplar manifesta recensionis novae Vestigia prae se ferre iam neminem effugerit. Caveas autem, ne id quod supra dixi de praestantia lectionis qua sit in libris HK ubicumque Scripturam quandam a ceteris libris diversam exhibeant, ne hoc temere transferas simul ad ea, quae aperte debentur librario illius exemplaris, ex quo codices VK descripti sunt In universum enim statuendum est scripturas librorum V proprias nil repraesentare nisi hominis cuiusdam docti studia, quibus ille locis semper fere aperte corruptis crassa interdum Minerva opem afferre nitebatur. Inspicias quaeso versum 103 ineptum sane est quod traditum est irrisaque tales recto ut videtur Heinsius irrisuque rota cf. infra , ineptum autem et ipsum quod coniecit ili homo doctus derisa a Inos, quae Verbiuinterpolatricem manum sapere iam monueruntinoinsius et
Ηauptius v. illorum notas ad h. l.). In idem cadit quod
legimus in v. 73, 4 nimium reserare sepulcra Hrcite proni tum reserata . claudite et in V. 34 Sinti pro Suus.
Aperto deinde interpolatum est quod K xhibent in v. 170 inter quaeque ruens pro inter quaeque ruit, quod Rutgersius bene restituit scribens inter quae periit. Certam ad iudicandum ansam praebet etiam . 222, ubi sustulite tedio ira in m sustulit et medio , et fuit e nedioti K. Hanc scripturae varietatem prorsus intelleges cum proficiscoris a lection sustulit e medio Librarius enim scit ille qui exemplar codicum exaravit, cum Videret particulam copulandi desiderari, temere mutavit totum l0cum et scripsit et tulit e medio rectum assecutus videtur esse ille vir doctus cuius studia deprehendimus in libro sustulit et .9. Certe concedendum est si et tulit e esset genuina lectio, nullo modo intellegi, unde
inseptum illud sustulit e oriri potuserit. In locis singulis diiudicandis subsisto. His tamen quae modo exposui de codicibus V minimo tollitur id quod supra de praestantia lectionis librorum HK cci dixi ostendi scilicet ubicumque libri H uno
quasi re inter se concordantes exhibent scripturam a reliquis libris diversam hanc ipsam Scripturam ut genuinam esse praeferendam nunc do libro cf. g. 25 ostendisse mihi videor ubicumque unusquisque ex illi propriam lectionem exhibet, hac utendum esse cum ea utione quadam Vel ut aliis verbis usus idem dicam certe maximum ad lectionem consolationis restituendam momentum faciunt libri ordinis quem diximus alterum, Sed eum unUS- quisque ex his imbutus sit vitiis, ne aliorum quidem librorum ope et auxilio carere OSSumus. Et haec quidem hactenus. Duobus codicibus, Laurentiano et Combiano tractatis totidem restant quibus Heinsius usu est, Seil. Neapolitanus et Romanus, quorum ille nominatim afferturnuSquam, hic uno tantum loco. De his igitur quid iudi-