장음표시 사용
141쪽
seribendo. In quo duo horc ad emendationem confusim- trinitae ato seculis doctrinae, haec duo simul, ni fallor, curae habenda utiliter venient primum, ut Specierum quarumcunque exempla, sub titularibus etiam Synonymorum classibus incedant eo modo tuque Bau m in Pinace suo scripsit de Stirpibus: deinde, ut ordine retrogrado a singularibus ad specialia atque ab his ad generaliora magis magis-uue velut per gradus adscendendo, consilium ineatur, sormandi aliquas ani sales characterasicas, qiuarum ductu, sine ulteriore ivae vocis, aut Scriptorum usu aliquis, collata cum Regulis, sola Testacei alieujus i ura, sponte iudicare valeat, an Turbo aliquid sit, vel Nautilus, vel Nerite, vel Cochlea, vel Ostrea, vel Posten. Glaciem ac vum cum Columbo fregi. Nunc gloriose feliciterq; alii provehi poterunt cum vel sine etiam laude mei.
c d Superficiem interim Purpurarum quod attinet, praeterquam quod Volutarum ambitus unica alteris Rugis, I Uertice vel cumine stricto recta deorsum tendentibus,&Striis, compactim obliqueque latis, extrinserem exasperantur, brevibus insuper .crassis omnes horrent Tuberculis, imo acutis haut paucae, utcunque elatioribus, firmisque Muraci-bin, exsugarum limbo surgentibus, praecipue maiores: Interne vero glabra politaque omnia, ut Animal sine offendiculo, ultrocitroque sub Testa feratur. Quae claruis sic Proponit Columna g. N. Inimivuenistra modos endens,
colore obolete purpureo, vel caeruleo, aut favicante, oblique r- currentibin purpuro-nstru maculis, ex Oru margine, in te na ventrios parte. 6 Glorioris nunc candicans, nunc navicans, aut
cinerascens. Aliquae etiam lineis aculisque longis, latis, et
142쪽
6 AD CAP. I. g. 27. veluti fasciatis, purpurascentibus variegatae. si praesertim Soli obversa conspiciantur &pictae veluti, eaeque elegantissimae, videntur. Besorus in GaZopliylacio suo unam nigro flavoque Colore distinctam laabet. Interius Colore nunc violaceo, nunc albicante, nunc rubro, aut albo, in purpureum vergente siplendent. g. 7. Sed de Coore is exteriore notandum, ad ordinandas sive Purpurarum, sive Testaceorum aliorum quorumvis differentias, quae a Colore desumuntur, non ruditer aut confidenter nimis primo statim intuitu, de specie aliqua superficiei externae judicandum esse; cum saepe Color ille,qui Conclaylio alicui attribuitur, eidem sit minime proprius, potius ad Crustam Limi marini circumductam pertineat:
quae vel rasione, vel maceratione, vel irrigatione, vel immersione in liquoribus acidis, cuivis Testarum crassiorum, te nutorumve specie convenientibus, vel blanda cautaque δε- quarum sortium adspersione,&edulcoratione iterum, artificiose tollitur, ut genuinus tum demum glaber ac nitens, atque Corticis antea impacti colore perquam liversus Color, pulcerrime se ostentet. g. 8. Durum exquisita, pro more Testaceorum omnium, praesertim crassiorum: quoriun Testas pro in Ostrea, abis . vel osse, qui Osism sit duritie Marana Concha dici jam superius Columna d. Purp. c. i. g. 7. dixerat; cui mesarum duritie, Telas. Imo una ex Purpurarum majorum Testis mihi est, cinerea, firmis iue muricibus armata, olim empta Venetiis, consilientiae adeo solidae, ut ego, &Omnes
alii primo statim intuitu ham bisam, an ad Tellas Marinas amplissis, vel Lapides potius sit reterenda
143쪽
AD Ap. LI. V g. V. Ac porro ne quid intactum linquamus, quae ullo modo ad descriptionem Purpurarum , quam fieri potest, plenisssimam facianc; ecce Testae earum hucusque descriptae, tanquam Partis alterutrius summariae, cum mole reliqua molliore totam Purpuram constituentis, seorsim nunc etiam moranun Ores, ipsam constituentes, producamus, quarum
aliquas in quidem plerasque, sponte vel ultro conspici,
Holutas nempe, earumque picem eXtremum, Imrices, Muricumque Brachetam, Tubercula, Rugas, imbum, Rostrum, aut Tubuiam aliquas non sine labore aliquo ingentove humano erui, ut epulas, Aia notare convenit. g. O. Volutae Ox accipitur nunc in modum istius
Testae, turbinatim in Spiram ae , ad differentiam Unival vi um,Concha simpliciter-arcuata, in se haud-arque reduplicata, incedentium; illinc in modum artis, vel Revolutio niani Spirae particularium, cujus ductus videlicet, quoties in Orbem redeunt, toties iidem, tanquam distincti annuli aut circuli essent, ad notandam saltem Situs earum differentiam numerantur, etiamsi sicut In testina quoque in Anima libus aliis)sint partes continua: unius ejusdemque,Ductiis,&sede tantum RevolutioNum,ut dixi,discrepent. Quo posteriore sensu Vocem Volutae inpraesens accipio, ad Spiram Testae in Purpuris notandam, quae scilicet non semel aut bis, sed vel quater, quinquies, Lamplius, reduplicetur. Vocantur Volutae a Revolvendo Graece Helices, vel Spirae, quales vulgo interrestribus Cochleis, tum inter Artis opera, in Practis; Torcularibus conspiciuntur, inque Testaceorum genere, universalem Turbi ratorum characterem suppeditant, illaque ab injuriis externis protegunt. Volumina item, Iurbines, aut circWim Crisiniano diffissarum aliae planiore sunt, aliae ς-
144쪽
86 AD CAP. I. g. 27 latiores aliae angulares superne, alia rotundiores, instar Funiculi, reflexae. In Purpuris planiores utique potius videntur, quam turgidae. g. H. Per picem vero Volura intelligitur Turbinatae Spirae Extremitas, in strictura Testae illa, quae Orificio ejus directe opponitur, conspicua, intercedente, intra Testam, Colia mella, tanquam Xe, vel Columna aut Scapo, a quo, tanquam gradus in Scala cochlide, tota Testa circumgyratio fit matur.
g. n. Muricum appellationem ab AEqui vocationibus suis jam supra Annot Vm liberavimus. Hicque intelliguntur per illos eadem, quae ibidem g. r.)sunt diecta appositi nempe hinc inde, in externa Testae facie, acuminati oblongi Processus, utplurimum vero non tam integri aut valde longi, quam Conice magis se habentes, breves, triangulares, quaedam quasi segmenta conorum, in sectionis latere crispata pereleganter, praesertim in Purpuris majoribUS. g. i Nec non de Serie talarum aut Gordinationibluira terea hoc notandum; quod Situs eorum non tam transversim,
per latitudinem Testae, sequatur ductum spiralem Turbinis, aut supremum Spirae ambitum exasperet quam juxta longitudinem elusdem, a summo apice,ad imum,vel limbos Orificii emergat, partem ejus alterutram muniat. g. Iq. Et quemadmodum modo-dicta acutae, in urpurarum Testis, externae Prominentiae, totae vocantur urices ita, quod in Muricibus istis lumine acutum .extremum est, videtur peculiarem quoque sortitum esse titulum, ut Brachalus, vel Brachelus ex Graeco, Te χηλ vocetur:
nam γχυ , a erum vel scabrum denotat unde σχυ ς,
145쪽
AD CAP. I. g. 27. Ieseritas, illosa Pannorum rudiorum eminentiae, Malia: Tωχωμα, interior Palpebrarum Scabrities; hoc ipsum Trachelus quod ob asperitatem, de qua nomen accepit, pluribus scabris D siperis rebus aliis itidem tribuitur nempe Colla Animalium spinosis Vertebrarum Processibus firmato vel Parii Mali Nautici aut Veli Navalis, cum superior dicatur Carchesium, inserior terna, ut ex Asclepiade nos docet
Schwerus, lib. 2. de Milit. Nav. cap. p. pag. Iqq. Vel arti Catapultae, suffragante Bernar o Baldo,d Verborum Vitruv.
Signis . Indeque in Bolanicam traducta Vox Trachelii, vel
Cervicariae, quod in Cervicis vel Colli Aωχηλο dicisti
assectibus haec herba opem ferat. g. Iy. Ruga in convexo Purpurae, a summo ejus, ad Rostratas Oiificii angustias tendentes, eaeque non superficiales aut humiles, sed conspicuae fatis, prona mulae, densiusque compactae, quam pro more reliquorum Rugosoru in Turbinum, ab Autore non paucae, in emgie monstrantur. Perque eas non insulse Etas illarum aestimabilis est, quomam oriuntur cumprimis ex eo, quod Purpurae, dum Telta sua quotannis rursus egrediuntur, novas uberioresque partes Salivalis Lentoris, Limbo vel orificio Domicilii sui ag-olutinant unde inaequalitas aliqua, sorma Ruga n longitudinalibus Volutae portionibus emergit, ut aliquanto inseritis iterum dicetur. -
i5 imbus vero veloris Purpurae,es Testae Elus ampla&concava illa ora, qua Venter illius antrorsum terminatur; intra quam Purpurae vegetior Oles reliqua, h. e. Carnea, mast in sui partem ultro citroque fertur rotunda fere,
nisi quod in Rostrum utcunq; productum constringatur in
uno etiam suo latere Muricibus armata, ut iam ante g.i3. innuimus. 7.
146쪽
63 AD CAp. LI. 2, g. 7. Idisrumi a rodendo dictum in aliquibus Purpuris praesertim grandioribus es longum fatis,4 rectum, tubuli modo semiaperti relicti, vel tenui etia ac dura lamina superinducta tecti, spinisque in uno limbo exasperatum, vel iisdem etiam carens, ac nudum in aliis contra, ut in praesenti Columniana brevius,4 duplicis potius productionis repanda mediocris, quam simplicis, recta emissi, canalis conditionem ferens quales productiones repandas breviores quoque in Purpuris multis Venetis observavi Columna, de sua, ita ait, cap. I. g. 18, Brevi admodum Tubulo vel nati, oris pars verior definitur, ut in Buccino. g. 8. De Testulis vero omitis Testaceorum, Catque sic Furpurae ante acutissimum Nic. Menonem in ProdromoDissert.
147쪽
de Solido intra Solii memo quicquam, quod norim, scripsit. Et per ea quid intelligatur, quaeque de iis sint dicti Autoris Observationes selectiores ac Hypotheses, direct e hic quidem
monendum esset Sed novum istud elegantis Doctrinae Specimen peculiarem Titulum meretur ue ad finem properat praesens Annotatio. Quapropter hac absoluti, addit Die
tantisper, quae hic loci de furpurae operculo Useque re antdicenda adhuc, sequentis Annotationis vicem Stenonianai a in medium clistinctim prolaturus sum poteritque ea, qui vult, pro lubitu, Purpurae estis Uplicare.
g. ip i operculum Purpurae his verbis describit ipse C
Iumna, cap. praesentis g. 33: perculum habet rugo um, tenue, fusium, animalis capiti annexum es innatum, incrementum accipiens cum ipse Animali. Nota est Rugosa superscies orbi- cuiatim. Est videlicet id commune Urbinatis universim omnibus, ut quemadmodum Cochleae Terrestres edule per Hyemem in Testa sua quietina latent, occlusae anterius etiam Crusta dura, ex Salivali illorum Lentore,&Sordibus Terrae nata, ductaque transversim per Orificium Testae, ab omni Limbi latere, vel paulo intimius sub eo sic Testacea Turbinata reliqua,&inter illa, Purpurae, iubisperculo Miquo, ab Autore modo descripto, per Hyemem lateant, constante Fibris viscoso-terrestri-pinguibus spiraliter concretis, planioribus, in superficie aversa vel interiore, Carnem respiciente, exterius ver quodammodo protuberante, ut praecipue in Umbilicis Marinis videmus, qui vulgo pro Lapillis,
Haemorrhagiae narium sistendae aptis, habentur sed nihil a , liud sunt, quam Testacei alicujus exotici, in orificium ov Ie patentis, Opercula ab usu, claudentis ostioli,sic dicta, Graece Καλυμμέα, vel fanκοι λυμμα α Aristoteliast tam λ ω ,
148쪽
AD CAPA g. VI. Oper1o. Et in specie perculum Purpurae, videtur ratione fi gurae concavae mavum dici Communiter vero imprimi operculum sive Purpurae, sive Testacei Exotici cujusvis alte rius pro Blatta Byzantina, Offcinis dicta, habetur quae Graech Ηλαέγ υονὶγ, non alia causa dici putatur a Leonh. - lib. I. de Comp. Med. c. Iy. pag. 72. quam quod Purpura Indica ΒλάHιον vocetur Graecis Recentioribus unde a Latinis etiam Blattius Color pro Purpureo positus, reperiatur. Et quoniam Elatia isthaec, rectius forsan Blattus dicenda dum uritur, ingrati odoris esse, Castoreumque redolere scribitur,& ratione nidoris ejus externe ad sumtus, Hystericis Comitialibusque excitandis utiles, a Schrodero lib. s. Pharm. laudatur. Unguis Odoratus vero ossicinis dictus,
suavem odorem spiret ex eo Fuchsius. l. d. & postmodum Insonus M Aquatit ait de Purp. colligunt, Blattam cum Ungue haud esse confundendam. Quρ genus perculi,
Graece ο ξ vocatur, quia Carnosae parti anteriori Testacei nimalis adhaeret, ut Ungues nostris digitis odoratus autem, quod in exturae suae diverticulis aliquid alat pinguidi, prunis injecti, Fumum olidum fundentis,&accedentis utcunq; ad Nardi halitum. In Indiae enim Nardiseris Lacubus Conchylia, Nardo pasci, ibique inventa, cremata dein Nardum spirare, ex Dioscoride creditur quod vero Purpuram ct
Buccinum haut facere, Coiamna noster de Purp. c. I. g. Irefert,& sic stetitam, Blattium 'Untinum, cum Ungue Odorato, confundendum non eucte, tacitaequasi innuit Germanicesvocari videtur agel-Schnech sed paulo convenien
149쪽
g. 1o. Restat hic, ut de Nesae Purpurarum non minus Physico, quam Medico, paucissima addamus. Quorum ρο- sterior consistit in hoc, quod Dentibus abstergendis, humiditate superflua Partium absorbenda, praesertim Ulceribus malignis, sine rosione siccandis, adhibetur, usta & praeparata. Circa priorem vero, vel Physicum,Dubium oriri possit an videlicet factae Purpurarum Testae ideo sint, ad cavendum, ne Cura contenta di uat. Sed Caro earum adeo tenera, lubrica,&, medulla instar, dissipabilis non est, ut periculum id ex ea sit timendum. Et quis Urticarum Marinarum Carnosae Textura multo teneriori, imo tremulae ad modum Gelatinae)Testas circumposuit, quae tamen non dissitatist nisi vulneratae Aut forte servandi caloris ergὸ ut video . Ronstonum de Testaceis, tit. I. pag. 36. b. in genere de Testis opinari; unde eas urnulum quasi Vocat, quo Calor ex-Sanguium leviusculus conservetur. Id quod Veritati puto multo potius esse consentaneum neque usus hic, alterum Testat usum, aeque notabilem, excludit defendere nempe Animal ab injuriis externis.
De Striis Testulis, ac Fibris Us
s. I. striarum D Io isti inpraecedentib--ifars. a j ms inrisiam huc. F. 3. Earum Disserentiae.
150쪽
s. . Eminentiores Siria, Rhabdi dictae. s. s. triarum ulterior Disserentia. s. c. tria Purpurarum quales 9. 7. Nic. Steno ais, ιω sacrorum Fili ac Τetalis doctrina, g. 8 in Testaceis Maru ac Montium occupatae 9. 2. ac utrobiris quid in genere notandum ps. Io Modus, quo Testae, carums Filia risu producanturos II. Colorum s Aciliorum Varietas in Testis, unde Ps. 12 Margaramrum pro ectio rs. 13. earumcFila, intis constecta. f. 1 . De Margariι- tum in qμalibuι, tum flavescentibuι, judi
f. p. aiae Margaritae ari scio fingi possint, uinones Ig. Tesae, Terris obrutae, in Fi id quondam exsiterunt. f. 17. Materia, Intra conchas contenta, s I 8 s Externa, confidemtios I9. sae, in Terris vel'cr actae, vel castinata. s. ao Tesaceis similes lapides varii. g. a I. Modus productiθnis eorundem . Obse pationesselecta, circa concham Margaritiferam, s
g.i. IN Praecedentis Annotationi g. p. seq. mirium non minus, quam reliquarum Testae Parthina mentionem injicere volui sed toties totiesque, ut fieri solet, scriptione turbatum, haec curae pars me praeteriit iterum satiusq; ob id duxi, a notabili illa disserentia exordiri hic, quam omni prorsus Silentio eam praeterir . s. r. In gencrc laque dii M in Tesis vocantur virgatio in